यद् एव भावयत्य् एषा तद् एव भवति क्षणात् । नटवद् भूमिकां त्यक्त्वा स्वम् आयाति चिराद् वपुः
देवो नागो ऽसुरो यक्षो रक्षः पुङ्किन्नरो गजः । आत्मैवास्या विलासिन्या जगन्नट्याः प्रनृत्यति
बद्ध्वात्मानं रुदित्वा च कोशकारः क्रिमिर् यथा । चिरात् केवलताम् एति स्वयं संवित् स्वभावतः
जगज्जलधिजालानां संविज् जलम् अलं तथा । यथैवापूर्य दिक्चक्रं स्फुरत्य् अद्र्यादितां गता
द्यौः क्षमा वायुर् आकाशं पर्वतास् सरितो दिशः । इत्य् अस्या वीचयः प्रोक्तास् संवित्सलिलसन्ततेः
संविन्मात्रं जगत् सर्वं द्वितीया नास्ति कल्पना । इत्य् एव सम्यग्ज्ञानेन संविद् गच्छति नान्यताम्
यदा न विन्दते किञ्चित् स्पन्दते न न चोपति । स्वात्मन्य् एव स्थितिं याति संविन् नालिप्यते तदा
अथास्यास् संविदो राम सन्मात्रं बीजम् उच्यते । सत्त्वमात्राद् उदेत्य् एषा प्राकाश्यम् इव तेजसः
द्वे रूपे तत्र सत्ताया एकं नानाकृति स्थितम् । द्वितीयम् एकरूपं तु विभागो ऽयं तयोश् शृणु
घटता पटता तत्ता त्वत्ता मत्तेति कथ्यते । सत्तारूपं विभागेन यत् तु नानाकृति स्थितम्
विभागं तु परित्यज्य सत्तैकात्मतया ततम् । सामान्येनैव सत्ताया रूपम् एकम् उदाहृतम्
विशेषं सम्परित्यज्य सन्मात्रं यद् अलेपकम् । एकरूपं महारूपं सत्तायास् तत् परं विदुः
रूपं नानाकृतित्वेन सत्ताया न कदाचन । असंवेद्यं सम्भवति तस्माद् एतद् अवस्तुकम्
एकरूपं तु यद् रूपं सत्ताया विमलात्मकम् । न कदाचन तद् याति नाशं नापि च विस्मृतिम्
कालसत्ता कलासत्ता वस्तुसत्तेयम् इत्य् अपि । विभागकलनां त्यक्त्वा सन्मात्रैकपरो भव
कालसत्ता खसत्ता च प्रोन्मुक्तकलना सती । यद्य् अप्य् उत्तमसद्रूपा तथाप्य् एषा न वास्तवी
विभागकलना यत्र विभिन्नमतदायिनी । नानाताकारणं दृष्टा तत् कथं पावनं भवेत्
सत्तासामान्यम् एवैकं भावयन् केवलं वपुः । परिपूर्णः परानन्दी तिष्ठाभरितदिग्भरः
सत्तासामान्यमात्रस्य या कोटिः कोविदेश्वर । सैवास्य बीजतां याता तत एष प्रवर्तते
सत्तासामान्यपर्यन्तं यत् तत् कलनयोज्झितम् । पदम् आद्यम् अनाद्यन्तं तस्य बीजं न विद्यते
संविल् लयं याति तत्र निर्विकारं च तिष्ठति । भूयो नावर्तते दुःखे तत्र लब्धवती पदम्
तद् धेतुस् सर्वहेतूनां तस्य हेतुर् न विद्यते । स सारस् सर्वसाराणां तस्मात् सारो न विद्यते
तस्मिंश् चिद्दर्पणे स्फारे समग्रा वस्तुदृष्टयः । इमास् ताः प्रतिबिम्बन्ति सरसीव तटद्रुमाः
सर्वे भावा इमे तत्र स्वदन्ते स्वादधारिणि । षड्रसा इव जिह्वायां प्रकटत्वं प्रयान्ति च
तत् खाद् अच्छतरस्यापि चिदाकाशस्य वै पदम् । सर्वेषां स्वादजातानाम् अलम् आस्वादनं च तत्
जायते वर्तते चैव वर्धते दृश्यते तथा । सन्तिष्ठते विगलति तत्राङ्ग जगतां गणः
तत् तद् गुरु गरिष्ठानां तत् तल् लघु लघीयसाम् । तत् तत् स्थूलं स्थविष्ठानाम् अणीयस् तद् अणीयसाम्
दविष्ठानां दविष्ठं तद् अन्तिकानां तद् अन्तिकम् । कनिष्ठानां कनिष्ठं तज् ज्येष्ठं तज् ज्यायसाम् अपि
तेजसाम् अपि तत् तेजस् तमसाम् अपि तत् तमः । वस्तूनाम् अपि तद् वस्तु दृशाम् अप्य् अङ्ग दृक् परा
तत् तत् किञ्चिन् नकिञ्चिच् च तत् तद् अस्ति च नास्ति च । तत् तद् दृश्यं अदृश्यं च तत् तद् अस्मि न चास्मि च