एवं भुसुण्डवृत्तान्तः कथितस् ते मयानघ । अनया प्रज्ञया तीर्णो भुसुण्डो मोहसङ्कटात्
एतां दृष्टिम् अवष्टभ्य स्वप्राणाभ्यासपूर्विकाम् । भुसुण्डवन् महाबाहो भव तीर्णभवार्णवः
यथा ज्ञानेन योगेन सन्तताभ्यासजन्मना । भुसुण्डो ऽवाप्तवान् प्राप्यं तथा साधय तत् पदम्
असक्तबुद्धयस् सन्तो भुसुण्डवद् अवस्थितिम् । प्राप्नुवन्ति परे तत्त्वे प्राणापानावलोकिनः
एता विचित्रा भवता श्रुता विज्ञानदृष्टयः । इदानीं धियम् आलम्ब्य यथेच्छसि तथा कुरु
भगवन् भवता भूमिभास्वता ज्ञानरश्मिभिः । हार्दम् उद्दामदौरात्म्यं प्रमृष्टम् अखिलं तमः
प्रबुद्धास् स्मः प्रहृष्टास् स्मः प्रविष्टास् स्मस् स्वम् आस्पदम् । स्थितास् स्मो ज्ञातविज्ञेया भवन्तो ह्य् अपरा इव
अहो भुसुण्डचरितं परं विस्मयकारकम् । भगवन् भवता प्रोक्तम् उत्तमार्थावबोधदम्
भुसुण्डचरिते ब्रह्मन्न् एतस्मिन् यत् त्वया विभो । तच् छरीरगृहं प्रोक्तं मांसचर्मास्थिनिर्मितम्
तत् केन नाम रचितं कुतो वा तत् समुत्थितम् । कथं वा स्थितिम् आयातं को वा तत्रावतिष्ठते
परमार्थावबोधाय दोषापाकरणाय च । शृणु राघव तत्त्वेन वक्ष्यमाणम् इदं मया
अस्थिस्थूणं नवद्वारं रक्तमांसावलेपनम् । शरीरसदनं राम न केनचिद् इदं कृतम्
आभासमात्रम् एवेदम् इत्थम् एवावभासते । द्विचन्द्रविभ्रमाकारं सद् असच् च व्यवस्थितम्
द्विचन्द्रविभ्रमविधौ द्विचन्द्रत्वं सद् एव हि । वस्तुतश् चैक एवेन्दुस् स्थितिर् देहे तथैव हि
देहप्रत्ययकाले हि देहो ऽयं सन् व्यवस्थितः । असन्न् एव वस्तुतस् स प्रोक्तस् सदसदात्मकः
स्वप्नस् स्वप्नविधौ सत्यस् त्व् अन्यदा स मुधैव हि । बुद्बुदो बुद्बुदविधौ सत्यो मिथ्यैव चान्यदा
देहो देहावधौ सत्यो ऽप्य् असत्य इतरावधौ । प्रतिभासावधौ तापे जलं सद् असद् अन्यदा
प्रतिभासावधौ देहस् सन्न् असंस् त्व् अन्यदा स्मृतः । आभासमात्रम् एवेदम् इत्थं सम्प्रति भासते
अयं नामाहम् इत्य् अन्तर् गृहीतमननं स्थितम्
मांसास्थिमयनिर्माणं देहो नान्यद् इति भ्रमम् । त्यज सङ्कल्पनिर्माणा देहास् सन्ति सहस्रशः
वरतल्पगतो येन स्वप्ने देहेन दिक्तटम् । परिभ्रमसि हे राम स देहस् ते क्व संस्थितः
जागरायां मनोराज्ये येन स्वर्गपुरान्तरम् । परिभ्रमसि मेरुं वा स देहस् ते क्व संस्थितः
स्वप्नेष्व् अपि च यस् स्वप्नस् तत्र येन महीतटान् । परिभ्रमसि हे राम स देहस् ते क्व संस्थितः
गतैर् देहैर् मनोराज्ये महाविभवभूमिषु । परिभ्रमसि येनेह स देहस् ते क्व संस्थितः
मनोराज्ये मनोराज्ये विचित्रा या जगत्क्रियाः । प्रकरोषि महाबाहो यैर् देहैस् ते क्व संस्थिताः
विलासिन्यानुरागिण्या येन सङ्कल्पकान्तया । निर्वृतिं यासि देहेन स देहस् ते क्व संस्थितः
एते राम यथा देहा मानसस्पन्दसन्मयाः । तथैव तादृगारम्भो देहो ऽयं मानसस् स्मृतः
इदं धनम् अयं देहो देशो ऽयम् इति यो भ्रमः । तत् सर्वं चित्तवीर्यस्य सङ्कल्पस्य विजृम्भितम्
दीर्घं स्वप्नम् इमं विद्धि दीर्घं वा चित्तविभ्रमम् । दीर्घं वापि मनोराज्यं संसारं रघुनन्दन
प्रबोधम् एष्यसि यदा परम् आत्मेच्छया स्वया । द्रक्ष्यसि त्वं तदा सम्यग् इदम् ऊर्ध्वाद् अधो यथा