तथाम्बरत्वात् कुड्यत्वे स्थिते चिद्व्योम्नि शोचनम् । न युक्तं व्योमसंविद् वै मृता सत्य् एव धीमतः
देहसंवित् खसंवित्त्वं खसंविद् देहसंविदम् । यदि गच्छति तद् धर्षविषादानां क आगमः
प्रत्यक्चेतनम् आभासस् संविद् अस्तीति निश्चये । भावानां सविकाराणां भ्रान्तिजानाम् अभावनात्
बलेन स्वचमत्कृत्या नूनं नीते चिरोदयम् । निर्वासनत्वे हृदये कुतो जीवस्य संसृतिः
स्वसंविन्मात्रवैचित्र्यं साध्ये संसृतिसङ्क्षये । जन्तूनां चित्रम् अत्यन्तं यत् संरम्भ उपस्थितः
संविन्मात्रोपशमनं जीवो यẖ कुरुते बलात् । जडत्वम् अव्रजन् स्वच्छस् स तीर्णो भवसागरम्
संविच्चापलजेयं वस् संसृतिर् भवबन्धनी । शमं तत्प्रशमाद् एति तस्मात् तत्प्रशमं कुरु
यैव संविच् छमं याति सैव बुद्धिर् विलीयते । यैव प्रालेयकणिका सैव तापे विलीयते
न म्रिये न च जीवामि नाहं सन् नाप्य् असन् न खम् । अहं नकिञ्चिच् चिद् इति मत्वा जीवो न शोचति
अलेपको ऽहम् अजरो नीरागश् शान्तवासनः । निर्मलो ऽस्मि चिदाकाशम् इति मत्वा न शोचति
अहम् अन्तादिरहितश् शुद्धो बुद्धो ऽजरामरः । शान्तस् समसमाभास इति मत्वा न शोचति
जगत्सर्वपदार्थानां चिद्दीपो ऽहं प्रकाशनम् । के ते मे जन्ममरणे इति मत्वा न शोचति
तृणे ऽग्नाव् अम्बरे भानौ नरनागामरेषु च । यच् चिद् अस्मि तद् एवेति मत्वा क इव शोचति
तिर्यग् ऊर्ध्वम् अधस्तान् मे व्यापको महिमा चितः । अस्यानन्तविलासस्य ज्ञात्वेति क इव क्षयी
उपशान्तमहातापां परां निष्ठाम् अहं गतः । अथ को ऽयम् अहं नाम मिथ्यैव प्रत्ययोदितः
अजेनात्मा किल ज्ञातो यद् अहं बुद्ध ईश्वरः । आत्मनात्मनि विश्रान्तं जलेनेव जलार्णवे
ब्रह्म ब्रह्मैव सम्पन्नम् अक्षोभं समतां गतम् । जलम् ऊर्मिवपुस् त्यक्त्वा स्वं सोम्यत्वम् इवागतम्
निरहङ्काररूपो ऽस्मि गलितो ऽस्म्य् अस्मि शाश्वतः । अन्तश्शीतो ऽस्मि शाम्यामि मृगतृष्णेव प्रावृषि
निर्वृतो ऽस्मि चिरायैव जातो ऽस्म्य् अजवपुर् महान् । इति जानन् भृशं जीवो बद्धो ऽपि न निबध्यते
न मे बन्धो न मे मोक्षो नाहम् अस्मि न चेतरत् । यथाभूतार्थदर्शित्वाद् इति पश्यन् न शोचति
कुर्वतो ऽपि न बन्धाय कर्म तत्त्वविदो भवेत् । भुञ्जानो ऽपि विषं तज्ज्ञो न विनश्यति कर्हिचित्
प्राक्शरीरकृतं कर्म मूलकाषेण दह्यते । वर्तमानावबोधेन शुष्कं तृणम् इवाग्निना
बद्धवासनम् अर्थो यस् सेव्यते सुखयत्य् असौ । ददाति च फलानीति स्वयम् एवानुभूयते
यत् सुखाय तद् एवाशु वस्तु दुẖखाय नाशतः । अविनाभाविनिष्ठत्वं प्रसिद्धं सुखदुẖखयोः
तनुवासनम् अर्थो यस् सेव्यते वा विवासनम् । नासौ सुखाय नैवातो नाशात् कालेन दुẖखदः
निर्वासनतया स्पन्दं कुर्वतो ऽसुप्तबालवत् । कर्मणो योगिनस् तेन ते न कर्मफलान्विताः
क्षीणवासनया बुद्ध्या कर्म यत् क्रियते ऽनघ । तद् भृष्टबीजवद् भूयो नाङ्कुरं प्रविमुञ्चति
देहेन्द्रियादिना कर्म करणौघेन कल्प्यते । एकẖ कर्तात्र भोक्ता वा क इवाङ्गोपपद्यते
अन्यḫ पश्यति भुङ्क्ते ऽन्यḫ परो ऽप्य् अनुभवत्य् अणुः । अन्यस्य सुखदुẖखादि कस्यैकस्यात्र कर्तृता
आत्मा कर्ताप्य् अकर्तायम् औदासीन्येन संस्थितः । प्रतिबिम्बेष्व् इवादर्शो मनष्षष्ठेन्द्रियातिगः