न जायते न म्रियते नाभिवाञ्छति नोज्झति । न मुक्तो न च बद्धो ऽयम् आत्मा सर्वस्य सर्वदा
आत्मावबोधाभ्युदिता निरात्मन्य् आत्मतां गता । सर्परज्जुभ्रमाकारा भ्रान्तिर् दुःखाय केवलम्
अनादित्वान् न जातो ऽयम् अजातत्वान् न नश्यति । आत्मात्मव्यतिरिक्तं तु नाभिवाञ्छत्य् असम्भवात्
दिक्कालाद्यनवच्छेदान् न बद्धो ऽयं कदाचन । बन्धाभावे ऽप्य् अमुक्तिस् स्याद् अमोक्षस् तेन स स्मृतः
एवङ्गुणविशिष्टो ऽयम् आत्मा सर्वस्य राघव । अविचारवशान् मूढो लोको ऽयं परिरोदिति
सम्यगालोकिताशेषपूर्वापरजगत्क्रमः । मा शोकं गच्छ सुमते मौर्ख्योपहतलोकवत्
द्वे एव कलने त्यक्त्वा मोक्षबन्धात्मिके सदा । विदुषा व्यवहर्तव्यं यन्त्रेणेवात्ममौनिना
न मोक्षो नभसः पृष्ठे न पाताले न भूतले । मोक्षो हि चेतो विमलं सम्यग्ज्ञानावबोधितम्
सकलाशास्व् असंसक्त्या यस् स्वयं चेतसः क्षयः । स मोक्षनाम्ना कथितस् तत्त्वज्ञैर् आत्मदर्शिभिः
यावत् प्रबोधो विमलो नोदितस् तावद् एव सः । मौर्ख्यदीनतया राम भक्त्या मोक्षो ऽभिवाञ्छ्यते
चिरं प्रबोधम् आसाद्य चित्ते ऽवितततां गते । दश मोक्षा न वाञ्छ्यन्ते किम् उतैको हि मोक्षकः
अयं मोक्षस् त्व् अयं बन्धः पेलवां कलनाम् इमाम् । परित्यज्य महात्यागी त्वं त्वम् एव भवाभवः
परिगलितविकल्पतां प्रयातस् सगरसुतौघनिखातमेखलाङ्कम् । अवनिवलयम् अन्तरस्तसङ्गश् चिरम् अनुपालय सर्वदोदितश्रीः
लीलयापश्यति वपुः कलनात्मनि जायते । रम्यस्यापश्यतो वक्त्रं हृदि दौरूप्यधीर् इव
तद्वशाद् इयम् आयाता महती मेदुरोदरा । माया मदमहाशक्तिस् सुरास्वादलवाद् इव
तयानया विकारिण्या तदतद्भावभूतया । इदं सम्पन्नम् अखिलं तापाद् इव मरौ पयः
मनो बुद्धिर् अहङ्कारो वासनाश् चेन्द्रियाण्य् अपि । एवङ्कल्पितनामाङ्कस् स्फुरत्य् आत्माब्धिर् अम्बुभिः
चित्ताहङ्कारयोर् द्वित्वं वचस्य् अस्ति न वस्तुतः । यच् चित्तं स ह्य् अहङ्कारो यो ऽहङ्कारो मनो हि तत्
व्यतिरिक्तं हिमाच् छौक्ल्यम् इति सङ्कल्प्यते यथा । मुधैव कल्प्यते भेदश् चित्ताहङ्कारयोस् तथा
मनोऽहङ्कारयोर् अन्तर् द्वयोर् एकतरक्षये । क्षीणे द्वे एव हि यथा पटशौक्ल्ये पटक्षये
तुच्छां मोक्षधियं त्यक्त्वा बन्धबुद्धिं तथैषणाः । सुवैराग्यविवेकाभ्यां केवलं क्षपयेन् मनः
मोक्षो मे ऽस्त्व् इति चिन्ता चेज् जाता तद् व्युत्थितं मनः । मननोत्के मनस्य् उच्चैर् वपुर् दोषाय केवलम्
आत्मन्य् अतीते सर्वस्मात् सर्वरूपे ऽथ वा तते । को बन्धः कश् च वा मोक्षो निर्मूलं मननं कुतः
वायुस् स्पन्दनधर्मत्वाद् यदा लगति देहके । तदा स्फुरति हस्ताङ्गरसनापल्लवावली
पादपे पल्लवश्रेणीं चालयत्य् अनिलो यथा । तथैवाङ्गावलीं वायुर् देहे सञ्चालयत्य् अलम्
चित् सर्वव्यापिनी सूक्ष्मा न चला न च चाल्यते । न स्वतस् स्पन्दम् आयाति देवाचल इवानिलैः
प्रतिबिम्बितसर्वार्था केवलं स्वात्मनि स्थिता । प्रकाशयति बोधेन जगन्तीमानि दीपवत्
तत्र को ऽयं मुधा मोहो भवताम् अतिदुःखदः । अयं सो ऽहं ममाङ्गानि ममेदं चेति दुर्धियाम्
अनिच्छलोलत्वान् नुन्नदृषदारावराशिवत् । ज्ञत्वकर्तृत्वभोक्तृत्वक्रिया समुपलभ्यते
तत्रायम् आत्मा सम्मन्ता भोक्ता कर्तेति जायते । मुधैवाज्ञानतापोत्था मृगतृष्णेव वासना