मूढे जीवे मनश् चित्तम् इत्यादिकलनं विदुः । यथाभूतार्थतत्त्वज्ञे सत्त्वम् एतद् उदाहृतम्
देहाद् अनन्तरं सत्त्वं व्योमताम् एति केवलम् । न जरामरणार्तीनां भूयो भवति कारणम्
यथास्फुरत् स्फुरद् इव प्रतिबिम्बं गिरेर् भवेत् । तथाकर्तैव कर्तेव लक्ष्यते चेतनस् तनौ
शारीरेषु विलासेषु सोम्य एवाशयेश्वरः । प्रतिबिम्बं विकारेषु मुखस्येवानुवर्तते
यथार्कश् चञ्चलो वारि दृश्यते न तु चञ्चलः । तथात्मा चञ्चलो देहे दृश्यते न तु चञ्चलः
यथा घटेषु नष्टेषु घटाकाशं न नश्यति । तथा नष्टेषु देहेषु नात्मा नश्यति कस्यचित्
रूपालोकमनस्काररहितो ऽर्थानुरञ्जनम् । यथामलो मणिर् धत्ते धत्ते देहं तथेश्वरः
रूपालोकमनस्कारैẖ किं वा मधुरसस् तरुम् । यथोल्लासयति प्रोच्चैस् तथा चिद् दृश्यमण्डलम्
त्रैलोक्यवर्तिनि यथा मधुरद्रव्यसञ्चये । स्थितं माधुर्यम् अखिले तथात्मा वस्तुजालके
यथार्को गच्छतो याति जन्तोस् तिष्ठति तिष्ठतः । मिथ्यैव न तु सत्येन तथात्मा वपुषाम् इह
प्रतिबिम्बविनाशेषु यथा न मकुरादयः । नश्यन्ति तद्वद् देहस्य नाशे नात्मा विनश्यति
अङ्गारादिषु दग्धेषु यथा हेम न दह्यते । तथा देहेषु नष्टेषु चिन्मात्रं न विनश्यति
अदृश्यो दृश्यते राहुर् गृहीतेन यथेन्दुना । तथानुभवमात्रात्मा चेत्येनात्मावलोक्यते
यद्वत् प्रकटताम् एति प्रतिबिम्बार्हता मणौ । प्रतिबिम्बेन तद्वद् वै चित्त्वं चेत्येन चेत्यते
सङ्कल्पजालमुक्तायाश् चितो यत् स्वस्थम् आस्थितम् । क्षयातिशयनिर्मुक्तं तद् विद्धि परमं पदम्
सत्त्वस्थे बुद्धितत्त्वे ऽन्तस् स्वयम् आत्मोपलभ्यते । आदर्शे मलमुक्ते हि प्रतिबिम्बं प्रवर्तते
न शास्त्रैर् नापि गुरुणा दृश्यते परमेश्वरः । दृश्यते स्वयम् एवात्मा स्वया सत्त्वस्थया धिया
इमे देहादयस् सर्वे भावाḫ प्रकृतिरूपिणः । नाप्य् असन्तो न सन्तो ऽपि भ्रममात्राद् ऋते ऽनघ
पथिकाḫ पथि दृश्यन्ते रागद्वेषविमुक्तया । यथा धिया तथैवैते द्रष्टव्यास् स्वेन्द्रियादयः
एतेषु नादरẖ कार्यस् सता नैवावधीरणम् । पदार्थमात्रतानिष्ठास् तिष्ठन्त्व् एते यथास्थितम्
यद् अस्ति तन्मयेनैव भवितव्यं विजानता । आत्मैव जगताम् अस्ति न देहाद्यर्थजालकम्
पदार्थजातं देहादि विदा सन्त्यज्य दूरतः । आशीतलान्तẖकरणो नित्यम् आत्ममयो भव
आत्मैव ह्य् आत्मनो बन्धुर् आत्मन्य् आत्मैव विद्यते । आत्मात्मनैवाह्रियते सर्वात्मात्मानुभूतितः
यथा जलाद् ऋते नास्ति समुद्रत्वं महाम्बुधेः । आत्मतत्त्वाद् ऋते नास्ति जगत्त्वं जगतस् तथा
यथार्कẖ कुम्भलक्षेषु तथात्मा देहपङ्क्तिषु । नास्तम् एति न चोदेति नष्टानष्टासु तास्व् असौ
अनात्मधीẖ क्वचिद् अपि शुक्तौ रजतता यथा । योदेत्य् अनघ मिथ्या सा सर्वगत्वाद् इहात्मनः
देहो ऽहम् इति या बुद्धिस् सा संसारनिबन्धनी । देहदुẖखानुपातित्वाद् असारत्वाच् च वस्तुनः
नकिञ्चिन्मात्ररूपो ऽस्मि यथैते गगनादयः । इति या शाश्वती बुद्धिस् सा न संसारबन्धनी
यथा विमलतोयान्तर् बहिर् अन्तश् च भानुजम् । तेजस् तिष्ठति सर्वत्र तथात्मा सर्ववस्तुषु
भित्तौ नभसि पाताले पुरो दूरे च संस्थितः । आत्मा त्रिष्व् अपि कालेषु नासौ नश्यति कर्हिचित्