मरिचस्येव यत् तैक्ष्ण्यं शून्यत्वम् इव खस्य यत् । आत्मनो वेदनं तेन तद् एवान्यद् इवाश्रितम्
अत्रैव निश्चयं बुद्ध्वा नियमस् सुदृढीकृतः । अनेनेत्थम् अनेनेत्थं भाव्यम् इत्य् अविखण्डितम्
स्वभावेतरनामासौ स्वसङ्कल्पनियामकः । क्वचित् कदाचिद् भवति स्वभावेनैव नान्यथा
आत्मनैवेदम् अखिलं सम्पन्नं द्वैतम् अद्वयम् । षण्डो मधुरसेनेव मृदेव च महाघटः
सन्निवेशविकारादि देशकालादिसम्भवात् । सम्भवत्य् अत्र न त्व् ईशे देशकालाद्यसम्भवात्
इतः पुष्पम् इतः पत्त्रम् अहम् इत्य् उदितो यथा । षण्डे स्वात्मनि वासन्तो रसो ऽद्वित्वे द्वितां हरन्
इतः पटम् इतः कुड्यम् अहम् इत्य् उदितस् तथा । सर्गात्मन्य् आत्मनि ब्रह्म निर्द्वन्द्वे द्वित्वम् आहरत्
अद्याङ्कुरो ऽहम् अद्यार्करुग् अहं त्व् अद्य वारिदः । यथेति तिष्ठत्य् अब्भागस् तथात्मा सदसद्वपुः
इति भाव्यम् अनेनेत्थम् इति सर्वेश्वरेरितम् । क्रमं खण्डयितुं लोके कस्य नामास्ति शक्तता
आदर्शे स्वच्छ आकारो नैव स्वः प्रतिबिम्बति । व्यतिरेकासम्भवतः कचत्य् एव तु केवलम्
ब्रह्मणि त्व् आत्मनात्मैव स्थितः कचति बिम्बति । द्वैतीभवत्य् अदेहो ऽपि चिन्मयत्वात् स्वभावतः
यद् यथैवात्मकचनं चेतितं कचतात्मना । असत्यम् अपि तन् नेह व्यभिचारि कदाचन
हेमत्वकटकत्वे द्वे सत्यासत्यस्वरूपिणी । हेम्नि भाण्डमतौ यद्वच् चित्त्वाचित्त्वे तथात्मनि
सर्वगत्वाच् चितेश् चित्त्वं नित्यं मनसि विद्यते । हेमत्वं कटकस्येव जडता च स्थितान्यदा
चित्त्वजाड्यात्मकं चित्तं दृढं भावयति स्वयम् । यदा यथैव यद्भावं तदा भवति तत् तथा
काले काले चिता जीवस् त्व् अन्यो ऽन्यो भवति स्वयम् । भाविताकारवान् अन्तर् वासनाकणिकोदयात्
स्वप्ने दृष्टो यथा ग्रामो याति सत्यात्मतां क्षणम् । देहाद् देहं तथा याति जीवो ऽयं प्रतिभात्मकम्
प्रतिभासो यथा स्वप्ने नरः कुड्यं पटं भवेत् । भवत्य् असत्यम् एवैवं देहाद् देहान्तरं स नः
असत्यम् एव म्रियते त्व् असत्यं जायते पुनः । जीवस् स्वप्रतिभासेन स्वप्नवत् स्वान्यरूपवत्
कालेनैतावता रूपम् इदं त्याज्यं मयेत्य् असौ । प्राकृतं निश्चयं रूढं भवत्य् अनुभवत् स्वतः
वस्तु दृष्टम् अदृष्टं च स्वप्ने समनुभूयते । जीवस्वप्नं जगद्रूपं विद्धि वेद्यविदां वर
अजाग्रद्द्रष्टृदृश्यो यस् सो ऽभिधानादिना विना । न स्वप्नो भिद्यते स्वस्माद् अच्छात् संवित्तिमात्रकात्
अन्यपूर्वाभिधबृहत्स्वप्नं पश्यति ना यथा । अप्राग्दृष्टं तथैषा स्वं चेतनं चित् प्रपश्यति
प्राक्कृता वासनाद्याशु पौरुषेणैव जीयते । ह्यःकुकर्माद्य यत्नेन प्रयाति हि सुकर्मताम्
मोक्षाद् ऋते न शाम्यन्ति जीवानां चक्षुरादयः । उन्मज्जन्ति निमज्जन्ति केवलं देशकालतः
चित्त्वस्य कलनात् तस्य देहो ऽग्र इव तिष्ठति । पञ्चात्मा भावितो ऽसत्यो महायक्षश् शिशोर् इव
मनो बुद्धिर् अहङ्कारस् तथा तन्मात्रपञ्चकम् । इति पुर्यष्टकं प्रोक्तं देहो ऽसाव् आतिवाहिकः
अमूर्त एव चित्तात्मा खत्वम् अस्यातिपीनता । वाततास्य महागुल्फो देहतास्य सुमेरुता
द्विरवस्थः क्रमेणैष निरवस्थस् तु मुक्तिभाक् । सुषुप्ततैकावस्थास्य जडा क्रोडीकृतोदया
स्वप्नतास्येतरावस्था देहप्रत्ययशालिनी । आमोक्षं भ्रमतीहायम् इति स्थावरजङ्गमैः