పురమణ్డలదైత్యాగ్నిసురనాగవివస్వతామ్ । నికురుమ్బం దధద్ వ్యోమ్ని మషకానామ్ ఇవోచ్చయమ్
ఆకాశంలో నగరాలు, రాక్షసులు, అగ్నులు, దేవతలు, పాములు, సూర్యుడు — ఇవన్నీ గుంపులుగా చేరి ఉన్నట్టు, దోమలు గుంపుగా కూడినట్లు కనిపిస్తున్నాయి.
నశ్యన్ నగవరాభోగభాగైర్ భగ్నసురాలయైః । ఆవర్తఘర్ఘరారావైర్ జలమ్ ఊర్ధ్వమ్ అధో ఽనలమ్
పెద్ద పర్వతాల ముక్కలు, ధ్వంసమైన దేవతల గృహాలు, చక్రవాతాల ఘోర ధ్వనులతో నశించిపోతున్నప్పుడు, నీరు పైకి ఎగురుతుంది, అగ్ని క్రిందికి పడిపోతుంది.
కుర్వజ్ జలాద్రినిష్పేషైర్ దిక్పాలపురకుట్టనమ్ । నిపతద్దేవదైత్యేన్ద్రసిద్ధగన్ధర్వపత్తనమ్
నీరు, పర్వతాలు ఒకదానితో ఒకటి ఢీకొనడంతో, దిక్పాలకుల పట్టణ గోడలు బద్దలవుతాయి; దేవతలు, రాక్షసులు, ఇంద్రులు, సిద్ధులు, గంధర్వుల నగరాలు కూలిపోతాయి.
కుట్టనం పర్వతాదీనాం ప్రశాన్తాఙ్గారరూపిణామ్ । వాతైẖ కుర్వత్ పదార్థానామ్ ఆసారం రజసామ్ ఇవ
పర్వతాలు మొదలైనవి, చల్లబడిన అగ్నికణాల రూపంలో ఉండగా, వాటిని గాలులు ఢీకొనడంతో, దుమ్ము వానలా రజస్సులు ఎగురుతున్నాయి.
పురాణ్య్ అమరదైత్యానాం భ్రమద్భిత్తీని శాతయత్ । రత్నైẖ ఖనఖనాయన్తి పయాంసీవ పయస్వతామ్
పురాతన కాలంలో దేవతలు, రాక్షసుల కోటలు నాశనం అయ్యాయి. విలువైన రత్నాలు ఒకదానికొకటి తాకుతూ పగిలిపోతున్నట్టు, ధనికుల ఇంట్లో నీళ్ళు ఒకదానికొకటి తాకినట్టు ఉన్నాయి.
పూర్ణామ్బరం పరిపతల్లోకసప్తకమన్దిరైః । చక్రావృత్త్యా భ్రమద్రూపైర్ అపరైస్ సాగరైర్ ఇవ
ఆకాశం అంతా ఏడుకొండల లోకాల గృహాలతో నిండిపోయింది. అవి చక్రంలా తిరుగుతూ పడిపోతూ, సముద్రపు అలల మాదిరిగా కనిపిస్తున్నాయి.
హేమస్ఫటికవైడూర్యససారమణిమన్దిరైః । దివḫ పతద్భిర్ ఆకీర్ణమ్ ఉద్యజ్ఝణఝణస్వనైః
బంగారం, స్ఫటికం, వైడూర్యం, మణులతో నిర్మించిన భవనాలు ఆకాశంలో నుంచి జారిపడుతూ, పెరుగుతున్న ఝణఝణా శబ్దాలతో ఆకాశాన్ని నింపేశాయి.
ఉత్పేతుర్ ధూమభస్మాబ్దాḫ పేతుర్ ధారాపురోత్కరాః । ఉన్మమజ్జుస్ తరఙ్గౌఘా మమజ్జుర్ భూతలాద్రయః
పొగ, బూడిదతో కూడిన మేఘాలు పైకి లేచాయి. నీటి ప్రవాహాలు కిందకి జారిపడ్డాయి. అలలు ఎగిసిపడగా, భూమి మీద పర్వతాలు బయటపడ్డాయి.
ఆవర్తఘర్ఘరారావా మిథోవిదలనోద్యతాః । జుఘూర్ణుర్ అర్ణవాẖ కీర్ణాḫ పర్ణవత్ప్రౌఢపర్వతాః
తిరిగే అలల ఘోర శబ్దాలతో సముద్రాలు ఒకదానికొకటి ఢీకొట్టేందుకు ఉప్పొంగాయి. అవి పెద్ద పెద్ద పర్వతాలు ఆకుల్లా చెల్లాచెదురుగా తేలుతూ ఊగిపోతున్నాయి.
క్రన్దచ్ఛిష్టామరగణం దలత్సజ్జీవభూతకమ్ । భ్రమత్కేతుశతోత్పాతం దుష్ప్రేక్షమ్ అభవజ్ జగత్
దేవతల అరుపులతో, జీవులు నాశనం కావడంతో, వందలాది దహనమైన ధూమకేతువులు తిరుగుతూ, ఈ లోకం చూడలేనంత భయంకరంగా మారింది.
మృతార్ధమృతయా భూతసన్తత్యానిలలోలయా । అభూన్ నీరన్ధ్రమ్ ఆకాశం జీర్ణపర్ణసవర్ణయా
సగం మృతులు, సగం బ్రతికిన జీవులతో కూడిన గాలులు అల్లకల్లోలంగా ఊదుతూ, ఆకాశం ఎక్కడా ఖాళీ లేకుండా, వాడిపోయిన ఆకుల గుంపులా కనిపించింది.
జగద్ ఆసీత్ పతచ్ఛృఙ్గస్థూలధారౌఘనిర్భరమ్ । భ్రశ్యద్బృహద్గిరిపురవ్రాతపూర్ణసరిచ్ఛతమ్
పడి పోతున్న పర్వత శిఖరాల నుంచి భారీ నీటి ప్రవాహాలు జాలువారుతూ, కూలిపోతున్న మహా పర్వత పట్టణాల అవశేషాలతో నిండిన వందల నదులు ఈ లోకాన్ని కప్పేశాయి.
శామ్యచ్ఛమశమాశబ్దశతసఙ్గిహుతాశనమ్ । చలాబ్ధివలనాదోలాలోలశైలసరిత్తటమ్
ఆగిపోతున్నదీ ఆగని నాశనపు శబ్దాలతో కలిసిన అగ్ని మండిపడింది. అలలు ఎగిసిపడుతున్న సముద్రం తీరాలను, కొండలు, నదికట్టలను ఊగదీసింది.
తృణరాశిసరిన్న్యాయమిశ్రద్వీపార్ణవోత్కరమ్ । అత్యన్తదూరదిగ్వ్యోమక్షణజ్వాలామహావనమ్
గడ్డి రాశులు, నదుల్లా కలిసిపోయిన ద్వీపాలు, సముద్రాలు అక్కడక్కడ గుట్టలుగా కనిపించాయి. దిక్కులు, ఆకాశం అంతటా ఒక్క క్షణం పెద్ద అగ్నికాంతి అడవి మెరిసింది.
వర్షశామ్యద్ధుతాశోత్థభస్మామోదపతత్సురమ్ । భూతపూర్వజగద్భూతం పరివిస్మృతసర్గకమ్
వర్షంతో మసకబారిన అగ్నిలోంచి వచ్చిన బూడిద పరిమళంతో దేవతలు పడిపోయారు. పూర్వం ఉన్న లోకం, తన సృష్టిని మరచిపోయినట్టు అయింది.
నిరర్గలోల్లసన్నాదం సార్గలోపశమక్రమమ్ । సర్గలోభోల్లసచ్ఛేషం వర్గలోకవివర్జితమ్
అడ్డుకోలేని గొప్ప శబ్దం మోగింది. మిగతా శబ్దాలన్నీ మెల్లగా మాయమయ్యాయి. సృష్టి మీద మిగిలిన తుది ఆశ మాత్రమే ఉండిపోయింది, లోకాలన్నీ ఖాళీగా మారిపోయాయి.
అనారతవిపర్యాసకారిమారుతనిర్ధుతమ్ । బీజరాశిమ్ ఇవాజస్రం పూయమానం పునḫ పునః
ఎప్పటికీ ఆగని మాయా గాలులు విత్తనాల గుట్టును ఎప్పటికప్పుడు చెల్లాచెదురు చేస్తాయిగా, అలాగే అది మళ్లీ మళ్లీ కదిలించబడుతుంది.
ఉల్ముకాన్యోఽన్యనిష్పేషవహ్ని చూర్ణసువర్ణజైః । రజోభిర్ వివృతైర్ హేమకుట్టిమాకాశకోటరమ్
కట్టెల ముక్కలు, రగిలే నిప్పు, లేక బంగారం పొడి తుళ్ళు గాలిలో ఎగిరిపోతున్నట్లు, బంగారు మందిరపు ఆకాశపు గర్భం ఆ ధూళితో నిండిపోయింది.
భూమణ్డలబృహత్ఖణ్డైర్ భ్రష్టైస్ సద్వీపసాగరైః । పూర్ణసప్తమపాతాలం లుఠత్పాతాలమణ్డలైః
భూమండలపు పెద్ద ముక్కలు, దీవులు, సముద్రాలతో కలసి పడిపోయి చెల్లాచెదురైపోయినవి, ఏడూ పాతాళాలు తిరుగుతూ అక్కడక్కడా పడిపోయినట్లు ఉన్నాయి.
ఆసప్తమసుతాలాన్తమ్ ఆమహీతలపర్వతమ్ । ఆవ్యోమైకార్ణవీభూతం పూర్ణం ప్రలయవాయుభిః
ఏడవ పాతాళం వరకు, భూమిపై పర్వతాలతో కూడి, ఆకాశం ఒక్కటి సముద్రంలా మారిపోయి, అంతా ప్రళయ గాలులతో నిండిపోయింది.
ఏకార్ణవో ఽథ వవృధే శనైశ్ శీఘ్రం సరిచ్ఛతైః । భువనే జడకల్లోలైẖ కోపో మూర్ఖాశయే యథా
తర్వాత ఒకే సముద్రం నెమ్మదిగా పెరిగిపోతూ, వందలాది నదుల వల్ల వేగంగా ఉప్పొంగింది. దాని ముద్దగా ఉన్న అలలు లోకంలో ఎగిసిపడినట్లు, మూర్ఖుడి మనసులో కోపం ఎలా ఉప్పొంగుతుందో అలా.
ముసులోపమయా పూర్వం తతస్ స్తమ్భనిభాఙ్గయా । తతస్ తాలద్రుమాకారధారయాసారసారయా
మొదట అది ముద్దగడ్డలతో ముద్దలు కొట్టినట్లు ప్రవహించింది. తరువాత దృఢమైన స్తంభాల వలె గట్టిగా ఉప్పొంగింది. ఆ తర్వాత తాళపాకల కండలు లాంటి ప్రవాహాలతో ఉప్పొంగింది.
తతో నదీప్రవాహోగ్రజలపాతైకపాతయా । సప్తద్వీపమహీపీఠసమమేదురమేఘయా
తర్వాత నదుల ప్రవాహాల ఉగ్ర జలపాతం ఒక్కసారిగా పడింది. భూమిని కప్పేసే ఏడుద్వీపాలంతా ఉన్న మేఘాల వర్షంతో అది మరింత ఉప్పొంగింది.
వహ్నిర్ విదాహకృద్ వృష్ట్యా శమమ్ అభ్యాయయౌ తథా । శాస్త్రసజ్జనసద్దృష్ట్యా మౌర్ఖ్యమ్ ఆపత్ప్రదం యథా
దహనం చేసే అగ్ని వర్షంతో శాంతించింది. అలాగే, అపాయం తెచ్చే మూర్ఖత్వం శాస్త్రం, సజ్జనుల దృష్టితో తగ్గిపోతుంది.
ఊర్ధ్వాధరస్థపరివృత్తపదార్థజాతమ్ అన్తẖక్వణత్ఖనఖనాయితశైలమజ్జమ్ । బ్రహ్మాణ్డకోటరమ్ అభూద్ విధురం కుబాలలీలావిలోలమ్ ఇవ బిల్వఫలం విశుష్కమ్
ఈ బ్రహ్మాండపు లోపలి భాగం పాడైపోయింది. పైకీ, కిందకీ తిరుగుతూ, కొండలు కూలిపోతూ మోగిన మేటల శబ్దంతో నిండిపోయింది. అది పిల్లలు ఆడుకుంటూ విసిరేసిన, లోపల ఎండిపోయిన, ఖాళీగా ఉన్న బిల్వపండు లాంటిదిగా మారింది.
వాతవర్షహిమోత్పాతఘాతభగ్నే ధరాతలే । జలవేగో ఽగమద్ వృద్ధిం కలావ్ ఇవ మహీపతిః
పవనాలు, వానలు, ముంచుకొచ్చిన మల్లెపాట్లు, వడగండ్లతో భూమి చీలిపోయింది. అప్పుడు నీటి ప్రవాహం మరింత పెరిగింది. అది కలహకాలంలో రాజు బలపడినట్టు పెరిగిపోయింది.
గఙ్గాప్రవాహప్రతిమధారాపాతవివర్ధితైః । సరిత్సహస్రైస్ సహసా మేరుమన్దరసున్దరైః
గంగా ప్రవాహంలా పెరిగిన నీటి ధారలతో వేలాది నదులు ఒక్కసారిగా మెరు, మందర పర్వతాలను అందంగా అలంకరించాయి.
ఆదిత్యపథసమ్ప్రాప్తకన్దరో జడమన్థరః । ఏకార్ణవస్ సముచ్ఛూన ఆసీన్ మూర్ఖ ఇవేశ్వరః
ఆదిత్యుని మార్గాన్ని తాకే గుహలలోకి ఒక్క సముద్రం నెమ్మదిగా, కదలకుండా నిండిపోయింది. అది అర్ధం లేని రాజు మాదిరిగా, ఉబ్బిపోయి, కదలకుండా ఉండిపోయింది.
విపులావర్తవృత్త్యాన్తర్ వివృతాద్రితరత్తృణః । స్ఫురత్తుఙ్గతరఙ్గాగ్రనిగీర్ణాదిత్యమణ్డలః
అదిరిపోయే పెద్ద గిరికట్టెలా తిరిగే ఆ ప్రవాహంలో పర్వతాలు, గడ్డి అన్నీ కొట్టుకుపోయాయి; ఎగిసిపడే అలల అంచుల్లోనే సూర్యుడి వలయమూ మింగిపోబడింది.
మేరుమన్దరకైలాసవిన్ధ్యసహ్యజలేచరః । చలితావనిపఙ్కాన్తర్లీనవ్యాలమృణాలకః
మెరు, మందర, కైలాస, వింధ్య, సహ్య పర్వతాల మీదుగా ఆ నీరు ఉప్పొంగింది; అడవులు నేల నుండి పెల్లుబికిపోయాయి, పాములు మట్టిలో కలిసిపోయాయి.