ఆమె హృదయపు మార్కెట్లో పొందిన దేనితోనైనా అలంకరించబడింది. ఆమె ప్రాణాల నగరం తొమ్మిది ద్వారాలుగా నిరంతరం ప్రవహిస్తూ ఉంటుంది. ఆమె నోరు వెడల్పుగా తెరచి, లోపల పళ్లూ ఎముకలూ కనిపించేలా ఉంది; నాలిక లోపల తిరుగుతూ తినే ఆహారాన్ని నమిలి, రుచిచూస్తుంది. ఆమె చెవుల బావులు జుట్టు పొదలతో కప్పబడి ఉంటాయి; ఆమె వెనుక భాగం అడవి వలె విస్తరించి, నడుము సడలిన భాగాల వద్ద సంకెలలతో గుర్తించబడుతుంది. ఆమె గుద్ద వికారంతో మూసుకుపోయి, లోపల అంతులేని మురికి ఉంటుంది. ఆమె మనస్సు తోటలో, ఆత్మవిమర్శ అనే వేశ్య తిరుగుతూ ఉంటుంది. ఈ శరీరనగరం ఎంతో ఆకర్షణీయమైనది; లోలోపల చంచలమైన ఇంద్రియాలు బుద్ధి అనే మత్స్యకారుని చేత బంధించబడి, నోటిలో నవ్వుల పుష్పాలు వికసిస్తూ ఉంటాయి. పండితునికి తన శరీరనగరం అత్యంత సుందరంగా, భాగ్యవంతంగా అనిపిస్తుంది; అది సుఖార్థమే, దుఃఖానికి కాదు, అత్యున్నత ప్రయోజనం కలిగించేది. కానీ మూర్ఖునికి ఇదే నగరం అనేక దుఃఖాలకు నిలయంగా మారుతుంది; పండితునికి మాత్రం ఇది అనేక ఆనందాలకు నిలయంగా ఉంటుంది. ఓ శత్రుని సంహారకా, ఇది పోయినప్పుడు పండితునికి ఏమి పోయిందీ ఉండదు; మిగిలినపుడు అన్నీ మిగిలినట్లే. అందుకే, ఇది జ్ఞానులకు సుఖాన్ని ఇస్తుంది. జ్ఞానులు తమ శరీరాన్ని అధిరోహించి, లోకంలో అనుభూతి కోసం స్వేచ్ఛగా సంచరిస్తారు; అందుకే దీన్ని జ్ఞానుల రథంగా పిలుస్తారు. శబ్దం, రూపం, రుచి, స్పర్శ, వాసన, బంధువులు, సంపద—all ఇవన్నీ ఈ శరీర ద్వారానే లభిస్తాయి; అందుకే ఇది జ్ఞానులకు లాభదాయకమైనదిగా మారుతుంది. ఓ రామా, ఈ శరీరమే సుఖ, దుఃఖ క్రియల వలయాన్ని మోస్తున్నప్పుడు, అది అన్నింటినీ మోయగలదు. ఈ శరీరనగరంలో మోహరహితుడైన పండితుడు, ఇంద్రుడు తన నగరంలో పాలించినట్లే, కలవరంలేకుండా తన రాజ్యాన్ని పాలిస్తాడు. అతడు మదోత్కటమైన మనస్సును అజ్ఞానాంధకారంలో పడేయడు, తన కుమార్తె అయిన వివేకాన్ని లోభం, ద్వంద్వరూపాల చేతిలో పెళ్లి చేయడు. అతడు అజ్ఞాన భూమిలో బలహీనతను చూడడు; లోపల సంసార రూప శత్రువు మూలాలను పూర్తిగా నరికేస్తాడు. అతడు తృప్తి కోసం తపించే ఆకాంక్షల చెరలో, కోరికల కల్లోల కోటలో, సుఖదుఃఖాల మార్గంలో మునిగిపోడడు. అతడు తన మనస్సు సంకల్పాలకు అనుగుణంగా, ప్రతి క్షణం లోపల, బయట పవిత్ర నదుల సంగమాల్లో స్నానం చేస్తాడు. అన్నీ ఇంద్రియాలకు అందని విధంగా, నగర దర్శనాన్ని వదిలి, ధ్యానం అనే అంతఃకమరంలో సుఖంగా నివసిస్తాడు. ఈ నగరం హృదయం సంతోషంగా ఉన్నవారికి సుఖాన్ని ఇస్తుంది; ఇది దివ్యమైనది, భోగమూ మోక్షమూ ప్రసాదించేది—ఇంద్రుని అమరావతిలా. ఇందులో స్థిరమైనది స్థిరంగా ఉంటుంది; చంచలమైనదే కేవలం నశిస్తుంది. రాజుకు ఇది సుఖాన్ని ఎందుకు ఇవ్వకూడదు? పండితుని శరీరనగరం నశించినా, ఏమీ పోదు; మట్టికుండి పగిలితే ఆకాశం తగ్గిపోనట్లే. గాలి ఉన్న కుండిని తాకుతుంది కానీ లేనిదాన్ని కాదు; అలాగే, జీవాత్మ ఈ శరీరనగరంతోనే సంబంధం కలిగి ఉంటుంది. ఈ ధన్యాత్మ, అన్నిటిని వ్యాపించినా, అసక్తిగా ఉంటాడు; తన స్వీయ కల్పన వల్ల ఏర్పడిన వ్యక్తిత్వాన్ని అనుభవించి, తన స్వరూపాన్ని దర్శిస్తాడు. చేస్తూ ఉన్నా, చేయకపోయినట్లుగా, అన్ని క్రియల వైపు మొగ్గుచూపినా, ఫలితాల కోసం సహజ క్రియలను సమర్థంగా నిర్వహిస్తాడు. అప్పుడప్పుడు, ఆత్మ తన స్వచ్ఛమైన మనస్సు అనే చంచలమైన వాయురథాన్ని ఎక్కి, ఆనందంగా సంచరిస్తుంది. అక్కడ స్థిరమై, ప్రపంచసుందరి, శీతలమైన అవయవాల కల రామతో, హృదయంలో శాశ్వతమైన స్నేహంతో సంతోషంగా విహరిస్తాడు. అతడి పక్కన రెండు ప్రియులు, సత్యసంగమంలో, రెండు విశాఖా నక్షత్రాలు చంద్రుని పక్కన ఉన్నట్లు, అతడి మనస్సును ఆనందింపజేస్తూ నిలుస్తారు. జ్ఞాని, కూర్చుని, ఈ లోకమంతటినీ—బాధా రంధ్రాలతో చీల్చబడినదిగా—చూస్తాడు; అది చిట్టడిపుట్టలను చూస్తున్నవాడిలా, లేదా ఎక్కు నుండి చూస్తున్న సూర్యునిలా. అతడు అన్ని కోరికలు తీరినవాడై, సంపదతో అలంకరించబడి, నిత్యం పరిపూర్ణ చంద్రునిలా ప్రకాశిస్తాడు. అనేక భోగాలు అనుభవించినా అతడికి అలసట రాదు; అది విషకంఠుని మెడలో కలకూట విషం ప్రకాశించినట్లుగా. భోగం జ్ఞానంతో అనుభవించినప్పుడు తృప్తిని ఇస్తుంది; దొంగను గుర్తించి, భయపడకుండా స్నేహితుడిగా మార్చుకున్నట్లుగా. పురుష, స్త్రీల గుంపుల మధ్య కలహాలున్నా, జ్ఞాని దూరంగా ఉండి, ఆనందసంపదను యాత్రికుడిలా చూస్తాడు. యాత్రికులు ఊర్లో ఊరేగింపు వస్తే ఎలా చూస్తారో, అలాగే జ్ఞానులు లోకవ్యవహారాలతో నిండిన క్రియలను చూస్తారు. కళ్లకు ఎటు చూసినా వస్తువులు కనిపించడంలా, జ్ఞానుల మనస్సు పనులపై అనాసక్తిగా పడుతుంది. ఇంద్రియాలు పొందిన వస్తువులను పట్టుకోవు, అతడు వాటిని వదలడు కూడా; జ్ఞాని సంపూర్ణంగా, స్థిరంగా ఉంటాడు. పొందనివాటిపై ఆలోచనలు, పొందిన వాటిపై నిర్లక్ష్యం—ఈ రెండూ జ్ఞానిని కలవరపెట్టవు; రెక్కలు ఊగినంత మాత్రాన పర్వతం కదిలిపోనట్లే. అన్ని సందేహాలు ప్రశాంతమై, విచారాలు తొలగిపోయి, కోరికల వలయం తగ్గినప్పుడు, జ్ఞాని రాజునిలా ప్రకాశిస్తాడు. ఆత్మ తనలోనే మరణించదు; తన స్వరూపం నుంచి విస్తరించి, అన్ని వైపులా పరిపూర్ణంగా, అనంతంగా, పాలు సముద్రంలా స్థిరంగా ఉంటుంది. శాంతుడైన అతడు, అనుభూతి కోసం తపించే, ఇంద్రియాలు బలహీనంగా, నిరాశగా ఉన్న జంతువులను చూసి, మూర్ఖులను చూసే తెలివైనవాడిలా నవ్వుతాడు. ఇతరుడు తన భార్యను కోరుకుంటే ఎలా నవ్వుతామో, ఇంద్రియాలు భోగాన్ని కోరినప్పుడు జ్ఞాని అలాగే నవ్వుతాడు. మనస్సు ఇంద్రియ విషయాలవైపు పరుగెత్తి, సమత్వ సుఖాన్ని వదిలేస్తే, అది వివేకంతో శాంతింపజేయాలి; అది గజాన్ని అంకుశంతో అదుపు చేయటంలా.