अहो नु सम्यक् कथितं देवपुत्रेण युक्तिमत् । अहो नु सम्प्रबुद्धो ऽस्मि मोहनिद्राकुलश् चिरात्
क्वाहम् आसं विनिर्मग्नः क्रियाजालकुकर्दमे । इदं कार्यम् इदं नेति मिथ्याविभ्रमम् आचरन्
अहो नु शीतला शुद्धा शान्तेयं पदवी निजा । रसायनद्रवाकारा सत्त्वं शीतयतीव मे
शाम्यामि परिनिर्वामि सुखम् आसे च केवलम् । चिन्मात्रम् अपि नेच्छामि संस्थितो ऽस्मि यथास्थितम्
एवं सञ्चिन्तयन् राजा एवंनिर्वासनाशयः । शैलाद् इव समुत्कीर्णो मौनम् एवाथ तस्थिवान्
तस्मिन्न् एव ततो मौनी निस्सङ्कल्पे निरामये । प्रतिष्ठां निश्चलां प्राप्य स तस्थौ गिरिशृङ्गवत्
स तत्र संशान्तभयो महात्मा चिरेण विश्रान्तिम् इतस् समात्मा । चिरेण सम्प्राप्तनिजामलात्मा योगेन सुष्वाप तदा चिदात्मा
निर्विकल्पसमाधानात् काष्ठकुड्योपमस् स्थितः । एवं शिखिध्वजो राम चूडालाम् अधुना शृणु
शिखिध्वजं तं भर्तारं कुम्भवेषेन तेन सा । प्रबोध्यान्तर्धिम् आगत्य ततार तरसा नभः
देवपुत्राकृतिं व्योम्नि जहौ मायाविनिर्मिताम् । विदग्धमुग्धम् आकारं स्त्रैणं जग्राह सुन्दरम्
नभसा स्वपुरं प्राप्य विवेशान्तःपुरं क्षणात् । दृश्या बभूव लोकस्य नृपकर्म चकार सा
वासरत्रितयेनापि पुनर् अम्बरम् एत्य सा । बभूव कुम्भो योगेन शिखिध्वजवनं ययौ
तथा तत्रैव तं भूपम् अपश्यद् वनभूमिगा । निर्विकल्पसमाधिस्थं समुत्कीर्णम् इव द्रुमात्
अहो नु खलु भो दिष्ट्या विश्रान्तो ऽयम् इहात्मनि । स्थितस् स्वस्थस् समश् शान्त इत्य् उवाच पुरः प्रभोः
तद् एनं तावद् एतस्माद् बोधयामि परात् पदात् । इदानीम् एव किं देहत्यागम् एष करोति वै
कञ्चित् कालं स्फुरित्वेह राज्येन विपिनेन वा । समम् एव गमिष्यावस् त्यक्तदेहाव् इमौ शमम्
तद् यावद् एषो विचलं परिणामं न गच्छति । अनेनाभ्यासयोगेन तावद् आबोधयाम्य् अहम्
इति सञ्चिन्त्य चूडाला सिंहनादं चकार सा । भूयो भूयः प्रभोर् अग्रे वनेचरभयप्रदम्
न चचाल शिलेवाद्रौ यदा नादेन तेन सः । भूयो भूयः कृतेनापि तदा सा तं व्यचालयत्
चालितः पातितो ऽप्य् एष यदा न बुबुधे नृपः । तदा सञ्चिन्तयाम् आस चूडाला कुम्भरूपिणी
अहो परिणतस् साधुस् स्वपदे भगवान् अयम् । तद् एनं हि कया युक्त्या साम्प्रतं बोधयाम्य् अहम्
अथ वैनं महात्मानं किमर्थं बोधयाम्य् अहम् । विदेहं बोधम् आसाद्य तिष्ठत्व् एष यथासुखम्
अहम् अप्य् अङ्गनादेहम् इमं त्यक्त्वा परं पदम् । अपुनर्जननायैव गच्छामीह हि किं मम
इति सञ्चिन्त्य देहं स्वं त्यक्तुम् अभ्युद्यता सती । पुनस् सञ्चिन्तयाम् आस चूडाला सा महासती
आलोकयामि वै तावद् एनं देहं महीपतेः । यद्य् अस्य सत्त्वशेषो ऽस्ति बोधबीजं हृदन्तरे
तत् कालेनैष भगवान् सम्प्रबोधम् उपैष्यति । मूलकोशरसालीनं पुष्पजालं मधाव् इव
तदेह विहरञ् जीवन्मुक्त एको भवत्य् अयम् । मैको भवत्व् एष इति मन्ये गच्छामि नो शमम्
इति सञ्चिन्त्य चूडाला स्पर्शेन नयनेन च । पतिम् आलोक्य साशङ्कम् उवाच वरवर्णिनी
अस्त्य् एव सत्त्वशेषो ऽस्य हृदि सम्बोधकारणम् । कायो ऽयम् अगलद्रूपो नेमं देहं त्यजाम्य् अहम्
भृशं संशान्तचित्तस्य काष्ठलोष्टसमस्थितेः । सत्त्वशेषः कथं ब्रह्मञ् ज्ञायते ध्यानशालिनः