அத க்ஷணேந ஸ புமாம்ஸ் தாந்ய் அங்காநி ச ஸம்ப்ரமஃ । ஸர்வம் அந்தர்திம் ஆயாதம் ஸ்வப்நோ போதவதோ யதா
பிறகு, ஒரு கணத்தில், அந்த மனிதனும் அவன் உறுப்புகளும், எல்லா குழப்பமும் முற்றிலும் மறைந்துவிட்டன; விழித்தவுடன் கனவு எப்படி மறைந்துவிடுமோ அப்படியே.
விசார்ய நியதேஶ் ஶக்திம் ததோ கந்தும் உபஸ்திதஃ । த்ரு'ஷ்டவாந் அஹம் ஏகாந்தே புநர் அந்யம் ததா நரம்
விதியின் சக்தியை ஆராய்ந்து, பின்னர் நான் புறப்படத் தீர்மானித்தேன். தனிமையில், அதேபோல் இன்னொரு மனிதனை நான் பார்த்தேன்.
ஸோ ऽபி ப்ரஹாராந் பரிதஃ ப்ரயச்சந் ஸ்வயம் ஆத்மநி । பாஹுபிஃ பீவராகாரைஸ் ஸ்வயம் ஏவ பலாயதே
அவனும் தன் பலமான கைներով தன்னைச் சுற்றி தானே அடித்து, தன்னிடமிருந்து தானே ஓடினான்.
கூபே பததி கூபாத் து ஸமுத்தாயாபிதாவதி । புநஃ பததி குஞ்ஜே ऽந்தஃ புநர் ஆர்தஃ பலாயதே
அவன் ஒரு கிணற்றில் விழுந்தான்; அந்தக் கிணற்றிலிருந்து எழுந்து ஓடினான்; மீண்டும் ஒரு காடுக்குள் விழுந்து, வேதனையுடன் மீண்டும் ஓடினான்.
புநஃ ப்ரவிஶதி ஸ்வச்சம் க்ஷணம் ஶிஶிரகாநநம் । ருஷ்டஃ புநஃ புநஸ் துஷ்டஃ புநஃ ப்ரஹரதி ஸ்வயம்
மீண்டும் ஒரு தெளிவான, குளிர்ந்த காட்டுக்குள் சிறிது நேரம் நுழைந்தான்; பிறகு கோபமடைந்து, மறுபடியும் மகிழ்ந்து, தானே தன்னை மீண்டும் அடித்தான்.
ஏவம்ப்ராயநிஜாசாரஶ் சிரம் ஆலோக்ய ஸஸ்மயம் । ஸ மயா ஸமவஷ்டப்ய பரிப்ரு'ஷ்டஸ் ததைவ ஹி
அவனுடைய விசித்திரமான நடத்தை நீண்ட நாட்கள் கவனித்து, சிரித்தபடி நான் அவனை அணுகி, அதற்கேற்ப கேட்டேன்.
தேநைவாத க்ரமேணாஸௌ ருதித்வா ஸம்ப்ரஹஸ்ய ச । அங்கைர் விஶீர்ணதாம் ஏத்ய யயாவ் அலம் அலக்ஷ்யதாம்
பின்னர் அவன் மெதுவாக அழவும், சிரிக்கவும் செய்தான்; அவன் உடல் உறுப்புகள் சிதைந்து, அவன் காணாமல் போனான்.
விசார்ய நியதேஶ் ஶக்திம் ததோ கந்தும் உபஸ்திதஃ । த்ரு'ஷ்டவாந் அஹம் ஏகாந்தே புநர் அந்யம் ததா நரம்
அந்த விதியின் வலிமையை யோசித்து, அங்கே இருந்து போகத் தீர்மானித்தேன்; தனிமையில், அதேபோல் இன்னொரு மனிதனை நான் பார்த்தேன்.
ப்ரஹரம்ஸ் தத்வத் ஏவாஸௌ ஸ்வயம் ஏவ பலாயதே । பலாயமாநஃ பதிதோ மஹத்ய் அந்தோ ऽந்தகூபகே
அவனும் அதேபோல் தன்னைத் தானே அடித்து, தானே தப்பிக்க முயன்றான்; ஓடிக்கொண்டிருக்கும் போது, பெரிய இருண்ட குழியில் விழுந்துவிட்டான்.
தத்ராஹம் ஸுசிரம் காலம் அவஸம் தத்ப்ரதீக்ஷகஃ । யாவத் ஸ ஸுசிரேணாபி கூபாத் அப்யுத்திதஶ் ஶடஃ
அங்கே நான் நீண்ட நாட்கள் அவனை எதிர்பார்த்து காத்திருந்தேன். பல நாள்களுக்கு பிறகு, அந்த வஞ்சகன் அந்த கிணற்றிலிருந்து வெளியே வந்தான்.
அதாஹம் உத்யதோ கந்தும் த்ரு'ஷ்டவாந் புருஷம் புநஃ । தாத்ரு'ஶம் தாத்ரு'ஶாசாரம் ப்ரயதந்தம் ததைவ ச
பின்னர் நான் அங்கிருந்து செல்ல முயன்றபோது, அதே மனிதனை மீண்டும் பார்த்தேன். அவன் முன்புபோலவே நடந்துகொண்டு, அதே முயற்சியில் இருந்தான்.
அவஷ்டப்ய ததைவாஶு தஸ்ய ப்ரோக்தம் புநர் மயா । ததைவோத்பலபத்ராக்ஷ நாஸௌ தத் அவபுத்தவாந்
நானும் அதேபோல் விரைவாக அவனிடம் சென்று, முன்புபோலவே பேசினேன். ஆனால், தாமரைக் கண்களையுடையவனே, அவன் என்னைச் சிறிதும் புரிந்து கொள்ளவில்லை.
கேவலம் மாம் அஸௌ மூடோ நைவ ஜாநாமி கிஞ்சந । ஆஃ பாப துர்த்விஜேத்ய் உக்த்வா ஸ்வவ்யாபாரபாரோ யயௌ
அந்த அறிவில்லாதவன், 'நான் ஒன்றும் அறியவில்லை, அப்பாவி, தீய பிராமணனே!' என்று சொல்லிவிட்டு, தன் வேலைகளில் மூழ்கி அங்கிருந்து சென்றுவிட்டான்.
அத தஸ்மிந் மஹாரண்யே ததா விஹரதா மயா । பஹவஸ் தாத்ரு'ஶா த்ரு'ஷ்டாஃ புருஷா தோஷகாரிணஃ
அந்தப் பெரும் காடில் நான் சுற்றிக்கொண்டிருக்கும்போது, அங்கு பலர் தவறான செயல்களில் ஈடுபட்டு இருப்பதைப் பார்த்தேன்.
மத்ப்ரு'ஷ்டாஃ கேசித் ஆயாந்தி ஸ்வப்நஸம்ப்ரமவச் சமம் । மதுக்தம் நாபிநந்தந்தி கேசிச் ச்வவிருதம் யதா
நான் கேட்டபோது, சிலர் கனவுபோல் குழப்பமுடன் வந்து பின்னர் அமைதியாகிவிட்டார்கள்; மற்றவர்கள் என் வார்த்தைகளை எப்படியும் பொருட்படுத்தாமல், நாய்கள் குரைப்பதைப் போலவே புறக்கணித்தார்கள்.
விநிபத்யாந்தகூபேப்யஃ கேசிந் ந ப்ரோத்திதாஃ புநஃ । கதலீஷண்டகாத் கேசிச் சிரேணாபி ந நிர்கதாஃ
சிலர் இருண்ட குழிகளில் விழுந்து மீண்டும் எழவில்லை; இன்னும் சிலர் வாழைக்காட்டில் சிக்கிக்கொண்டு நீண்ட நாட்கள் ஆனாலும் வெளியே வரவில்லை.
கேசித் அந்தர்ஹிதாஸ் ஸ்பாரே கரஞ்ஜவநகுஞ்ஜகே । ந க்வசித் ஸ்திதிம் ஆயாந்தி கேசித் ப்ரமபராயணாஃ
சிலர் அடர்ந்த கருஞ்ச மரக்காடுகளில் மறைந்து எங்கும் தங்கவில்லை; மற்றவர்கள் வழியில்லாமல் அலைந்து கொண்டே இருந்தார்கள்.
ஏவம்விதா ஸா விததா ரகூத்வஹ மஹாடவீ । அத்யாபி வித்யதே யஸ்யாம் இத்தம் தே புருஷாஸ் ஸ்திதாஃ
ரகு வம்சத்தில் சிறந்தவரே, அந்தப் பெரிய காட்டில் இன்றும் மக்கள் இப்படியே வாழ்ந்து வருகின்றார்கள்.
ஸா ச த்ரு'ஷ்டாடவீ ராம த்வயேஹ வ்யவஹாரிணா । பால்யாத் து புத்திதத்த்வஸ்ய ந த்வம் ஸ்மரஸி ராகவ
இங்கு உலக வாழ்க்கையில் ஈடுபட்டவராக நீ அந்தக் காட்டை பார்த்துள்ளாய் ராமா; ஆனால் பிள்ளைத்தனத்தில் அறிவு முழுமையடையாததால், அதை நினைவுகூர முடியவில்லை ராகவா.
ஸா பீஷணா விவிதஸங்கடஸங்கடாங்கீ கோராடவீ கநதமோகஹநா ச லோகைஃ । ஆகத்ய நிர்வ்ரு'திம் அபுத்திஹதைர் ந தஜ்ஜ்ஞைர் ஆஸேவ்யதே குஸுமகுல்மகவாடிகேவ
அந்தக் காட்டில் பலவிதமான அபாயங்களும், ஆழ்ந்த இருளும் நிறைந்துள்ளன; அது பயங்கரமானது. அந்த இடம் அறிவு இல்லாதவர்களால் மட்டுமே நாடப்படுகிறது; அறிவுள்ளவர்கள் பூப்பூத்த செடிகள் நிறைந்த தோட்டத்தை நாடாதது போல, அந்தக் காட்டை நாடுவதில்லை.
காஸௌ மஹாடவீ ப்ரஹ்மந் கதா த்ரு'ஷ்டா கதம் மயா । கே ச தே புருஷாஸ் தத்ர கிம் தத் கர்தும் க்ரு'தோத்யமாஃ
பிரம்மனே, அந்தப் பெரிய காடு எது? நான் அதை எப்போது, எப்படி பார்த்தேன்? அங்கு யார் யார் இருக்கிறார்கள்? அவர்கள் என்ன செய்ய முயற்சிக்கின்றார்கள்?
ரகுநாத மஹாபாஹோ ஶ்ரு'ணு வக்ஷ்யாமி தே ऽகிலம் । ந ஸா மஹாடவீ நாம தூரே நைவ ச தே நராஃ
வீரமான ரகுநாதா, கேள், நான் உனக்கு எல்லாவற்றையும் சொல்கிறேன்: அந்தப் பெரிய காடு உனக்கு தொலைவில் இல்லை, அங்கே உள்ள மக்கள் கூட உனக்கு அந்நியர் அல்ல.
யேயம் ஸம்ஸாரபதவீ கம்பீராஸாரகோடரா । தாம் த்வம் ஶூந்யாம் விகாராட்யாம் வித்தி ராம மஹாடவீம்
இவ்வுலக வாழ்வின் பாதை, ஆழமானதும், வெறுமையானதும், மாற்றம் நிறைந்ததும் — இதையே நீ, இராமா, அந்தப் பெரிய காட்டாக அறிந்து கொள்.
விசாராலோகலப்யேந யதைகேநைவ வஸ்துநா । பூர்ணா நாந்யேந ஸம்யுக்தா கேவலைவ ததைவ ஸா
அந்தக் காடு, ஆராய்ச்சி எனும் வெளிச்சத்தால் அறியக்கூடிய ஒரே பொருளால் நிரம்பியுள்ளது; வேறு எதுவும் அதில் கலந்து இல்லை, அது தனக்கே தனியாக உள்ளது.
தத்ர யே தே மஹாகாராஃ புருஷாஃ ப்ரஸரந்தி ஹி । மநாம்ஸி தாநி வித்தி த்வம் துஃகே நிபதிதாந்ய் அலம்
அங்கே சஞ்சரிக்கும் அந்த வலிமைமிக்கவர்கள் யார் என்றால், அவை மனங்கள் தான்; அவை துயரத்தில் விழுந்துள்ளன என்பதை நீ அறிந்து கொள்.
த்ரஷ்டா யோ ऽயம் அஹம் தேஷாம் ஸவிவேகோ மஹாமதே । விவேகேந மயா தாநி த்ரு'ஷ்டாந்ய் அந்யாநி ராகவ
பெரிய அறிவாளி, நான் தான் அந்த அனைத்தையும் தெளிவாகக் காணும் சாட்சி. என் பகுத்தறிவால், ராகவா, அந்தவகையும் வேறுவகையும் அனைத்தையும் நான் பார்த்துள்ளேன்.
மயா தாந்ய் ஏவ புத்யந்தே விவேகேந மநாம்ஸி ஹி । ஸததம் ஸ்வப்ரகாஶேந கமலாநீவ பாநுநா
என் பகுத்தறிவால் மட்டுமே இந்த மனங்கள் எனக்கு புரிகின்றன; எப்போதும் தாமாக ஒளிரும் சூரியனால் தாமரைகள் வெளிப்படும் போல.
மத்ப்ரபோதம் ஸமாஸாத்ய மத்ப்ரஸாதாந் மஹாமதே । மநாம்ஸி காநிசித் தாநி கதாந்ய் உபஶமாத் பரம்
என் விழிப்பும் என் அருளும் பெற்றபின், பெரிய அறிவாளி, அந்த மனங்களில் சில மிக உயர்ந்த அமைதியை அடைந்து, நிற்கின்றன.
காநிசிந் நாபிநந்தந்தி மாம் விவேகம் விமோஹதஃ । மத்திரஸ்காரவஶதஃ கூபேஷ்வ் ஏவ பதந்த்ய் உத
சிலர் என்னை, அதாவது பகுத்தறிவை, மயக்கத்தால் ஏற்க மறுக்கின்றனர்; என்னால் புறக்கணிக்கப்படுவதால், அவர்கள் உண்மையில் குழிகளில் விழுகின்றனர்.
யே தே ऽந்தகூபா கஹநா நரகாஸ் தே ரகூத்வஹ । மநாம்ஸி தாநி தேஷ்வ் அந்தர் நிபதந்த்ய் உத்பதந்தி ச
ரகு வம்சத்தவரே, அந்த ஆழமான, இருண்ட குழிகள் தான் நரகங்கள் என்று அறியப்படுகின்றன. அந்த இடங்களில் மனங்கள் விழுந்து, மீண்டும் எழுந்து திரும்பிக் கொண்டே இருக்கின்றன.