ఏకార్ణవపయḫపూరే ఘర్ఘరారావరంహసి । త్రైలోక్యఖణ్డసమ్భారే ప్రోహ్యమానే మహామ్భసి
ఒకటే సముద్రపు జలప్రవాహంలో ఘనమైన శబ్దంతో, మూడు లోకాల సముదాయమంతా ఆ మహాజలంలో తిప్పబడుతోంది.
నాసీత్ కశ్చిత్ పరిత్రాతా దాతా వా వచసో ఽపి చ । శక్నోతి కḫ పరిత్రాతుం కాలేన కవలీకృతమ్
ఆపదలో ఎవ్వరూ రక్షించేవారు లేరు, ఒక్క మాట చెప్పేవారు కూడా లేరు; కాలం గ్రసించినదాన్ని ఎవరు రక్షించగలరు?
నాకాశమ్ ఆసీన్ న దిగన్తమ్ ఆసీద్ అధో ఽపి నాసీన్ న తదోర్ధ్వమ్ ఆసీత్ । భూతం న చాసీన్ న చ సర్గ ఆసీద్ ఆసీత్ పరం కేవలమ్ ఏవ వారి
ఆకాశం లేదు, దిక్కులు లేవు, కిందా లేదు, పై కూడా లేదు. ఏదీ సృష్టి లేదు, ఏ జీవం లేదు. ఒక్కటి మాత్రమే ఉంది — అది నీరు, అంతే.
ఏతస్మిన్న్ అన్తరే చక్షుర్ వ్యోమస్థో ఽహమ్ అథాత్యజమ్ । బ్రహ్మలోకే మహీలోకే ప్రభాతే ఽర్కḫ ప్రభామ్ ఇవ
ఈ సమయంలో నా చూపు ఆకాశంలో నిలిచి, అన్నింటిని దాటి వెలిగింది. బ్రహ్మలోకంలోనూ, భూమిలోకంలోనూ, ఉదయపు సూర్యుడిలా ప్రకాశించాను.
యావద్ దృష్టో మయా తత్ర శైలాద్ ఇవ వినిర్మితః । పరమేష్ఠీ సమాధిస్థḫ ప్రధానపరివారవాన్
అక్కడ నేను చూసినది — కొండలతో తయారైనట్టుగా, పరమేశ్ఠి ధ్యానంలో లీనమై, ముఖ్య సేవకులతో కూడి ఉన్నాడు.
సమూహశ్ చైవ వేదానాం మునీనాం భావితాత్మనామ్ । శుక్రో బృహస్పతిశ్ చైవ శక్రో వైశ్రవణో యమః
అక్కడvedaలు, పవిత్ర హృదయమున్న మునులు, శుక్రుడు, బృహస్పతి, ఇంద్రుడు, కుబేరుడు, యముడు కూడిన సమూహం కూడా ఉంది.
సోమో ఽథ వరుణో ఽగ్నిశ్ చ తథాన్యే చ సురర్షయః । దేవగన్ధర్వసిద్ధానాం సాధ్యానాం చైవ నాయకాః
తర్వాత సోముడు, వరుణుడు, అగ్ని దేవుడు, అలాగే ఇతర దేవతార్షులు, దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, సాధ్యులు — వీరందరినీ నాయకులు అక్కడికి వచ్చారు.
లిపికర్మార్పితాకారాస్ సర్వే ధ్యానపరాయణాః । బద్ధపద్మాసనాస్ తత్ర నిర్జీవా ఇవ సంస్థితాః
వాళ్లంతా వ్రాసేవారి చేతిలో రూపం పొందినవారు, ధ్యానంలో లీనమై, పద్మాసనంలో కూర్చొని, ప్రాణం లేని వారిలా స్థిరంగా ఉన్నారు.
అథైతే ద్వాదశాదిత్యాస్ తమ్ ఏవోద్దేశమ్ ఆగతాః । బద్ధపద్మాసనాస్ తస్థుస్ తథైవాశు యథైవ తే
ఆ సమయంలో పన్నెండు ఆదిత్యులు కూడా అక్కడికే వచ్చి, మిగిలినవారిలాగే పద్మాసనంలో కూర్చొని, వెంటనే స్థిరంగా నిలిచారు.
తతో ముహూర్తమాత్రేణ దృష్టవాన్ నాహమ్ అబ్జజమ్ । పురో వినిద్రతాం యాతస్ స్వప్నదృష్టమ్ ఇవాగ్రగమ్
తర్వాత కొంతసేపటి తర్వాత, నా ముందు పద్మంలో పుట్టిన బ్రహ్మను చూడలేకపోయాను; ఆయన నిద్రలో ఉన్నట్టుగా, కలలో కనిపించినట్టుగా కనిపించలేదు.
బ్రహ్మలోకజనం సర్వమ్ అహం తామ్ అపి వాసనామ్ । నాపశ్యం స్వప్ననగరం బుధ్యమాన ఇవాగ్రగమ్
బ్రహ్మలోకంలో ఉన్న ప్రజలందరినీ, ఆ వాసనతో సహా, నేను చూడలేదు; అది కలలో ఊరు కనబడినట్టు, మెలకువ వచ్చాక కనిపించనట్టుగా అనిపించింది.
అరణ్యం శూన్యమ్ ఏవాసీత్ తద్ బ్రహ్మనగరం తదా । కఠినాకాణ్డవిధ్వస్తం పృథివ్యామ్ ఇవ పత్తనమ్
అప్పుడు ఆ బ్రహ్మ నగరం పూర్తిగా ఖాళీగా, అరణ్యంలా వెలవెలబోయింది; భూమిపై పాడైపోయిన పట్టణంలా, అక్కడ అన్నీ నాశనమయ్యాయి.
సర్వ ఏవ గతాẖ క్వాపి తే తథా తాదృశాస్ తదా । ఋషయో మునయో వేదా దేవా విద్యాధరాదయః
అప్పుడు అక్కడ ఉన్న ఆ ఋషులు, మునులు, వేదాలు, దేవతలు, విద్యాధరులు మరియు ఇతరులందరూ ఎక్కడికో వెళ్లిపోయారు.
జ్ఞాతం తతో ఽవధానేన మయా నభసి తిష్ఠతా । యావన్ నిర్వాణమ్ ఆపన్నా బ్రహ్మవత్ సర్వ ఏవ తే
ఆ తరువాత నేను ఆకాశంలో నిలబడి, శ్రద్ధగా గమనించగా, వారందరూ బ్రహ్మను పోలి, నిర్వాణాన్ని పొందారని తెలుసుకున్నాను.
వాసనాయాం విలీనాయామ్ అదర్శనమ్ ఉపాగతాః । స్వప్నలోకాః ప్రబుద్ధానామ్ ఇవ స్వం రూపమ్ ఆగతాః
వాసనలు పూర్తిగా లయమైపోయినప్పుడు, కలల లోకాలు కనబడవు. అవి మేలుకున్నవారికి, కలల దృష్టి పోయినట్టు, తమ సహజ స్వరూపంలోకి వెళ్ళిపోతాయి.
ఆకాశాత్మైవ దేహో ఽయం భాతి వాసనయా స్ఫుటః । తదభావాత్ తు నాభాతి స్వప్నో బోధవతో యథా
ఈ శరీరం అసలు ఆకాశ స్వరూపమే. కానీ వాసనల వల్ల స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. అవి లేకపోతే, మేలుకున్నవారికి కలలు కనబడని విధంగా, ఇది కూడా కనబడదు.
అన్తరిక్షగతో దేహో యథా స్వప్నే ఽవలోక్యతే । బోధే తద్వాసనాశాన్తౌ న కిఞ్చిద్ అపి లక్ష్యతే
కలలో మనం ఆకాశంలో ప్రయాణించే శరీరాన్ని చూస్తామే, అలాగే మేలులో ఆ వాసనలు శాంతించిపోయినప్పుడు ఏదీ కనిపించదు.
జాగ్రత్య్ అపి తథైవాయం వాసనాయాḫ పరిక్షయే । నైవాతివాహికో నైవ లక్ష్యతే ఽత్రాధిభౌతికః
ఇదే విధంగా మేలులో కూడా, ఈ వాసనలు పూర్తిగా పోయినప్పుడు, ఇక్కడ సూక్ష్మ శరీరం గానీ, స్థూల శరీరం గానీ ఏమాత్రం కనిపించవు.
స్వప్నానుభవ ఏషో ఽత్ర దృష్టాన్తẖ కేన ఖణ్డ్యతే । ఆబాలమ్ ఏతత్ సంసిద్ధమ్ అనుభూతం శ్రుతం స్మృతమ్
ఈ కల అనుభవాన్ని ఉదాహరణగా ఎవరు ఖండించగలరు? చిన్నప్పటి నుంచే ఇది బాగా స్థిరపడింది, మనం ప్రత్యక్షంగా అనుభవించాము, విన్నాము, గుర్తు పెట్టుకున్నాము.
అపహ్నవేచ్ చ వా యో ఽపి స్వమ్ ఏవానుభవం శఠః । స త్యాజ్యẖ కో హ్య్ అలీకేన సుప్తమ్ ఉద్బోధయేత్ కిల
తన అనుభవాన్ని ఎవరైనా మోసపూరితంగా నిరాకరించినా, అలాంటి వారిని పట్టించుకోవాల్సిన పనిలేదు. అబద్ధంతో నిద్రలో ఉన్నవారిని ఎవరు మేల్కొల్పగలరు?
దేహకారణకస్ స్వప్నో దేహాభావే న దృశ్యతే । ఇతి చేత్ తద్ అదేహానాం పరలోకో ఽపి నాస్తి వః
కల శరీరమే కారణమని, శరీరం లేకపోతే కల కనబడదని మీరు అంటే, శరీరం లేని వారికి మరణానంతర లోకమూ ఉండదన్న మాట కదా.
ఇత్య్ ఏతద్ అభవిష్యచ్ చేత్ తచ్ ఛరీరకసఙ్క్షయే । నాభవిష్యద్ అయం సర్గస్ స చాస్త్య్ ఏవ హి సర్వదా
మీరు చెప్పినట్టు నిజమైతే, శరీరం నశించినప్పుడు ఈ సృష్టి ఉండేది కాదు. కానీ, ఈ సృష్టి ఎప్పుడూ ఉంది కదా.
అవయవవిభాగాత్మన్య్ అవశ్యంభావిని క్షయే । న కదాచిద్ అనిత్థం తజ్ జగద్ ఇత్య్ అప్య్ అసంస్థితమ్
ఈ శరీరం భాగాల సమాహారంగా ఉండి, తప్పకపోయే నాశనానికి లోనవుతుంది. అలాంటప్పుడు ఈ లోకం కూడా ఎప్పుడూ స్థిరంగా ఉండదు, అలాగే దీనికి వ్యతిరేకంగా కూడా ఉండదు.
న కదాచిజ్ జగన్నాశే దేహాద్ భూతగణాద్ ఇయమ్ । మదశక్తిర్ ఇవ జ్ఞప్తిర్ ఉదేతీత్య్ అసి వక్షి చేత్
ఈ లోకం నశించినా, శరీరం మరియు భూతాల సమూహం నుండి మత్తు శక్తిలా జ్ఞానం ఉద్భవిస్తుందని నువ్వు చెప్పినట్లయితే—
తత్ పురాణేతిహాసానాం సర్వసఙ్క్షయవాదినామ్ । స్మృత్యాదీనాం చ వేదానాం వైయర్థ్యమ్ ఉపజాయతే
అప్పుడు, సమస్త నాశనాన్ని వివరించే పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, వేదాలు, ఇతర స్మృతి గ్రంథాలన్నీ అర్థహీనమవుతాయి.
అప్రమాణతయైతస్మిన్న్ అర్థే తేషాం మహామతే । అన్యత్రాపి ప్రమాణత్వం విద్యాదావ్ అపి కిం భవేత్
ఈ విషయంలో అవి ప్రమాణంగా కాకపోతే, ఓ మహామతి, ఇతర విషయాల్లో, జ్ఞాన సంబంధమైన వాటిలో కూడా అవి ఎలా ప్రమాణంగా పరిగణించబడతాయి?
న చైతద్ విద్యతే లోకే జగదుచ్ఛేదకారణాత్ । అన్యచ్ చాస్తామ్ ఏతద్ అఙ్గ మమేదమ్ అపరం శృణు
ఈ లోకంలో, ఇలాంటి కారణంతో జగత్తు నాశనం అవుతుందని ఎక్కడా కనిపించదు. అది అలా ఉండనీ, నా స్నేహితా, ఇప్పుడు ఇంకొక విషయం విను.
మదశక్త్యాత్మని జ్ఞానే దృష్టా దేశాన్తరేషు యా । ప్రమృతానాం పిశాచాదిదేహతా సా న సిధ్యతి
మనసులో కలిగే ఆ జ్ఞానం, ఎక్కడో దూరప్రాంతాల్లో మదపాన శక్తి కనిపించడాన్ని పోలి ఉంటుంది. మరణించినవారికి పిశాచాది రూపం అవుతుందని అనుకోవడం నిజం కాదు.
అథ సాపి ముధాభ్రాన్తిర్ యావద్దేహం ప్రదృశ్యతే । ఇతి చేత్ తన్ ముధానామ సత్యమ్ ఇత్య్ ఏవ వో భవేత్
ఒకవేళ, ఈ శరీరం కనిపించేంతవరకూ ఇది కూడా వ్యర్థమైన మాయే అని నువ్వు అనుకుంటే, అది సరే. అలా అనేవాళ్లకు ఇదే నిజమై ఉంటుంది.
ఏవం చేత్ తత్ పరే లోకే సత్ స్వర్గనరకాదికమ్ । ఇత్య్ ఏషాపి న సంవిత్ కిం సత్యతామ్ ఉపగచ్ఛతి
అలా అయితే, పరలోకంలో స్వర్గం, నరకం మొదలైనవి ఉన్నా, అవి కూడా జ్ఞానం కాదు. మరి అవి ఎలా నిజమైనవిగా చెప్పగలము?