పర్యన్తస్థితకుమ్భాణ్డరక్షోగుహ్యకమణ్డలమ్ । వాతస్కన్ధమహావేగవహద్వైమానికవ్రజమ్
అది చివరల్లో కుంభాండులు, రాక్షసులు, గుహ్యకుల వలయాలు ఉన్నాయి. బలమైన గాలులు ఎగురుతున్న వైమానికులు సమూహాలను వేగంగా తీసుకెళ్తున్నాయి.
వహద్విమానఝాఙ్కారముష్టిగ్రాహ్యఘనధ్వని । గ్రహర్క్షగణసఞ్చారసఞ్చలద్వాతయన్త్రకమ్
ఎగురుతున్న విమానాల గొంతెత్తు శబ్దంతో, ముష్టిపట్టే మేఘగర్జనతో అది మారుమోగుతోంది. గ్రహాలు, నక్షత్రాల సంచారంతో అక్కడి యంత్రాలు కదిలిపోతున్నాయి.
నికటాతపదగ్ధాల్పసిద్ధిసిద్ధోజ్ఝితాస్పదమ్ । అర్కాశ్వముఖవాతాస్తదగ్ధముగ్ధవిమానకమ్
అది సూర్యకిరణాలతో కాలిపోయి, తక్కువ సిద్ధులు వదిలేసిన స్థలం. సూర్యుడి గుర్రపు నోటి గాలితో అక్కడి అమాయకమైన విమానాలు కూడా కాలిపోతున్నాయి.
లోకపాలాప్సరోవృన్దసఞ్చారాచారచఞ్చలమ్ । దేవాన్తఃపురికాదగ్ధధూపధూమామ్బుదావృతమ్
లోకపాలులు, అప్సరసల సమూహాలు సంచరించడంతో అది చంచలంగా ఉంది. దేవతా అంతఃపురాలు కాలిపోవడంతో వచ్చిన ధూపధూమ మేఘాలతో అది కప్పబడింది.
విహగాహృతదేవస్త్రీస్వాఙ్గవిభ్రష్టభూషణమ్ । సామాన్యసిద్ధాసహ్యోగ్రతేజఃపుఞ్జతమోబలమ్
పక్షులు దేవతా స్త్రీల ఆభరణాలను ఎత్తుకుపోయి, అవి చెల్లాచెదురుగా పడిపోయాయి. అక్కడ స్వంత ప్రకాశం తగ్గిపోయింది. సాధనలో నిపుణులైనవారి సాధారణ శక్తులు కలిసిపోయినా, ఆ స్థలానికి బలహీనత వచ్చేసింది.
బలవత్సిద్ధసఙ్ఘట్టగమాగమవిఘట్టితైః । ఘనైస్ సాంశుకపార్శ్వస్థహిమవన్మేరుమన్దరమ్
బలమైన సిద్ధుల గుంపులు పరస్పరం ఢీకొని, విడిపోయినప్పుడు, హిమవంతం, మేరు, మందర పర్వతాల పక్కన ఉన్న మేఘాలు చెల్లాచెదురయ్యాయి.
కాకోలూకైస్ సగృధ్రౌఘైః పుఞ్జీభూతైశ్ చలైర్ వృతమ్ । నృత్యద్భిర్ డాకినీవాహైస్ తరఙ్గైర్ ఇవ వారిధిమ్
అక్కడ కాకులు, గుడ్లగూబలు, గద్దల గుంపులు కలిసిపడి, అలలు లాగా ఊగిపోతూ, డాకినీ సమూహాలు నృత్యం చేస్తూ చుట్టుముట్టాయి.
ప్రనృత్యద్యోగినీసఙ్ఘైశ్ శ్వకాకోష్ట్రఖరాననైః । నిరర్థం యోజనశతం గత్వాగచ్ఛద్భిర్ ఆవృతమ్
కుక్కలు, కాకులు, ఒంటెలు, గాడిదల ముఖాలతో ఉన్న యోగినీ గుంపులు ఉల్లాసంగా నృత్యం చేస్తూ, ప్రయోజనం లేకుండా వందల యోజనాలు తిరుగుతూ, ఎక్కడికక్కడికి వచ్చిపోతూ ఆ ప్రాంతాన్ని చుట్టుముట్టాయి.
లోకపాలపురోద్వాన్తధూపధూమాభ్రమన్దిరమ్ । సిద్ధగన్ధర్వమిథునప్రారబ్ధసురతోత్సవమ్
అది మేఘాల మందిరం, లోకపాలుల ముందు ధూపధూళి పరచి, సిద్ధులు, గంధర్వులు జంటగా ఆనందోత్సవాల్లో మునిగి ఉన్నారు.
స్వర్గగీతశ్రవోన్మత్తఖదిరాక్రాన్తమార్గగమ్ । అనారతవహద్ధిష్ణ్యలక్షలక్షితపక్షికమ్
ఆ మార్గం ఖదిర వృక్షాలతో నిండిపోయి, స్వర్గీయ గీతాల శ్రవణంతో మత్తులో ఉండేది. అక్కడ ఎప్పుడూ వేలాది పక్షులు తమ గూళ్లలో నివసించేవి.
వాతస్కన్ధనిఖాతాన్తవహత్త్రిపథగాజలమ్ । ఆశ్చర్యాలోకనవ్యగ్రసఞ్చరత్త్రిదశార్భకమ్
గాలిపట్లలో నదుల జాలాలు చుట్టుకుని, ఆశ్చర్యాలను చూడాలని తపించే దేవబాలురు అక్కడ తిరుగుతూ ఉండేవారు. అది ఆశ్చర్యాల స్థలం.
సన్దేహసఞ్చరద్వజ్రచక్రశూలాసిశక్తిమత్ । క్వచిన్ నిర్భిత్తిసదనగాయత్తుమ్బురునారదమ్
ఎక్కడో ఏదో సందేహం, వజ్రం, చక్రం, శూలం, ఖడ్గం, శక్తి వంటి ఆయుధాలు ధరించినవారిలో సంచరిస్తూ ఉండేది. ఇంకొన్ని చోట్ల తుంబురు, నారదుల సంగీతంతో ఇళ్ళు మారుమోగేవి.
మేఘమార్గమహామేఘమహారమ్భాకులం క్వచిత్ । చిత్రన్యస్తసమాకారమూకకల్పాన్తవారిదమ్
కొన్ని చోట్ల మేఘాల మార్గాల్లో గొప్ప మేఘాల సమూహాలు పెద్దగా గుమిగూడి, ప్రళయకాలపు నీటిలా నిశ్శబ్దంగా, చిత్రంగా వర్ణాలు కలిగి ఉండేవి.
ఉత్పక్షకజ్జలాద్రీన్ద్రసున్దరామ్భోధరం క్వచిత్ । క్వచిత్ కనకనిష్ష్యన్దకాన్తతాపాదవారిదమ్
మరొక్కడ కొండపక్షుల రెక్కల్లా నల్లగా, అందంగా ఉన్న వానమేఘాలు కనిపించేవి; ఇంకొక్కడ సూర్యకాంతి బంగారు తుది తడిగా మెరుస్తూ మేఘాలు వెలిగేవి.
క్వచిచ్ చన్ద్రాభతాపాఢ్యవృష్టమూకామ్బుదాంశుకమ్ । క్వచిన్ నిష్పవనామ్భోధిసంశాన్తం శూన్యతాజలమ్
ఎక్కడో మేఘాలు చంద్రకాంతి చల్లదనంతో మెరిసి, మృదువుగా వెలుగు కురిపించేవి; మరొక్కడ గాలి లేని ఆకాశంలో మేఘాల సముద్రం నిశ్శబ్దంగా, ఖాళీగా వలయంగా కనిపించేది.
క్వచిద్ వాతనదీప్రౌఢవిమానతృణపల్లవమ్ । క్వచిచ్ చలదలివ్రాతపృష్ఠత్వక్కాన్తినిర్మలమ్
కొన్ని చోట్ల గాలి వీస్తూ, మేడలపైని గడ్డి మొక్కలు పచ్చగా పెరిగేలా చేసేది; ఇంకొక్కడ కదులుతున్న ఆకుల గుంపుల వెలుగుతో మేఘాల ఉపరితలం నిర్మలంగా, ప్రకాశంగా కనిపించేది.
క్వచిన్ మేరుదరీకల్పవాతధూలివిధూసరమ్ । క్వచిద్ విమానగీర్వాణప్రభాభిశ్ చిత్రితాఙ్గనమ్
కొన్ని చోట్ల ఆకాశం మెరు పర్వతపు లోయల వలె గాలితో పొడి కమ్ముకుని కనిపించింది; మరికొన్ని చోట్ల ఆకాశం దేవతల మందిరాల ప్రకాశంతో, అప్సరసల అందంతో అలంకరించబడి ఉంది.
క్వచిన్ నిరమ్బరోన్మత్తమాతృమణ్డలమాలితమ్ । క్వచిన్ నిత్యరవక్షీవక్షుబ్ధయోగీశ్వరీగణమ్
కొన్ని చోట్ల ఆకాశం ఖాళీగా, పిచ్చిగా ఆడుతున్న మాతృమండలంతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది; ఇంకొన్ని చోట్ల ఎప్పుడూ గర్జిస్తూ, కలకలం చేస్తున్న యోగీశ్వరుల గుంపులతో నిండిపోయింది.
క్వచిచ్ ఛాన్తసమాధిస్థవిశ్రాన్తమునిమణ్డలమ్ । సమం దూరాస్తసంరమ్భం సాధుచిత్తమనోహరమ్
కొన్ని చోట్ల శాంతమైన ధ్యానంలో విశ్రాంతి తీసుకుంటున్న మునుల సమూహాలు ఉన్నాయి; అవి కలవరానికి దూరంగా, మంచి మనసున్నవారికి హర్షం కలిగించేలా ప్రశాంతంగా ఉన్నాయి.
గాయత్కిన్నరగన్ధర్వసురస్త్రీమణ్డలం క్వచిత్ । క్వచిత్ స్తబ్ధపురాకీర్ణం వహత్సురవరం క్వచిత్
కొన్ని చోట్ల కిన్నరులు, గంధర్వులు, దేవతా స్త్రీలు కలిసి పాటలు పాడుతున్నారు; ఇంకొన్ని చోట్ల స్థిరంగా ఉన్న నగరాలతో చుట్టుముట్టబడి, గొప్ప దేవతలు సంచరిస్తున్నారు.
క్వచిద్ రుద్ధపురాపూరం క్వచిద్ బద్ధమహాపురమ్ । క్వచిన్ మాయాకృతపురం క్వచిద్ ఆగామిపత్తనమ్
కొన్ని చోట్ల ప్రవేశద్వారాలు మూసివేసిన పట్టణాలు కనిపిస్తాయి, మరికొన్ని చోట్ల పెద్ద పట్టణాలు చుట్టూ గోడలతో కట్టబడి ఉంటాయి. ఇంకొన్ని చోట్ల మాయతో సృష్టించిన పట్టణాలు ఉంటాయి, మరికొన్ని చోట్ల ఇంకా ఏర్పడని పట్టణాలు ఉంటాయి.
క్వచిద్ భ్రమచ్చన్ద్రసరః క్వచిత్ స్తబ్ధపయస్సరః । క్వచిత్ సరత్సిద్ధగణం క్వచిద్ ఇన్దుకృతోదయమ్
ఎక్కడో చంద్రుడు తిరుగుతున్న సరస్సులు ఉంటాయి, ఇంకొక్కడో నీరు కదలని సరస్సులు ఉంటాయి. కొన్ని చోట్ల సిద్ధులు కూడిన సమూహాలు ఉంటాయి, మరికొన్ని చోట్ల చంద్రుడు కొత్తగా ఉదయించినట్టు కనిపిస్తుంది.
క్వచిత్ సూర్యోదయమయం క్వచిద్ రాత్రితమోమయమ్ । క్వచిత్ సన్ధ్యాంశుకపిశం క్వచిన్ నీహారధూసరమ్
కొన్ని చోట్ల సూర్యోదయ కాంతి ప్రకాశిస్తుంది, మరికొన్ని చోట్ల రాత్రి చీకటి అలముకుంది. కొన్ని చోట్ల సంధ్యా వెలుగు ఆకాశాన్ని రంగు మార్చుతుంది, ఇంకొన్ని చోట్ల పొగమంచుతో ఆకాశం మసకబారినట్టు ఉంటుంది.
క్వచిద్ విమానధవలం క్వచిద్ వర్షత్పయోధరమ్ । క్వచిత్ స్థలమ్ ఇవాకాశమ్ ఏవ విశ్రాన్తలోకపమ్
ఎక్కడో ఆకాశం విమానాల తెలుపుతో మెరిసిపోతుంది, ఇంకొక్కడో మేఘాలు వర్షం కురిపిస్తాయి. కొన్ని చోట్ల ఆకాశమే భూమిలా గట్టి గా కనిపించి, లోకాలకు విశ్రాంతి స్థలంగా మారుతుంది.
ఊర్ధ్వాధోగమనవ్యగ్రసురాసురగణం క్వచిత్ । పూర్వాపరోత్తరాయామ్యదిక్సఞ్చారాకులం క్వచిత్
కొన్ని ప్రాంతాల్లో దేవతలు, రాక్షసులు పైకి, కిందకి వేగంగా సంచరిస్తుంటారు. మరికొన్ని చోట్ల వారు తూర్పు, పడమర, ఉత్తరం, దక్షిణం అన్నీ దిశల్లో పరుగెడుతూ ఉంటారు.
అపి యోజనలక్షాణి క్వచిద్ దుష్ప్రాపధూపకమ్ । అవినాశతమఃపూర్ణదృష్టవద్ వ్యోమవత్ క్వచిత్
ఎక్కడో కొంత దూరం కూడా చేరడం చాలా కష్టం, పొగతో కమ్ముకొని ఉంటుంది. ఇంకొన్ని చోట్ల మాత్రం ఆకాశంలా, ఎప్పటికీ పోని గాఢమైన చీకటితో నిండిపోయి ఉంటుంది.
అవినాశిబృహత్తేజః క్వచిద్ అర్కానలోపమమ్ । హిమానీజఠరాశీతం క్వచిచ్ చన్ద్రాదిసద్మసు
కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఎప్పటికీ మాయనివి కాని, విస్తారమైన కాంతి, సూర్యుడు లేదా అగ్ని లాంటి ప్రకాశం కనిపిస్తుంది. మరికొన్ని చోట్ల హిమాలయాల లోతుల్లో, చంద్రుడు మొదలైన గ్రహాల గృహాల్లో ఉండే చలిని పోలిన శీతలత ఉంటుంది.
క్వచిద్ బృహత్పురోన్నృత్యత్కల్పవృక్షలతావనమ్ । క్వచిద్ దైత్యహతోత్తుఙ్గప్రపతద్దేవపత్తనమ్
ఎక్కడో ఎత్తైన నగరాలపై, కల్పవృక్షాలు, లతలు నాట్యం చేసే అరణ్యాలు ఉంటాయి. ఇంకొన్ని చోట్ల రాక్షసులు ఓడిపోయి, ఆకాశంలో నుంచి దేవతల పట్టణాలు కూలిపోతుంటాయి.
వైమానికనిపాతేన వహ్నిలేఖాఙ్కితం క్వచిత్ । క్వచిత్ కేతుశతోత్పాతమిథస్సఙ్ఘట్టఘట్టితమ్
కొన్ని చోట్ల ఆకాశంలో విమానాలు దిగడం వల్ల అగ్నిరేఖలు కనిపిస్తాయి; మరికొన్ని చోట్ల వందల కొద్దీ ధూమకేతువులు ఢీకొని ఆకాశాన్ని కలవరపరుస్తున్నాయి.
క్వచిచ్ ఛుభగ్రహగణప్రగృహీతాద్యమఙ్గలమ్ । క్వచిద్ రాత్రితమోవ్యాప్తం క్వచిద్ దివసభాసురమ్
కొన్ని చోట్ల శుభగ్రహాల సమూహాలు ఆకాశాన్ని ఆక్రమించాయి; మరికొన్ని చోట్ల చీకటి వ్యాపించి ఉంది; ఇంకొన్ని చోట్ల పగటి వెలుగు పరచుకుంది.