తద్ అస్య సేచ్ఛానిచ్ఛా చ బ్రహ్మైవాత్ర న సంశయః । ఇచ్ఛాయాం జ్ఞాయతే జ్ఞస్యావశ్యమ్ ఏవ తు తానవమ్
అతని కోరికలు గానీ, కోరికలేమి గానీ, ఇవన్నీ బ్రహ్మమే అని ఎలాంటి సందేహం లేదు. కోరిక ఉన్నప్పుడు, తెలిసినవానికి ఆ కోరికలు తగ్గిపోవడం తప్పనిసరి అని గ్రహించవచ్చు.
జ్ఞతా చేద్ ఉదితా జన్తోస్ తద్ ఇచ్ఛాస్యోపశామ్యతి । నైతయోస్ స్థితిర్ ఏకత్ర ప్రకాశతమసోర్ ఇవ
ఒక జీవిలో తెలిసినవాడు ఉద్భవిస్తే, అతని కోరికలు శాంతించిపోతాయి. ఈ రెండూ ఒక చోట కలిసివుండవు, వెలుతురు-చీకట్లు కలిసి ఉండని విధంగా.
ప్రతిషేధవిధీనాం తు తజ్జ్ఞో న విషయẖ క్వచిత్ । శాన్తసర్వైషణేచ్ఛస్య కో ఽస్య కిం వక్తి కింకృతే
ఏది చేయాలి, ఏది చేయకూడదు అనే ఆజ్ఞలు తెలిసినవాడికి ఎప్పుడూ వర్తించవు. అతని అన్ని ఆశలు, కోరికలు శాంతించిపోయినప్పుడు, ఎవరు ఏమి చెప్పగలరు? ఎందుకు చెప్పగలరు?
ఏతద్ ఏవ జ్ఞతాచిహ్నం యద్ ఇచ్ఛాస్వ్ అతితానవమ్ । హ్లాదనం సర్వలోకానామ్ అథానుదయ ఏవ వా
ఇది తెలిసినవాడి లక్షణం — అతని కోరికలు చాలా తగ్గిపోతాయి, అందరికీ ఆనందాన్ని కలిగిస్తాయి, లేదా అసలు కోరికలు పుట్టవు కూడా.
దృశ్యం విరసతాం యాతం యదా న స్వదతే క్వచిత్ । తదా నేచ్ఛా ప్రసరతి తదైవ చ విముక్తతా
ఈ లోకంలో కనబడే ప్రతి వస్తువు రుచికరంగా అనిపించక, ఎక్కడా ఆనందాన్ని కలిగించకపోతే, అప్పుడు కోరికలు కలగవు. అదే సమయంలో విముక్తి కలుగుతుంది.
బోధాద్ అనైక్యమ్ అద్వైతం యశ్ శాన్తమ్ అవతిష్ఠతే । ఇచ్ఛానిచ్ఛాదయస్ సర్వే భావాస్ తస్య శివాత్మకాః
బోధతో విడిపోని, అద్వైత స్వభావంలో నిశ్చలంగా ఉండేవాడికి, కోరిక, ద్వేషం వంటి అన్ని భావాలూ శుభమయమైనవే అవుతాయి.
బోధాద్ అస్తమితద్వైతమ్ అద్వైతాద్ ఐక్యవర్జితమ్ । యస్ స్వచ్ఛో విగతవ్యగ్రశ్ శాన్త ఆత్మన్య్ అవస్థితః
బోధ వల్ల ద్వైత భావం పోయి, అద్వైతంలో కూడ ఏకత్వం లేకుండా, అంతర్లీనంగా నిర్మలంగా, చంచలత లేకుండా, శాంతంగా తనలోనే స్థిరంగా ఉండేవాడు—
నైవ తస్య కృతేనార్థో న సతా నాసతా సదా । న చాత్మనా న చాన్యేన నైతైర్ మరణజీవితైః
అటువంటి వాడికి తాను చేసే పనుల్లో, ఉన్నదానిలో, లేనిదానిలో, తనలో, ఇతరులలో, మరణం-జీవితం వంటి వాటిలో ఏ ప్రయోజనం ఉండదు.
ఇచ్ఛా చ తస్య నోదేతి నిర్వాణస్య ప్రబోధినః । యది వోదేతి తత్ స్వచ్ఛా బ్రహ్మ శాశ్వతమ్ ఏవ సా
నిర్వాణాన్ని తెలుసుకున్నవారికి ఆశలు పుట్టవు. పుట్టినా, అది స్వచ్ఛమైన, శాశ్వతమైన బ్రహ్మమే.
న దుẖఖమ్ అస్తి న సుఖం శాన్తం శివమ్ అజం జగత్ । ఇతి యో ఽన్తశ్ శిలేవాస్తే తం ప్రబుద్ధం విదుర్ బుధాః
ఇక్కడ బాధ లేదు, ఆనందం లేదు; ఈ లోకం శాంతంగా, మంగళకరంగా, జననం లేనిదిగా ఉంది. ఎవరు అంతరంగా ఈ స్థితిలో, రాయి లా నిలిచుంటారో, వారిని జ్ఞానులు మేల్కొన్నవారిగా గుర్తిస్తారు.
దుẖఖం సుఖం భావనయా కుర్వన్ విషమ్ ఇవామృతమ్ । ఇతి నిశ్చయధీరాత్మా ప్రబుద్ధ ఇతి కథ్యతే
బాధను, సుఖాన్ని ధ్యానంతో విషంలా, అమృతంలా భావించే వారు, whose mind is firm in certainty, వారిని మేల్కొన్నవారిగా అంటారు.
తత్ స్థితం వ్యోమని వ్యోమ శాన్తే శాన్తం శివే శివమ్ । శూన్యే శూన్యం సతి చ సద్ యద్ బ్రహ్మణి జగత్ స్థితమ్
ఆకాశంలో ఉన్నది ఆకాశమే; శాంతిలో శాంతి, మంగళంలో మంగళం, శూన్యంలో శూన్యం; అలాగే బ్రహ్మనందంలో ఉన్నది ఈ లోకం, అది సత్యంగా నిలుస్తుంది.
అసంవేదనసంవిత్ఖే తతే విశ్వమ్ ఇతి స్థితే । సోమ్యే సమసమే శాన్తే శివే ఽహన్తాభ్రమẖ క్షయీ
అస్పష్టమైన అవగాహన, స్పష్టమైన అవగాహన రెండింటి ఆకాశంలో ఈ జగత్తు స్థిరంగా ఉన్నప్పుడు, మృదువుగా, సమంగా, ప్రశాంతంగా, శుభంగా ఉన్న ఆ స్థితిలో, 'నేను' అనే భ్రమ నశిస్తుంది.
యద్ ఇదం దృశ్యతే కిఞ్చిజ్ జగత్ స్థావరజఙ్గమమ్ । తత్ సర్వం శాన్తమ్ ఆకాశం పరచిన్తాపురోపమమ్
ఈ లోకంలో కదిలే, కదలని ఏదైనా కనిపిస్తే అది అంతా ప్రశాంతంగా, ఆకాశంలా, పరుల ఆలోచనల నగరంలా ఉంటుంది.
పరచిన్తాపురో మధ్యే గతవిఘ్నం గమాగమౌ । యథా స్తస్ తవ శూన్యత్వాత్ తథైవాస్మిఞ్ జగద్భ్రమే
పరుల ఆలోచనల నగర మధ్యలో, ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా, వచ్చిపోవడం జరుగుతుంటుంది. అవి ఖాళీగా ఉండటం వల్ల ఎలా ఉన్నాయో, అలాగే ఈ జగద్భ్రమలో కూడా జరుగుతుంది.
అద్రిద్యూర్వీనదీశాభా శూన్యతాత్మని జృమ్భతే । అద్రష్టృదృశ్యకరణం మృగతృష్ణామ్బువీచివత్
శూన్యత స్వరూపంలో పర్వతాలు, భూమి, నదులు కనిపించడంలా, చూడేవాడు, చూసేది, సాధనం లేనప్పటికీ, అది మృగతృష్ణలోని నీటి అలలవలె విస్తరిస్తుంది.
స్వప్ననిర్మాణపురవద్ బాలవేతాలతాలవత్ । యద్ ఇదం దృశ్యతే తత్ర కిం కిలాసత్యతేతరత్
కలలో కనిపించే ఊహా పట్టణంలా, పిల్లవాడి చేతిలో ఉన్నదని ఊహించుకునే దెయ్యపండు చెట్టు లా, మనకు కనిపించే ఈ ప్రపంచంలో నిజమైనదేంటో, అబద్ధమైనదేంటో చెప్పడం ఎలా సాధ్యం?
అసత్యమ్ ఏవాహమ్ ఇతి భాసతే సత్యమ్ ఏవ చ । భ్రాన్తిభాజం వినైవేయం భ్రాన్తిస్ స్ఫురతి సాసతీ
నేను అబద్ధమేనని అనిపిస్తుంది, మళ్లీ నిజమేనన్న భావన కూడా కలుగుతుంది. ఈ మాయా భావన భ్రమలో ఉన్నవారికే కలుగుతుంది; ఈ మాయకూడా అసలు స్థిరంగా ఉండదు.
నాసన్ న సన్ న సదసత్ కిమ్ అపీదమ్ అతీన్ద్రియమ్ । అవాచ్యం జగద్ ఇత్య్ ఏవ భాత్య్ అవిక్షుభితం ఖవత్
ఈ జగత్తు అసలు లేదనడానికి కాదు, ఉందనడానికి కాదు, రెండూ కలిసినదీ కాదు. ఇది మన ఇంద్రియాలకు అందని, చెప్పలేని, ఆకాశంలా కదలకుండా కనిపించే ఒక అనుభూతి.
ఇహేచ్ఛానిచ్ఛతే జ్ఞస్య శమాద్ యద్య్ అప్య్ అలం సమే । తథాపి శ్రేయసే మన్యే నన్వ్ అనిచ్ఛోదయం స్ఫుటమ్
ఇక్కడ జ్ఞానికి కోరిక ఉన్నా, లేకున్నా, అంతా శాంతంగా సమంగా ఉంటుంది. అయినా, కోరికలు లేకపోవడం స్పష్టంగా కలిగితే అది నిజంగా శ్రేయస్సుకు దారి తీస్తుందని నేను భావిస్తున్నాను.
అహం జగద్ ఇతి జ్ఞప్తిẖ ఖే ఖస్యేవేయమ్ ఆస్థితా । చిదాత్మనో యథా వాయోస్ స్పన్దో నాత్రాస్తి కారణమ్
నేను జగత్తు అనే భావన ఆకాశంలో స్థిరంగా ఉంది. ఇది ఆకాశంలో ఆకాశం ఉన్నట్టే. చైతన్య స్వరూపునికి, గాలిలో అలజడి ఎలా కారణం లేకుండా వస్తుందో, ఇక్కడ కూడా ఏ కారణం లేదు.
చితశ్ చేత్యోన్ముఖత్వం యత్ తచ్ చిత్తం సైవ సంసృతిః । సేచ్ఛా తన్ముక్తతా ముక్తిర్ యుక్తిం జ్ఞాత్వేతి శామ్యతామ్
మనస్సు అనేది చైతన్యం వస్తువుల వైపు మొగ్గుచూపే స్వభావమే. అదే బంధనం. ఆ మొగ్గు లేకపోతే అదే విముక్తి. ఈ సత్యాన్ని తెలుసుకుని మనసు శాంతించాలి.
ఇచ్ఛా భవత్వ్ అనిచ్ఛా వా సర్గో ఽస్తు ప్రలయో ఽస్తు వా । క్షతిర్ న కస్యచిత్ కాచిన్ న చ కిఞ్చిద్ ఇహాస్తి హి
ఇష్టమైతే కోరికలు ఉండొచ్చు, లేకపోయినా పరవాలేదు. సృష్టి జరిగినా, లయమైనా ఎవరికి ఏ నష్టమూ లేదు. ఇక్కడ నిజంగా ఏదీ ఉండదు.
ఇచ్ఛానిచ్ఛే సదసతీ భావాభావౌ సుఖాసుఖే । ఇత్య్ అత్ర కల్పనా వ్యోమ్ని సమ్భవన్తి న కాశ్చన
ఇష్టమూ, అనిష్టమూ, ఉండడమూ, లేకపోవడమూ, సుఖమూ, దుఃఖమూ — ఇవన్నీ చైతన్య విస్తారంలో కల్పనలే తప్ప, ఇక్కడ ఏవీ సంభవించవు.
ఇచ్ఛానాం తానవం యస్య దినానుదినమ్ ఆగతమ్ । వివేకశమతృప్తస్య తమ్ ఆహుర్ మోక్షభాగినమ్
ఎవరి కోరికలు రోజుకో రోజు తగ్గిపోతున్నాయో, వివేకంతో, మనశ్శాంతితో తృప్తిగా ఉన్నవాడైతే, అతడిని మోక్షాన్ని పొందే వాడని అంటారు.
ఇచ్ఛాక్షురికయా విద్ధే హృది శూలం ప్రవర్తతే । జయన్తి యత్ర నైతాని మణిమన్త్రౌషధాని వః
కోరిక అనే కత్తి మనసును గాయపరిచినప్పుడు బాధ కలుగుతుంది; అక్కడ ఇవి లేనప్పుడు, రత్నాలు, మంత్రాలు, మందులు ఏవీ పని చేయవు.
యẖ కార్యకారణాద్యూహాన్ కృతవాన్ పూర్వమ్ ఏవ తమ్ । సత్ప్రేక్షయా న పశ్యామో మిథ్యాభ్రమభరాద్ ఋతే
కారణం–ఫలితాల ఊహలను ముందే సృష్టించిన దానిని, మనం నిజమైన దృష్టితో చూడలేం; తప్పు మాయా మేఘాల వల్ల తప్ప.
భ్రమభూతేన కుర్మశ్ చేద్ వ్యవహారమ్ అవస్తునా । తత్ కస్మాత్ పరచిన్తాద్రిẖ కవలత్వం న నీయతే
అసత్యమైన దానితో మాయలో పడి వ్యవహరిస్తే, ఇతరుల ఆలోచనల పర్వతం మింగిపోతుందనే స్థితికి మనం ఎందుకు పోవడం లేదు?
అసతా వ్యవహారశ్ చేత్ ప్రేక్షామాత్రవినాశినా । క్రియతే శశశృఙ్గేణ తత్ కథం చ్ఛాద్యతే న ఖమ్
అసత్యమైన వాటితో వ్యవహారం చేస్తే, అవి చూసిన వెంటనే మాయమవుతాయి. అలాంటప్పుడు, కుందేలు కొమ్ముతో ఆకాశాన్ని కప్పినట్టు ఎలా కుదురుతుంది?
అహమ్భావాచ్ చిదాకాశో జాడ్యాతిశయతẖ క్షణాత్ । పాషాణతాం జలమ్ ఇవ మనస్త్వాద్ యాతి దేహతామ్
నేను అనే భావన వల్ల, ఆ చైతన్య ఆకాశం ఒక్కసారిగా మూర్ఖత్వానికి లోనవుతుంది. నీరు రాయి అయ్యేలా, మనస్సు కూడా దీని వల్ల శరీరరూపం దాల్చుతుంది.