इत्य् एतद् एव तत् सत्यम् अत्रैवाङ्ग स्थितिं कुरु । न बन्धो ऽस्ति न मोक्षो ऽस्ति कदाचित् कस्यचित् क्वचित्
सर्वम् आत्ममयं शान्तम् इत्य् एव प्रत्ययं स्फुटम् । सबाह्याभ्यन्तरं राम सर्वत्र दृढतां नय
सुखी दुःखी च मूढो ऽस्मीत्य् एता दुर्दृष्टयस् स्मृताः । आसु चेद् वस्तुबुद्धिस् ते तच् चिरं दुःखम् एष्यसि
यः क्रमश् शैलतृणयोः कौशेयोपलयोस् तथा । साम्यं प्रति स एवोक्तः परमात्मशरीरयोः
यथा शीतोष्णयोर् ऐक्यं कथास्व् अपि न दृश्यते । जडप्रकाशयोश् श्लेषो न तथात्मशरीरयोः
यथा तेजस्तिमिरयोर् न सम्बन्धो न तुल्यता । अत्यन्तभिन्नयो राम तथा ह्य् आत्मशरीरयोः
देहश् चलति वातेन तेनैवायाति गच्छति । शब्दं करोति तेनैव देहनाडीविलासिना
शब्दः कचटतप्रायस् स्फुरत्य् अन्तस् समीरणे । यथा प्रजायते वंशाद् देहरन्ध्रात् तथैव हि
कनीनिकापरिस्पन्दश् चक्षुस्स्पन्दश् च मारुतात् । इन्द्रियस्फुरणं चैव संवित् केवलम् आत्मनः
आकाशोपलकुड्यादौ सर्वत्रात्मदशा स्थिता । प्रतिबिम्बम् इवादर्शे चित्त एव च दृश्यते
शरीरालयम् उत्सृज्य यत्र चित्तविहङ्गमः । स्ववासनावशाद् याति तत्रैवात्मानुभूयते
यत्र पुष्पं तत्र गन्धसंविदस् संस्थिता यथा । यत्र चित्तं हि तत्रात्मसंविदस् संस्थितास् तथा
सर्वत्र स्थितम् आकाशम् आदर्शे प्रतिबिम्बते । यथा तथात्मा सर्वत्र स्थितश् चेतसि दृश्यते
अपाम् अवनतं स्थानम् आस्पदं भूतले यथा । अन्तःकरणम् एवात्मसंविदाम् आस्पदं तथा
सत्यासत्यं जगद्रूपम् अन्तःकरणबिम्बिता । आत्मसंवित् तनोतीदम् आलोकम् इव सूर्यभाः
अन्तःकरणम् एवातः कारणं भूतसंसृतौ । आत्मा सर्वातिगत्वात् तु कारणं सद् अकारणम्
अविचारणम् अज्ञानं मौर्ख्यम् आहुर् महाधियः । संसारसंसृतौ सारम् अन्तःकरणकारणम्
असम्यक्प्रेक्षणान् मोहाच् चेतस् सत्तां गृहीतवत् । सम्मोहबीजकणिकां तमो ऽर्कद्रवणाद् इव
यथाभूतात्मतत्त्वैकपरिज्ञानेन राघव । असत्ताम् एत्य् अलं चेतो दीपेनेव तमः क्षणात्
संसारकारणम् अतस् स्वयं चेतो ऽविचारणात् । जीवो ऽन्तःकरणं चित्तं मनश् चेत्यादिनामकम्
एतास् सञ्ज्ञाः प्रभो बह्व्यश् चेतसो रूढिम् आगताः । कथम् इत्य् एव कथय मयि मानद सिद्धये
सर्वे भावा इमे नित्यम् आत्मतत्त्वैकरूपिणः । चित्रास् तरङ्गककणा जलैककलिता यथा
आत्मा स्पन्दैकरूपात्मा स्थितस् तेषु क्वचित् क्वचित् । तरङ्गेषु विलोलेषु पयो व्योमामलं यथा
क्वचिद् अस्पन्दरूपात्मा स्थितस् तेषु महेश्वरः । तरङ्गत्वम् अयातेषु जलभावो जलेष्व् इव
तत्रोपलादयो भावा अलोला आत्मनि स्थिताः । सुराफेनवद् उत्स्पन्दा लोलास् तु पुरुषादयः
तत्र तेषु शरीरेषु सर्वशक्तितयात्मना । कलिताज्ञानकलना तेनाज्ञानम् असौ श्रितः
तद् अज्ञानम् अनन्तात्मरूषितं जीव उच्यते । स संसारी महामोहमायापञ्जरकुञ्जरः
जीवनाज् जीव इत्य् उक्तो ऽहम्भावश् चाप्य् अहन्तया । बुद्धिर् निश्चायकत्वेन सङ्कल्पकलनान् मनः
प्रकृतिः प्रकृतत्वेन देहो दिग्धतया स्थितः । जडः प्रकृतिभावेन चेतनस् स्वात्मसत्तया
जडाजडदृशोर् मध्ये यत् तत्त्वं पारमात्मिकम् । तद् एतद् एव नानात्वं नानासञ्ज्ञाभिर् आगतम्