यथा स्वावयवा एव सर्वो ह्य् अवयवी भवेत् । नित्यानवयवं शान्तं ब्रह्मैवेदं तथा जगत्
भाण्डलक्षाणि धत्ते ऽन्तश् चिद्रूपकनकेष्टका । यद् एव सा चेतयते जगदादीव वेत्ति तत्
ब्रह्मैव कचतीवेदं सत् तयाच्छं जगत्तया । चिद्रूपत्वाद् द्रवात्मत्वात् तरङ्गादितयाम्ब्व् इव
यद् यच् चेतयते ऽन्तस् तज् जगदादीव पश्यति । अरूपम् अपि रूपं स्वं यन् न चेतयते न तत्
चेतनाचेतनत्वोक्ती तस्येशत्वात् स्वदेहगे । उपदेशार्थम् एवोक्ते न सद्विषयम् अर्थतः
न जगत् सन् न चैवासद् भासते चेतनाच् चिति । अचेतनान् न कचति क इवात्र ग्रहो हि नः
अचेतनं चेतनं च स्पन्दास्पन्दवद् आत्मनः । स्वायत्ते न कदर्थस्थे स्वस्थं पाषाणवत् स्थिते
यस्येक्षितस्य नो सत्ता नाधारो न च कारणम् । सो ऽहम् इत्य् एव वो यक्षो न जाने कुत उत्थितः
यस्याहम् इति यक्षस्य सत्तैवास्ति न सत्यतः । अहो नु चित्रं तेनेमे भवन्तो विवशीकृताः
काकतालीयवद् भ्रान्तम् अहं ब्रह्मणि भासते । स्वम् एव रूपं दृग्भ्रान्तौ केशोण्डुकम् इवाम्बरे
ब्रह्मैवाहं जगच् चात्र कुतो नाशसमुद्भवौ । अतो हर्षविषादानां किं क्वेव कथम् आस्पदम्
सर्वेश्वरत्वाद् ईशस्य विभातीदं प्रचेतितम् । अचेतितं च नो भाति तेनाचेतितम् अस्तु ते
काकतालीयवच् चित्त्वाज् जगद्वद् भाति ब्रह्मखम् । स्वप्नसङ्कल्पपुरवत् तत् तस्माद् भिद्यते कथम्
यथोर्म्यादि जले वृक्षे वा यथा सालभञ्जिका । यथा घटादयो भूमौ तथा ब्रह्मणि सर्गताः
अनाकृताव् असंस्थाने स्वच्छे यद् अनुभूयते । तत् तद् एवात उदितं किं नामाहं जगन्ति किम्
मरुतस् स्पन्दवैचित्र्यं सत्तयैव यथा तथा । ब्रह्मणो निस्स्वभावस्य जगदाद्य् अहमादि च
यथाभ्रे लक्ष्यते वृक्षगजवाजिमृगादिता । असन्निवेशाकृतिनि सर्गाहन्त्वे तथा परे
सर्गो ऽवयववद् भाति परे ऽनवयवे शिवे । एवं तदुपमं विद्धि कार्यकारणवद् यथा
अतश् शान्तम् अनायासं निरुपाधि गतभ्रमम् । जगतो ऽसम्भवाद् एव व्योमवत् समम् आस्यताम्
न भवन्तो न च वयं न जगन्ति न खादयः । सन्ति शान्तम् अशेषेण ब्रह्मेदं निर्भरं स्थितम्
अशेषेष्व् अविशेषेषु शान्ताशेषविशेषता । सत्या सैवाहम् इत्य् आशु त्यक्त्वा मोक्षाय भाव्यताम्
वेदनं बन्धनं विद्धि विद्धि मोक्षम् अवेदनम् । यथास्थितं यथाचारं भव शान्तम् अवेदनम्
द्रष्टा न दृश्यतां याति चितिर् नायाति चेत्यताम् । चेत्याभावाद् अजगति कẖ किं चेतयतां कथम्
द्रष्टृदृश्यदशाभावाज् जाग्रत्य् एव सुषुप्तवत् । शरदाकाशकोशाभम् असत्तोपमम् आस्यताम्
तथैकं ब्रह्म चिद्रूपे पवनस् स्पन्दने यथा । अत्र चिद्बोधता सर्गो मोक्षो ब्रह्मैकबोधता
चित्स्पन्दो ब्रह्ममरुतो यस् स सर्ग इति स्मृतः । नात्र चित्स्पन्दनं यत् स्यान् निर्वाणं तद् उदाहृतम्
बीजम् अन्तर् यथा वेत्ति स्वं रूपं पल्लवादिकम् । तथा महाचिद् अन्तस्स्थं स्वं रूपं वेत्ति सर्गताम्
पत्त्रादिवेदनाद् बीजं यथा पत्त्रादि तिष्ठति । परा चित् सर्गसंवित्तेस् तथा भवति सर्गभाः
यथा भावविकाराभाश् चित् परा सर्गभास् तथा । सर्वे बीजादिदृष्टान्तास् तद्रूपा एव तन्मयाः
निर्विकारं परं ब्रह्ममयं सर्वम् इदं जगत् । निर्विकारम् अनाद्यन्तम् एवं विद्धि निरामयम्