ఏకాదర్శే ఽఖిలార్కాణాం ప్రతిబిమ్బమ్ ఇవోత్థితమ్ । ఉదభూత్ త్రయమ్ అర్కాణామ్ అమ్బరే దిగ్గణామ్బరే
ఒక అద్దంలో అన్ని సూర్యుల ప్రతిబింబాలు కనిపించినట్టు, ఆకాశంలో దిక్కుల మధ్య విస్తారంగా మూడు సూర్యులు ఉద్భవించాయి.
తద్ ద్వాదశపరీమాణం దీప్తం వృన్దం వివస్వతామ్ । సర్వదిక్కం దదాహోచ్చైశ్ శుష్కం వనమ్ ఇవానలః
ఆ మెరుస్తున్న సూర్యుల సమూహం, ప్రతి ఒక్కటి పన్నెండు రెట్లు పెద్దదిగా, అన్ని దిక్కులను భయంకరంగా కాల్చింది, ఎండిన అడవిని అగ్ని కాల్చినట్టు.
అథోదభూజ్ జగత్షణ్డశోషణగ్రీష్మవాసరః । అనగ్నిర్ అగ్నిదాహో ద్రాగ్ అదృశ్యోల్ముకగుల్మకః
అప్పుడే, అగ్ని లేకుండానే కాల్చే, అగ్ని లేకుండానే ఎండబెట్టే, కనిపించని అగ్నికణాలతో ఒక్కసారిగా ప్రబలిన ఒక ఎండపూట ఈ జగత్తును ఎండబెట్టింది.
అనగ్నినాగ్నిదాహేన తేన తామరసేక్షణ । అఙ్గాని దావదగ్ధాని స్విన్నానీవ మమాభవన్
తామరపువ్వు కన్నులవాడా, ఆ అగ్నిలేని కాల్చుదల వల్ల నా అవయవాలు అడవి అగ్నిలో కాలినట్టు, చెమటతో తడిసిపోయినట్టు అయ్యాయి.
ప్రదేశం తమ్ అథ త్యక్త్వా దూరమ్ ఆరూఢవాన్ అహమ్ । దృఢహస్తతలాఘాతహతకన్దుకవన్ నభః
ఆ ప్రదేశాన్ని వదిలి, నేను చాలా దూరంగా, బలంగా కొట్టిన బంతిలా, ఆకాశంలోకి ఎగిరిపోయాను.
అపశ్యం గగనస్థో ఽహమ్ ఉదితం చణ్డతేజసమ్ । తపన్తం ద్వాదశాదిత్యగణం దిక్షు దశస్వ్ అపి
ఆ ఆకాశంలో నేను పది దిక్కులకూ మండుతున్న, పదకొండు సూర్యులు ఉదయిస్తున్నట్టు చూశాను.
బృహద్భడభడారావజ్వలద్ఘనవనాచలమ్ । మహాకహకహాశబ్దక్వథత్సప్తాబ్ధిడమ్బరమ్
అక్కడ నేను పెద్దపెద్ద కొండలు, అరణ్యాలు అగ్నిలా మండుతుండగా, ఏడు సముద్రాలు గర్జిస్తున్న శబ్దంతో ఆకాశం ఉప్పొంగిపోతున్నట్టు చూశాను.
సజ్వాలోల్ముకనీరన్ధ్రలోకాన్తరపురాన్తరమ్ । జ్వాలాఘనఘటాటోపసిన్దూరీకృతపర్వతమ్
ప్రపంచాల మధ్యలోని లోకాలు, నగరాలు అగ్నిపుంజాలతో నిండిపోయి, మంటలతో కొండ శిఖరాలు ఎర్రగా మారిపోయినట్టు కనిపించాయి.
డీయమానమహాఙ్గారస్థిరవిద్యుత్కకుప్తటమ్ । స్ఫురత్కటకటాటోపచటత్పత్తనమణ్డలమ్
అక్కడ ఒక పెద్ద అగ్నికణాల గుట్ట, మెరుపులు మెరుస్తూ, పైకి పటాకులా కప్పబడింది. చుట్టూ గట్టిగా మోగుతున్న చటచట, కటకట శబ్దాలతో ఆ వలయం నిండిపోయింది.
విదలద్భూతలోద్భూతధూమదణ్డైశ్ శిలాఘనైః । కాచస్తమ్భసహస్రాఢ్యభువనాస్థానమణ్డపమ్
భూమి నుండి పైకి పొంగుతున్న పొగతో కూడిన రాళ్ల దండలు, వేలాది రాయి స్తంభాలతో కూడిన ఒక మహా మండపం అక్కడ ఉంది.
క్వథద్భూతమహాభూతతారాక్రన్దాతిఘర్ఘరమ్ । లోకపాలపురాపాతస్ఫుటచ్చటచటోద్భటమ్
అక్కడ ఉక్కిరిబిక్కిరిగా మండి పోతున్న భూతాల గర్జన, నక్షత్రాల అరుపులతో కలిసిపోయి, లోకపాలుల నగరాలు కూలిపోతూ, చటచట మోగే శబ్దాలతో ఆ ప్రదేశం ఉలిక్కిపడుతోంది.
తారావిశరణోద్గారవృష్టరత్నధరాతలమ్ । సర్వస్థలాలయచలద్దహ్యమానజనవ్రజమ్
నక్షత్రాలు చెల్లిపోయి, రత్నవర్షం కురిసిన భూమి అక్కడ. ప్రతి చోట ఇళ్లు కంపించిపోతూ, జనసమూహాలు కాలిపోతున్నారు.
సర్వదిక్కానలప్లోషగణదుర్దర్శదిక్తటమ్ । ఉత్తప్తామ్బుభరస్విన్నజలేచరమహార్ణవమ్
ప్రతి దిక్కున అగ్ని మండుతున్నందున, కనబడని తీరముతో, వేడిగా ఉప్పొంగుతున్న నీటితో చెమ్మగా ఉన్న మహాసముద్రంలా ఉంది.
ధరాధరదరీరన్ధ్రభ్రమత్కుణ్డలిమణ్డలమ్ । పతత్పర్వతనిష్పిష్టప్లుష్టపత్తనమణ్డలమ్
పర్వతాల మధ్య లోయలలో తిరుగుతున్న తుఫాను వలయంలా, పడిపోయిన కొండలు పట్టణాలను నలిపి, కాల్చేసిన ప్రాంతంలా ఉంది.
పతత్పచపచాశబ్దశబ్దితాబ్ధ్యద్రికుఞ్జకమ్ । తపత్తాపోన్నమద్భూతజ్వరితార్ణవపర్వతమ్
పడి పడిపోతున్న వస్తువుల శబ్దాలతో మారుమోగుతున్న కొండలు, దట్టమైన అడవులు; తీవ్రమైన వేడితో బాధపడుతున్న సముద్రాలు, పర్వతాలు జ్వరంతో ఉప్పొంగుతున్నట్టు ఉన్నాయి.
హృదయస్ఫోటనిస్సారపతద్విద్యాధరాఙ్గనమ్ । ఆక్రన్దరోదనశ్రాన్తద్రవన్నిశ్శరణామరమ్
హృదయాలు పగిలిపోతూ, విద్యాధరుల దేహాలు కూలిపోతున్న చోటు; ఆర్తనాదాలు, ఏడుపుతో అలసిపోయి, ఆశ్రయం లేక దేవతలు కరిగిపోతున్న చోటు.
నాగలోకజ్వలజ్జ్వాలాపాతాలోత్తప్తభూతలమ్ । శుష్కార్ణవస్ఖదాపఙ్కవివృత్తోగ్రజలేచరమ్
పాతాళంలో ఉన్న నాగలోకపు మంటలు భూమిని బాగా కాల్చేశాయి. సముద్రాలు ఎండిపోయి, మట్టితో నిండిపోయాయి. ఉగ్రమైన నీటి ప్రవాహాలు ఆ మట్టిని కలిపి, ఎక్కడ చూసినా మురికి మైదానాల్లా మారిపోయింది.
ఔర్వేణాబిన్ధనాభావాత్ ప్రోడ్డీయేవ సహస్రధా । గతేన శతధోత్థాయ గృహీతగగనాఙ్గనమ్
అగ్నికి ఆహుతి దొరకక, ఆగని అగ్నిప్రవాహం వెయ్యి దారుల్లో పైకి ఎగసింది. వంద నదుల్లా ఉప్పొంగి, ఆకాశాన్ని కూడా పట్టేసింది.
అథోదభూజ్ జ్వలజ్జ్వాలాకింశుకాంశుకశోభితః । తాణ్డవాయేవ కల్పాగ్నిస్ తరలోల్ముకమాల్యవాన్
అప్పుడు ఎర్ర కింశుకపువ్వుల వలె మెరుస్తూ, మంటలు ఎగసిపడుతూ, మెరుపుల దండలతో అలంకరించబడిన అగ్నిజ్వాలలు, ప్రళయాగ్నిలా ఉత్సాహంగా తాండవం చేసినట్టు కనిపించాయి.
తారం పటపటాటోపీ రటద్భట ఇవోద్భటః । జ్వాలోద్భుజో ధూమ్రకచో జగజ్జీర్ణకుటీనటః
పటపట మంటలతో గట్టిగా శబ్దం చేస్తూ, యుద్ధంలో అరుస్తున్న వీరుడిలా ఉగ్రంగా ఎగిసిపడింది ఆ మంట. పొగతో కూడిన జుట్టుతో, పాడైపోయిన లోకపు గుడిసెలను నాశనం చేస్తూ దూసుకెళ్లింది.
జజ్వలుర్ వనజాలాని పురాణి నగరాణి చ । మణ్డలద్వీపదుర్గాణి జఙ్గలాని స్థలాని చ
అడవులు, పాత పట్టణాలు, కోటలతో ఉన్న దీవులు, అరణ్యాలు, మైదానాలు అన్నీ అగ్నిలో దహించబడ్డాయి.
సర్వఖాని మహాకాశమ్ ఆశా దశ దివశ్ శిరః । శ్వభ్రకూపారఘట్టాట్టఘట్టనోడ్డారదిక్తటాః
అన్ని గనులు, విస్తారమైన ఆకాశం, పది దిక్కులు, స్వర్గపు శిఖరం, కొండ గుహలు, బావులు, దిక్కుల అంచులు — ఇవన్నీ తాకి, కొట్టి, ఊదిపారేసినట్లయ్యాయి.
శృఙ్గాణి సిద్ధవృన్దాని గిరయస్ సాగరార్ణవాః । సరస్సరస్యస్ సరితో దేవాసురనరోరగాః
కొండ శిఖరాలు, సిద్ధుల సమూహాలు, పర్వతాలు, సముద్రాలు, సరస్సులు, నదులు, దేవతలు, రాక్షసులు, మనుషులు, పాములు — ఇవన్నీ అగ్నిలో కాలిపోయాయి.
ఆశాశ్ శనశనాశబ్దైḫ పురుషైర్ అశివార్చిషామ్ । ఆసన్ క్ష్వేడాకురాక్షస్యో జ్వాలాజాలోజ్జ్వలోర్ధ్వజాః
దిక్కులు, మనుషుల శనశన ధ్వనులతో, పాప అగ్నిజ్వాలలతో నిండిపోయి, రాక్షసులు అరుస్తూ, అగ్నిజ్వాలలు ఎగిసిపడే ధ్వజాలవలె కనిపించాయి.
భం భం భమ్ ఇతి భాఙ్కారైర్ భీషణైర్ భూరిభస్మభిః । జ్వాలాశ్ శ్వభ్రాద్రిభూమీనాం గుహాభ్యḫ పరినిర్యయుః
భయంకరంగా 'భం భం భం' అనే శబ్దాలతో, విరివిగా బూడిదతో, అగ్నిజ్వాలలు భూమి, పర్వతాలు, గుహలలోనుండి బయటకు వచ్చాయి.
జ్వాలోదరస్థా అరుణాస్ సమస్తా భూతజాతయః । స్థలపద్మోదరాలీనామ్ ఆజహ్రుశ్ శ్రియమ్ అశ్రియః
అగ్నిజ్వాలల మధ్యలో ఎర్రగా కనిపిస్తున్న అన్ని జీవులు, నేలలోని పద్మపు గుహల్లో నివసించే వారి సంపదను తామే దరిద్రులైనా లాక్కొన్నాయి.
సద్యోనిస్సృతరక్తాభైస్ సిన్దూరామ్భోదసున్దరైః । ధగ్ ధగ్ ధగ్ ఇతి గాయద్భిర్ జ్వాలాజాలైర్ జగద్గతైః
ఒక్కసారిగా వెలువడిన రక్తవర్ణపు, సిందూరమేఘాల్లా అందమైన అగ్నిజ్వాలల ప్రవాహాలు, 'ధగ్ ధగ్ ధగ్' అని పాడుతూ ప్రపంచమంతటా వ్యాపించాయి.
ఆసీద్ రక్తాంశుకైẖ కీర్ణం సన్ధ్యాభ్రైర్ ఇవ వా నభః । ఉత్ఫుల్లకింశుకవనైర్ ఉడ్డీనైర్ ఇవ వావృతమ్
ఆకాశం ఎర్రటి కిరణాలతో, సాయంకాల మేఘాల్లా పరచబడి, వికసించిన కింశుకవనాలు పైకి ఎగిరినట్లు కనిపించింది.
ఔర్వేణ వావృతా ఆసన్ ఫుల్లాశోకవనా ఇవ । స్థలాబ్జవలితా రావవిరావా ఇవ చార్ణవాః
ఔర్వుని అగ్ని భూమిని చుట్టేసింది, అది పుష్పించిన అశోకవనాల్లా కనిపించింది. సముద్రాలు కమలాలతో మెరిసిపోతూ, గర్జనలతో మారుమోగాయి.
నానావర్ణజ్వలజ్జ్వాలాధూమవిన్యాసబన్ధవాన్ । రూఢవాన్ హిమవాన్ ధాతుచిత్రసౌధతలశ్రియమ్
హిమవంతు పర్వతం రంగురంగుల మంటలు, పొగలు అలంకరించి, తన లోహాలతో అలంకరించిన కోటల తలుపులతో మహిమను ప్రదర్శించింది.