आसनद्वयविश्रान्तं स ददर्शाप्सरोद्वयम् । मेरुशृङ्गद्वये लीनं चन्द्रद्वयम् इवोदितम्
निमेषम् इव सञ्चिन्त्य स विस्मितमना नृपः । उत्तस्थौ शयनाच् छेषाद् इव चक्रगदाधरः
परिसम्यमितालम्बमाल्यहारवराम्बरः । पुष्पोत्कर इवोत्फुल्लं जग्राह कुसुमाञ्जलिम्
उपधानप्रदेशस्थात् स्वयं पटलकोदरात् । बद्धपद्मासनो भूमौ भूत्वोवाचेदम् आनतः
जयतां जन्मदौस्स्थित्यदाहदोषशशिप्रभे । देव्यौ बाह्यान्तरतमोविद्रावणरविप्रभे
तयोर् उक्त्वेति तत्याज पादयोः कुसुमाञ्जलिम् । तीरद्रुमो विकसितं पद्मिन्योः पद्मयोर् इव
लीलायै भूपजन्माथ वक्तुं मन्त्रिणम् ईश्वरी । बोधयाम् आस पार्श्वस्थं सङ्कल्पेन सरस्वती
प्रबुद्धो ऽप्सरसौ दृष्ट्वा प्रणम्य कुसुमाञ्जलिम् । तयोः पादेषु सन्त्यज्य विवेश पुरतो नतः
उवाच देवी हे राजन् कस् त्वम् कस्य सुतः कदा । इह जात इति श्रुत्वा स मन्त्री वाक्यम् अब्रवीत्
देव्यौ युष्मत्प्रसादो ऽयं भवत्योर् अपि यत् पुरः । वक्तुं शक्नोमि तद् इदं श्रूयतां जन्म मत्प्रभोः
आसीद् इक्ष्वाकुवंशोत्थो राजा राजीवलोचनः । श्रीमत्कुन्दरथो नाम दोश्छायाच्छादितावनिः
तस्याभूद् इन्दुवदनः पुत्रो भद्ररथाभिधः । तस्य विश्वरथः पुत्रस् तस्य पुत्रो बृहद्रथः
तस्य सिन्धुरथः पुत्रस् तस्य शैलरथस् सुतः । तस्य कामरथः पुत्रस् तस्य पुत्रो महारथः
तस्य विष्णुरथः पुत्रस् तस्य पुत्रः कलारथः । तस्य सूर्यरथः पुत्रस् तस्य पुत्रो नभोरथः
अयम् अस्मत्प्रभुस् तस्य पुत्रः पूर्णामलद्युतेः । अमृतापूरितरथः क्षीरोदस्येव चन्द्रमाः
महद्भिः पुण्यसम्भारैर् विदूरथ इति श्रुतः । जातो मातुस् सुमित्राया गौर्या गुह इवापरः
पितास्य दशवर्षस्य दत्त्वा राज्यं वनं गतः । पालयत्य् एष भूपीठं ततःप्रभृति धर्मतः
भवन्त्याव् अद्य सम्प्राप्ते फलिते सुकृतद्रुमे । देव्यौ दीर्घतपःक्लेशशतदुष्प्रापदर्शने
इत्य् अयं वसुधाधीशो विदूरथ इति श्रुतः । अद्य युष्मत्प्रसादेन परां पावनतां गतः
इत्य् उक्त्वा संस्थिते तूष्णीं मन्त्रिण्य् अवनिपे तथा । कृताञ्जलौ नतमुखे बद्धपद्मासने ऽवनौ
राजन् स्मर विवेकेन पूर्वजातिम् इमां स्वयम् । वदन्ती मूर्ध्नि पस्पर्श तं करेण सरस्वती
अथ हार्दतमोमाया पद्मस्य क्षयम् आययौ । सविकासं च हृदयं ज्ञप्तिस्पर्शाद् अथाभवत्
सस्मार पूर्ववृत्तान्तम् अन्तस्स्फुरद् इव स्थितम् । अन्यदेहैकराजत्वं लीलाविलसितान्वितम्
ज्ञात्वा प्रज्ञप्तिवृत्तान्तं लीलायत्नविजृम्भितम् । आत्मोदन्तं बभूवासाव् उह्यमान इवार्णवे
उवाचात्मनि संसारे बत मायेयम् आतता । परिज्ञाता प्रसादेन देव्योर् इह मयाधुना
हे देव्यौ किम् इदं नाम दिनम् एकं मृतस्य मे । गतम् अद्येह यातानि वयो वर्षाणि सप्ततिः
स्मराम्य् अनेककार्याणि स्मरामि प्रपितामहम् । स्मरामि बाल्यं तारुण्यं मित्रबन्धुपरिच्छदम्
राजन् मृतिमहामोहमूर्छायास् समनन्तरम् । तस्मिंल् लोकान्तरे ऽतीते तस्मिन्न् एव मुहूर्तके
तस्मिन्न् एव गृहे ऽथास्मिन् नैव वेत्स्य् अथ वच्मि ते । अयं तस्य गृहस्यान्तर् व्योमन्य् एव किल स्थितः
गिरिग्रामकविप्रस्य गृहे ऽन्तर् भूपमण्डपः । तस्यान्तर् इदम् आभाति प्रत्येकं च जगद्गृहम्