അഥ യോഗാനുശാസനമ്
ഇപ്പോൾ യോഗോപദേശങ്ങൾ ആരംഭിക്കുന്നു.
യോഗശ്ചിത്തവൃത്തിനിരോധഃ
യോഗം എന്നത് മനസ്സിലെ തരംഗങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതാണ്.
തദാ ദ്രഷ്ടുഃ സ്വരൂപേഽവസ്ഥാനമ്
അപ്പോൾ ദൃക്‌താവ് തന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.
വൃത്തിസാരൂപ്യം ഇതരത്ര
മനസ് തന്റെ ധാരണാസമ്പ്രദായങ്ങളുടെ രൂപം ധരിക്കുമ്പോഴാണ് — അതായത് മുന്നിൽ തെളിയുന്ന ഏതെങ്കിലും വസ്തുവിന്റെ പ്രതിബിംബം പോലെ മാറുമ്പോഴാണ് — ഇതാണുർവൃതിസാദൃശ്യൻ എന്ന് പറയപ്പെടുന്നത്.
വൃത്തയഃ പഞ്ചതയ്യഃ ക്ലിഷ്ടാ അക്ലിഷ്ടാഃ
തരംഗങ്ങൾ അഞ്ചു വിധമാണ്; അവ ചിലത് ദുഃഖം ഉണർത്തുന്നതും ചിലത് അല്ലാത്തതുമാണ്.
പ്രമാണവിപര്യയവികല്പനിദ്രാസ്മൃതയഃ
അവയാണ്: ശരിയായ അറിവ്, തെറ്റായ ധാരണ, കற்பന, ഉറക്കം, ഓർമ്മ.
പ്രത്യക്ഷാനുമാനാഗമാഃ പ്രമാണാനി
ശരിയായ അറിവ് നേരിട്ട് കാണൽ, അനുമാനം, വിശ്വസനീയമായ വാക്ക് എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്.
വിപര്യയോ മിഥ്യാജ്ഞാനമ് അതദ്രൂപപ്രതിഷ്ഠം
തെറ്റായ ധാരണ യഥാർത്ഥതയില്ലാത്ത തെറ്റായ അറിവാണ്.
ശബ്ദജ്ഞാനാനുപാതീ വസ്തുശൂന്യോ വികല്പാഃ
കേട്ട വാക്കുകളിൽ നിന്നുള്ള, യാഥാർത്ഥ്യമില്ലാത്ത അറിവാണ് കற்பന.
അഭാവപ്രത്യയാലമ്ബനാ വൃത്തിര്നിദ്രാ
അഭാവത്തിന്റെ ധാരണയിൽ ആശ്രയിച്ചുള്ള തരംഗമാണ് ഉറക്കം.
അനുഭൂതവിഷയാസംപ്രമോഷഃ സ്മൃതിഃ
അനുഭവിച്ച വസ്തുക്കളുടെ നഷ്ടമില്ലാത്ത നിലനില്പാണ് ഓർമ്മ.
അഭ്യാസവൈരാഗ്യാഭ്യാം തന്നിരോധഃ
അവയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് അഭ്യാസവും വിരാഗവും കൊണ്ടാണ് സാധ്യമാകുന്നത്.
തത്ര സ്ഥിതൌ യത്നോഽഭ്യാസഃ
അത് നിലനിര്‍ത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നതാണ് അഭ്യാസം.
സ തു ദീര്ഘകാലനൈരന്തര്യസത്കാരാസേവിതോ ദൃഢഭൂമിഃ
അഭ്യാസം ദീർഘകാലം, ഇടവേളയില്ലാതെ, ഭക്തിയോടെ ചെയ്യുമ്പോൾ അത് ഉറച്ചതാകുന്നു.
ദൃഷ്ടാനുശ്രവികവിഷയവിതൃഷ്ണസ്യ വശീകാരസംജ്ഞാ വൈരാഗ്യമ്
കാണുന്നവയിലേക്കോ കേട്ടവയിലേക്കോ ഉള്ള ആസക്തിയെ ജയിച്ചിരിയ്ക്കുന്ന അവസ്ഥയാണ് വിരാഗം.
തത്പരം പുരുഷഖ്യാതേര്ഗുണവൈതൃഷ്ണ്യം
സ്വയം അറിവിലൂടെ ഗുണങ്ങളോടുള്ള ആസക്തിയും വിട്ടുവിടുന്ന അവസ്ഥയാണ് പരമവിരാഗം.
വിതര്കവിചാരാനന്ദാസ്മിതാരൂപാനുഗമാത്സംപ്രജ്ഞാതഃ
തർക്കം, ചിന്ത, ആനന്ദം, 'ഞാൻ' എന്ന ബോധം എന്നിവയോടൊപ്പം ഉണ്ടാകുന്ന സമാധിയാണ് വിവേകസമാധി.
വിരാമപ്രത്യയാഭ്യാസപൂര്വഃ സംസ്കാരശേഷോഽന്യഃ
വിരാമധാരണയുടെ അഭ്യാസം നടത്തിയതിന്റെ ഫലമായി, ശേഷിക്കുന്നത് മാത്രം സംസ്‌കാരങ്ങളായ മറ്റൊരു സമാധിയുണ്ട്.
ഭവപ്രത്യയോ വിദേഹപ്രകൃതിലയാനാം
ദേഹമില്ലാത്തവർക്കും പ്രകൃതിയിലേയ്ക്ക് ലയിച്ചവർക്കും, ജന്മത്തിന്റെ വാസനയാണ് കാരണം.
ശ്രദ്ധാവീര്യസ്മൃതിസമാധിപ്രജ്ഞാപൂര്വക ഇതരേഷാം
മറ്റുള്ളവർക്കോ, വിശ്വാസം, ഉത്സാഹം, ഓർമ്മ, ഏകാഗ്രത, ജ്ഞാനം എന്നിവയുടെ മുന്നോടിയിലാണ് ലക്ഷ്യം നേടുന്നത്.
തീവ്രസംവേഗാനാം ആസന്നഃ
ഉത്സാഹങ്ങള്‍ അതീവ ശക്തവും വേഗവും ആയാല്‍ അവ 'സന്നിഹിത'മോ 'സമീപ'മോ എന്നിങ്ങനെ വിവേചനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു — ആ ശക്തിയും വേഗവും അവയെ പ്രകാശിപ്പിക്കുകയെന്ന ദിശയ്ക്ക് അടുത്തുനിർത്തുന്നു.
മൃദുമധ്യാധിമാത്രത്വാത്തതോഽപി വിശേഷഃ
ഇവരിൽ പോലും, ശ്രമം മൃദു, മധ്യമായതോ അത്യധികമായതോ ആകുന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് വ്യത്യാസം.
ഈശ്വരപ്രണിധാനാദ്വാ
അല്ലെങ്കിൽ, ഈശ്വരനിൽ സമർപ്പണം കൊണ്ടും.
ക്ലേശകര്മവിപാകാശയൈരപരാമൃഷ്ടഃ പുരുഷവിശേഷ ഈശ്വരഃ
ക്ലേശം, കര്‍മ്മഫലം, വാസന എന്നിവയാൽ അശുദ്ധിയില്ലാത്ത പ്രത്യേകപുരുഷനാണ് ഈശ്വരൻ.
തത്ര നിരതിശയം സര്വജ്ഞബീജം
അവനിൽ അതുല്യമായ സർവ്വജ്ഞതയുടെ വിത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു.
പൂര്വേഷാം അപി ഗുരുഃ കാലേനാനവച്ഛേദാത്
അവൻ പുരാതനരുടേയും ഗുരുവാണ്, കാലം കൊണ്ടു പരിമിതിയില്ലാത്തവൻ.
തസ്യ വാചകഃ പ്രണവഃ
അവന്റെ പ്രതീകം പ്രണവം ആണ്.
തജ്ജപസ്തദര്ഥഭാവനമ്
അത് ജപിക്കുകയും അതിന്റെ അർത്ഥം ആലോചിക്കുകയും ചെയ്യുക.
തതഃ പ്രത്യക്ചേതനാധിഗമോഽപ്യന്തരായാഭാവശ്ച
അതിനാൽ, അകത്തുള്ള ബോധം ലഭിക്കുകയും തടസ്സങ്ങൾ ഇല്ലാതാകുകയും ചെയ്യുന്നു.
വ്യാധിസ്ത്യാനസംശയപ്രമാദാലസ്യാവിരതിഭ്രാന്തിദര്ശനാലബ്ധഭുഉമികത്വാനവസ്ഥിതത്വാനി ചിത്തവിക്ഷേപാസ്. തേഽന്തരായാഃ
രോഗം, മന്ദത, സംശയം, അശ്രദ്ധ, ആലസ്യം, നിയന്ത്രണമില്ലായ്മ, തെറ്റായ ധാരണ, നിലയിലേക്കു എത്താൻ കഴിയാത്തത്, സ്ഥിരതയില്ലായ്മ — ഇവ മനസ്സിന്റെ ചിതറലുകൾ, അവയാണ് തടസ്സങ്ങൾ.