క్రమాద్ గగనమధ్యస్థాశ్ చన్ద్రమణ్డలతాం యయుః । ధూమా గగనకోశస్థాశ్ శీతలామ్బుదతామ్ ఇవ
తర్వాత, ఆకాశమధ్యంలో ఉన్నవి నెమ్మదిగా చంద్రబింబాన్ని పోలిన రూపాన్ని ధరించాయి. ఆకాశపు గర్భంలో ఉన్న ఆవిర్లు చల్లని మేఘాల్లా మారాయి.
కలాకలాపసమ్పూర్ణే తే తస్మింశ్ చన్ద్రమణ్డలే । పుణ్యరాశావ్ ఇవాపూర్ణే రసాయనమహార్ణవే
ఆ చంద్రబింబంలో, కాంతిరశ్ములతో నిండినప్పుడు, అవి పుణ్యసముద్రంలో ఉన్నట్లుగా, అమృతసముద్రంలో సంపూర్ణంగా కనిపించాయి.
రసాయనమహాధారాస్ సమ్పన్నాః ప్రాణవాయవః । మణియష్టిసమాకారా జలేష్వ్ ఇన్దోర్ ఇవాంశవః
అమృతధారలు పూర్తిగా ఏర్పడినప్పుడు, అవే ప్రాణవాయువులుగా, మణిపట్టీల్లా ఆకారంలో, చంద్రుని కిరణాలు నీటిలో ఉండినట్టు మారాయి.
సా పపాతామ్బరాద్ ధారా శేషే శారీరభస్మని । రాసాయనీ హరశిరఃపతితేవ సురాపగా
ఆ ప్రవాహం ఆకాశం నుండి దిగి, శరీర భస్మంపై పడింది. అది పరమానందాన్ని కలిగించే అమృతధారలా, శివుని తలపైకి దివ్య గంగా జలాలు జారినట్లు ప్రవహించింది.
ఉదభూద్ ఇన్దుబిమ్బాభం చతుర్బాహువపుస్ తయా । ప్రస్ఫురన్మన్దరాద్ అబ్ధేః పారిజాత ఇవ ద్రుమః
ఆ ప్రవాహం వల్ల చంద్రబింబంలా ప్రకాశించే, నాలుగు చేతుల రూపం వెలిసింది. అది సముద్రంలో మందర పర్వతం మీద పెరిగే పరిజాత వృక్షంలా మెరిసింది.
ఉద్దాలకశరీరం తన్ నారాయణతయోదితమ్ । ప్రఫుల్తచూతవత్ కాన్తమ్ ఆబభౌ దీప్తిసున్దరమ్
ఉద్దాలకుని ఆ శరీరం నారాయణునిగా వెలిసింది. అది పుష్పించే మామిడి చెట్టులా ఆకర్షణీయంగా, కాంతివంతంగా కనిపించింది.
రసాయనమయాః ప్రాణాస్ తచ్ఛరీరమ్ అపూరయన్ । సరిదోఘా ఇవ సరో వృక్షం మధురసా ఇవ
అమృతస్వరూపమైన ప్రాణాలు ఆ శరీరాన్ని నింపాయి. అవి నదుల్లా సరస్సును నింపినట్లు, మధురరసం వృక్షాన్ని నింపినట్లు ప్రవహించాయి.
అన్తః కుణ్డలినీం ప్రాణాః పూరయామ్ ఆసుర్ ఆదృతాః । వక్రానువక్రప్రసృతాస్ సరాంసీవ సరిత్స్ఖదామ్
ప్రాణాలు అంతర్లీనంగా ఉన్న కుండలినిని గౌరవంతో నింపుతూ, నదుల తీరాల్లో ప్రవహించే ప్రవాహాల్లా వంకరగా, తిరుగుతూ ముందుకు సాగాయి.
ప్రకృతిస్థం బభూవాస్య తచ్ ఛరీరం ద్విజన్మనః । ప్రావృట్సంరమ్భవిగమే ధౌతం తలమ్ ఇవావనేః
ఆ ద్విజుని శరీరం సహజ స్థితిలో నిలిచి, వర్షాకాలం ముగిసిన తర్వాత భూమి ఎలా శుభ్రంగా మారుతుందో అలా నిర్మలంగా మారింది.
అథ పద్మాసనగతః కృత్వా దేహే స్థితిం దృఢామ్ । ఆలాన ఇవ మాతఙ్గం నిబధ్యేన్ద్రియపఞ్చకమ్
తర్వాత, పద్మాసనంలో కూర్చొని, శరీరాన్ని బలంగా స్థిరంగా ఉంచి, ఐదు ఇంద్రియాలను ఏనుగు కట్టినట్లు నియంత్రించాడు.
నిర్వికల్పసమాధ్యర్థం వ్యవసాయమ్ ఉపాదదే । స్వభావం స్వచ్ఛతాం నేతుం శరత్కాల ఇవామలః
తన స్వభావాన్ని నిర్మలంగా చేసుకోవడానికి, ఆలోచనలేని సమాధిని సాధించాలనే సంకల్పంతో, శరదృతువు ఎంత స్వచ్ఛంగా ఉంటుందో అలా ప్రయత్నించాడు.
స్వస్వాన్తవాతహరిణమ్ ఆశాదిగ్గణగామినమ్ । చిన్తయా హృదయం నిన్యే దూరాద్ రజ్జ్వేవ కీలకమ్
మనస్సు ఆశల దిక్కుల్లో గాలిలో పరుగెత్తే జింకలా తిరుగుతూ ఉండగా, దాన్ని ధ్యానంతో హృదయంలోకి లాగాడు. అది దూరంగా ఉన్న తాడును కట్టుతో లాగినట్లుగా జరిగింది.
ధావమానమ్ అధో మత్తం చిత్తమ్ ఆబిలమ్ ఆకులమ్ । బలాత్ సంరోధయామ్ ఆస సేతుర్ జలమ్ ఇవ ద్రుతమ్
పరుగెత్తుతూ, మత్తులో, కలవరంగా, దిగువకు జారిపోతున్న మనస్సును, వేగంగా పారుతున్న నీటిని అడ్డుకునే కట్టలా బలవంతంగా నియంత్రించాడు.
న్యమీమిలద్ దృశావ్ అర్ధం పరిపక్ష్మలపక్ష్మకే । నిస్స్పన్దతారామధుపే సన్ధ్యాకాల ఇవామ్బుజే
పొడవైన రెప్పలతో ఉన్న కళ్లను అర్ధంగా మూసి, కదలకుండా ఉంచాడు. అది సంధ్యాసమయంలో తామరపువ్వు తలచూపినట్లూ, విశ్రాంతిలో ఉన్న తేనెటీగల వలె కనిపించింది.
సోమ్యతామ్ అనయన్ మౌనీ ప్రాణాపానజవం ముఖే । శ్వసనం శ్రేయసే దేశే ప్రశస్తస్ సమయో యథా
ఆ మౌనివాడు నోటి ద్వారా జరిగే ఊపిరితిత్తుల కదలికను మృదువుగా మార్చాడు. అనుకూలమైన సమయాన, మంచి ప్రదేశంలో ఊపిరిని ఉంచినట్లుగా, శ్వాసను శాంతంగా చేసాడు.
తిలేభ్య ఇవ తైలాని పృథక్ చక్రే ప్రయత్నతః । ఇన్ద్రియాణీన్ద్రియార్థేభ్యః కూర్మో ఽఙ్గానీవ గోపయన్
ఎలా నువ్వులు నుండి నూనెను జాగ్రత్తగా వేరు చేస్తారో, అలాగే అతడు తన ఇంద్రియాలను వాటి విషయాల నుండి ఉపసంహరించి, తాబేలు తన అవయవాలను లోపలికి తీసుకునేలా కాపాడుకున్నాడు.
బాహ్యాన్ స్పర్శాన్ అశేషేణ జహౌ దూరే శనైర్ అరీన్ । సహసా కుణ్డకచ్ఛన్నో మణిర్ దూరం త్విషో యథా
అతడు బాహ్యస్పర్శలను పూర్తిగా వదిలిపెట్టి, శత్రువుల్లా వాటిని నెమ్మదిగా దూరం చేశాడు. ఒక మణి గుడ్డతో కప్పబడినప్పుడు, అది తన వెలుగును అకస్మాత్తుగా దూరంగా తీసుకునేలా అతడు చేశాడు.
విలీనాన్ ఆన్తరాంశ్ చక్రే స్పర్శాన్ ఉజ్ఝితదర్శనాన్ । రసాన్ విటపకోశస్థాన్ మార్గశీర్ష ఇవ ద్రుమః
బయటి దృష్టిని వదిలిపెట్టి, లోపలి ఇంద్రియాలను కలిపి, అవి కలిసిపోయేలా చేశాడు. మార్గశీర్ష మాసంలో చెట్టు రసం దాని పొదిలో ఉండే విధంగా, అతడు లోపలే వాటిని నిలిపాడు.
రురోధ గుదసఙ్కోచాన్ నవద్వారానిలాన్ అథ । ముఖసంస్థగనాత్ కుమ్భరన్ధ్రకోశాన్ ఇవేతరాన్
తర్వాత, పాయువు సంకోచంతో, తొమ్మిది ద్వారాల గాలులను ఆపేశాడు. ఒక మట్టికుండ మోము మూసినప్పుడు, మిగతా రంధ్రాలు ఎలా మూసిపోతాయో అలా చేశాడు.
ఆత్మరత్నప్రకాశాఢ్యాం స్పష్టాం కుసుమలాఞ్ఛితామ్ । దధార కన్ధరాం ధీరాం మేరుశ్ శృఙ్గశిఖామ్ ఇవ
ఆత్మరత్నపు వెలుగు తళుకులుతో, పుష్పాలతో అలంకరించబడినట్లు స్పష్టంగా మెరిసే తన మెడను, ధైర్యంగా, మెరుపర్వత శిఖరంలా స్థిరంగా ఉంచాడు.
దధార హృదయాకాశే మనస్ సంయమమ్ ఆగతమ్ । విన్ధ్యఖాత ఇవోన్మత్తం గజం యుక్తివశీకృతమ్
తన హృదయాకాశంలో, నియంత్రితమైన మనసును స్థిరపరిచాడు. అది యుక్తితో వశపరచబడిన ఉన్మత్తమైన ఏనుగును వింధ్యగిరి గుహలో బంధించినట్లుగా ఉండింది.
శరన్నభోవద్ ఆసాద్య నిర్మలామ్ అతిసోమ్యతామ్ । జహార పరిపూర్ణాబ్ధేర్ మేరోశ్ చాతరలాం శ్రియమ్
శరదృతువు ఆకాశంలా నిర్మలమైన, అతి మృదువైన స్థితిని పొందిన తరువాత, అతను పరిపూర్ణ సముద్రపు మహిమను, మెరుపర్వతపు చంచలమైన వైభవాన్ని వదిలిపెట్టాడు.
దుధావాథ వికల్పౌఘాన్ ప్రతిభాసమ్ ఉపేయుషః । పురఃపరిస్ఫురద్రూపాన్ మషకాన్ ఇవ మారుతః
తర్వాత, తన ముందు ఎన్నో తలంపులు కనిపించినప్పుడు, ఆ ఊహల గుంపులను గాలివీచినట్లు తుడిచిపారేశాడు.
ఆగచ్ఛతో యథాకామం ప్రతిభాసాన్ పునః పునః । అచ్ఛినన్ మనసా శూరః ఖడ్గేనేవ రణే శరాన్
ఎలా అయితే యుద్ధంలో వీరుడు తన మనసు ఏకాగ్రంగా ఉంచి, వరుసగా వచ్చే బాణాలను ఖడ్గంతో కోసి పడేస్తాడో, అలాగే అనేక రూపాలు మళ్లీ మళ్లీ కనిపించినప్పుడు, అతడు అవన్నీ తన చిత్తశక్తితో తొలగించాడు.
వికల్పౌఘే పరాలూనే సో ఽపశ్యద్ ధృదయామ్బరే । తమశ్ ఛన్నవివేకార్కం లోలకజ్జలమేచకమ్
ఆలోచనలు అన్నీ శాంతించాక, తన హృదయాకాశంలో వివేకసూర్యుని కమ్ముకున్న చీకటి, దీపం వెలిగినప్పుడు కదిలే పొగలాగే కనిపించింది.
తద్ అప్య్ ఉత్సారయామ్ ఆస సమ్యక్ స్వాన్తవివస్వతా । సమ్యగ్జ్ఞానోదితేనాశు పవనేనేవ కజ్జలమ్
ఆ చీకటిని కూడా తన అంతరాత్మలో వెలిగిన జ్ఞానప్రకాశంతో, గాలి పొగను ఎలా పారద్రోలుతుందో అలా త్వరగా తొలగించాడు.
తమస్య్ ఉపరతే కాన్తం తేజఃపుఞ్జం దదర్శ సః । శార్వరే తిమిరే శాన్తే ప్రాతస్ సాన్ధ్యమ్ ఇవామ్బుదమ్
ఆ చీకటి తొలగిపోయిన తర్వాత, రాత్రి నిశ్శబ్దంలో ఉదయపు మేఘం ఎలా అందంగా కనిపిస్తుందో, అలా అతడు ఒక ప్రకాశవంతమైన కాంతిపుంజాన్ని చూశాడు.
తం లులావ స్థలాబ్జానాం వనం బాల ఇవ ద్విపః । అపిబచ్ చాప్య్ అసృక్పూరం వేతాల ఇవ వేగతః
అతడు అటువంటి దానితో, భూమిపై ఉన్న కమలాలతో ఆడుకుంటున్న చిన్న ఏనుగు లాగా, ఆ రక్త ప్రవాహాన్ని పిశాచుడు వేగంగా తాగినట్టు ఆనందంగా ఆడుకున్నాడు.
తేజస్య్ ఉపరతే తస్య ఘూర్ణమానం మనో మునేః । నిశాబ్జవద్ అగాన్ నిద్రాం లోలం క్షీవవద్ ఏవ వా
ఆ ప్రకాశం తగ్గిన తర్వాత, ఆ మునిపుత్రుని మనస్సు తిరుగుతూ, రాత్రి కమలం మూయినట్టు లేదా మద్యం తాగినవాడు తూలిపడినట్టు నిద్రలోకి వెళ్ళిపోయింది.
మేఘమాలాం ఇవ మరుద్ బాలో నీలాబ్జినీమ్ ఇవ । యామినీమ్ ఇవ తీక్ష్ణాంశుస్ తామ్ అప్య్ ఆశు లులావ సః
ఆదిని కూడా అతడు వెంటనే, గాలి మేఘాలను చెదరగొట్టినట్టు, బాలుడు నీలి కమలాలను చిందరగొట్టినట్టు, కిరణాలు రాత్రిని పారద్రోలినట్టు చెదరగొట్టాడు.