अनयोपहते त्व् अस्मिंश् चित्राश् चेतसि विभ्रमाः । उत्पद्यन्ते विनश्यन्ते तरङ्गास् तोयधेर् इव
पदार्थरथम् आरूढा भावनैषा बलान्विता । आक्रामति मनः क्षिप्रं विहगं वागुरा यथा
कारुण्यात् स्पन्दमानाक्षीं स्रवत्क्षीरलवस्तनीम् । नयत्य् उल्लासितानन्दं जननीं गृहिणीपदम्
विषीकरोति निष्ष्यन्दसन्तर्पितजगत्त्रयम् । सुधा सार्द्रम् अपि क्षिप्रं प्रवृद्धा बिम्बम् ऐन्दवम्
उन्मत्तवरवेतालवर्तनारम्भसम्भ्रमम् । स्थाणवस् सम्प्रयच्छन्ति मूकम् अप्य् एति यद् धिया
सन्ध्यादिषु च कालेषु लोष्टपाषाणभित्तयः । अस्याः प्रसादाद् दृश्यन्ते सर्पा जगति दृष्टिभिः
एको ऽपि द्वितयोदेति यथा द्विशशिदर्शने । दूरम् अभ्याशतां याति स्वप्ने ऽब्धितरणं यथा
आदीर्घः क्षणताम् एति कालस् सेष्टा यथा निशा । क्षणो वर्षम् इवाभाति कान्ताविरहिणाम् इव
न तद् अस्ति न यन् नाम न करोतीयम् उद्धता । अस्यास् त्व् अकिञ्चनायास् तु शक्ततां पश्य राघव
संरोधयेत् प्रयत्नेन संविदैवाशु संविदम् । संवित्स्रोतोनिरोधेन शुष्यत्य् एषा मनोनदी
अविद्यमानयैवेदं पेलवाङ्ग्या सुतुच्छया । मिथ्याभावनया नाम चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
अरूपया निराकृत्या चारुचेतनहीनया । असत्येवाशु नश्यन्त्या चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
आलोकेन विनश्यन्त्या स्फुरन्त्या तमसो ऽन्तरे । कौशिकेक्षणधर्मिण्या चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
कुकर्मैकान्तकारिण्या न सहन्त्यावलोकनम् । देहम् अप्य् अविजानन्त्या चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
सुधीराचारधर्मिण्या नित्यं प्राकृतकान्तया । अनारतास्तङ्गतया चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
अनन्तदुःखाकुलया सदैव धृतयानया । सम्बोधहीनया नाम चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
कामक्रोधघनस्तन्या तमःप्रसरवक्त्रया । अचेतनशरीरिण्या चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
आत्मान्धकूपास्पदया जडया जाड्यजीर्णया । दुःखदीर्घप्रलापिन्या चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
पुरुषासङ्गभङ्गिन्या रोगिण्याक्षतमायया । विवर्तिन्या विवक्षासु चित्रम् अन्धीकृतं जगत्
पुरुषस्य न या शक्ता सोढुम् ईक्षितम् अप्य् अलम् । तया स्त्रियाशरणया चित्रम् अन्धीकृतः पुमान्
न यस्याश् चेतनैवास्ति याप्य् अनष्टैव नश्यति । तया स्त्रियापुरुषया चित्रम् अन्धीकृतः पुमान्
अनन्तदुष्प्रसरविलासकारिणी क्षयोदयोन्मुखसुखदुःखकारिणी । इयं प्रभो विगलति केन वासना मनोगुहानिलयनिबद्धभावना
अविद्याविभवप्रोत्थं जगतः पुरुषस्य वा । महद् आन्ध्यम् इदं ब्रह्मन् कथं नाम विनश्यति
यथा तुषारनलिनी भास्करालोकनात् क्षणात् । नश्यत्य् एवम् अविद्येयं नश्यत्य् आत्मावलोकनात्
तावत् संसारभृगुषु स्वात्मना सह देहिनम् । आन्दोलयति सा यैषा दुःखकण्टकजालिषु
अविद्या यावद् अस्यास् तु नोत्पन्ना क्षयकारिणी । स्वयम् आत्मावलोकेच्छा मोहसङ्क्षयदायिनी
अस्याः परं प्रपश्यन्त्यास् स्वात्मनाशः प्रवर्तते । आतपानुभवार्थिन्याश् छायाया इव राघव
दृष्टे सर्वगते देवे स्वयम् एव विलीयते । सर्वाशाभ्युदिते छाया द्वादशार्कगणे यथा
इच्छामात्रम् अविद्येह तन्नाशो मोक्ष उच्यते । स चासङ्कल्पमात्रेण सिद्धो भवति राघव
मनाग् अपि मनोव्योम्नि वासनातमसि क्षते । कालिमा तनुताम् एति चिदादित्यमहोदयात्