ద్వైతే తావద్ అసద్రూపే రమతే ఽనుమతే చితిః । పరం పశ్యతి నో యావత్ తం దృష్ట్వా తన్మయీ భవేత్
ఈ చైతన్యం అబద్ధమైన ద్వంద్వంలో ఆనందిస్తుంది, అది అంగీకరించేంతవరకూ; కానీ పరమాన్ని చూసినప్పుడు, దానిని చూసి దానితో ఏకమైపోతుంది.
చితి నిర్వాణరూపం తత్ ప్రకృతిḫ పరమం పదమ్ । ప్రాప్య తత్తామ్ అవాప్నోతి సరిద్ అబ్ధావ్ ఇవాబ్ధితామ్
ఈ చైతన్యం మోక్ష స్వరూపం, ప్రకృతి అనేది పరమ స్థితి. ఆ పరమార్థాన్ని చేరినప్పుడు, నది సముద్రంలో కలిసిపోయినట్టు అది కూడా ఆ పరమంతో ఏకమవుతుంది.
తావద్ విమోహవశతశ్ చితిర్ ఆకులేషు సర్గేషు సంసరతి జన్మదశాశ్రితేషు । యావన్ న పశ్యతి పరం తమ్ అథాశు దృష్ట్వా తత్రైవ మజ్జతి ఘనం మధునీవ భృఙ్గీ
మాయ వల్ల మనస్సు కలవరమైన సృష్టుల్లో జనన స్థితులకు బంధించబడి తిరుగుతూ ఉంటుంది. పరమాత్మను చూడని వరకు అలా తిరుగుతూనే ఉంటుంది. కానీ, ఆ పరమాన్ని ఒక్కసారి చూసిన వెంటనే, తేనె లో మునిగే తేనెటీగలా, దానిలోనే పూర్తిగా లీనమైపోతుంది.
సమ్ప్రాప్య కస్ త్యజతి నామ తద్ ఆత్మతత్త్వం ప్రాప్యానుభూయ చ జహాతి రసాయనం కః । శామ్యన్తి యేన సకలాని నిరన్తరాణి దుẖఖాని జన్మమృతిమోహమయాని రామ
ఆత్మ తత్వాన్ని పొందినవాడు దాన్ని ఎవరు వదులుతారు? రామా, జననం, మరణం, మాయ వల్ల కలిగే అన్ని బాధలను శాంతింపజేసే ఆ అమృతాన్ని అనుభవించినవాడు దాన్ని ఎవరు వదులుతారు?
శృణు రామ కథం తత్ర మహాకాశే తథాస్థితః । దేహభ్రాన్తిం తు తాం త్యక్త్వా స రుద్రో ఽప్య్ ఉపశామ్యతి
రామా, ఆ మహా ఆకాశంలో స్థిరంగా ఉండి, శరీర భ్రమను వదిలేసి, రుద్రుడే కూడా ఎలా శాంతిని పొందాడో విను.
స రుద్రస్ తౌ జగత్ఖణ్డౌ తదా చిత్ర ఇవార్పితాః । నిస్స్పన్దా ఏవ తత్రాసన్ ప్రేక్షమాణే స్థితే మయి
అక్కడ నేను చూస్తూ ఉండగా, రుద్రుడు మరియు ఆ రెండు జగత్ భాగాలు ఒక చిత్రంలో వేసినట్లుగా నిశ్చలంగా కనిపించాయి.
తతో ముహూర్తమాత్రేణ స రుద్రస్ తౌ నభోఽన్తరే । ఖణ్డౌ విలోకయామ్ ఆస దృశార్కేణేవ రోదసీ
అంతటితో, కొద్దిసేపులో, రుద్రుడు ఆ రెండు ముక్కలను ఆకాశంలో తేలియాడుతున్నట్టు చూస్తూ, సూర్యుని కన్ను ఆకాశాన్ని ఎలా వీక్షిస్తుందో అలా చూశాడు.
తతో నిమేషమాత్రేణ ఘోణాశ్వాసేన ఖణ్డకౌ । తౌ సమానీయ చిక్షేప పాతాలాన్తర్ ఇవాననే
తర్వాత, కళ్లిమెరుపులోనే, గట్టిగా ఊపిరి తీసి, ఆ రెండు ముక్కలను దగ్గరకి తీసుకుని, తన నోట్లో వేసినట్టు లోతైన గర్భంలోకి విసిరేశాడు.
అతిష్ఠద్ ఏక ఏవాసావ్ అథ ఖే ఖమ్ ఇవాఖిలే । భుక్తబ్రహ్మాణ్డఖణ్డోగ్రచణ్డమణ్డకమణ్డలః
అప్పుడు, ఆకాశంలో ఒక్కరే మిగిలి, ఆకాశంలా విస్తరించి, బ్రహ్మాండపు ముక్కలు, మండుతున్న వలయాలు అన్నీ తినివేసినవాడిగా నిలిచాడు.
తతో ముహూర్తమాత్రేణ లఘుస్ సో ఽభ్రమ్ ఇవాభవత్ । తతో ఽభవద్ ద్రుమసమస్ తతస్ స్తమ్భనిభో ఽభవత్
తర్వాత, కొద్దిసేపులోనే, మేఘంలా తేలికగా మారాడు; ఆ తరువాత చెట్టువలె రూపం దాల్చాడు; ఆ తరువాత స్థంభంలా నిలిచిపోయాడు.
తతో ఽభవద్ యష్టిసమస్ తతḫ ప్రాదేశమాత్రకః । తతẖ కాచకణాకారో మయా దృష్టస్ స తాదృశః
ఆ తర్వాత అది ఒక దండంలా మారింది. తరువాత అది ఒక అరచేతి పొడవు అయ్యింది. ఆ తర్వాత అది ఒక చిన్న కంచు ముత్యంలా మారినదాన్ని నేను చూశాను.
తతస్ సో ఽణుర్ భవన్ దృష్టో మయా ఖాద్ దివ్యదృష్టినా । పరమాణుర్ అథో భూత్వా తత్రైవాన్తర్ధిమ్ ఆయయౌ
తర్వాత అది నా దివ్యదృష్టితో చూస్తుంటే, ఆకాశంలో ఒక చిన్న రేణువులా మారింది. ఆ రేణువు ఇంకా చిన్నదై, అక్కడే అంతరించిపోయింది.
ఇత్య్ అసౌ శమమ్ ఆయాతశ్ శారదామ్బుదఖణ్డవత్ । తాదృశో ఽపి మహారమ్భḫ పురḫ పశ్యత ఏవ మే
అలా అది శాంతిని పొందింది, శరదృతువులోని మేఘపు తుకడిలా. అయినా, అంత గొప్ప ఘటన నా కళ్లముందే జరిగింది.
ఇతి సావరణే తేన తే బ్రహ్మాణ్డకవాటకే । వినిగీర్ణే క్షుధార్తేన హరిణేనేవ పర్ణకే
అలా సావర్ణి ఆ బ్రహ్మాండపు గుడ్డులో లీనమయ్యాడు, ఆకలితో ఉన్న జింక ఒక ఆకును మింగినట్టు.
అథాభూన్ నిర్మలం వ్యోమ శాన్తం బ్రహ్మైవ కేవలమ్ । అనాదిమధ్యపర్యన్తసంవిదాకాశమాత్రకమ్
అప్పుడు అక్కడ నిర్మలమైన, నిశ్శబ్దమైన, ప్రశాంతమైన ఆకాశం మాత్రమే మిగిలింది. అది ఆది, మధ్య, అంతం లేని చైతన్యమయమైన బ్రహ్మమే.
ఇత్య్ అహం దృష్టవాంస్ తత్ర కల్పాన్తమ్ ఉరువిభ్రమమ్ । దర్పణప్రతిబిమ్బాభం శిలాశకలకోటరే
అలా నేను అక్కడ ఆ అద్భుతాన్ని యుగాంతం వరకు చూశాను. అది అద్దంలో ప్రతిబింబంలా, లేదా రాయి ముక్కలోని రంధ్రంలో కనిపించేదిలా అనిపించింది.
అథ తామ్ అఙ్గనాం స్మృత్వా తాం శిలాం తం చ విభ్రమమ్ । రాజద్వారగతో గ్రామ్య ఇవాహం విస్మయం గతః
తర్వాత ఆ మహిళను, ఆ రాయిని, ఆ అద్భుతాన్ని గుర్తు చేసుకొని, రాజద్వారం వద్దకు వచ్చిన గ్రామవాసిలా ఆశ్చర్యపోయాను.
తామ్ ఆలోకితవాన్ భూయẖ కలధౌతశిలామ్ అహమ్ । యావత్ సర్వత్ర సన్త్య్ అత్ర సర్గాẖ కాల్యా ఇవాఙ్గకే
మళ్లీ ఆ చంద్రకాంతిలో మెరిసే రాయిని చూశాను. అక్కడ చుట్టూ అన్ని చోట్ల సృష్టులు కనిపించాయి, అవి శరీరంపై మచ్చలు ఉన్నట్లుగా అనిపించాయి.
బుద్ధినేత్రేణ దృశ్యన్తే దివ్యాక్ష్ణా వా న తే ఽన్యథా । సర్వత్ర సర్వదా సర్వం యద్ అస్త్య్ ఏవ తథా తదా
ప్రపంచంలో ఉన్నది అన్నీ ఎప్పుడూ, ఎక్కడైనా, మన బుద్ధి కన్నుతో గానీ, దివ్య దృష్టితో గానీ కనిపిస్తాయి. వేరే విధంగా చూడడం సాధ్యపడదు.
దూరతḫ ప్రేక్ష్యతే మాంసదృశా యది చ సా శిలా । దృశ్యతే తచ్ ఛిలైవైకా న తు సర్గాది కిఞ్చన
దూరం నుండి మామూలు కన్నుతో చూస్తే అది రాయి అయితే, ఆ ఒక్క రాయే కనిపిస్తుంది. సృష్టి గురించి ఇంకేమీ కనిపించదు.
సావస్థితా శిలైవైకరూపా నిబిడమణ్డలా । కలధౌతమయీ స్ఫారా సన్ధ్యాజలదసున్దరీ
ఆ రాయి ఎలా ఉందో అలాగే ఉంటుంది — ఒకే ఆకారంలో, గట్టిగా, గోళంగా, చంద్రబింబంలా మెరిసిపోతూ, సాయంకాల మేఘంలా అందంగా కనిపిస్తుంది.
తతో ఽహం విస్మయావిష్టḫ ప్రవిచారితవాన్ పునః । శిలాయామ్ అపరం భాగం తథైవ పరయా దృశా
ఆ తర్వాత నేను ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయి, ఆ రాయిలో ఇంకొక భాగాన్ని, diesmal ఉన్నతమైన దృష్టితో, మళ్లీ పరిశీలించాను.
యావత్ తమ్ అపి పశ్యామి జగదారమ్భమన్థరమ్ । తథైవ సుషిరాకారమ్ ఇవ నానార్థసున్దరమ్
నేను అక్కడ కూడా చూసినంత కాలం, ఆ లోకం ఎలా మొదలైంది అనేదీ నెమ్మదిగా కదులుతున్నట్టు కనిపించింది. అది లోపల ఖాళీగా ఉన్నట్టు, కానీ అనేక అర్థాలతో అందంగా కనిపించింది.
పునర్ అన్యం తథైవాహం ప్రదేశం పరిదృష్టవాన్ । సర్గసంరమ్భవలితం తావన్తమ్ అపి తాదృశమ్
అదే విధంగా, మళ్లీ ఇంకొక ప్రాంతాన్ని నేను చూశాను. అక్కడ కూడా సృష్టి ఉల్లాసంగా జరుగుతున్నట్టు, ముందే చూసినట్టే కనిపించింది.
యం యం ప్రదేశం పశ్యామి శిలాయాస్ తత్ర తత్ర వై । జగత్ పశ్యామ్య్ అవికలమ్ ఆదర్శ ఇవ బిమ్బితమ్
ఆ రాయిలో నేను ఏ భాగాన్ని చూసినా, అక్కడక్కడా మొత్తం లోకమే అద్దంలో ప్రతిబింబించినట్టు స్పష్టంగా కనిపించింది.
ప్రవిశ్యామి జగచ్ చేత్ తత్ పశ్యామీదమ్ ఇవాఖిలమ్ । దృశ్యం న చేద్ బహిస్స్థస్ తత్ పశ్యామ్య్ ఆదర్శబిమ్బితమ్
నేను ఆ లోకంలోకి ప్రవేశిస్తే, ఇది అన్నీ నిజంగా ఉన్నట్టు కనిపిస్తాయి. లోపలికి పోకపోతే, బయట నుంచే చూస్తే, అవన్నీ అద్దంలో ప్రతిబింబంలా కనిపిస్తాయి.
మయాతికౌతుకేనాథ సర్వాస్ తస్య గిరేశ్ శిలాః । అన్విష్టా భూమిభాగాశ్ చ తృణగుల్మాదయస్ తథా
ఆప్యాయంగా ఆ పర్వతంలోని అన్ని రాళ్లను, అక్కడి నేల ముక్కలను, గడ్డి, పొదలు మొదలైనవన్నీ నేను ఆసక్తిగా పరిశీలించాను.
యావత్ సర్వత్ర తత్ తాదృగ్ జగద్ అస్తి యథాస్థితమ్ । బుద్ధ్యైవ దృశ్యతే నాక్ష్ణా పరయా వివిధాకృతి
ప్రపంచం ఎక్కడ చూసినా యథాతథంగా ఉంది; అది మనసుతో మాత్రమే అనేక రూపాల్లో కనిపిస్తుంది, సాధారణ కళ్లతో కాదు.
క్వచిత్ ప్రథమసర్గాత్మజాయమానప్రజాపతి । కల్ప్యమానర్క్షచన్ద్రార్కదినరాత్ర్యర్తువత్సరమ్
కొన్ని చోట్ల మొదటి సృష్టిలో పుట్టిన పితృదేవతలు, నక్షత్రాలు, చంద్రుడు, సూర్యుడు, పగలు, రాత్రి, ఋతువులు, సంవత్సరాలు ఇలా ఏర్పడుతున్నాయి.
క్వచిత్ క్వచిన్ మహీపీఠసమ్పన్నజనమణ్డలమ్ । క్వచిత్ కిఞ్చిద్ అఖాతోగ్రచతుస్సాగరఖాతకమ్
కొన్ని చోట్ల నేలతో కూడిన జనావాసాలు ఉన్నాయి; మరికొన్ని చోట్ల నాలుగు సముద్రాల తీరాలతో ఉన్న ప్రాంతాలు కనిపిస్తున్నాయి.