ஸ்வப்நாத்ரிணேவ ஜகதா துலாதேஶௌ ந கௌசந । பூரிதௌ கலநோந்முக்தா த்ரு'ஶ்யஶ்ரீர் வ்யோம கேவலம்
கனவில் தோன்றும் மலை போல, இந்த உலகிலும் எடை, அளவு எதுவும் உண்மையில் இல்லை; எல்லாம் வெறும் கற்பனை மட்டுமே, வெளியில் தெரியும் வடிவங்கள் எல்லாம் வெறும் ஆகாயம் போலவே.
வர்ஜயித்வாஜ்ஞவிஜ்ஞாதஜகச்சப்தார்தபாவநம் । ஜகத்ப்ரஹ்மகஶப்தாநாம் அர்தே நாஸ்த்ய் ஏவ பிந்நதா
அறிவில்லாதவர்கள் 'உலகம்', 'பிரம்மம்', 'ஆகாயம்' என்ற சொற்களுக்கு தனித்தனி பொருள் கற்பதைத்தவிர, உண்மையில் அவை எல்லாம் ஒன்றே; எந்த வேறுபாடும் இல்லை.
இதம் த்வ் அசேத்யசிந்மாத்ரபாநோர் பாநம் நபஃ ப்ரதி । ததா ஸூக்ஷ்மம் யதா மேகம் ப்ரதி ஸங்கல்பவாரிதஃ
அறிவும் அறியாமையும் கலந்து வெளிப்படும் இந்த ஒளி, ஆகாயத்துடன் மிக நுண்மையாக தொடர்புடையது; அது கற்பனை மேகங்கள் உண்மையான மேகங்களை எவ்வாறு தொடும் அளவுக்கு நெருக்கமாக இருக்கின்றனவோ அதுபோல்.
யதா ஸ்வப்நபுரம் ஸ்வச்சம் ஜாக்ரத்புரவரம் ப்ரதி । ததா ஜகத் இதம் ஸ்வச்சம் ஸங்கல்பிதஜகத் ப்ரதி
கனவில் தோன்றும் நகரம் விழித்திருக்கையில் காணும் நகரத்தை விட தெளிவாகத் தெரிந்தாலும், அதுபோல் இந்த உலகமும், கற்பனையில் தோன்றும் உலகத்தை விட தெளிவாகத் தெரிகிறது.
தஸ்மாத் அசேத்யசித்ரூபம் ஜகத் வ்யோமைவ கேவலம் । ஶூந்யௌ வ்யோமஜகச்சப்தௌ பர்யாயௌ வித்தி சிந்மயௌ
அதனால், உயிரற்றதும் உயிருள்ளதுமாகத் தோன்றும் இந்த உலகம் உண்மையில் தூய வானம் மட்டுமே. 'பூச்சு' என்றும் 'வான உலகம்' என்றும் சொல்லும் சொற்கள் இரண்டும் ஒரே பொருளுடையவை; இரண்டும் அறிவின் இயல்புடையவை என்பதை அறிந்துகொள்.
தஸ்மாந் ந கிஞ்சித் உத்பந்நம் ஜகதாதீஹ த்ரு'ஶ்யகம் । அநாக்யம் அநபிவ்யக்தம் யதாஸ்திதம் அவஸ்திதம்
அதனால், இங்கே எதுவும் தோன்றவில்லை; உலகமோ அதன் ஆரம்பமோ, காணப்படுவதோ எதுவும் இல்லை. அது பெயரிட முடியாததும் வெளிப்படாததும் போல எப்படியோ அப்படியே நிலைத்திருக்கிறது.
ஜகத் ஏவ மஹாகாஶம் சிதாகாஶம் அபித்திமத் । தத் தேஶஸ்யாணுமாத்ரஸ்ய துலாயாஶ் சாப்ரபூரகம்
இந்த உலகமே பெரிய வானம், அறிவின் வானம், எந்தப் பிரிவும் இல்லாதது. அது ஒரு அணுவளவு இடம் போலவும், எவ்வளவு போடினாலும் நிரப்ப முடியாத தராசு போலவும் உள்ளது.
ஆகாஶரூபம் ஏவாச்சம் பிண்டக்ரஹவிவர்ஜிதம் । வ்யோம்நி வ்யோமமயம் சித்ரம் ஸங்கல்பபுரவத் ஸ்திதம்
அது வானத்தின் இயல்புடையது, தூயது, உருவங்களைப் பற்றிக்கொள்ளாதது. அந்த வானத்தில், வானத்தால் ஆன ஒரு அற்புதமான காட்சி, மனதில் உருவாக்கும் நகரம் போல் நிற்கிறது.
அத்ரேதம் மண்டபாக்யாநம் ஶ்ரு'ணு ஶ்ரவணபூஷணம் । நிஸ்ஸந்தேஹோ யதைஷோ ऽர்தஶ் சித்தே விஶ்ராந்திம் ஏதி தே
இங்கே, காதுக்கு அழகாகும் மண்டபக் கதையை நான் சொல்வதை நீ கேள்; இதன் மூலம், இந்த அர்த்தம் உன் மனதுக்கு சந்தோஷம் தரும் என்பது உறுதி.
ஸத்போதவ்ரு'த்தயே ப்ரஹ்மந் ஸமாஸேந வதாஶு மே । மண்டபாக்யாநம் அகிலம் யேந போதோ விவர்ததே
உண்மையான அறிவு வளர வேண்டும் என்பதற்காக, பிரம்மனே, அந்த மண்டபக் கதையை முழுவதும் சுருக்கமாக விரைவில் எனக்குச் சொல்; அதனால் அறிவு மேலும் பெருகும்.
அபூத் அஸ்மிந் மஹீபீடே குலபத்மோ விகாஸவாந் । பத்மோ நாம ந்ரு'பஶ் ஶ்ரீமாந் பஹுபுத்ரோ ऽதிகோஶவாந்
இந்த பூமியில், ஒரு நல்ல குடும்பம் மலர்ந்தது; அதில் 'பத்மன்' என்ற புகழ் மிக்க அரசன் இருந்தான். அவன் பல மகன்களும், மிகுந்த செல்வமும் உடையவன்.
மர்யாதாபாலநே ऽம்போதிர் த்விஷத்திமிரபாஸ்கரஃ । காந்தாகுமுதிநீசந்த்ரோ தோஷத்ரு'ணஹுதாஶநஃ
அவனுக்கு ஒழுங்கை காப்பதில் கடல் போல வலிமை; பகைவர்களுக்கு இருள் போக்கும் சூரியன்; அன்புக்காரர்களுக்கு இரவின் குமுத மலருக்கு சந்திரன்; குற்றங்களுக்கு புல்லை எரிக்கும் நெருப்பு போல் இருந்தான்.
மேருர் விபுதவ்ரு'ந்தாநாம் யஶஶ்சந்த்ரோத்பவார்ணவஃ । ஸரஸ் ஸத்குணஹம்ஸாநாம் கலாகமலபாஸ்கரஃ
அறிவாளர்களின் கூட்டத்தில் மேரு மலை போல் உயர்ந்தவர், புகழ் என்ற சந்திரன் எழும் பெருங்கடல் போல் இருந்தவர், நல்ல பண்புகளின் அன்னப்பறவைகளுக்கான தெளிந்த ஏரி போல் இருந்தவர், கலைகளின் தாமரை மலருக்கு சூரியன் போல் பிரகாசித்தவர்.
ஶாத்ரவாம்போதபவநோ மாநமாதங்ககேஸரீ । ஸமஸ்தவித்யாதயிதஸ் ஸர்வாஶ்சர்யகுணாகரஃ
எதிரிகளின் பெருங்கடலை விரட்டும் காற்றாகவும், பெருமையின் யானைகளுக்குள் சிங்கம் போல் இருந்தவராகவும், எல்லா அறிவுகளையும் நேசிப்பவராகவும், அதிசயமான நல்ல பண்புகளின் பொக்கிஷமாகவும் இருந்தார்.
ஶூராரிஸாகரக்ஷோபவிலஸந்மந்தராசலஃ । விலாஸபுஷ்பௌகமதுஸ் ஸௌபாக்யகுஸுமாயுதஃ
வீரர்களுக்குப் பகைவர்களின் கடலைக் கிளப்பும் மந்தர மலை போல் இருந்தவர், அழகிய பண்புகள் மலர்ந்ததும் அதன் தேனாகவும், நற்பேறு மலர்களால் ஆயுதம் பூண்ட காமதேவன் போல் இருந்தவர்.
லீலாலதாலாஸ்யமருத் ஸாஹஸோத்ஸவகேஶவஃ । ஸௌஜந்யகைரவஶஶீ துர்லீலாலதிகாநலஃ
விளையாட்டு வள்ளலின் கொடியில் வீசும் தென்றலாகவும், துணிச்சலின் திருவிழாவில் வீரராகவும், நல்ல மனநிலையின் இரவிலிருக்கும் குமுதப்பூவுக்கு சந்திரனாகவும், அரிய விளையாட்டு கொடிக்கு நெருப்பாகவும் இருந்தார்.
தஸ்யாஸீத் ஸுபகா பார்யா லீலா நாம விலாஸிநீ । ஸர்வஸௌபாக்யவலிதா கமலேவோதிதாவநௌ
அவனுக்கு லீலா என்ற பெயருடைய, எல்லா நற்குணங்களும் கொண்ட, அழகும் அதிருச்சியும் நிறைந்த ஒரு மகிழ்ச்சியான மனைவி இருந்தாள்; பூத்துள்ள தாமரைப்பூ போல பூமியில் தோன்றியவள்.
ஸர்வஸம்பத்திலலிதா லீலாமதுரபாஷிணீ । ஸாநந்தமந்தவலிதா த்விதீயேந்தூதயஸ்மிதா
அவள் எல்லா செல்வங்களாலும் அலங்கரிக்கப்பட்டவள்; விளையாட்டிலும் இனிய சொற்கள் பேசுபவள்; ஆனந்தம் மென்மையாக ஒளிரும் முகத்துடன், இரண்டாவது நிலவு உதயமாகும் போல் புன்னகைசெய்பவள்.
அலகாலிமநோஹாரிவதநாம்போஜஶாலிநீ । ஶீதாங்கீ கர்ணிகாகௌரீ ஜங்கமேவ ஸரோஜிநீ
அவளது முகம் அலகாபுரிவாசிகள் மனதை கவரும் தாமரைப்பூவைப் போல்; அவளது உடல் குளிர்ச்சியும், உள்ளம் தாமரையின் மையம்போல் தூய்மையும் கொண்டது; அவள் நடமாடும் தாமரைப்பூவாக இருந்தாள்.
லதாவிலாஸகுந்தௌகஹாஸிநீ ரஸஶாலிநீ । ப்ரவாலஹஸ்தா புஷ்பாட்யா மதுஶ்ரீர் இவ தேஹிநீ
மல்லிகைமணிகள் போல புன்னகைசெய்து, இனிமை நிறைந்தவள்; புதுமுளைபோல் மென்மையான கைகளும், மலர்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டவள்; தேனமுதம் நிறைந்த மகாலட்சுமி மனித உருவில் வந்தவள் போல இருந்தாள்.
அவதாததநுஃ புண்யா ஜநதாஹ்லாததாயிநீ । கங்கேவ காம் கதா தேவநதீ ஹம்ஸவிலாஸிநீ
அழகும் புனிதமும் நிறைந்த உடலுடன், எல்லோருக்கும் மகிழ்ச்சி தரும் அந்தவள், அன்னப்பறவைகளுடன் விளையாடும் தேவநதி கங்கைபோல், பூமியில் புகுந்தாள்.
தஸ்ய பூதலபுஷ்பேஷோஸ் ஸகலாஹ்லாததாயிநஃ । பரிசர்யாம் சிரம் கர்தும் அந்யா ரதிர் இவோதிதா
அந்தவனுக்காக, பூமியில் மலர்கள் எல்லா இன்பத்தையும் அளிக்க, அவற்றை நீண்ட நாட்கள் சேவை செய்யும் புதிய ஆனந்தம், புதுமணமகள்போல் தோன்றியது.
உத்விக்நே ப்ரோத்விக்நா முதிதா முதிதே ஸமாகுலாகுலிதே । ப்ரதிபிம்பஸமா காந்தா ஸங்க்ருத்தே கேவலம் பீதா
அவன் கவலையிலிருந்தால் அவளும் கவலைப்பட்டாள்; அவன் மகிழ்ந்தால் அவளும் மகிழ்ந்தாள்; அவன் குழப்பத்தில் இருந்தால் அவளும் குழம்பினாள்; பிரதிபலிப்பைப் போல அவள், அவன் கோபப்பட்டபோது மட்டும் பயந்தாள்.
பூதலாப்ஸரஸா ஸார்தம் அநந்யவநிதாபதிஃ । அக்ரு'த்ரிமப்ரேமரஸம் ஸ ரேமே காந்தயா தயா
பூமியில் பிறந்த தேவகன்னியையுடன், வேறு யாரும் இல்லாத அவன், இயற்கையான அன்பின் இனிமையை அவளுடன் அனுபவித்தான்.
உத்யாநவநகுல்மேஷு தமாலகஹநேஷு ச । புஷ்பமண்டபதல்பேஷு லதாவலயஸத்மஸு
பூங்காக்களில், காட்டுத் தடிகளில், அடர்ந்த தமால மரத்தோப்புகளில், மலர்ச்சாயை விரித்த படுக்கைகளிலும், கொடிகள் சூழ்ந்த வீடுகளிலும்,
புஷ்பாந்தஃபுரஶய்யாஸு புஷ்பஸம்பாரவீதிஷு । வஸந்தோத்யாநதோலாஸு க்ரீடாபுஷ்கரிணீஷு ச
மலர்கள் பரந்த அரண்மனை படுக்கைகளிலும், மலர்களால் அலங்கரிக்கப்பட்ட வீதிகளிலும், வசந்த கால பூங்கா ஊஞ்சல்களில், விளையாட்டு தாமரை குளங்களில்,
சந்தநத்ருமஷண்டேஷு ஸந்தாநகதலேஷு ச । கதம்பநிம்பகேஹேஷு பாரிபத்ரோதரேஷு ச
சந்தன மரத் தோப்புகளிலும், சந்தான மர நிழலில், கதம்பம் மற்றும் வேப்ப மர வீடுகளிலும், பாரிபத்ர மரத்தின் உள்ளிருப்பிலும்,
ஶைலகந்தரகச்சேஷு வாதாயநபுரேஷு ச । ஸரித்தடகடப்ரேஷு வாரணோபரிஸத்மஸு
மலையடிவார குகைகளிலும், ஜன்னல்கள் உள்ள அறைகளிலும், நதிக்கரையோர மேடைகளிலும், யானை மீது அமைந்த மாளிகைகளிலும்,
க்ரீஷ்மே துஷாரஹர்ம்யேஷு லதாமண்டபகேஷு ச । ஹேமமந்திரவ்ரு'க்ஷேஷு முக்தாமாணிக்யபித்திஷு
கோடைக்காலத்தில் பனிக்குடில்களில், கொடிகள் சூழ்ந்த மண்டபங்களில், பொன்னால் ஆன மாளிகைகளிலும் மரங்களிலும், முத்தும் மாணிக்கமும் பதிக்கப்பட்ட சுவர்களிலும்,
விகஸத்குந்தமந்தாரமகரந்தஸுகந்திஷு । வஸந்தவநஜாலேஷு கூஜத்கோகிலமாலிஷு
மல்லிகை மற்றும் மந்தாரை மலர்கள் மலர்ந்து, அவற்றின் மணம் பரப்பும் வசந்த தோட்டங்களில், கூடு கூடிய குயில்கள் பாடும் இடங்களில்,