స్వయం తావద్ భవాన్ ఏష జడో నాస్త్య్ అత్ర సంశయః । జడస్య కీదృక్ కర్తృత్వం నృత్యన్తి హి కథం శిలాః
నీవు నిజంగా జడమే. ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. జడానికి చేయగలగడం ఎలా సాధ్యం? రాళ్లు ఎప్పుడైనా నాట్యం చేస్తాయా?
ఉపజీవ్య చిరం తస్మాచ్ ఛుద్ధం తద్భాగమ్ ఐశ్వరమ్ । జీవసీచ్ఛసి హంసి త్వం ప్లవసే యాసి వల్గసి
ఆ పవిత్రమైన, దైవస్వభావమైన భాగాన్ని ఎన్నాళ్లుగా ఆధారంగా చేసుకుని జీవించావో, అదే బలంతో నీవు కోరుకుంటావు, హానిచేస్తావు, తేలుతావు, వెళ్ళిపోతావు, ఉల్లాసంగా కదిలిపోతావు.
క్రియతే యత్ తు యచ్ఛక్త్యా తత్ తేనైవ కృతం భవేత్ । లునాతి దాత్రం పుంశక్త్యా హన్తైవ ప్రోచ్యతే పుమాన్
ఏ పని ఏ శక్తితో జరుగుతుందో, అదే దాని ద్వారా జరుగుతుంది. కత్తి మనిషి బలంతో కోస్తుంది, అయినా మనిషే హంతకుడని అంటారు.
పీయతే యత్ తు యచ్ఛక్త్యా పీతం తేనైవ తద్ భవేత్ । పాత్రేణ పీయతే పానం పానపస్ తూచ్యతే నరః
ఏదైనా ద్రవ్యం ఏ శక్తితో తాగబడుతుందో, అదే దాని ద్వారా తాగబడింది. పాత్రతో పానీయం తాగబడినా, తాగినవాడిగా మనిషినే అంటారు.
ప్రకృత్యైవాసి సుజడమ్ అసకృజ్ జ్ఞేన బోధ్యసే । తేనాత్మైవాత్మనాత్మానం చినోతీదం హి నో భవేత్
నీ సహజ స్వభావం వల్ల నీవు జడంగా ఉంటావు, జ్ఞానంతో మళ్లీ మళ్లీ మేల్కొంటావు. అందువల్ల ఆత్మ తనను తాను నిజంగా తెలుసుకోదు.
అనారతం బోధయతి త్వామ్ ఆత్మా పరమేశ్వరః । బోధనీయా బుధైర్ మూఢాః కిలావృత్తిశతైర్ అపి
పరమేశ్వరుడైన ఆత్మ ఎప్పుడూ నిన్ను జాగృతం చేస్తూనే ఉంటుంది. మూర్ఖులను, ఎంతటి తిప్పలు పడినా, జ్ఞానులు నిద్రలోనుంచి లేపాల్సిందే.
ఆత్మసత్తైవ బోధైకరూపిణీ స్ఫురతీహ హి । తయైవ చిత్త శబ్దార్థాన్ అఙ్గీకృత్య లఘు స్థితమ్
ఈ లోకంలో ఆత్మసత్త్వమే ఒక్కటే జ్ఞానరూపంగా ప్రకాశిస్తుంది. అదే బలం వల్ల మనసా, నువ్వు పదాలు, వాటి అర్థాలను సులభంగా అంగీకరిస్తావు.
ఏవం చిత్త త్వమ్ అజ్ఞానాద్ ఆత్మశక్తేర్ ఉపాగతమ్ । జ్ఞానే త్వ్ అద్యావగలితం తీవ్రే హిమమ్ ఇవాతపే
ఇలా, మనసా, అజ్ఞానంతో నువ్వు ఆత్మశక్తికి లోనయ్యావు. కానీ జ్ఞానంతో నువ్వు ఈ రోజు తీవ్రమైన ఎండలో మంచు కరిగినట్టు లయమైపోతున్నావు.
తస్మాన్ మృతం త్వం మూఢం త్వం నాసి త్వం పరమార్థతః । తద్ ఏవాహమ్ ఇతి వ్యర్థం మానో మాస్త్వ్ అసుఖాయ తే
కాబట్టి నువ్వు చనిపోయినవాడివి, మూర్ఖుడివి, నిజంగా నువ్వు లేవు. 'అదే నేనే' అనే వ్యర్థమైన భావన నీకు బాధను తెచ్చేలా ఉండకూడదు.
అసత్యాశ్ చిత్తకలనా ఇన్ద్రజాలలతా ఇవ । విజ్ఞానమాత్రమ్ ఏవేహ బ్రాహ్మమ్ అఙ్గ విజృమ్భతే
మనస్సు కల్పనలు నిజమైనవే కావు, అవి మాంత్రికుడి మాయాజాలపు తంతువుల్లా ఉంటాయి. ఇక్కడ నిజంగా వికసించేది కేవలం శుద్ధమైన చైతన్యమే, అది బ్రహ్మంగా వెలుగుతుంది, ప్రియమైనవాడా.
నరామరజగద్రూపైర్ బ్రాహ్మీ శక్తిర్ ఉదేత్య్ అలమ్ । సాముద్రీ కణకల్లోలజాలైర్ వేలేవ వల్గతి
దేవతలు, మనుషులు, లోకాలు అన్నీ రూపాలుగా బ్రహ్మశక్తి సంపూర్ణంగా ఉద్భవిస్తుంది. అది సముద్రతీరాన్ని బంగారు అలల జాలంతో మెరిసిపోవడంలా ప్రకాశిస్తుంది.
చిన్మయం చిద్భవన్ మూఢ తత్ తస్మాత్ పరమాత్ పదాత్ । నిత్యమ్ అవ్యతిరిక్తం త్వం కిమ్ అన్యత్ పరిశోచసి
అజ్ఞానుడా, నువ్వు చైతన్యమే, ఆ పరమస్థితి నుండే పుట్టినవాడివి. నువ్వు ఎప్పుడూ దానితో విడిపోలేని వాడివి. మరి ఇంకేదికోసం బాధపడుతున్నావు?
సర్వగం సర్వభావస్థం సర్వరూపం హి తత్ పదం । తత్ప్రాప్తౌ సర్వమ్ ఏవాశు ప్రాప్తం భవతి సర్వదా
ఆ స్థితి అన్నిటిలోనూ వ్యాపించి ఉంటుంది, అన్ని జీవుల్లోనూ ఉంటుంది, అన్ని రూపాలుగా ఉంటుంది. దాన్ని పొందినవాడికి అన్నీ వెంటనే, ఎప్పుడూ లభిస్తాయి.
న త్వమ్ అస్తి న దేహో ఽస్తి బ్రహ్మాస్తీహ మహత్ స్ఫురత్ । అహం త్వమ్ ఇతి నిష్ష్యన్దైస్ స్ఫురత్య్ ఆర్తిర్ హి కస్య కా
నీవు లేవు, ఈ శరీరం లేదు; ఇక్కడ పరమ బ్రహ్మమే ప్రకాశిస్తోంది. 'నేను', 'నీవు' అనే భావాలు పోయినప్పుడు, ఎవరికీ బాధ ఎలా ఉంటుంది?
ఆత్మా చేత్ త్వం తద్ ఆత్మైవ సర్వగో ఽస్తీహ నేతరః । ఆత్మనో ఽన్యజ్ జడం త్వం చేత్ తత్ త్వం నాస్త్య్ అస్య్ అవిద్వపుః
నీవు ఆత్మ అయితే, ఇక్కడ అన్నిటిలోనూ వ్యాపించిన ఆత్మ మాత్రమే ఉంది, మరొకటి లేదు. నీవు ఆత్మ కాకపోతే, నీవు జడమైనవాడివి—అలాంటి వాడికి నిజంగా ఉనికి లేదు.
ఆత్మైవ సర్వం త్రిజగత్ తదన్యత్ తు నకిఞ్చన । తన్ నకిఞ్చిత్ త్వమ్ ఆత్మాన్యద్ యది తత్ త్వం నకిఞ్చన
ఈ మూడు లోకాలు అన్నీ ఆత్మే; దాని తప్ప ఇంకొకటి లేదు. నీవు ఆత్మ అయితే, నీకు తప్ప మరొకటి లేదు; నీవు ఆత్మ కాకపోతే, నీవు ఏమీ కాదని అర్థం.
అహం త్వ్ ఇదమ్ ఇదం తన్ మే ఇతి వ్యర్థం కిమ్ ఈహసే । అసద్వపుః కిం స్ఫురతి శశశృఙ్గేణ కో హతః
నేనే ఇది, ఇది నాదే అని వృథాగా ఎందుకు తపిస్తున్నావు? లేనిది శరీరం నుంచి ఏమి ఉద్భవిస్తుంది? మొసలి కొమ్ముతో ఎవరు చనిపోతారు?
తృతీయా కల్పనా నాస్తి చిజ్జడాంశేతరా శఠ । ఛాయాహసనయోర్ మధ్యే తృతీయేవానురఞ్జనా
చైతన్యం, జడత్వం అనే రెండింటికీ తప్ప ఇంకొక కల్పన లేదు, ఓ మాయాచాతుర్యుడా. నీడ, వెలుతురు మధ్యలో మూడవ రంగు ఏదీ లేనట్టే, ఇక్కడ కూడా మూడవదేమీ లేదు.
సత్యావలోకనాజ్ జాతే చిత్త్వజాడ్యదృశోః క్షయే । సమ్పద్యతే యత్ తత్ త్వ్ అజ్ఞ స్వసంవేదనమాత్రకమ్
నిజమైన వివేచన వల్ల మనస్సు, జడత్వం అనే భావనలు పోయినప్పుడు, మిగిలేది స్వచ్ఛమైన స్వయంభావన మాత్రమే, ఓ అజ్ఞానుడా.
తేన మూఢ న కర్తృ త్వం న భోక్తృ త్వం న చాప్య్ అసి । తద్ ఏవాసి పరం బ్రహ్మ త్యజ మౌర్ఖ్యం భవాత్మకమ్
అందువల్ల, ఓ మూర్ఖుడా, నువ్వు చేయువాడవు కాదు, అనుభవించేవాడవు కాదు, ఇంకేదీ కూడా కాదు. నువ్వు పరబ్రహ్మమే. ఈ భ్రమతో పుట్టిన మూర్ఖత్వాన్ని వదిలిపెట్టు.
కేవలం త్వ్ అజ్ఞవిషయమ్ ఉపదేశార్థసిద్ధయే । త్వయా కరణభూతేన కరోత్య్ ఆత్మేతి కథ్యతే
అజ్ఞానులకు బోధించేందుకు మాత్రమే, నువ్వు సాధనంగా ఉండి, పనులు చేయడం, నిన్ను ఆత్మ అని పిలవడం చెప్పబడింది.
అసత్స్వరూపం కరణం జడం నిరవలమ్బనమ్ । న స్పన్దతే న ప్లవతే కర్తృసమ్బోధనం వినా
సరైన ఆధారం లేకుండా, చైతన్యం లేని, అసత్య స్వరూపమైన పరికరం, దానికి చేసేవాడు లేకపోతే, అది కదలదు, ఏ పని చేయదు.
అకర్తుః కరణస్యాజ్ఞ శక్తిః కాచిన్ న విద్యతే । దాత్రస్య లావకాభావే కర్తుం కిమ్ ఇవ శక్తతా
ఓ అజ్ఞానీ, చేసేవాడు లేని పరికరానికి ఎలాంటి శక్తి ఉండదు. దాత లేకపోతే ఇవ్వడానికి శక్తి ఎక్కడుంటుంది?
ఖడ్గప్రహారవిచ్ఛేదక్రియాయాం పుంసి శక్తతా । న ఖడ్గే సుజడే కృత్తసర్వాఙ్గే ఽప్య్ అస్తి శక్తతా
ఖడ్గంతో కోయడంలో శక్తి మనిషిలోనే ఉంటుంది, ఖడ్గంలో కాదు. అది పూర్తిగా జడమై, విరిగిపోయినా దానికి శక్తి ఉండదు.
తస్మాన్ నాసి సఖే కర్తృ మా వ్యర్థం దుఃఖభాగ్ భవ । పరార్థం క్లేశితా మూర్ఖ ప్రాకృతేషు న శోభతే
అందువల్ల, సఖా, నీవు చేసేవాడు కావు. వృథాగా బాధను అనుభవించకు. మూర్ఖుల మధ్య, పరుల కోసం కష్టపడడం జ్ఞానులకు తగదు.
ఈశ్వరో నేదృశశ్ శోచ్యో యస్ త్వయోపకృతో భవేత్ । నైవ తస్య కృతేనార్థో నాకృతేనేహ కశ్చన
ఈ లోకాన్ని పాలించే పరమేశ్వరునికి మనం ఏదైనా సహాయం చేస్తే లేదా చేయకపోయినా, ఆయనకు దానివల్ల లాభమూ లేదు, నష్టమూ లేదు. ఆయనను ఇలా దయతో చూడాల్సిన అవసరం లేదు.
సర్వం తూపకరోమ్య్ ఏనమ్ ఇతి కేవలమ్ అల్పధీః । క్లిశ్యతే చ సతాం త్వ్ అర్థో న కశ్చిద్ ఉపయుజ్యతే
‘నేను ఇతనికి అన్నీ చేయగలను’ అని అనుకునే వారు తెలివితక్కువవారు మాత్రమే. వారు దుఃఖిస్తారు. కానీ మంచి మనుషులకు అలాంటి పనుల వల్ల అసలు ప్రయోజనం ఉండదు.
కర్తుర్ భోగేశ్వరస్యైవమ్ అథ చేద్ అనువర్తసే । తద్ అస్య కాచిన్ నేచ్ఛేహ తృప్తత్వాత్ సర్వదైవ హి
ఈ సృష్టిని అనుభవించే, చేయించే పరమేశ్వరుని సంకల్పాన్ని నువ్వు అనుసరిస్తే, ఆయన ఎప్పుడూ తృప్తిగా ఉంటాడు. ఆయనకు ఇక్కడ ఏదీ కావాలనే కోరిక ఉండదు.
అకృత్రిమావభాసేన సర్వగేన చిదాత్మనా । ఏకేనైవేదమ్ ఆపూర్ణం కల్పనైవాస్తి నేతరా
అన్నిటిని తెలిసిన ఆ పరమాత్మ యొక్క సహజ ప్రకాశంతోనే ఇది అంతా కనిపిస్తోంది. వాస్తవానికి ఊహే ఉంది, వేరే ఏదీ లేదు.
ఏకానేకావభాసేన సమస్తేన తతాత్మనా । ఆత్మన్య్ ఏవాత్మనైవాన్తః క్రియతే కిం కిమ్ ఇష్యతే
ఒక్కటిగా, అనేకంగా కనిపించే ఈ సర్వవ్యాప్తమైన నిజమైన ఆత్మయందే, ఆత్మతోనే అన్నీ జరుగుతున్నప్పుడు, ఇంకేమి కోరుకోవాలి?