స్వచ్ఛం చిదాకాశమ్ అహం భవాన్ ఆకాశమ్ ఏవ చ । జగచ్ చాకాశమ్ అఖిలం సర్వమ్ ఆకాశమాత్రకమ్
నేను నిర్మలమైన చైతన్యాకాశాన్ని, నువ్వు నిజంగా ఆకాశమే, ఈ లోకమంతా కూడా ఆకాశమే — అన్నీ ఆకాశమే తప్ప వేరే ఏదీ లేవు.
శుద్ధజ్ఞానైకరూపాత్మా శుద్ధజ్ఞానమయాత్మని । అన్యసంవిద్దశోన్ముక్తస్ త్వ్ అన్యద్ వక్తుం న వేద్మ్య్ అహమ్
పరిశుద్ధమైన జ్ఞానమే నా స్వరూపం, పరిశుద్ధమైన జ్ఞానమే నా అంతరంగం. ఇతరులను తెలుసుకునే స్థితులన్నీ దాటి పోయాను. ఇంకేమీ చెప్పడానికి నాకు తెలియదు.
స్వపక్షోద్భావనపరా అహన్తాత్మైకబన్ధనమ్ । మోక్షార్థమ్ అప్య్ ఉద్యమినో నయన్తి శతశాఖతామ్
తమవైపు మాత్రమే పట్టుబడి, 'నేనే' అనే భావమే బంధనంగా భావించే వారు, విముక్తి కోసం ఎంత ప్రయత్నించినా, వందలకొలది పనులలో చిక్కుకుంటారు.
జీవతో ఽప్య్ ఉపశాన్తస్య వ్యవహారవతో ఽపి వా । శవవద్ యద్ అవస్థానం తద్ ఆహుḫ పరమం పదమ్
ప్రపంచంలో వ్యవహారాలు చేస్తూ ఉన్నా, లేక శాంతంగా జీవిస్తూ ఉన్నా, శవంలా నిర్లిప్తంగా ఉండగలిగిన స్థితినే పరమపదంగా అంటారు.
అబహిస్సాధనం శాన్తమ్ అనన్తస్సాధనం సమమ్ । న సుఖం నాసుఖం నాహం నాన్యద్ ఇత్య్ ఆసితం శివమ్
బయటి సాధనాలు లేని, శాంతమైన, అంతం లేని, సమమైన, సుఖం లేదా దుఃఖం లేని, 'నేను' లేదా మరేదీ లేని స్థితినే శివం అంటారు.
ముక్తతాయా అహన్తేయమ్ అభావో భావనాఙ్కయా । తయైవాన్విష్యతే సేతి జాత్యన్ధశ్ చిత్రమ్ ఈక్షతే
'నేనే' అనే భావం లేకపోవడమే ముక్తి లక్షణం; అలాంటి భావనను పెంపొందించడమే దానికి మార్గం. దానివల్లే మనిషి, జన్మతో అంధుడిలా, ఆశ్చర్యంగా ఏదో చూస్తాడు.
స్పన్దనే ఽస్పన్దనే చైవ యత్ పాషాణవద్ ఆసితమ్ । అజడస్యైవ తద్ విద్ధి నిర్వాణమ్ అజరం పదమ్
చలనం లేదా నిశ్చలతలో, పాషాణంలా ఉండటం జడత్వం లేని వానికి మాత్రమే సాధ్యమవుతుంది. అదే మరణం లేని నిర్మలమైన నిర్వాణ స్థితి.
తచ్ చ నాన్యో విజానాతి స్వయమ్ ఏవానుభూయతే । లోకైషణావిరక్తేన జ్ఞేన జ్ఞత్వమ్ ఇవాత్మని
ఈ స్థితిని వేరెవ్వరూ తెలుసుకోలేరు; ప్రతి ఒక్కరూ తమకు తామే అనుభవిస్తారు. లోకబంధనాల పట్ల ఆసక్తి లేని జ్ఞానులు తమలో జ్ఞానాన్ని ఎలా తెలుసుకుంటారో, అలాగే ఇది స్వయంగా అనుభూతి.
నాత్రాహన్తా న చ త్వత్తా నాహన్తా నైవ చాన్యతా । కేవలం కేవలీభావో నిర్వాణమ్ అమలం శివమ్
ఇక్కడ 'నేను' అనే భావన లేదు, 'నీవు' అనే భావన లేదు, 'నాదనిపాటు' లేదు, పరాయితనం లేదు. కేవలం నిర్మలమైన, మంగళకరమైన నిర్వాణ స్థితి మాత్రమే ఉంటుంది.
చేత్యోన్ముఖత్వమ్ ఏవాహుశ్ చేతనస్యాస్య చేతనమ్ । ఏష ఏవ చ సంసారో బన్ధẖ క్లేశాయ భూయసే
మనస్సు చైతన్యం వస్తువుల వైపు మొగ్గుచూపడమే దాని స్వభావమని చెబుతారు. ఇదే సంసారం, ఇదే బంధనం, ఇదే ఎక్కువ బాధలకు కారణం.
చేతనస్యాచేతనత్వమ్ అచేత్యోన్ముఖతాత్మకమ్ । మోక్షం విద్ధి పరం శాన్తం పదమ్ అవ్యయమ్ ఏవ చ
చైతన్యం నిశ్చలంగా, ఏ విషయాన్ని గ్రహించని స్థితిలో ఉన్నప్పుడు, అదే పరమ శాంతమైన, నిత్యమైన మోక్ష స్థితి అని తెలుసుకో.
దిక్కాలాద్యనవచ్ఛిన్నే శాన్తే శాన్తాత్మని స్థితే । చేత్యం న సమ్భవత్య్ ఏవ కẖ కిం చేతయతాం కథమ్
దిశలు, కాలం వంటివాటికి అతీతంగా, శాంతమైన ఆత్మలో స్థిరంగా ఉన్నప్పుడు, అక్కడ ఎలాంటి గ్రహణం ఉండదు. ఎవరు, ఏమి, ఎలా గ్రహించగలరు?
సఙ్కల్పస్వప్నదృశ్యే ఽన్తస్ సంవిన్మాత్రాత్మతాం వినా । యథా నాన్యద్ భవేద్ రూపం తథైవాస్మిన్ బహిర్గతే
మనస్సులో కల్పనలూ, కలలలో, స్వచ్ఛమైన చైతన్యం తప్ప మరొకటి లేనట్లు, ఈ బాహ్య లోకంలో కూడా అదే విధంగా ఉంటుంది.
మనోబుద్ధ్యాదయశ్ చైతే సంవిన్మాత్రాత్మరూపిణః । మనోబుద్ధ్యాదిశబ్దార్థభావితాస్ తు జడాత్మకాః
మనస్సు, బుద్ధి మొదలైనవి స్వచ్ఛమైన చైతన్య స్వరూపమే. కానీ వాటిని 'మనస్సు', 'బుద్ధి' అనే అర్థాలతో భావించినప్పుడు అవి జడ స్వభావాన్ని పొందుతాయి.
సంవిన్మాత్రే సమే స్వచ్ఛే సబాహ్యాభ్యన్తరే తతే । అభిన్నే భేదబుద్ధిర్ వẖ కిమ్ అనర్థాయ జృమ్భతే
బయట, లోపల అన్న తేడా లేని, నిర్మలమైన, స్వచ్ఛమైన ఆ జ్ఞానంలో, ఏకత్వంలో, ఈ భేద భావన ఎందుకు కలుగుతుంది? అది ఎందుకు బాధలకు కారణమవుతుంది?
సంవిన్మాత్రస్య శుద్ధస్య శూన్యస్య చ కిమ్ అన్తరమ్ । యచ్ చాన్తరం తద్ విబుధా విదన్త్య్ ఏతి న వాగ్గతిమ్
పరిపూర్ణమైన ఆ జ్ఞానం, శూన్యత్వం — వీటిద్దరిలో ఏ తేడా ఉంది? జ్ఞానులు ఏదైనా తేడా గుర్తించినా, అది మాటల ద్వారా వివరించలేని విషయం.
సదసద్రూప ఆభాసో యథా కిమ్ అపి లక్ష్యతే । తమసీక్షితయత్నేన బ్రహ్మణీదం తథా గతమ్
ఏదో ఒక రూపం ఉన్నట్టు లేదా లేనట్టు మనకు కనబడుతుంది. అలాగే, అజ్ఞాన ప్రయత్నంతో ఈ జగత్తు బ్రహ్మంలో కలిసిపోయింది.
అయమ్ ఆకాశమ్ ఏవాహం యది శామ్యామ్య్ అవాసనమ్ । వాసనాం తు న బధ్నామి స్థిత ఏవాస్మి చిన్నభః
నేనే ఈ ఆకాశం, నేను నా వాసనలను ఆపి నిశ్చలంగా ఉంటే, ఏ వాసనకూ లోబడి ఉండను; నేను ఎప్పటికీ ఆ జ్ఞాన ఆకాశంలానే ఉంటాను.
ఇతినిశ్చయవాన్ అన్తస్ తజ్జ్ఞో ఽజ్ఞ ఇవ సఞ్జ్ఞయా । విద్వపుర్ విద్యమానో ఽపి శామ్యత్య్ అసద్ ఇవ స్వయమ్
అంతరంగా నిశ్చయంగా తెలిసినవాడైనా, బయటికి మాత్రం తెలియని వాడిలా కనిపిస్తాడు. ఆ జ్ఞాని ఉన్నప్పటికీ, లేనట్టుగా నిశ్శబ్దంగా ఉంటాడు.
జీవానాం జ్ఞప్తిగుహ్యేన జ్వలత్య్ అజ్ఞానవాయునా । అవిద్యాగ్నిḫ ప్రబుద్ధానాం పునస్ తేనైవ శామ్యతి
ప్రాణులలో, తెలియదనిపించే గాలి ఊదటంతో అజ్ఞానమనే అగ్ని లోపల మంటలేస్తుంది. కానీ, మేలుకున్నవారిలో అదే అగ్ని అదే విధానంలో ఆర్పబడిపోతుంది.
అజడానాం యద్ అజ్ఞానం స్థాణూనామ్ ఇవ శామ్యతామ్ । తమ్ ఆహుర్ మోక్షమ్ అక్షుబ్ధమ్ ఆసితం యద్ అపక్షయమ్
మందబుద్ధి కానివారిలో అజ్ఞానం స్థిరంగా, కదలకుండా తగ్గిపోతే దానిని శాంతమైన, నిలకడగా ఉండే, తగ్గిపోని ముక్తి అంటారు.
జ్ఞత్వేనాజ్ఞత్వమ్ ఆసాద్య మునిర్ భవతి మానవః । అజ్ఞత్వాద్ అజ్ఞతామ్ ఏత్య ప్రయాతి పశువృక్షతామ్
జ్ఞానంతో అజ్ఞానాన్ని అధిగమించినవాడు మునిగా మారతాడు; అజ్ఞానంతోనే మరింత అజ్ఞానంలో పడిపోయినవాడు జంతువు లేదా చెట్టులా అవతరిస్తాడు.
అహం బ్రహ్మ జగచ్ చేదమ్ ఇత్య్ అవిద్యామయో భ్రమః । అసత్యḫ ప్రేక్షయా ధ్వాన్తం దీపేనేవ న లభ్యతే
నేను పరబ్రహ్మ, ఈ లోకం నిజమే అని అనుకోవడం అజ్ఞానంతో కలిగే మాయ మాత్రమే. దీన్ని మన కళ్లతో చూడలేము, చీకటి ఎలా దీపంతో పట్టుకోలేమో అలా.
సమగ్రకరణగ్రామో ఽప్య్ అసఙ్కల్పో వివేదనః । న కిఞ్చిద్ అప్య్ అనుభవత్య్ అన్తర్ బాహ్యే చ శాన్తధీః
అన్ని ఇంద్రియాలు ఉన్నా, ఎవరికైనా మనసులో ఆలోచనలు లేకపోతే, లోపల గానీ బయట గానీ ఏమీ అనుభవించడు. అతని మనసు పూర్తిగా శాంతిగా ఉంటుంది.
సుషుప్తత్వ ఇవ స్వప్నస్ సమాధౌ ప్రవిలీయతే । దృశ్యం సర్వం జ్ఞబోధే ఽన్తḫ పునẖ ఖాత్మైవ లక్ష్యతే
ఎలా నిద్రలో కలలు కలిసిపోతాయో, అలాగే సమాధిలో అన్ని దృశ్యాలు లయమవుతాయి. చివరకు జ్ఞానంలో లోపల ఖాలాంటి ఆత్మ మాత్రమే కనిపిస్తుంది.
తలవత్త్వం యథా వ్యోమ్ని తథా పృథ్వ్యాదితా శివే । భ్రాన్తిమాత్రాద్ ఋతే నాన్యా యథా వ్యోమ తథా శివః
ఎలా ఆకాశంలో తలపైన ఉండే స్థానం ఉంటుందో, అలాగే భూమి మొదలైనవి శివునిలో ఉంటాయి. మాయ తప్ప ఇంకేమీ లేదు; ఆకాశం ఎలా ఉంటుందో, శివుడు కూడా అలాగే ఉన్నాడు.
వాసనాభిర్ ఉపేతో ఽపి సమస్తాభిర్ అవాసనః । భవత్య్ అసావ్ అసత్ సర్వమ్ ఇదమ్ ఇత్య్ ఏవ యస్య ధీః
అన్ని వాసనలతో ఉన్నా కూడా, వాస్తవానికి అతనికి ఎలాంటి వాసనలూ లేవు. ఎందుకంటే, ఇతని మనసులో ఈ జగత్తు అంతా అసత్యమే అనే భావన బలంగా ఉంటుంది.
సఙ్కల్పైష్యద్భూతభవ్యస్వప్నమాయేన్ద్రజాలజాః । యద్వత్ సంసృతయస్ తద్వద్ దృష్టే ఽప్య్ ఆస్థా కిమ్ అత్ర వః
మనసులో కలిగే గతం, భవిష్యత్తు, కలలు, మాయ, మాయాజాలం అన్నీ ఊహలోనే ఉన్నట్టే, ఈ లోకంలో జరిగే జనన మరణ చక్రాలు కూడా అంతే. కనబడినదానిపైనా మీరు ఎంత నమ్మకం పెట్టుకుంటారు?
న దుẖఖమ్ అస్తి న సుఖం న పుణ్యం న చ పాతకమ్ । న కిఞ్చిత్ కస్యచిన్ నష్టం కర్తుర్ భోక్తుర్ అసమ్భవాత్
ఇక్కడ బాధ లేదు, సుఖం లేదు, పుణ్యం లేదు, పాపం లేదు. ఎవరికీ ఏదీ పోయిందని చెప్పలేం, ఎందుకంటే చేయువాడు లేదా అనుభవించేవాడు ఎవరూ లేరు.
సర్వం శూన్యం నిరాలమ్బం మమతాప్రత్యయో ఽప్య్ అయమ్ । ద్విచన్ద్రస్వప్నపురవద్ యస్యాసౌ సో ఽపి నాస్తి నః
అన్నీ శూన్యమే, ఆధారం లేవు. 'నాది' అనే భావన కూడా కలలో కనిపించే పట్టణం లేదా రెండు చంద్రులు కనిపించడంలా అస్తిరంగా ఉంటుంది. ఇలాంటి భావన ఉన్నవాడు మనకు లేదు.