నిత్యస్ సో ఽయమ్ అహం దేవో దేవానామ్ అవబోధకః । స్వయమ్ ఆత్మాస్మి మే నాస్తి కలనావిత్ కిలేతరా
నేనే ఈ నిత్యమైన ఆత్మ, దేవతలకు జ్ఞానం కలిగించేవాడిని, నేనే నా స్వరూపాన్ని, నాకు ఇంకేదీ లేదు, ఏ ఆలోచన లేదా పరిమితి లేదు.
రేణునేవాణునా వ్యోమ్ని పద్మపత్త్ర ఇవామ్భసా । సమ్భ్రమేణేవ పాషాణే సమ్బన్ధో మయి నైనసా
ధూళి ఆకాశానికి అంటుకోదని, నీరు తామర ఆకుకు అంటుకోదని, అయోమయం రాయికి అంటుకోదని, అలాగే పాపం నాకు ఎలాంటి సంబంధం లేదు.
సుఖదుఃఖశ్రియో దేహే మా పతన్తు పతన్తు వా । తుమ్బకోపరి ధారాశ్ చ కా నః క్షతిర్ ఉపస్థితా
సుఖం, దుఃఖం, ఐశ్వర్యం శరీరంపై పడినా, పడకపోయినా, మామూలుగా తుమ్మపాయపై నీటి ధారలు పడినట్టు మనకు ఏమి హాని కలుగదు.
దీపాఙ్గాభిగతో రజ్జ్వా నాలోకో బధ్యతే యథా । తథైవాయమ్ అబద్ధో ఽహం సర్వభావగణాతిగః
దీపపు కాంతి తాడుపై పడినా అది తాడును కట్టదు కదా, అలాగే నేను ఎలాంటి బంధనాలకు లోనవ్వను, అన్ని స్థితులను దాటి ఉన్నాను.
సమ్బన్ధః కో ను నః కామైర్ భావాభావైర్ అథేన్ద్రియైః । కేన సమ్బధ్యతే వ్యోమ కేన వా గృహ్యతే మనః
మనకు కోరికలతో, ఉండటంతో, లేనట్టుతో, ఇంద్రియాలతో ఏమి సంబంధం? ఆకాశాన్ని ఎవరు కట్టగలరు? మనసును ఎవరు పట్టగలరు?
శరీరే శతధా యాతే ఖణ్డనా కా శరీరిణః । కుమ్భే రుగ్ణే క్షతే క్షీణే కుమ్భాకాశస్య కా క్షతిః
శరీరం వంద ముక్కలైపోయినా, అందులో ఉన్నవానికి ఏమి హాని కలుగుతుంది? ఒక మట్టికుండి పగిలిపోతే, దెబ్బతింటే, లేక పూర్తిగా నశించిపోతే, ఆ కుండిలోని ఆకాశానికి ఏమీ జరగదు కదా!
పిశాచక ఇవాదృశ్యో మనో నామోదితం ముధా । జడే తస్మిన్ క్షతే బోధాత్ కా నః క్షతిర్ ఉపస్థితా
పిశాచం లాంటిది మనస్సు — అది కనిపించదు, నిజంగా ఉనికిలోకి రాదు. అలాంటి మూర్ఖమైన మనస్సు జ్ఞానంతో దెబ్బతింటే, మనకు ఏ హాని జరుగుతుంది చెప్పండి?
సుఖదుఃఖమయీ యస్య వాసనా తన్ మనో మమ । అభవత్ పూర్వమ్ అద్యైకా సమ్పన్నా నను నిర్వృతిః
ఎవరికి సుఖదుఃఖాల వాసనలు మనస్సును ఏర్పరిచాయో, అవన్నీ ఇప్పుడు ఒక్కటై, పూర్తయ్యాయి. ఇదే నిజమైన విముక్తి కదా!
అన్యో భుఙ్క్తే ఽన్య ఆదత్తే ఽప్య్ అన్యస్యానర్థసఙ్కటః । అన్యః పశ్యత్య్ అహో మౌర్ఖ్యం కస్యేయం ఖలు చక్రికా
ఒకడు అనుభవిస్తాడు, ఇంకొకడు తీసుకుంటాడు, మరొకడు కష్టాలు పడతాడు, ఇంకొకడు చూస్తూ ఉంటాడు — హాయ్! ఎంత మూర్ఖత్వమో! ఈ తిరుగుతున్న చక్రం ఎవరిది చెప్పండి?
భుఙ్క్తే ప్రకృతిర్ ఆదత్తే మనో దేహస్య సఙ్కటః । ద్రష్టాత్మా మౌర్ఖ్యమ్ అస్తీహ న కిఞ్చిత్ కేవ మే క్షతిః
ప్రకృతి అనుభవిస్తుంది, మనస్సు ఆశిస్తుంది, శరీరం కష్టపడుతుంది. నేను చూస్తున్న ఆత్మ మాత్రమే ఈ మూర్ఖత్వాన్ని గమనిస్తుంది. నిజంగా, ఇవన్నీ నన్ను ఏమాత్రం హానిచేయవు.
న మే భోగస్థితౌ వాఞ్ఛా న చ భోగవివర్జనే । యద్ ఆయాతి తద్ ఆయాతు యత్ ప్రయాతి ప్రయాతు తత్
నాకు ఆనందం ఉన్నప్పుడు ఆశ లేదు, అది లేనప్పుడు కూడా కోరిక లేదు. వచ్చేది వచ్చి పోయేది పోయ пусть, నేను వాటిని పట్టించుకోను.
సుఖేషు మమ నాపేక్షా నోపేక్షా దుఃఖవృత్తిషు । సుఖదుఃఖాన్య్ ఉపాయాన్తు యాన్తు వాప్య్ అహమ్ ఏషు కః
సుఖంలో నాకు ఆశ లేదు, దుఃఖంలో నిర్లక్ష్యం లేదు. సుఖదుఃఖాలు వచ్చినా పోయినా నాకు వాటితో ఏమి సంబంధం?
వాసనా వివిధా దేహే త్వ్ అస్తం వోదయమ్ ఏవ వా । ప్రయాన్తు నాహమ్ ఏతాసు న చైతా మమ కాశ్చన
శరీరంలో ఎన్నో వాసనలు మాయమై పోయినా, పుట్టినా, అవి నాలో లేవు, అవన్నీ నాది కావు.
ఏతావన్తమ్ అహం కాలమ్ అజ్ఞానరిపుణోరుణా । హృత్వా వివేకసర్వస్వమ్ ఏకాన్తమ్ అవపోథితః
ఇంతకాలం నేను అజ్ఞానమనే శత్రువు చేత బలవంతంగా లాగిపోబడి, వివేకాన్ని పూర్తిగా కోల్పోయి, ఒంటరిగా పడిపోయాను.
వైష్ణవేన ప్రసాదేన స్వసముత్థేన చారుణా । ఇదానీం స్వం పరిజ్ఞాయ మయైష పరిపోథితః
ఇప్పుడు విష్ణువు కృపతో, నా స్వంత శుద్ధమైన ప్రయత్నంతో, నా అసలైన స్వరూపాన్ని తెలుసుకుని, ఆ ఒంటరితనాన్ని తుడిచిపెట్టేశాను.
అహఙ్కారపిశాచో ఽయం శరీరతరుకోటరాత్ । పరావబోధమన్త్రేణ మయేదానీమ్ అపాకృతః
ఈ అహంకారమనే పిశాచం, శరీరమనే చెట్టు లోపల దాగి ఉండేది; ఇప్పుడు పరమజ్ఞానమనే మంత్రంతో నేను దాన్ని తూర్పారేసాను.
నిరహఙ్కారయక్షో ఽయం మచ్ఛరీరమహాద్రుమః । పుణ్యతామ్ అలమ్ ఆయాతః ప్రఫుల్త ఇవ రాజతే
ఇప్పుడు అహంకారమనే రాక్షసం లేకుండా, నా శరీరమనే గొప్ప చెట్టు పవిత్రతను పొందింది, పుష్పించే చెట్టు లా ప్రకాశిస్తోంది.
ప్రశాన్తమోహదారిద్ర్యో దురాశాదోషసఙ్క్షయే । వివేకధనసమ్భారాత్ స్థితో ఽస్మి పరమేశ్వరః
మాయా అనే అజ్ఞానపు దారిద్య్రం శాంతమై, వ్యర్థమైన ఆశల దోషాలు నశించాయి. వివేకం అనే ధనంతో నిండిపోయి, నేను పరమేశ్వరుడిగా నిలిచాను.
జ్ఞాతం జ్ఞాతవ్యమ్ అఖిలం దృష్టా ద్రష్టవ్యదృష్టయః । తత్ ప్రాప్తమ్ అధునా యేన న ప్రాప్యమ్ ఇహ శిష్యతే
తెలుసుకోవాల్సినదంతా తెలుసుకున్నాను; చూడాల్సినదంతా చూశాను. ఇప్పుడు, దీనివల్ల ఇకపై పొందాల్సిందేమీ లేదు.
దిష్ట్యా దూరోజ్ఝితానర్థామ్ అపేతవిషయోరగామ్ । సంశాన్తమోహనీహారాం శాన్తాశామృగతృష్ణికామ్
శుభఫలితంగా, దురదృష్టం దూరమై, విషయాల పాములు తొలగిపోయాయి. మాయా మబ్బు, ఆశల పొగ తొలగిపోయి, కోరికల మృగతృష్ణ కూడా శాంతించిపోయింది.
రజోరహితసర్వాశాం శీతలోపశమద్రుమామ్ । ప్రాప్తో ఽస్మి వితతాం భూమిమ్ ఉన్నతాం పారమార్థికీమ్
అన్ని ఆశల ధూళి లేని, చల్లని శాంతతరువు వంటి, విశాలమైన, ఉన్నతమైన పరమార్థ భూమిని నేను పొందాను.
స్తుత్యా ప్రణత్యా విజ్ఞప్త్యా శమేన నియమేన చ । లబ్ధో ఽయం భగవాన్ ఆత్మా దృష్టశ్ చాధిగతస్ స్ఫుటమ్
స్తుతి, నమస్కారం, ప్రార్థన, మనశ్శాంతి, నియమం ఇవన్నీ ద్వారా ఈ పరమాత్మను పొందగలిగాను, స్పష్టంగా దర్శించగలిగాను.
అహఙ్కారపదాతీతశ్ చిరాత్ సంస్మృతిమ్ ఆగతః । స్వభావో భగవాన్ ఆత్మా విష్ణుర్ బ్రహ్మ సనాతనమ్
ఎప్పటినుంచో అహంకారం దాటి, ఇప్పుడు ఆ పరమాత్మయైన స్వభావమూ, శాశ్వతమైన విష్ణువు, బ్రహ్మను మళ్ళీ గుర్తు చేసుకున్నాను.
ఇన్ద్రియోరగగర్తేషు మరణశ్వభ్రభూమిషు । తృష్ణాకరఞ్జకుఞ్జేషు కామకోలాహలేషు చ
ఇంద్రియాల పాతాళాల్లో, మరణపు అగాధాల్లో, తృష్ణా పొదల్లో, కోరికల కలకలంలో,
వాసనావనజాలేషు జన్మకూపాన్తరేషు చ । దుఃఖదావాగ్నిదాహేషు దుష్కృతాఙ్గారభారిషు
వాసనల వలల్లో, జన్మ అనే బావుల్లో, బాధ అనే అగ్నిలో, పాపఫలితాల బరువులో,
పాతోత్పాతదశాలక్షైర్ మజ్జనోన్మజ్జనభ్రమైః । ఆవిర్భావతిరోభావైర్ ఆశాపాశవివేష్టనైః
ఎన్నో ప్రమాదాలు, అనేక అపాయాలు ఎదురవుతూ, మునిగిపోవడం-తేలిపోవడం అనే అయోమయంతో, కనబడటం-మరుగుపోవడం అనే మార్పులతో, ఆశ అనే బంధనాల్లో చిక్కుకుని ఉండాను.
అహం చిరమ్ అహఙ్కారద్విషా సమవపోథితః । నిశాయామ్ అల్పధైర్యాత్మా పిశాచేనేవ జఙ్గలే
నేను చాలా కాలంగా, అహంకారమనే శత్రువిచేత నలిగిపోతూ, నా మనస్సు ధైర్యం కోల్పోయి, అరణ్యంలో రాత్రిపూట పిశాచం వెంటాడినట్టు బాధపడుతూ ఉన్నాను.
స్వయమ్ ఏవ త్వయేదానీం క్రియాశక్త్యా స్వయైవ హి । శౌరివాగ్వ్యపదేశేన వివేకశ్రీర్ విబోధితా
కానీ ఇప్పుడు, నీ స్వంత క్రియాశక్తితో, నీ మాటల ద్వారా, శౌరి అనే రూపంలో, వివేకమనే మహిమ నాలో మేల్కొంది.
ప్రబుద్ధే భవతీశానే తమ్ అహఙ్కారరాక్షసమ్ । న పశ్యామి విభో దీపే జ్వలితే తిమిరం యథా
ప్రభూ! నీ చైతన్యం నాలో మేల్కొన్నప్పుడు, అహంకారమనే రాక్షసాన్ని ఇక చూడలేను. దీపం వెలిగినప్పుడు చీకటి పోయినట్టు అది కనబడదు.
తస్యాహఙ్కారయక్షస్య మనోవివరవాసినః । దీపస్యేవ ప్రశాన్తస్య న వేద్మి గతిమ్ ఈశ్వర
మనస్సులోని గుహలో నివసించే ఆ అహంకార రాక్షసుడు, దీపం ఆరిపోయినట్టు, ఎక్కడికి పోయాడో నాకు తెలియదు, ప్రభూ.