ఇదం చ మానసం చాహం సమ్పన్నḫ పృథుభూతలమ్ । నేదం న మానసం చైవ సమ్పన్నో వస్తుతస్ త్వ్ అహమ్
ఈ లోకమూ, మనస్సు సృష్టించిన లోకమూ రెండూ నేనే సాధించాను. కానీ నిజంగా ఈ లోకమూ, మనస్సులో పుట్టిన లోకమూ లేవు—నిజంగా ఉన్నది నేనే.
అమానసం మహీపీఠం న సమ్భవతి కిఞ్చన । యద్ అసద్ వేత్సి యత్ సద్ వా మనోమాత్రకమ్ ఏవ తత్
మనస్సు లేని భూమిపై ఏదీ ఉద్భవించదు. నీవు అసత్యమని, సత్యమని ఏదైనా తెలిసినదంతా మనస్సు రూపమే.
చిదాకాశమ్ అహం శుద్ధం తస్య మే ఽనన్యద్ ఆత్మనః । యచ్ చిన్మాత్రాత్మకచనం తత్ సఙ్కల్పాభిధం స్మృతమ్
నేను శుద్ధమైన చైతన్యాకాశం, నాకైతే ఆత్మ తప్ప మరొకటి లేదు. ఏది చైతన్య స్వరూపమై ఉంటుందో, దానిని సంకల్పం అంటారు.
తన్ మనస్ తన్ మహీపీఠం తజ్ జగత్ స పితామహః । సఙ్కల్పపురవద్ వ్యోమ్ని కచత్య్ ఏతన్ మనోనభః
అది మనసే, అదే భూమి, అదే జగత్తు, అదే సృష్టికర్త. చైతన్యాకాశంలో ఊహా నగరం వలె, ఈ మనస్సు విస్తారంగా సంచరిస్తోంది.
ఏవం సఙ్కల్పమాత్రం మే మనోమాత్రం తద్ ఆతతమ్ । ధారణాభ్యాససమ్పుష్టం భూమణ్డలమ్ ఇతి స్థితమ్
అంతా నాకు సంకల్పమే, మనస్సే. ధారణాభ్యాసంతో బలపడినది, భూమండలంగా స్థిరపడింది.
నేదం భూమణ్డలం తద్ వై తదన్యద్ ధి మనోమయమ్ । ఆకాశమాత్రకచనమ్ అచేత్యం కచనం చితేః
ఈ భూమండలం నిజంగా అది కాదు; ఇది వేరే, మనస్సుతో తయారైనది. ఇది ఆకాశంలో ఏర్పడినదే గాని, జ్ఞానం లేని నిర్మాణం మాత్రమే.
తద్ ఏవాకాశమాత్రాత్మ తథాభూతం చిరస్థితేః । ఇదమ్ప్రత్యయలబ్ధత్వాన్ మానసత్వం సముజ్ఝతి
అది ఖాళీ ఆకాశంలా ఉండే స్వరూపం, చాలా కాలం అలాగే నిలిచిపోతుంది. కానీ, మనం 'ఇది' అని గుర్తించగలిగినప్పుడు, అది మనస్సు లక్షణాన్ని కోల్పోతుంది.
ఇదం స్థిరం సుకఠినం వితతం భూమిమణ్డలమ్ । అస్తీతి జాయతే బుద్ధిర్ వ్యోమ్న్య్ ఏవ చిరవేదనాత్
ఈ భూమి గుండ్రంగా, స్థిరంగా, గట్టిగా, విస్తరించి ఉంటుంది. దీన్ని మనం చాలా కాలంగా చూస్తూ ఉండటం వల్ల, ఆ ఆకాశంలోనే 'ఇది ఉంది' అనే భావన కలుగుతుంది.
న్యాయేనేదమ్ ఇవానేన తత్ స్థితం వసుధాతలమ్ । ఇదం న చైవమ్ ఏవాద్య సర్గస్యాదావ్ ఉపాగతమ్
ఈ విధంగా ఆ భూమి ఉపరితలం స్థిరంగా ఉందని అనిపిస్తుంది. కానీ సృష్టి ప్రారంభంలో ఇది ఇలా ఏర్పడలేదు.
యథా స్వప్నే పురత్వేన చిద్ ఏవ వ్యోమ్ని భాసతే । తథా చిద్ ఏవ సర్గాదావ్ ఇదం జగద్ ఇతి స్థితా
మనకు కలలో ఒక పట్టణం ఆకాశంలో కనిపించినట్టు, నిజానికి అది చైతన్యమే. అలాగే, సృష్టి ఆరంభంలో కూడా ఈ లోకం అన్నదీ చైతన్యమే.
విద్ధి చిద్రూపబాలస్య మనోరాజ్యం జగత్త్రయమ్ । మహీతలాదికం దృశ్యమ్ ఇదం సర్గం చ సర్వదా
చైతన్య స్వరూపుడైనవాడి మనస్సు రాజ్యం అంటే ఈ మూడు లోకాలు అన్నీ. భూమి మొదలుకొని కనబడే సృష్టి అంతా ఎప్పుడూ మనస్సు ఊహలోనే ఉద్భవిస్తుంది.
చిద్రూపస్యాత్మనో నాన్యస్ సఙ్కల్పస్ తన్మయం జగత్ । వస్తుతస్ తు న పిణ్డాత్మ న సత్యాత్మ న భాసురమ్
చైతన్య స్వరూపుడైన ఆత్మకి వేరే సంకల్పం లేదు; ఈ జగత్తు అంతా అదే స్వరూపం. నిజంగా చూస్తే ఇది గట్టి పదార్థం కాదు, నిజంగా ఉన్నదీ కాదు, ప్రకాశవంతమైనదీ కాదు.
దృశ్యమ్ అస్త్య్ అపరిజ్ఞాతం పరిజ్ఞాతం న విద్యతే । పరిజ్ఞానం తద్ ఏవాస్య శృణోషి యద్ ఇదం చిరమ్
కనబడేది తెలియని వరకు ఉంటుంది; తెలిసిన తర్వాత అది కనిపించదు. ఆ తెలిసే నీవు ఇంతకాలంగా విన్నది అదే.
సర్వం చిన్మాత్రమ్ ఆకాశం ప్రకచత్య్ ఆత్మనాత్మని । భూమణ్డలాత్మ దృశ్యాత్మ ద్వైతైక్యాభ్యాం వివర్జితమ్
అన్నీ చైతన్యమే, అది ఆకాశంలా ఆత్మలోనుంచి వెలుగుతుంది. అది భూమి లక్షణం కానిది, కనబడే స్వరూపం కానిది, ద్వంద్వం లేదా ఏకత్వం రెండూ లేనిది.
మణిర్ యథా స్వభావేన శుక్లపీతాదికాస్ త్విషః । అకుర్వన్న్ ఏవ కురుతే చిదాకాశస్ తథా జగత్
ఎలా ఒక మణి తన స్వభావంతో తెలుపు, పసుపు మొదలైన రంగులను సృష్టించగలదో, నిజంగా ఏమీ చేయకుండానే, అలాగే ఆ చైతన్యాకాశం ఈ జగత్తుగా కనిపిస్తుంది.
యతో న కిఞ్చిత్ కురుతే న చ రూపం సముజ్ఝతి । తస్మాన్ న మానసం నేదం కిఞ్చిద్ అస్తి మహీతలమ్
అది ఏమీ చేయదు, తన స్వరూపాన్ని విడిచిపెట్టదు కనుక, ఈ భూమి గానీ, ఇక్కడ ఏదైనా ఉందని భావించడమూ మనస్సు కల్పన కాదు, నిజంగా ఏదీ లేదు.
మహీతలమ్ ఇవాభాతి చిద్వ్యోమైవ నిరన్తరమ్ । ఆత్మన్య్ ఏవాతలం వ్యోమ యథామలతలం స్థితమ్
భూమి లాగా కనిపించేది నిజానికి అంతరాయంలేని చైతన్యాకాశమే; ఆత్మలోనే భూమి, ఆకాశం, ఇవన్నీ నిర్మలమైన ఉపరితలం ప్రతిబింబంలా స్థితమై ఉన్నాయి.
స్వభావమాత్రకచనం తత్ తదా మే తథా స్థితమ్ । భూమణ్డలమ్ ఇవాత్యచ్ఛం ఖమ్ ఏవ వితతాన్తరమ్
అప్పుడు నాకు ప్రతీది తన స్వభావ ప్రకాశంగా మాత్రమే స్థిరంగా కనిపించింది; భూమండలం లాగా పూర్తిగా పారదర్శకంగా, అది కేవలం విస్తృతమైన ఆకాశమే అయింది.
ఇదం భూమణ్డలం తచ్ చ ద్వయమ్ ఏతన్ మహాచితేః । స్వరూపమ్ ఏవ కచతి తవ స్వప్నపురం యథా
ఈ భూమండలం, దాని పరిధి రెండూ కూడా మహత్తరమైన చైతన్య స్వరూపమే. ఇవి నీ కలలో కనిపించే నగరంలా ప్రకాశిస్తాయి.
చిరకాలప్రత్యయతస్ స్థిరమ్ ఇత్య్ అవగమ్యతే । పరిజ్ఞాతం యథాభూతం చిద్వ్యోమైవ నిరన్తరమ్
చిరకాల విశ్వాసం వల్ల ఇవి స్థిరంగా ఉన్నట్టు అనిపిస్తుంది. కానీ నిజంగా తెలుసుకుంటే, అంతా చైతన్య ఆకాశమే తప్ప మరొకటి లేదు.
ఇదమ్ ఆకాశమాత్రాత్మ తద్ అప్య్ ఆకాశమాత్రకమ్ । అజ్ఞానాన్ న పరిజ్ఞానాజ్ జ్ఞానాన్ నేదం న తత్ క్వచిత్
ఇది కూడా ఆకాశమే, అది కూడా ఆకాశమే. అవగాహన లేకపోవడం వల్లే వీటిలో తేడా కనిపిస్తుంది. జ్ఞానం వల్ల అయితే, ఇది కాదు, అది కాదు అని ఎక్కడా ఉండదు.
త్రైలోక్యభూతజాలానాం కాలత్రితయభావినామ్ । సమ్భ్రమస్వప్నసఙ్కల్పమనోరాజ్యదశాస్థితౌ
మూడు లోకాలలోని సమస్త జీవులు, మూడు కాలాల్లో ఉండేవి, కలవరంతో, కలలతో, ఊహతో, మనోరాజ్యంతో కూడిన స్థితిలో ఉంటాయి.
భూతాని చ భవిష్యన్తి వర్తమానాని యాని చ । భూమణ్డలాని తాన్య్ అఙ్గ సత్తాసామాన్యతాఙ్గతః
అయ్యా, గతంలో ఉన్నవాటి నుంచీ, ప్రస్తుతం ఉన్నవాటికీ, భవిష్యత్తులో ఉండబోయే అన్ని జీవులు, భూమండలాలు అన్నీ ఒకే జీవస్వరూపంలో కలిసిపోయి ఉన్నాయి.
అహమ్ ఏవ సమగ్రాణి తేషామ్ అన్తర్గతాన్య్ అపి । తేన తాన్య్ అనుభూతాని తథా దృష్టాని చాఖిలమ్
ఈ అన్నింటిలోనూ నేను ఒక్కడినే ఉన్నాను. వాటిలో ఉన్నవన్నీ కూడా నేనే. అందుకే ఇవన్నీ నా అనుభవంలోకి వచ్చి, నా చూపులోనే కనిపిస్తున్నాయి.
చిన్మాత్రమ్ ఏతద్ అజరం పదమ్ ఆత్మతత్త్వం శుద్ధాత్మతామ్ అజహద్ అఙ్గగతం బిభర్తి । సర్వం యథాస్థితమ్ ఇదం జగతాం తు భేదం బుద్ధం సద్ అఙ్గ న బిభర్తి తు కిఞ్చనాపి
ఇది శుద్ధమైన చైతన్య స్వరూపం, వృద్ధాప్యం లేని స్థితి, ఆత్మతత్వం. ఇది తన స్వరూపాన్ని విడిచిపెట్టకుండా, శుద్ధాత్మను తనలోనే ఉంచుకుంటుంది. ఈ జగత్తు యథాతథంగా ఉండిపోతుంది, కాని జ్ఞానులు ఇందులో ఏ విభేదమూ చూడరు.
అనన్తరం వద బ్రహ్మఞ్ జగన్తి భవతా తదా । భూమణ్డలానాం హృదయే కచ్చిత్ దృష్టాని వా న వా
తర్వాత, బ్రహ్మా, ఆ సమయంలో భూమండలాల హృదయంలో ఈ లోకాలు నీకు కనిపించాయా లేదా చెప్పు.
పరాత్మజాగ్రత్స్వప్నోర్వీమణ్డలౌఘాత్మనా మయా । తతో ఽనుభూతం హృదయే దృష్టం చ పరయా దృశా
పరమాత్మ అయిన నేను, మెలకువలోనూ, కలలోనూ ఉన్న అన్ని లోకాలను, నా హృదయంలో అనుభవించాను, పరమమైన దృష్టితో చూశాను.
యావత్ తథైవ సర్వత్ర జగజ్జాలమ్ అవస్థితమ్ । సర్వం దృశ్యమయం శాన్తమ్ అపి ద్వైతమయాత్మకమ్
అదే విధంగా, ఈ సృష్టి అంతటా జగత్తు విస్తరించి ఉంది; ఇది మొత్తం మనకు కనిపించేదే, శాంతంగా ఉంది, అయినా ద్వంద్వ స్వభావంతో ఉంది.
జగన్తి సన్తి సర్వత్ర సర్వత్ర బ్రహ్మ సంస్థితమ్ । సర్వం శూన్యం పరం శాన్తం సర్వమ్ ఆరమ్భమన్థరమ్
ప్రపంచాలు అన్నిచోట్లా ఉన్నాయి, బ్రహ్మ కూడా అన్నిచోట్లా ఉంది; అంతా శూన్యమే, పరమ శాంతియుతంగా ఉంది, అన్నీ ప్రారంభించడంలో ఆలస్యంగా ఉంటాయి.
సర్వత్రైవాస్తి పృథ్వ్యాది స్థూలం తచ్ చ న కిఞ్చన । చిద్వ్యోమైవ యథా స్వప్నపురం పరమ్ అజం న తత్
ప్రతి చోటా భూమి మొదలైన స్థూల పదార్థాలు ఉన్నట్టు కనిపిస్తాయి, కానీ అవి నిజంగా ఏమీ కావు; అవన్నీ చైతన్య ఆకాశమే, కలలో నగరంలా, పరమమైనది, జన్మించనిది, అది కాదు.