தத் உத்தாய புரஸ்ஸம்ஸ்தப்ரு'குபாதாத் அவிக்நஜாத் । விநாஶாத்மகதாம் நீத்வா ஸர்வத்யாகீ பவாம்ய் அஹம்
அதனால், நான் எழுந்து, முன்பாக நிற்கும் ப்ருகு முனிவரின் அருகில், எந்த தடையும் இன்றி, இந்த உடலை அழித்து, எல்லாவற்றையும் விட்டவனாக ஆகப்போகிறேன்.
இத்ய் உக்த்வா தேஹம் அக்ரஸ்தே ஶ்வப்ரே த்யக்தும் அஸௌ ஜவாத் । கரோதி யாவத் உத்தாநம் தாவத் கும்போ ऽப்யுவாச ஹ
இவ்வாறு கூறி, உடலை ஆழமான பள்ளத்தில் தள்ளி விட விரைந்து எழுந்தபோது, அச்சமயம் கும்பன் பேசத் தொடங்கினான்.
ராஜந் கிம் இதி தேஹம் த்வம் நிராகஸ்கம் மஹாவடே । த்யஜஸ்ய் அஜ்ஞோ ஹி வ்ரு'ஷபஃ குபிதோ ஹந்தி தர்ணகம்
அரசே, ஆசை இல்லாத இந்த உடலை நீ இந்தப் பெரிய குழிக்குள் ஏன் விட்டுவிட விரும்புகிறாய்? அறியாமை கொண்ட கோபமுள்ள காளை, மென்மையான புல்லையும் நாசம் செய்யும்.
ஜடோ வராகோ மூகாத்மா தபஸ்வீ தேஹகோ ஹ்ய் அயம் । ந கஶ்சந தவைதஸ்மை மா முதைவ ருஷம் குரு
இந்த உடல் அறிவில்லாதது, துன்பம் நிறைந்தது, பேச முடியாதது, தவம் செய்பவன் போல் அமைந்துள்ளது; இது உன்னுடையது அல்ல. அறியாமையால் அதற்கு கோபம் காட்டாதே.
ஆத்மந்ய் ஏவைஷ மூடாத்மா த்யாநவாந் இவ திஷ்டதி । ஸஞ்சால்யதே பரேணைவ தரங்கேணேவ காஷ்டகம்
இந்த மயக்கம் கொண்ட ஆத்மா தன்னைத் தானே தியானிக்கிறவனாக இருப்பது போல் அமைந்திருக்கிறது; அது வேறு யாரோ ஒருவரால் மட்டுமே அசைக்கப்படுகிறது, அலைகளால் மரக்குச்சி அசைக்கப்படுவது போல்.
க்ஷோபயத்ய் அந்ய ஏவைநம் நிக்ரஹார்ஹோ முஹுர் பலாத் । தபஸ்விநம் யதைகாந்தஸம்ஸ்திதம் மத்ததஸ்கரஃ
வேறு ஒருவன் தான் இந்தத் தவசியை மீண்டும் மீண்டும் வலியால் கலக்குகிறான், தனிமையில் அமர்ந்திருப்பவனை மதுவில் மயங்கிய திருடன் தொந்தரவு செய்வது போல்.
ஸுகதுஃகாநுபூத்யா ஹி நாபராதி ஶரீரகம் । நாத்மநஃ பலபாதாத் ஸ ஸ்பந்தைர் வ்ரு'க்ஷோ ऽபராதவாந்
இன்பமும் துன்பமும் அனுபவிப்பதனால் இந்த உடம்புக்கு குற்றம் இல்லை; எப்படி ஒரு மரம், காற்றால் அதன் பழங்கள் விழும்போது குற்றவாளி அல்லவோ, அதுபோல.
வாதஃ பலஶிகாபுஷ்பபாதநம் குருதே ஸ்புரந் । தருணா ஸாதுநா ஸாதோர் அபராத்தம் கிம் ஆத்மநஃ
காற்று அசைவால் பழங்களும் கிளைகளும் பூக்களும் விழுகின்றன; அருமை உடையவரே, அதில் மரத்திற்கு என்ன தவறு இருக்கிறது?
த்யக்தேநாபி ஶரீரேண கில தாமரஸேக்ஷண । ஸர்வத்யாகோ ந தே யாதி நிஷ்பத்திம் விஷமோ ஹி ஸஃ
தாமரைக் கண்களையுடையவரே, உடலை விட்டுவிட்டாலும் முழுமையான துறவு உண்டாகாது; அது மிகவும் கடினமானது.
ப்ரு'கோஃ கேவலம் ஏதத் த்வம் நிராகஸ்கம் ஶரீரகம் । முதா க்ஷிபஸி நோ தேஹத்யாகேந த்யாகிதா பவேத்
பிருகு, உன் உடல் ஆசை இல்லாதது; அதை வீணாக நீ விட்டு விடுகிறாய், ஏனெனில் உண்மையான துறவு உடலை விட்டுவிட்டால் மட்டும் வராது.
யேநாயம் க்ஷோப்யதே தேஹோ மத்தேபேநேவ பாதபஃ । தத் ஸந்த்யஜஸி சேத் பாபம் தந் மஹாத்யாகவாந் பவாந்
இந்த உடலை ஒரு பித்தான யானை மரத்தை அசைப்பது போல அசைக்கும் காரணத்தை நீ விட்டு விட்டால், நீ உண்மையில் பெரிய துறவியாகி, பாவம் எல்லாம் விலகி விடும்.
தஸ்மிம்ஸ் த்யக்தே பவேத் த்யக்தம் ஸர்வம் தேஹாதி பூபதே । நோ சேந் நிர்தக்தம் அப்ய் ஏதத் பூயோ பூயஃ ப்ரரோஹதி
அந்த காரணத்தை நீ விட்டு விட்டால், அரசே, உடலையும் மற்ற அனைத்தையும் நீங்கியதாக ஆகும்; இல்லையெனில், இது எவ்வளவு சுட்டு அழித்தாலும், மீண்டும் மீண்டும் முளைக்கும்.
கேநாயம் சால்யதே தேஹஃ கிம் பீஜம் ஜந்மகர்மணாம் । கஸ்மிம்ஸ் த்யக்தே பரித்யக்தம் ஸர்வம் பவதி ஸுந்தர
இந்த உடலை எது அசைக்கிறது? பிறப்பு மற்றும் செய்கையின் விதை எது? அதை நீ விட்டு விட்டால், அழகானவரே, அனைத்தும் உண்மையில் விலகியதாக ஆகும்.
ஸாதோ ந தேஹத்யாகேந ந ராஜ்யத்யஜநேந ச । ந சோடஜாதிப்லோஷேண ஸர்வத்யாகோ பவேந் ந்ரு'ணாம்
நல்லவரே, உடலை விட்டு விட்டாலும், ராஜ்யத்தை விட்டாலும், கூடாரத்தை எரித்தாலும், மனிதர்களுக்கு முழுமையான துறவு ஏற்படாது.
யத் ஸர்வம் ஸர்வதோ யச் ச தஸ்மிந் ஸர்வைககாரணே । ஸர்வஸ்மிந் ஸம்பரித்யக்தே ஸர்வத்யாகஃ க்ரு'தோ பவேத்
எல்லாவற்றையும், எங்கும் உள்ள அனைத்தையும், அந்த ஒரே காரணத்தில் முழுமையாக விட்டுவிட்டால், எல்லாவற்றையும் முழுமையாக விட்டு விடும் மனநிலையே உண்மையான துறவாகும்.
ஸர்வம் ஸர்வகதம் ஸார்வம் ஹேயம் த்யாஜ்யம் ச ஸர்வதா । ஸர்வம் கிம் உச்யதே ப்ரூஹி ஸர்வதத்த்வவிதாம் வர
எல்லாம் எங்கும் நிறைந்துள்ளது; அதை எல்லா விதங்களிலும் விட்டு விட வேண்டும், தள்ள வேண்டும் என்று சொல்கிறோம். ஆனால் 'எல்லாம்' என்றால் என்ன என்று உண்மையில் அர்த்தம்? எல்லாவற்றையும் உணர்ந்தவரே, அதைக் கூறுங்கள்.
ஸாதோ ஸர்வகலாதாரம் ஜீவப்ராணாதிநாமகம் । ந ஜடம் நாஜடம் ப்ராந்தம் சித்தம் ஸர்வம் இதி ஸ்ம்ரு'தம்
நல்லவரே, எல்லா செயல்களுக்கும் ஆதாரமானது, உயிர், ஆன்மா என்று பல பெயர்களால் அழைக்கப்படுவது, அது மனமே. அது உயிரற்றதுமல்ல, உயிருள்ளதுமல்ல; ஆனால் அது மயக்கத்தில் உள்ளது. அதையே 'எல்லாம்' என்று கூறுகிறார்கள்.
ராஜ்யாதேர் அத தேஹாதேர் ஆஶ்ரமாதேர் மஹீபதே । ஸர்வஸ்யைவ மநோ பீஜம் தருபீஜம் தரோர் இவ
மன்னா, ஒரு மரத்திற்கு விதை எப்படி காரணமோ, அதுபோல் ராஜ்யம், உடல், ஆசாரம் ஆகிய எல்லாவற்றிற்கும் மனமே விதையாகும்.
ஸர்வஸ்ய பீஜே ஸந்த்யக்தே ஸர்வம் த்யக்தம் பவத்ய் அலம் । ஸம்பவாஸம்பவாத் பூயஸ் ஸர்வத்யாகோ பவேத் இதி
எல்லாவற்றுக்கும் காரணமான விதையை விட்டுவிட்டால், எல்லாவற்றையும் முற்றிலும் விட்டுவிட்டதாகும். காரணத்தை விட்டால், எல்லாவற்றையும் விடுதல் நிச்சயமாகும்.
ஸர்வம் தர்மாத்ய் அதர்மாதி ராஜ்யாதி விபிநாதி ச । ஸசித்தஸ்ய பரம் துஃகம் நிஶ்சித்தஸ்ய பரம் ஸுகம்
நன்மை, தீமை, அரசாட்சி, காட்டுவாசம் — இவை எல்லாம் மனம் உள்ளவருக்கு மிகுந்த துயரத்தை தரும்; மனம் இல்லாதவருக்கு உயர்ந்த ஆனந்தம் தரும்.
இதம் விவர்ததே ஸர்வம் சித்தம் ஏவ ஜகத்தயா । தேஹாத்யாகாரஜாலேந பீஜம் வ்ரு'க்ஷதயா யதா
இந்த மனமே உலகமாக எல்லா உருவங்களிலும் தோன்றி நிற்கிறது; விதை மரமாக கிளைகளுடன் வளர்வதைப் போல, மனம் உடல் முதலிய வடிவங்களில் வெளிப்படுகிறது.
பாதபஃ பவநேநேவ பூகம்பேநேவ பர்வதஃ । பஸ்த்ரா பஸ்த்ராஹிநேவாயம் தேஹஶ் சித்தேந சால்யதே
மரம் காற்றால் அசையும் போல, மலை நிலநடுக்கத்தில் அசையும் போல, காற்றடிக்கும் கருவி காற்றடிப்பவரால் அசையும் போல, இந்த உடல் மனத்தால் அசைக்கப்படுகிறது.
ஸர்வபூதோபபோக்யாநாம் ஜராமரணஜந்மநாம் । மஹாமணீநாம் ஸுத்ரு'டம் சித்தம் வித்தி ஸமுத்ககம்
எல்லா உயிரினங்களும் அனுபவிக்கும் அனுபவங்களும், முதுமை, மரணம், பிறப்பு ஆகியவை எல்லாம் பெரும் மாணிக்கங்கள் போல, மனம் என்பது அவற்றை உறுதியாகப் பாதுகாக்கும் பெட்டிக்குள் இருப்பதை அறிந்துகொள்.
சித்தம் ஜீவோ மநோ மாயா ப்ராணஶ் சேத்யாதிபிர் முநே । க்ரியாநுரூபைர் அபிதாவ்யாபாரைஶ் சித்தம் உச்யதே
முனிவரே, மனம் என்பதே உயிரும், அறிவும், மாயையும், உயிர்ச்சக்தியும் ஆகும்; அதன் பல்வேறு செயல்கள் மற்றும் பண்புகளின்படி, இவை மற்றும் பிற பெயர்களால் அது அழைக்கப்படுகிறது.
சித்தம் ஸர்வம் இதி ப்ராஹுஸ் தஸ்மிம்ஸ் த்யக்தே மஹீபதே । ஸர்வாதிவ்யாதிஸீமாந்தே ஸர்வத்யாகஃ க்ரு'தோ பவேத்
அனைத்தும் மனமே என்று கூறுகிறார்கள்; அதையே விட்டுவிட்டால், அரசே, எல்லா வியாதிகளும் அதன் எல்லைகளும் கடந்துவிடும், முழுமையான துறவும் நிகழும்.
சித்தத்யாகம் விதுஸ் ஸர்வத்யாகம் த்யாகவிதாம் வர । தஸ்மிந் ஸித்தே மஹாபாஹோ ஸத்யம் கேநாபி பூயதே
மனத்தை விட்டுவிடுவதே எல்லாவற்றையும் விட்டுவிடும் உயர்ந்த துறையாக அறிந்தவர்கள் அறிவார்கள்; அது நிகழ்ந்த பிறகு, வலிமைமிக்கவனே, யாராலும் உண்மை என்று அறிய வேண்டியது எதுவும் மீதமில்லை.
சித்தே த்யக்தே லயம் யாதி த்வைதம் ஐக்யம் ச ஸர்வதஃ । கேநசித் பூயதே ஶாந்தம் ஸ்வச்சம் ஏகம் அநாமயம்
மனதை விட்டுவிட்டால், எல்லா இடங்களிலும் இருமை ஒன்றாகி மறைந்து விடும்; அப்போது யாருக்காகவும், அமைதி மட்டுமே மீதமிருக்கும் — அது தூயதும், ஒன்றாகவும், எந்த வேதனையும் இல்லாததாகும்.
அஸ்யாஃ க்ஷேத்ரம் விதுஶ் சித்தம் ஸம்ஸ்ரு'தேஸ் ஸஸ்யஸந்ததேஃ । க்ஷேத்ரே த்வ் அக்ஷேத்ரதாம் யாதே ஶாலேஃ க இவ ஸம்பவஃ
இந்த உலக வாழ்வின் முடிவில்லா பயிருக்கு மனமே நிலமாக இருப்பதை அறிந்தவர்கள்; ஆனால் அந்த நிலமே இல்லாமல் போனால், அரிசி செடி எங்கே வளர முடியும்?
சித்தம் ஏவ விசித்ரேஹம் பாவாபாவவிலாஸிநா । விவர்ததே ऽர்தபாவேந ஜலம் ஊர்மிதயா யதா
இங்கே, இந்த மனமே, இருக்கையும் இல்லாமையும் விளையாடும் விதமாக, பொருள்களாக மாறுகிறது; அது எப்படி என்றால், நீர் அலைகளாகும் போலவே.
சித்தோத்ஸாதநரூபேண ஸர்வத்யாகேந பூபதே । ஸர்வம் ஆஸாத்யதே ஸம்யக் ஸாம்ராஜ்யேநேவ ஸர்வதா
மனத்தை முற்றிலும் விடுவிப்பது என்ற முழு துறவால், அரசே, எல்லாவற்றையும் உண்மையில் அடைய முடியும்; அது உலகளாவிய அரசாட்சி பெற்றவனைப் போல எப்போதும் அனைத்தையும் பெற்றிருப்பதைப் போல்.