పురుషులు, మహిళలు సమూహాలలో కలహాలు జరుగుతున్నప్పుడు, జ్ఞానవంతుడు ఆ కలహాల నుండి దూరంగా ప్రయాణిస్తూ, ఆనందం యొక్క వైభవాన్ని అదృష్టకరమైన యాత్రలో ఉన్నట్టు దర్శిస్తాడు. యాత్రికులు ఊరికి వచ్చిన ఊరేగింపును అనుమానం లేకుండా చూస్తారు; అలాగే, జ్ఞానవంతులు లోక వ్యాపారాలతో నిండిన క్రియలను పరిశీలిస్తారు. కళ్ళు సహజంగా దిశలన్నింటిలో వస్తువులను ప్రయత్నం లేకుండా చూస్తాయి; అలాగే, జ్ఞాన individual's మనస్సు పనులపై ఆసక్తి లేకుండా పడుతుంది. ఇంద్రియాలు పొందిన వస్తువును పట్టుకోవు, అతను దానిని వదలడు; జ్ఞానవంతుడు సంపూర్ణంగా ఉండి, స్థిరంగా ఉంటాడు. పొందని వస్తువులపై కలతలు, పొందిన వాటిపై నిర్లక్ష్యం, జ్ఞాన individual's మనస్సును కలవరపరచవు; రెక్కలు ఊగినా పర్వతాన్ని కదిలించని విధంగా. అన్ని సందేహాలు శాంతించగా, జిజ్ఞాస నశించగా, కోరికల మాలిక తగ్గినప్పుడు, జ్ఞానవంతుడు రాజులా ప్రకాశిస్తాడు. ఆత్మ తనలోనే మరణించదు, తన సారాన్ని తనలోనే విస్తరించుకుంటుంది; అన్ని దిశల్లో సంపూర్ణంగా, అపారంగా, పాలు సముద్రంలా, ఆత్మలో స్థిరంగా ఉన్నవాడు. శాంతమైనవాడు, భోగానికి తపించేవారిని, వారి ఇంద్రియాలు బలహీనంగా, నిరుత్సాహంగా ఉన్నవారిని, పిచ్చివారిని చూసిన సజ్ఞానుడు ఎలా నవ్వుతాడో, అలాగే నవ్వుతాడు. ఇతరులు తన భార్యను కోరితే నవ్వినట్టు, జ్ఞాన individual's senses ఆనందాన్ని కోరినప్పుడు కూడా నవ్వుతాడు. మనస్సు ఇంద్రియ pleasurable objects వైపు పరుగెత్తి, సమతా సుఖాన్ని వదిలేస్తే, వివేకంతో శాంతికి తీసుకురావాలి; ఏనుగు యంత్రంతో అదుపు చేసినట్టు. మనస్సు సుఖాలలో indulge చేయడానికి యత్నిస్తే, ఆ ఆరంభంలోనే నాశనం చేయాలి; విషం మొలకెత్తినప్పుడు తొక్కినట్టు. గాయపడినవారికి తరువాత ఇచ్చే గౌరవం అంతులేని బాధను కలిగిస్తుంది; వేసవిలో బియ్యం కాలిపోతే, కొద్దిగా నీరు అమృతంలా అనిపిస్తుంది. బాధపడని వ్యక్తికి గౌరవం, మన్నింపు కనిపించదు; నదులు నిండినప్పుడు వర్షాకాలంలో చిన్న వరద ప్రత్యేకంగా కనిపించదు. సంపూర్ణమైనవాడు, లాభం వచ్చినా, మరో దాన్ని కోరుతాడు; సముద్రం ప్రపంచంలోని నీటిని తీసుకున్నా, ఇంకా తీసుకుంటుంది. అదుపులో ఉన్న మనస్సుకు, తరువాత వచ్చిన అలంకరణ లేదా సుఖం, ముందుగా అనుభవించనిది అయినందున, పెద్దదిగా భావించబడుతుంది. రాజు బంధించి, విడిపించబడితే, ఒక గ్రామంతో సంతృప్తి చెందుతాడు; మరొకరు, ఎప్పుడూ బంధించబడని వారు, రాజ్యాన్ని కూడా పెద్దగా చూడరు. తన చేతిని తన చేతితో నలిపి, పళ్ళను పళ్ళతో నలిపి, అవయవాలను అవయవాలతో అదుపు చేసినట్టు, ఇంద్రియాలను—మన స్వంత శత్రువులను—అదుపులో పెట్టాలి. ఇతరులను జయించడానికి ప్రయత్నించే వారికి, హృదయంలో మొదటి శత్రువులు అయిన ఇంద్రియాలను ముందుగా జయించాల్సిందే. ఈ భూమిపై, గొప్ప మనస్సు ఉన్నవారు, తమ మనస్సును జయించని వారు, నిజంగా అదృష్టవంతులుగా లెక్కించబడరు, పురుషుల కథల్లో ప్రశంసించబడరు. మనస్సు అనే పాము, దాని విషం కల్పన, హృదయ గుహలో ముడుచుకుని, శాంతించిపోయిన శత్రువులను జయించినవారికి నమస్కారం. తమ శరీరాన్ని, ఆధారాన్ని నాశనం చేసే వారు, కృతఘ్నులు; వారు దుష్కార్యాలకు నిలయం, తమ ఇంద్రియాలు—శత్రువులు—అదుపులో పెట్టడం కష్టం. శరీరాన్ని ఆధారంగా పొందిన ఇంద్రియాలు, గద్దలాంటివి, pleasurable objects కోసం ఆశతో తిరుగుతాయి; చేయవలసిన, చేయకూడని వాటిని, క్రూర పక్షుల్లా వెదుకుతాయి. వివేకం అనే వలలో చిక్కిన మోసగాళ్ళు, దాని భాగాలను హాని చేయరు; రాయి వలను దెబ్బతీయదు. ఆరంభంలో ఆకర్షణీయమైన సుఖాలలో ఆనందించే వారు, చివరికి రుచిలేని అవి నరకాలకు పడతారు. వివేకంలో ధనవంతుడు, ఈ శరీర నగరంలో, లోపలి శత్రువులు అయిన ఇంద్రియాలు, తనను అణిచివేయలేవు, అతను బలహీనుడైనా. శక్తివంతమైన మట్టినగరాలలో నివసించే రాజులు, తమ మనస్సును అదుపులో పెట్టుకుని, శరీర నగరానికి అధిపతులైనవారిలా ఆనందించరు. సేవకులు అయిన ఇంద్రియాలు subdued, శత్రువు అయిన మనస్సు restraint అయినప్పుడు, జ్ఞానము వసంతపు పువ్వుల్లా వికసిస్తుంది. మనస్సు అహంకారం తగ్గి, ఇంద్రియ శత్రువులు subdued అయినప్పుడు, భోగ కోరికలు శీతాకాలంలో తామర పువ్వుల్లా మాయమవుతాయి. కోరికలు, మనస్సు జయించేవరకు, రాత్రి దయ్యాల్లా హృదయంలో తిరుగుతుంటాయి; సత్యంలో స్థిరమైన సాధన వల్ల మనస్సు జయించబడుతుంది. వివేకవంతుడి మనస్సు, విధేయత వల్ల సేవకుడు, శుభ కార్యాలు వల్ల మంత్రి, ఇంద్రియాలను జయించటం వల్ల అధిపతి అని నేను భావిస్తాను. పోషణ ద్వారా, మృదువైన సంరక్షణ కలుగుతుంది; రక్షణ ద్వారా తండ్రి పవిత్రంగా మారతాడు; జ్ఞాన individual's మనస్సు, అత్యుత్తమ నమ్మకంతో, ఉత్తమ మిత్రుడిగా భావించబడుతుంది. శాస్త్ర దర్శనంతో, స్వీయ జ్ఞానంతో శుద్ధి చెయ్యబడిన మనస్సు, తాను త్యాగం చేస్తే, అత్యుత్తమ ఫలాన్ని అందిస్తుంది. బాగా మెరుగుపడిన, శుద్ధమైన, స్థిరమైన, స్వీయ జ్ఞానంతో మేల్కొన్న, ఉత్తమ గుణాలతో అలంకరించబడిన మనస్సు, హృదయంలో మణిలా ప్రకాశిస్తుంది. మనస్సు అనే మంత్రి, శుభకార్యాల ద్వారా, జన్మ అనే వృక్షాన్ని నరికే గొడుగు లాంటి సాధనాలను ఇస్తుంది, అలాగే వాటి ఫలితాలను కూడా కలిగిస్తుంది. అందుకే, రామా, వివేక అనే నీటితో attainment కోసం, మట్టి, మచ్చలతో మలినమైన మనస్సు మణిని శుద్ధి చేసి, ప్రకాశించు. వివేకం భయంకరమైన లోక realms లో విస్తరించినా, సాధారణుల్లా, వాటిలోని అపాయాల్లో పడిపోకూడదు. ఈ లోకంలో, భ్రమ అనే మేఘాన్ని, అనేక దురదృష్టాల వల్ల నిండినదాన్ని, నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. అత్యుత్తమ వివేకాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని, బుద్ధితో సత్యాన్ని గ్రహించి, ఇంద్రియ శత్రువులను జయించి, భవ సागरాన్ని దాటి పోవాలి. రాఘవా, ఈ శరీరం, సుఖ, దుఃఖ—all are unreal; తాడు, పాము, దండం ఉదాహరణలు నీలో రాకూడదు. వివేకవంతుడా, "నేను ఇదే" అనే తప్పుడు భావాన్ని పూర్తిగా వదిలి, నిజమైన వివేకాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని, ఆ స్థితిని చేరి, త్రాగి, తిని, బంధనరహితంగా, మనస్సు కలతలేకుండా ఉండు.