ஶைத்யம் யதைவ துஹிநே யதா நபஸி ஶூந்யதா । யதா சஞ்சலதா வாயௌ மநஸீதம் ததா ஜகத்
எப்படி சந்திரனில் குளிர்ச்சி இருக்கிறது, ஆகாயத்தில் வெறுமை இருக்கிறது, காற்றில் அசைவு இருக்கிறது, அதுபோல் இந்த உலகம் மனதில் உள்ளது.
மநோ ஜகஜ் ஜகத் அகிலம் ததா மநஃ பரஸ்பரம் த்வ் அவிரஹிதம் ஸதைவ ஹி । தயோர் த்வயோர் மநஸி நிரந்தரம் க்ஷதே க்ஷதம் ஜகந் ந து ஜகதி க்ஷதே மநஃ
மனமே உலகம், உலகமே மனம்; இவை இரண்டும் எப்போதும் பிரிக்க முடியாதவை. மனம் கலங்கும்போது உலகமும் கலங்கும்; ஆனால் உலகம் கலங்கும்போது மனம் அவ்வப்போது மட்டும் தான் கலங்கும்.
யதாயம் மநஸி ஸ்பார ஆரம்பஸ் ஸ்புரதி ஸ்புடம் । த்ரு'ஷ்டாந்தத்ரு'ஷ்ட்யா ஸ்புடயா ததா கதய மே ऽநக
இந்தப் பெரிய உருவம் மனதில் எவ்வாறு தெளிவாக தோன்றுகிறது என்பதைப் போல, நீர் தெளிவாக ஒரு உதாரணம் கூறுங்கள், பாவமில்லாதவரே.
யதைந்தவாநாம் விப்ராணாம் ஜகந்த்ய் அவபுஷாம் அபி । ஸ்திதாநி ஜாததார்ட்யாநி மநஸீதம் ததா ஸ்திதம்
எப்படி தேவர்கள், முனிவர்கள், மறைந்தவர்களின் உலகங்கள் எல்லாம் மனதில் உறுதியாக நிலைத்திருக்கின்றனவோ, அதுபோல இந்த உலகமும் மனதில் உறுதியாக உள்ளது.
லவணஸ்ய யதா ராஜ்ஞஶ் சேந்த்ரஜாலாகுலாக்ரு'தேஃ । சண்டாலத்வம் அநுப்ராப்தம் ததேதம் மநஸி ஸ்திதம்
உப்பு அரசன் மாயை காரணமாக குழம்பி, புறக்கணிக்கப்பட்டவனாக ஆனது போலவே, இந்த உலகமும் மனதில் நிலைத்திருக்கிறது.
பார்கவஸ்ய சிரம் காலம் ஸ்வர்கபோகபுபுக்ஷயா । போகேஶ்வரத்வம் ச யதா ததேதம் மநஸி ஸ்திதம்
பார்கவனுக்கு நீண்ட நாட்கள் சொர்க்க இன்பங்களை ஆசைப்பட, அவன் இன்பங்களுக்கு அதிபதியாக ஆனது போலவே, இந்த உலகமும் மனதில் நிலைத்திருக்கிறது.
பகவந் ப்ரு'குபுத்ரஸ்ய ஸ்வர்கபோகபுபுக்ஷயா । கதம் போகாதிநாதத்வம் ஸம்ஸாரித்வம் பபூவ ச
பெருமான், ப்ருகுவின் மகன் சொர்க்க இன்பங்களை ஆசைப்பட, அவன் எப்படி இன்பங்களுக்கு அதிபதியாகவும், பிறவி பந்தத்தில் சிக்கியவனாகவும் ஆனான்?
ஶ்ரு'ணு ராம புரா வ்ரு'த்தம் ஸம்வாதம் ப்ரு'குகாலயோஃ । ஸாநௌ மந்தரஶைலஸ்ய தமாலவிடபாகுலே
ராமா, நீ கேள்; பழைய காலத்தில் மந்தரமலையின் சரிவில், தாமாலை மரங்கள் நிறைந்த இடத்தில், ப்ருகு மற்றும் காலயன் இருவரும் பேசிக்கொண்ட அந்த நிகழ்ச்சியைச் சொல்கிறேன்.
புரா மந்தரஶைலஸ்ய ஸாநௌ குஸுமஸங்குலே । அதப்யத தபோ கோரம் கஸ்மிம்ஶ்சித் பகவாந் ப்ரு'குஃ
மந்தரமலையின் மலர்ச்சூடிய சரிவில், அந்த பரமபூஜ்ய ப்ருகு முனிவர் ஒருவராகி, கடும் தவம் செய்தார்.
தம் உபாஸ்தே ஸ்ம தேஜஸ்வீ பாலஃ புத்ரோ மஹாமதிஃ । ஶுக்ரஸ் ஸகலசந்த்ராபஃ ப்ரகாஶ இவ பாஸ்கரம்
அங்கே, பூரணச்சந்திரனைப் போல ஒளிவீசும், அறிவில் சிறந்த, இளம் வயதுடைய அவரது மகன் சுக்ரன், தனது தந்தையை ஒளி சூரியனைச் சுற்றுவது போல அன்புடன் சேவித்தான்.
ப்ரு'குர் வரவநே தஸ்மிந் ஸமாதாவ் ஏவ ஸம்ஸ்திதஃ । ஸர்வகாலம் ஸமுத்கீர்ணோ வநோபலதலாத் இவ
அந்த அருமையான காடில் ப்ருகு முனிவர், எப்போதும் அசையாமல், வனத்தில் கிடக்கும் கல்லைப் போல், சமாதியில் நிலைத்திருந்தார்.
ஶுக்ரஃ குஸுமஶய்யாஸு கலதௌதாப்ஜிநீஷு ச । மந்தாரதருதோலாஸு பாலோ ऽரமத லீலயா
சுக்ரன் சிறுவயதில் மலர் படுக்கைகளிலும், பளிச்சென்ற வெள்ளை தாமரைகளிலும், மந்தார மரங்களில் தொங்கும் ஊஞ்சலிலும் சுதந்திரமாக விளையாடினான்.
வித்யாவித்யாத்ரு'ஶோர் மத்யே ஶுக்ரோ ऽப்ராப்தமஹாபதஃ । த்ரிஶங்குர் இவ ரோதோऽந்தர் அவர்தத ததா கில
அந்த நேரத்தில், சுக்ரன் அறிவும் அறியாமையும் இடையே, இன்னும் உயர்ந்த நிலையை அடையாமல், திரிசங்குவைப் போல நடுவே தங்கியவாறே இருந்தான்.
நிர்விகல்பஸமாதிஸ்தே ஸ கதாசித் பிதர்ய் அத । அவ்யக்ரோ ऽபவத் ஏகாந்தே ஜிதாரிர் இவ பூமிபஃ
ஒருமுறை, அவன் தந்தை நிர்விகற்ப சமாதியில் ஆழ்ந்திருந்தபோது, சுக்ரன் தனியாகவும், கவலையில்லாமல், எதிரிகளை வென்ற அரசனைப் போல அமைதியாக இருந்தான்.
ததர்ஶாப்ஸரஸம் தத்ர கச்சந்தீம் நபஸஃ பதா । க்ஷீரோதமத்யலுலிதாம் லக்ஷ்மீம் இவ ஜநார்தநஃ
அங்கே, வானில் வழியாகச் சென்ற ஒரு அப்சரையை, பாற்கடலில் இருந்து எழுந்த லட்சுமியை ஜனார்த்தனன் பார்ப்பதைப் போல், சுக்ரன் கண்டான்.
மந்தாரமால்யவலிதாம் மந்தாநிலசலாலகாம் । ஹாரிசாங்காரிகமநாம் ஸுகந்திதநபோऽநிலாம்
அவள் மந்தார மலர் மாலையணிந்து, மென்மையான காற்றில் அவளது கூந்தல் அசைந்து, காலணியின் ஒலி கேட்கும் போது அவளைச் சுற்றி வாசனை பரவியது.
லாவண்யபாதபலதாம் மதகூர்ணிதலோசநாம் । அம்ரு'தீக்ரு'ததத்தேஶாம் தேஹேந்தூதயகாந்திபிஃ
அவள் அழகின் மரத்தின் அடியில் வளரும் இலையென, மதத்தில் கண்கள் சுழன்று, அவளது சந்திரன் போல ஒளிரும் உடலால் அந்த இடம் அமுதமாய் ஆனது.
காந்தாம் ஆலோக்ய தஸ்யாபூத் உல்லாஸதரலம் மநஃ । த்ரு'ஷ்டே நிர்மலபூர்ணேந்தௌ வபுர் அம்புநிதேர் இவ
அந்த அழகிய பெண்ணை பார்த்தவுடன், அவன் மனம் மகிழ்ச்சியோடு அசைவாகி, தெளிந்த முழு சந்திரனை கடல் நீரில் காணும் போல் ஆனது.
மநஸிஜேஷுஶதாஹதம் ஆஶயே ஸ பரிருத்ய மநஸ் ததநூஶநாஃ । விகலிதேதரவ்ரு'த்திதயாத்மநா ஸுரவதூமய ஏவ பபூவ ஸஃ
அவன் மனம் காதல் அம்புகளால் குத்தப்பட்டு, எண்ணங்களை அடக்கி, மற்ற செயல்கள் எல்லாம் மறைந்து, அந்த தேவகன்னி உருவாகவே ஆனான்.
ஏஷா ஹி லலநா வ்யோம்நி ஸஹஸ்ரநயநாலயே । ஸம்ப்ராப்தோ ऽயம் அஹம் ஸ்வர்கம் ஆலோலஸுரஸுந்தரம்
இந்த பெண் விண்ணில், ஆயிரம் கண்கள் உடையவனின் இல்லத்தில் இருக்கிறாள்; இப்போது நான் இன்பமான தேவ கன்னியர்களால் அலங்கரிக்கப்பட்ட சொர்க்கத்துக்கு வந்துவிட்டேன்.
இமே தே ம்ரு'துமந்தாரகுஸுமோத்தம்ஸஸுந்தராஃ । த்ரவத்கநகநிஷ்ஷ்யந்தவிலாஸிவபுஷஸ் ஸுராஃ
இவர்கள் உன் தேவர்கள்; மென்மையான மந்தார மலர்களை முடியில் சூடியவர்கள், தங்கம் போல ஒளிவீசும் உடலுடன் அழகாக இருக்கிறார்கள்.
இமாஸ் தா லோசநோல்லாஸஸ்ரு'ஷ்டநீலாப்ஜவ்ரு'ஷ்டயஃ । முக்தா ஹாஸவிலாஸிந்யஃ காந்தா ஹரிணத்ரு'ஷ்டயஃ
இவர்கள் தான், கண்களின் ஒளியால் நீல தாமரை மலர்களைப் பொழியும், சிரிப்பால் மிளிரும், அப்பாவித்தனமும் மயக்கும், மான் போன்ற கண்கள் உடைய அழகிய பெண்கள்.
இமே தே கௌஸ்துபோத்த்யோதா அந்யோऽந்யப்ரதிபிம்பிதாஃ । விஶ்வரூபோபமாகாரா மருதோ மத்தகாஶிநஃ
இவர்கள் உன் காற்றுகள்; கவுஸ்துபம் போல ஒளிரும், ஒருவரை ஒருவர் பிரதிபலிக்கும், உலகம் முழுவதும் போல தோற்றமுடைய, பிரமையிலும் ஒளியிலும் மயங்கும் காற்றுகள்.
ஐராவணகடாமோதவிரக்தமதுபஶ்ருதாஃ । இமாஸ் தாஃ காகலீகீதா கீர்வாணகணகீதயஃ
ஐராவணத்தின் தும்பிக்கையின் வாசனையைப் பொருட்படுத்தாமல் இருக்கும் தேனீக்கள் கேட்கும் இந்த இனிய பாடல்கள், விண்ணுலகத் தேவதைகள் பாடும் இசைதான்.
இயம் ஸா கநகாம்போஜசரத்வைரிஞ்சஸாரஸா । மந்தாகிநீதடோத்யாநவிஶ்ராந்தஸுரநாயிகா
மந்தாகினி நதிக்கரையிலுள்ள தோட்டங்களில் ஓய்வெடுத்து, பொன்னிறத் தாமரைகளிலும் பிரம்மாவின் அன்னப்பறவைகளுடனும் சஞ்சரிக்கும் அந்தத் தெய்வீகப் பெண்ணிதுவே.
ஏதே தே யமசந்த்ரேந்த்ரஸூர்யாநிலஜலாநலாஃ । லோகபாலாஸ் தநூத்த்யோதகீர்ணதீப்தோஜ்ஜ்வலார்சிஷஃ
இவர்கள் தான் உலகங்களை காக்கும் யமன், சந்திரன், இந்திரன், சூரியன், காற்று, நீர், அக்கினி ஆகியோர்; இவர்களின் உடல்கள் ஒளிவீசும் ஜ்வலிக்கும் தீப்பொறிகளால் பிரகாசிக்கின்றன.
அயம் ஸ ஸுரவிக்ராந்தஹேதிகண்டூயிதாநநஃ । ஐராவணோ ரணத்தந்தப்ரோததைத்யேந்த்ரமண்டலஃ
இவன் தான் வீரமான தேவர்களின் ஆயுதங்களால் முகம் கீறப்பட்டு, கர்ஜிக்கும் பல்லால் அசுரர்களின் அரசர்களைத் துளைத்த ஐராவணம்.
இமே தே பூதலஸ்தாநா வ்யோமதாரகதாம் கதாஃ । வைமாநிகாஶ் சலச்சாருஹாரசாமரகுண்டலாஃ
இவர்கள் முன்பு பூமியில் வாழ்ந்தவர்கள், இப்போது வானில் நட்சத்திரங்களாக மாறி, அழகான மாலைகள், சாமரம், குண்டலங்கள் அணிந்து, வானத்தில் உலாவும் தேவர்கள்.
இமாஸ் தா விவிதோத்யாநமணிமந்திரமண்டிதாஃ । விமாநபங்க்தயஶ் சாருசாமீகரமயாதபாஃ
இதோ, பல்வேறு தோட்டங்களும் ரத்தின மாளிகைகளும் அலங்கரிக்கப்பட்ட விமான வரிசைகள், பொன்னால் ஆன ஒளிரும் கூரைகளுடன் பிரகாசிக்கின்றன.
மேரூபலதலாஸ்பாலஶீகராகீர்ணதேவதாஃ । ஏதாஸ் தாஃ கீர்ணமந்தாரா கங்காஸலிலவீசயஃ
மேரு மலையின் சரிவில் பாயும் நீர்த்துளிகள் தெறிக்க, அங்கு தேவர்கள் சிதறி நிற்கின்றனர்; மந்தார மலர்களால் நிரம்பிய கங்கை நீரின் அலைகளும் இவைதான்.