परमाणुनिमेषाणां लक्षांशकलनास्व् अपि । जगत्कल्पसहस्राणि सत्यानीव विभान्त्य् अलम्
तेष्व् अप्य् अन्तस् तथैवान्तः परमाणुकणं प्रति । भ्रान्तिर् एवम् अनन्ताहो इयम् इत्य् अवभासते
वहन्तीमाः परा सत्ता शान्तास् सर्गपरम्पराः । सलिलद्रवतेवान्तर् अस्फुटावर्तवर्तिकाः
मिथ्यात्मिकैव सर्गश्रीर् वहतीह महामरौ । तीरद्रुमलतोन्मुक्तपुष्पाणीव तरङ्गिणी
स्वप्नेन्द्रजालपुरवत् सङ्कथेहापुराद्रिवत् । सङ्कल्पवद् असत्यैव भाति सर्गानुभूतिभूः
ऐकात्म्यैकतयैवं हि जाते सम्यग्विचारणात् । निर्विकल्पात्मनि ज्ञाने परिज्ञानवतां वर
किमर्थम् इह तिष्ठन्ति देहास् तत्त्वविदाम् अपि । दैवेनेव समाक्रान्ता दैवम् अत्र च किं भवेत्
अस्तीह नियतिर् ब्राह्मी चिच्छक्तिस्पर्शरूपिणी । अवश्यम्भवितव्यैकसत्ता सकलकल्पगा
आदिसर्गे हि नियतिर् भाववैचित्र्यम् अक्षयम् । अनेनेत्थं सदा भाव्यम् इति सम्पद्यते परम्
महासत्तेति कथिता महाचितिर् इति स्मृता । महाशक्तिर् इति ख्याता महादृष्टिर् इति स्थिता
महाक्रियेति गदिता महोद्भव इति श्रुता । महास्पन्द इति प्रौढा महात्मैकतयोदिता
तृणानीति जगन्तीति दैत्या इति सुरा इति । इति नागा इति नगा इत्य् आकल्पम् इति स्थितिः
कदाचिद् ब्रह्मसत्ताया व्यभिचारो ऽनुमीयते । चित्रम् आकाशकोशे वा नान्यथा नियतेस् स्थितिः
विरिञ्चाद्यात्मभिर् बुद्धैर् बोधायाविदितात्मनाम् । बृंहणात् सैव नियतिस् सर्गो ऽयम् इति कथ्यते
अचलं चलवद् दृष्टं ब्रह्मण्य् आर्यव्यवस्थितम् । अनादिमध्यपर्यन्तं शास्त्रो वृक्ष इवाम्बरम्
पाषाणोदरलेखौघन्यायेनात्मनि तिष्ठता । ब्रह्मणा नियतिस् सर्गो बुद्धो बोधयतेव खम्
देहे यथाङ्गिनाङ्गादि स्पृश्यते चित्स्वभावतः । ब्रह्मणा पद्मजत्वेन नियत्याद्यङ्गकं तथा
एषा दैवम् इति प्रोक्ता सर्वं सकलकालगम् । पदार्थम् अलम् आक्रम्य शुद्धा चिद् इति संस्थिता
स्पन्दितव्यं पदार्थेन भाव्यं वा भोक्तृतापदम् । अनेनेत्थम् अनेनेत्थम् अवश्यम् इति दैवधीः
एषैव पुरुषस्पन्दतृणगुल्मादि चाखिलम् । एषैव सर्वभूतादि जगत्कालक्रियादि च
अनया पौरुषी सत्ता सत्तास्याः पौरुषेण च । लक्ष्येते भवनं याते द्वे एकात्मतयेति हि
नरेण पौरुषेणैव कार्ये सत्तात्मिके उभे । ईदृश्य् एव हि नियतिर् एवं नियतिपौरुषम्
प्रष्टव्यो ऽहं त्वया राम दैवपौरुषनिर्णयम् । मदुक्तं पौरुषं पाल्यं त्वयेति नियतिस् स्थिता
भोजयिष्यति मां दैवम् इति दैवपरायणः । यत् तिष्ठत्य् अक्रियो मौनं नियतेर् एष निश्चयः
पौरुषेण समाहृत्य भोगान् भुङ्क्ते नरश् च यत् । राज्यादीन् मोक्षपर्यन्तान् नियतेर् एष निश्चयः
मुक्तिर् भवति संसारान् न कल्पनिचयैर् अपि । भ्रमतां यच् छरीरौघैर् नियतेर् एष निश्चयः
नास्या बुद्धिर् न कर्माणि न विकारादि नाकृतिः । केवलं त्व् इत्थम् आकल्पं स्थित्या भाव्यम् इति स्थितम्
अवश्यं भविता ह्य् एवम् इदम् इत्थम् इति स्थितिः । न शक्यते लङ्घयितुम् अपि रुद्रादिबुद्धिभिः
पौरुषम् न परित्याज्यम् एनाम् आश्रित्य धीमता । पौरुषेणैव रूपेण नियतिर् हि नियामिका
अपौरुषं हि नियतिः पौरुषं सैव सर्गगा । निष्फलापौरुषाकारा सफला पौरुषात्मिका