चिरपालनया चेतश् चिरभावनया तथा । अभ्यासात् स्वस्थताम् एत्य न भूयः परिशोचति
मनःप्रमादाद् वर्धन्ते दुःखानि गिरिकूटवत् । तद्वशाद् एव नश्यन्ति सूर्यस्याग्रे हिमं यथा
यावज्जीवम् अनिन्द्यया वरमते शास्त्रार्थसञ्जातया पाल्यं वासनया मनो हि मुनिवन् मौनेन रागादिषु । पश्चात् पावनपावनं पदम् अजं तत् प्राप्यते शीतलम् यत्संस्थेन न शोच्यते पुनर् अलं पुंसा महापत्स्व् अपि
चित्तम् एतद् उपायातं ब्रह्मणः परमात् पदात् । अतन्मयं तन्मयं च तरङ्गस् सागराद् इव
प्रबुद्धानां मनो राम ब्रह्मैवेह न चेतरत् । जलसामान्यबुद्धीनाम् अब्धेर् नान्यस् तरङ्गकः
मनो रामाप्रबुद्धानां संसारभ्रमकारणम् । अपश्यतो ऽम्बुसामान्यम् अन्यताम्बुतरङ्गयोः
अप्रबुद्धधियां पक्षे तत्प्रबोधाय केवलम् । वाच्यवाचकसम्बन्धकृतो भेदः प्रकल्प्यते
सर्वशक्ति परं ब्रह्म नित्यम् आपूर्णम् अव्ययम् । न तद् अस्ति न तस्मिन् यद् विद्यते विततात्मनि
सर्वशक्तिर् हि भगवान् यैव तस्मै हि रोचते । शक्तिस् ताम् एव विततां प्रकाशयति सर्वगः
चिच्छक्तिर् ब्रह्मणो राम शरीरेष्व् अभिदृश्यते । स्पन्दशक्तिश् च वातेषु जडशक्तिस् तथोपले
द्रवशक्तिर् अथाम्भस्सु तेजश्शक्तिस् तथानले । शून्यशक्तिर् अथाकाशे भावशक्तिर् भवस्थितौ
ब्रह्मणस् सर्वशक्तेर् हि दृश्यते दशदिग्गता । नाशशक्तिर् विनाश्येषु शोकशक्तिश् च शोकिषु
आनन्दशक्तिर् मुदिते वीर्यशक्तिर् महाभटे । सर्गेषु सर्गशक्तिश् च कल्पान्ते सर्वहारिता
फलपुष्पलतापत्त्रशाखाविटपपर्ववान् । वृक्षबीजे यथा वृक्षस् तथेदं ब्रह्मणि स्थितम्
प्रतिभासवशाद् एव मध्यस्थं चित्त्वजाड्ययोः । जीवेतराभिधं चित्तम् अन्तर् ब्रह्मणि दृश्यते
नानातरुलतागुल्मजालपल्लवशालयः । यथर्तौ शक्तयस् तद्वज् जीवेहा ब्रह्मणि स्थिताः
व्युप्तसर्वर्तुकुसुमा क्ष्मा देशविधिभेदतः । यथा ददाति पुष्पाणि तथा चित्तानि लोककृत्
क्वचित् काश्चित् कदाचिच् च तस्माद् आयान्ति शक्तयः । देशकालात् तु वैचित्र्यात् क्ष्मातलाद् इव शालयः
निर्विकल्पकचिन्मात्रनामाविज्ञातकल्पनम् । ब्रह्मैवेदम् अहं त्वं च जगदाशाश् च राघव
स आत्मा सर्वगो राम नित्योदितमहावपुः । यन् मनाङ्मननां शक्तिं धत्ते तन् मन उच्यते
पिञ्छभ्रान्तिर् यथा व्योम्नि पयस्य् आवर्तधीर् यथा । प्रतिभासकलामात्रं मनो जीवस् तथात्मनि
यद् एतन् मनसो रूपम् उदितं मननात्मकम् । ब्राह्मी शक्तिर् असौ तस्माद् ब्रह्मैव तद् अरिन्दम
इदं तद् अहम् इत्य् एव विभागः प्रतिभासजः । मनसो ब्रह्मणो ऽन्यत्वे मोहः परमकारणम्
यद् यच् चैतन्मननता किञ्चित् सदसदात्मकम् । शब्दितं सर्वशक्तेस् सा शक्तिर् ब्रह्मैव तां विदुः
मनस्सत्तात्मकं नाम यद् एतन् मनसि स्थितम् । तज् जातं प्रतिभासेन तेनैवान्येन नश्यति
प्रतियोगिव्यवच्छेदसङ्ख्यारूपादयश् च ये । मनश्शब्दैः प्रकल्प्यन्ते ब्रह्मजान् ब्रह्म विद्धि तान्
यथा यथास्य मनसः प्रतिभासः प्रवर्तते । तथा तथैव भवति दृष्टान्तो ऽत्र किलैन्दवाः
स्वयम् अक्षुब्धविमले यथा स्पन्दो महाम्भसि । संसारकारणं जीवस् तथायं परमात्मनि
ज्ञस्य सर्वचिता राम ब्रह्मैवावर्तते सदा । कल्लोलोर्मितरङ्गोघैर् अब्धेर् जलम् इवात्मनि
द्वितीया नास्ति सत्तैव नामरूपक्रियात्मिका । परे नानातरङ्गे ऽब्धौ कल्पनेव जलेतरा