भूतले भूतलेशांशवर्जिते वह्निभर्जिते । पातालम् अपि पाताले गते किम् अपि कालतः
दिवि चाविद्यमानायां विशीर्णे सर्गवर्गके । लोके व्यपगतालोके शोकौकसि ककुब्गणे
कुतो ऽप्य् आकाशकुहराद् दृप्तदैत्यगणा इव । पुष्करावर्तका मेघाश् चक्रुर् गुलगुलारवम्
ब्रह्मविस्फोटितस्वाण्डकुड्यविस्फोटनोद्भटम् । अन्योऽन्यास्फालनोत्तालमत्तार्णवरवाबिलम्
लोकान्तरपुरोद्गीर्णघनकोलाहलोल्बणम् । पतत्कुलाचलस्कन्धबद्धोग्ररवघर्घरम्
ब्रह्माण्डशङ्खजठरपूरणावर्तमन्थरम् । स्वर्लोकरोधḫपातालतलाततिसगुल्मकम्
समस्तदूरदिग्भित्तिहेलाहननहर्षुलम् । महाप्रलयसम्मत्तपानकापानतर्षुलं
प्रसृतप्रलयाख्येन्द्रमत्तैरावणबृंहितम् । आकल्पक्षुब्धमेघाब्धिनिर्ह्रादम् इव सम्भृतम्
महाप्रलयसङ्क्षुब्धक्षीरोदमथनारवम् । ब्रह्माण्डोग्रारघट्टे ऽस्मिन् वार्यन्त्रम् इव सारवम्
अथास्मिन् सति कल्पाग्नौ स्थितिम् एति कथं घनः । इति विस्मितवान् अस्मि दृशं दिग्दशके ऽत्यजम्
यावन् न क्वचिद् एवाभ्रं पश्याम्य् आशासु केवलम् । तरन्ति तरलास्फालम् उल्मुकाशनिवृष्टयः
तेन ज्वलनतापेन बहुयोजनकोटिषु । पदार्था भस्मतां यान्ति दूरे दिक्षु दशस्व् अपि
अनन्तरं क्षणाद् व्योम्नि दूरे ऽहम् अनुभूतवान् । ऊर्ध्वतश् शीतलं वातम् अधस्ताद् वानलोपमम्
एतावति नभोमार्गे दूरे कल्पाम्बुदास् स्थिताः । यस् तेषाम् अग्नितापानां विषयो न च मद्दृशाम्
अथ वारुणदिग्भागाद् आययौ कल्पमारुतः । यस्मिंस् तृणवद् उह्यन्ते विन्ध्यमेरुहिमाद्रयः
तेन ज्वालाचलाḫ प्रान्तडीनाङ्गारविहङ्गमाः । लोलोल्मुकवनाक्रान्ता जग्मुर् अग्निदिशं द्रुतम्
सन्ध्याभ्रसदृशाकारास् तेरुर् अङ्गारवारिदाः । भ्रेमुर् भस्मभराभ्राणि प्रोताङ्गाररजांसि खे
स ज्वालाचलसङ्घातो दृष्टो ऽनलदिशं व्रजन् । हेमाद्रीणां सपक्षाणाम् अनीकं द्रवताम् इव
धराद्रिमण्डलाभोगे ऽसोम्याङ्गारभरात्मनि । ज्वालाचलघने याते भाति तेजसि भास्वताम्
अर्णवेष्व् अनलार्णस्सु क्वथनोत्फालवारिषु । वनेष्व् अस्मृतपर्णेषु दीप्ताग्नितरुवारिषु
ब्रह्मलोकस्थनाथेषु लोकपालपुरेष्व् अधः । साङ्गनाबालवृद्धेषु दग्धेषु निपतत्सु खात्
कल्पान्तानलपद्मिन्या ब्रह्माण्डोग्रसरोवरे । ज्वालापल्लवशालिन्यास् सबीजायास् सहोल्मुकैः
अनलात्मसु मूलेषु नागेषु च नगेषु च । आपातालं निमग्नेषु महत्य् अङ्गारकर्दमे
उष्ट्रसैन्यम् इवालक्ष्यगतिर् मन्निकटं नभः । आययाव् अञ्जनश्यामẖ कल्पाम्बुदगणẖ क्षणम्
स्थिरकल्पानलज्वालातुल्यविद्युन्मयाचलः । एककोणकविश्रान्तसप्ताम्बुधिपयोभरः
भित्तिभासुरनीहारभारनिर्भरदिक्तटः । ब्रह्माण्डकुड्यनिबिडमण्डलास्फोटपण्डितः
कल्पान्ते क्षुभितो ऽम्भोधिर् वर्तुलावर्तवृत्तिमान् । तडिज्जलेचरस् स्फारनिर्ह्रादẖ खम् इवागतः
मृतो दग्धो निशानाथलोको द्विगुणशीतलः । अन्यम् आकारम् आश्रित्य परलोकम् इवागतः
हिमसम्भाररूपेण हिमाचलम् इवाखिलम् । जाड्यस्तम्भितनिश्शेषजलकाष्ठाचलं दधत्
अथ ब्रह्माण्डविस्फोटकठिनास्फाटिताम्बरम् । प्राक् कृत्वोद्भटतुष्कारं कष्टा वृष्टिḫ पपात ह