पूर्वं तु जन्मलक्ष्याढ्या जन्मलक्ष्यैः पुरो ऽपि चेत् । सन्दिग्धमोक्षा तद् असौ प्रोच्यते ऽत्यन्ततामसी
सर्वा एतास् समायान्ति ब्रह्मणो भूतजातयः । किञ्चित्प्रचलिता भोगात् पयोराशेर् इवोर्मयः
सर्वा एता विनिष्क्रान्ता ब्रह्मणो जीवराशयः । स्वतेजस्स्पन्दिता भोगाद् दीपाद् इव मरीचयः
सर्वा एव समुत्पन्ना ब्रह्मणो भूतपङ्क्तयः । स्वमरीचिबलोद्धूताद् अलाताङ्गात् कणा इव
सर्वा एवोत्थितास् तस्माद् ब्रह्मणो जीवजातयः । मन्दारमञ्जरीरूपाश् चन्द्रबिम्बाद् इवांशवः
सर्वा एव समुत्पन्ना ब्रह्मणो दृश्यदृष्टयः । यथा विटपिनश् चित्रास् तद्रूपा विटपश्रियः
सर्वा एव समुत्पन्ना ब्रह्मणो जीवशक्तयः । कटकाङ्गदकेयूरयुक्तयः कनकाद् इव
सर्वा एवोत्थिता राम ब्रह्मणो जीवराशयः । निर्झराद् अमलोद्द्योतात् पयसाम् इव बिन्दवः
अजस्यैवाखिला राम भूतसन्ततिकल्पना । आकाशस्य घटस्थालीरन्ध्राकाशादयो यथा
सर्वा एवोत्थिता लोककलना ब्रह्मणः पदात् । शीकरावर्तलहरीबिन्दवः पयसो यथा
सर्वा एवोत्थिता राम ब्रह्मणो दृश्यदृष्टयः । मृगतृष्णातरङ्गिण्यो यथा भास्करतेजसः
सर्वा दृश्यदृशो द्रष्टुर् व्यतिरिक्ता न रूपतः । शीतरश्मेर् इव ज्योत्स्ना स्वालोका इव तेजसः
एवम् एता हि लोकानां जातयो विविधाश्रयाः । तस्माद् एव समायान्ति तस्मिन्न् एव विशन्ति च
काश्चिज् जन्मसहस्रान्ताजातयश् चिरकालिकाः । काश्चित् कतिपयातीतजन्मरूपा व्यवस्थिताः
इत्थं जगत्सु विविधेषु विचित्ररूपास् तस्येच्छया भगवतो व्यवहारवत्यः । आयन्ति यान्ति निपतन्ति तथोत्पतन्ति भूतश्रियः कणघटा इव पावकोत्थाः
अभिन्नौ कर्मकर्तारौ समम् एव परात् पदात् । स्वयं प्रकटतां यातौ पुष्पामोदौ तरोर् इव
सर्वसङ्कल्पनामुक्ते जीवा ब्रह्मणि निर्मले । स्फुरन्ति वितते व्योम्नि नीलिम्न इव चन्द्रकाः
अप्रबुद्धजनाचारो यत्र राघव दृश्यते । तत्र ब्रह्मण उत्पन्ना जीवा इत्य् उक्तयस् स्थिताः
सम्प्रबुद्धजनाचारे वक्तुम् एवं न शोभनम् । यद् ब्रह्मण इदं जातं न जातं वेति राघव
काचिद् वा कलना यावन् न नीता राघव प्रथाम् । उपदेश्योपदेशश्रीस् तावल् लोके न शोभते
अतो भेददशां दीनाम् अङ्गीकृत्योपदिश्यते । ब्रह्मेदम् एते जीवाश् च वेति वाचाम् अयं भ्रमः
इति दृष्ट्या निरासङ्गाद् ब्रह्मणो जायते जगत् । तज्जं तद् एव तत्त्वं तु गतं दुरवबोधतः
मेरुमन्दरसङ्काशा बहवो जीवराशयः । उत्पत्योत्पत्य संलीनास् तस्मिन्न् एव परे पदे
अनाद्यन्तास् स्फुरन्त्य् अन्ये जायमानास् सहस्रशः । नानाककुब्निकुञ्जेषु पादपेष्व् इव पल्लवाः
जीवौघाश् चोद्भविष्यन्ति मधाव् इव नवाङ्कुराः । तत्रैव लयम् एष्यन्ति ग्रीष्मे मधुलता इव
तिष्ठन्त्य् अजस्रं कालेषु त एवान्ये च भूरिशः । जायन्ते ऽथ प्रलीयन्ते परस्मिञ् जीवराजयः
पुष्पामोदाव् इवाभिन्नौ पुमान् कर्म च राघव । परमेशात् समायातौ तत्रैव विशतश् शनैः
इत्थम् एते जगत्य् अस्मिन् दैत्योरगनरामराः । उद्भवन्यग्भवाभावैः प्रस्फुरन्ति पुनः पुनः
हेतुर् विहरणे तेषाम् आत्मविस्मरणाद् ऋते । न कश्चिल् लक्ष्यते साधो जन्माध्वफलदो ऽपरः
अविसंवादितार्थं सद् यत् प्रमाणिकदृष्टिभिः । वीतरागैर् विनिर्णीतं तच् छास्त्रम् इति कथ्यते