అయమ్ ఆలక్ష్యతే పుష్పలతావలనసున్దరః । లలద్గులుచ్ఛకచ్ఛన్నగవాక్షో గృహమణ్డపః
ఇక్కడ పుష్పలతలు చుట్టిన అందమైన గృహమండపం కనిపిస్తుంది; దాని కిటికీలు పై నుంచి వాలిన కొమ్మలతో నీడపడుతున్నాయి.
అత్ర మే సంస్థితో భర్తా జీవాకాశలవాకృతిః । చతుస్సముద్రపర్యన్తమేఖలాయా భువః పతిః
ఇక్కడే నా భర్త ఉన్నాడు; అతని రూపం జీవాకాశపు రేణువులా ఉంది. నాలుగు సముద్రాలతో చుట్టబడిన భూమికి అతనే అధిపతి.
ఆస్మృతం పూర్వమ్ ఏతేన కిలాసీద్ అభివాఞ్ఛితమ్ । శీఘ్రం స్యామ్ ఇవ రాజేతి తీవ్రసంవేగధర్మిణా
ఇదివరకు అతనికి ఎంతో తపనగా, 'నేను త్వరగా రాజు కావాలి' అనే ఆకాంక్ష బలంగా ఉండేది.
దినైర్ అష్టభిర్ ఏవాసౌ తేన రాజ్యం సమృద్ధిమత్ । చిరకాలప్రత్యయదం ప్రాప్తవాన్ పరమేశ్వరి
పరమేశ్వరి, ఆ తపన వల్ల అతడు కేవలం ఎనిమిది రోజుల్లోనే, సాధారణంగా చాలా కాలం పట్టే రాజ్యాన్ని సంపూర్ణంగా పొందాడు.
అత్రాసౌ భర్తృజీవో మే గృహే వ్యోమ్ని స్థితో నృపః । అదృశ్యః ఖే యథా వాయుర్ ఆమోదో వా యథానిలే
ఇక్కడే నా భర్త అయిన రాజు ప్రాణం నా ఇంట్లో, ఆకాశంలో ఉన్నట్లు, కనబడకుండా, ఆకాశంలో గాలి లాగా లేదా గాలిలో పరిమళం లాగానే ఉండిపోయింది.
ఇహైవాఙ్గుష్ఠమాత్రాన్తే తద్ వ్యోమ్నీవ పదం స్థితమ్ । మద్భర్తృరాజ్యం మమ తు గతం యోజనకోటితామ్
ఇక్కడే, వేరే ఎక్కడికీ వెళ్లకుండానే, ఒక అంగుళం పరిమాణంలో ఆ రాజ్యం ఆకాశంలో ఉన్నట్లు స్థిరపడింది. కానీ నా భర్త రాజ్యం మాత్రం కోటి యోజనల దూరం వరకు విస్తరించింది.
ఆవాం ఖమ్ ఏవ తత్ ఖం చ భర్తృరాజ్యం మమేశ్వరి । పూర్ణం సహస్రైశ్ శైలానామ్ అహో మాయేయమ్ ఆతతా
మేమిద్దరం ఆకాశమే, నా భర్త రాజ్యం కూడా ఆకాశమే, అమ్మా. అయినా అది వేల కొండలతో నిండినట్టుగా కనిపిస్తోంది. ఇదెంత అద్భుతమైన మాయో చూడండి!
తద్ దేవి భర్తుర్ నికటం పునర్ గన్తుం మమేప్సితమ్ । తద్ ఏహి తత్ర గచ్ఛావః కిం దూరం వ్యవసాయినామ్
దేవీ, ఇప్పుడు నాకు నా భర్త దగ్గరకు మళ్లీ వెళ్లాలని ఉంది. రా, మనిద్దరం అక్కడికి పోదాం. ధైర్యంగా ఉన్నవారికి దూరం అనేది ఏముంటుంది?
ఇత్య్ ఉక్త్వా ప్రణతా దేవీం సా ప్రవిశ్యాశు మణ్డపమ్ । విహఙ్గీవ తయా సార్ధం పుప్లువే ఽసినిభం నభః
అని చెప్పి ఆ దేవిని నమస్కరించి, వెంటనే ఆ మండపంలోకి ప్రవేశించింది. ఆవిడతో కలిసి, పక్షిలా, కత్తిలా నలుపుగా ఉన్న ఆకాశంలో ఎగిరిపోయింది.
భిన్నాఞ్జనచయప్రఖ్యం సౌమ్యైకార్ణవసున్దరమ్ । నారాయణాఙ్గసదృశం భృఙ్గపృష్ఠామలఛవిమ్
ఆకాశం, విరిగిన మినుము గడ్డలలా, మృదువుగా ఒంటరి సముద్రంతో అందంగా, నారాయణుని శరీరంలా, మిడత వెనుక భాగం వంటి నిర్మలమైన కాంతితో కనిపించింది.
మేఘమార్గమ్ అతిక్రమ్య వాతస్కన్ధావనిం తథా । సౌరం మార్గమ్ అథాక్రమ్య చాన్ద్రం మార్గమ్ అతీత్య చ
ఆమె మేఘాల మార్గాన్ని దాటి, ఆపై గాలివీధిని కూడా దాటి, సూర్యుని మార్గాన్ని దాటి, చంద్రుని మార్గాన్ని కూడా అధిగమించింది.
ధ్రువమార్గోత్తరం గత్వా సాధ్యానాం మార్గమ్ ఏవ చ । సిద్ధానాం సమతీత్యోర్వీమ్ ఉల్లఙ్ఘ్య స్వర్గమణ్డలమ్
పోలారు నక్షత్రం ఉత్తర మార్గాన్ని దాటి, సాధ్య దేవతల మార్గాన్ని కూడా దాటి, సిద్ధుల లోకాన్ని అధిగమించి, భూమిని దాటి, స్వర్గ లోకానికి చేరింది.
బ్రహ్మలోకాన్తరే గత్వా తుషితానాం చ మణ్డలమ్ । గోలోకం శివలోకం చ పితృలోకమ్ అతీత్య చ
బ్రహ్మ లోకంలో లోపలికి వెళ్లి, తుషిత దేవతల ప్రాంతాన్ని చేరి, గోలోకాన్ని, శివలోకాన్ని, పితృలోకాన్ని కూడా దాటి పోయింది.
విదేహానాం చ దేవానాం దూరమ్ ఉత్తీర్య దూరగమ్ । దూరాద్ దూరతరం గత్వా కిఞ్చిద్ రుద్ధా బభూవ సా
దేహం లేని దేవతలను దాటి, ఇంకా దూరంగా ప్రయాణించి, దూరాన్ని మించి మరింత దూరానికి వెళ్లి, కొంతకాలం ఆమెలో ఆగిపోవడం జరిగింది.
పశ్చాద్ ఆలోకయామ్ ఆస సమతీతం నభస్తలమ్ । యావన్ న కిఞ్చిచ్ చన్ద్రార్కతారాద్య్ ఆలక్ష్యతే హ్య్ అధః
ఆమె వెనక్కి తిరిగి తాను దాటి వచ్చిన ఆకాశాన్ని చూసింది. ఇకపై క్రింద ఎక్కడా చంద్రుడు, సూర్యుడు, నక్షత్రాలు లేదా మరేదైనా కనబడలేదు.
తమస్ స్తిమితగమ్భీరమ్ ఆశాకుహరపూరకమ్ । ఏకార్ణవోదరప్రఖ్యం శిలోదరఘనం స్థితమ్
ఆమె అక్కడ నిశ్చలంగా, లోతుగా ఉన్న చీకటిని చూసింది. ఆ చీకటి అంతటా ఖాళీ స్థలాలతో నిండి, ఒకే సముద్రపు పొత్తికడుపు లా, కొండలోపలి గుహలా ఘనంగా కనిపించింది.
తద్ దేవి భాస్కరాదీనాం క్వాధస్ తేజో గతం వద । శిలాజఠరనిస్స్పన్దం ముష్టిగ్రాహ్యం తమః కుతః
అమ్మా! క్రింద సూర్యాది వెలుగు అంతా ఎక్కడికి పోయిందో చెప్పు. ఈ పర్వతపు పొత్తికడుపు లా నిశ్చలంగా, చేత్తో పట్టుకోదగ్గంతగా ఉన్న ఈ చీకటి ఎలా ఏర్పడింది?
ఏతావతీమ్ ఇమాం వ్యోమ్నః పదవీమ్ ఆగతాసి భోః । అర్కాదీన్య్ అపి తేజాంసి యతో దృశ్యన్త ఏవ నో
నీవు ఈ స్థాయికి, ఈ ఆకాశ మార్గానికి వచ్చేసావు. అందుకే ఇక్కడ సూర్యాది వెలుగులు కనబడటం లేదు.
యథా మహాన్ధకూపాధః ఖద్యోతో నావలోక్యతే । పృష్ఠగేన తథేహాతో నాధస్ సూర్యో ఽవలోక్యతే
ఎలా ఒక లోతైన చీకటి బావిలోనుండి ఒక చిన్న జ్యోతిని చూడలేమో, అలాగే ఇక్కడ నుండి క్రింద చూసినప్పుడు సూర్యుడు కూడా కనబడడు.
అహో ను పదవీమ్ ఏతాం దూరామ్ ఆవామ్ ఉపాగతే । సూర్యో ఽప్య్ అధో ఽణుకణవన్ న మనాగ్ అపి లక్ష్యతే
ఓహో, మనం ఎంత దూరంగా వచ్చామో చూడండి! ఇక్కడ క్రింద సూర్యుడు కూడా ఒక చిన్న బిందువులా కనిపించకుండాపోయాడు.
ఇత ఉత్తరమ్ అన్యా స్యాత్ పదవీ కా ను కీదృశీ । కథం చ పాతనీ భవ్యా కథ్యతామ్ ఇతి దేవి మే
ఇక్కడి నుంచి ముందుకు ఇంకేం దారి ఉంది? అది ఎలా ఉంటుంది? ఇక ముందు పడిపోవడం ఎలా జరుగుతుంది? దయచేసి చెప్పు దేవీ.
ఇత ఉత్తరమ్ అగ్రే తే బ్రహ్మాణ్డపుటకర్పరమ్ । యస్య వజ్రాదయో నామ ధూలిలేశాస్ సముత్థితాః
ఇక్కడి నుంచి ముందుకు నీకు బ్రహ్మాండపు పొర ఎదురవుతుంది. దానినుండి వజ్రపు ధూళి వంటివి పుట్టుకొస్తాయి.
ఇతి ప్రకథయన్త్యౌ తే ప్రాప్తే బ్రహ్మాణ్డకర్పరమ్ । భ్రమర్యావ్ ఇవ శైలస్య కుడ్యం నిబిడమణ్డలమ్
అలా మాట్లాడుకుంటూ వారు బ్రహ్మాండపు పొట్టు దగ్గరికి చేరుకున్నారు. వారు పర్వతపు గట్టైన గోడ చుట్టూ తేనెటీగలు తిరిగినట్టు చుట్టూ తిరిగారు.
అక్లేషేనైవ తే తస్మాన్ నిర్గతే గగనాద్ ఇవ । నిశ్చయత్వం హి యద్ వస్తు తద్ వజ్రగతి నేతరత్
వారు ఎలాంటి కష్టం లేకుండా ఆ పొట్టును దాటి, ఆకాశంలో పోయినట్టు ముందుకు వెళ్లారు. ఎందుకంటే, నిశ్చయంగా ఉన్నది వజ్రంలా దృఢంగా, నిరోధం లేకుండా సాగిపోతుంది.
నిరావరణవిజ్ఞానా సా దదర్శ తతస్ తతః । జలాద్యావరణాన్ పారే బ్రహ్మాణ్డస్యాతిభాసురాన్
అడ్డంకులు లేని జ్ఞానంతో ఆమె అక్కడి నుండి అక్కడికి చూస్తూ, బ్రహ్మాండాన్ని చుట్టుముట్టిన నీటి పొరలకు అటుపక్కన ఉన్న అతి ప్రకాశవంతమైన లోకాలను చూసింది.
బ్రాహ్మాద్ అణ్డాద్ దశగుణం తోయతత్త్వం వ్యవస్థితమ్ । ఆస్థితం వేష్టయిత్వా తత్ త్వగ్ ఇవాక్షోటపృష్ఠగా
బ్రహ్మాండాన్ని దాటి, దాని కంటే పది రెట్లు పెద్దదైన నీటి తత్త్వం చుట్టూ ఉంది. అది బ్రహ్మాండాన్ని పూర్తిగా కప్పేసి, వేరుశెనగ గింజను పొట్టు కప్పినట్టు ఉంది.
తస్మాద్ దశగుణో వహ్నిస్ తస్మాద్ దశగుణో ఽనిలః । తతో దశగుణం వ్యోమ తతః పరమమ్ అమ్బరమ్
అందువల్ల అగ్ని పదింతలు ఎక్కువగా ఉంటుంది; దాని కంటే వాయువు పదింతలు ఎక్కువగా ఉంటుంది; ఆ తరువాత ఆకాశం పదింతలు ఎక్కువగా ఉంటుంది; ఆ తరువాత ఉన్నది పరమమైన ఆకాశం.
తస్మిన్ పరమకే వ్యోమ్ని మధ్యాద్యన్తవికల్పనాః । న కాశ్చన సముద్యన్తి వన్ధ్యాపుత్రకథా ఇవ
ఆ పరమమైన ఆకాశంలో మధ్యం, మొదలు, ముగింపు అనే భావనలు ఎప్పుడూ కలుగవు; అవి వంద్యా స్త్రీ కుమారుని కథలా అసలు ఉండవు.
కేవలం విమలం శాన్తం తద్ అనాది గతభ్రమమ్ । ఆద్యన్తమధ్యరహితం మహత్య్ ఆత్మని తిష్ఠతి
అది శుద్ధమైనది, ప్రశాంతమైనది, ఆది లేనిది, మాయా లేకపోయినది, మొదలు, మధ్య, ముగింపు లేని మహత్తరమైన ఆత్మలో నిలిచి ఉంటుంది.
ఆకల్పమ్ ఉత్తమబలేన శివాపతిశ్ చేత్ తస్మిన్ బలాద్ గరుడకేతురథోత్పతేశ్ చేత్ । తద్ధ్యానతో ఽవలభతే విమలే ఽమ్బరే ఽన్తమ్ ఆకల్పమ్ ఏకజవగామ్య్ అథ మారుతో ఽపి
ఉత్తమమైన బలంతో శివుని అధిపతి గానీ, గరుడధ్వజుడైనవాడు గానీ అందులోకి ఎగిరిపోతే, ఆ పరమమైన ఆకాశాన్ని ధ్యానించటం ద్వారా దాని చివరికి చేరగలడు; అలాగే ఏకాగ్రతతో వేగంగా పోయే వాయువు కూడా అక్కడికి చేరుతుంది.