दिनकरकरशुष्कं विप्रकङ्कालकं तज् झगिति च करकोटौ बद्धखट्वाङ्गसङ्गा । सकलविबुधवन्द्या खिङ्खिनी देवदेवी निशि नवरतनृत्ता काचकान्तिं चकार
इत्य् उद्दालकदेहको ऽद्य विलसन्मायूरबर्हव्रजव्यालोलाब्दलवे नवे विवलिते मन्दारमालागणैः । शेते खिङ्खिनिकामहाभगवतीलीलाललामे लताजाले भृङ्ग इवान्तपुष्पपटले पश्चाद् उपागच्छति
एषोद्दालकचित्तवृत्तिकलनावल्ली विवेकस्फुरत्स्वानन्दप्रविकासभासिकुसुमा हृत्कानने विस्तृते । रूढा यस्य कदाचिद् एव विलसद्रम्येव सच्छायया नासाव् एति वियोगम् एति च फलेनोच्चैस्तरां सङ्गमम्
क्रमेणानेन रिपुहन् विचार्यात्मानम् आत्मना । विश्रान्तिम् एति वितते पदे पद्मदलेक्षण
शास्त्रार्थगुरुचेतोभिस् तावत् तावद् विचार्यते । सर्वदृश्यक्षयाभ्यासाद् यावद् आसाद्यते परम्
वैराग्याभ्यासशास्त्रार्थप्रज्ञागुरुयमक्रमैः । पदम् आसाद्यते पुण्यं प्रज्ञयैवैकयाथ वा
सम्प्रबोधवती तीक्ष्णा कलङ्करहिता मतिः । सर्वसामग्र्यहीनापि प्राप्यं प्राप्नोति शाश्वतम्
भगवन् भूतभव्येश कश्चिज् ज्ञातसमाधिकः । प्रबुद्ध इति विश्रान्तो व्यवहारपरो ऽपि सन्
कश्चिद् एकान्तम् आश्रित्य समाधिनियतस् स्थितः । तयोस् तु कतरश् श्रेयान् इति मे भगवन् वद
इमं गुणसमाहारम् अनात्मत्वेन पश्यतः । अन्तश्शीतलता यासौ समाधिर् इति कथ्यते
दृश्यैर् मम न सम्बन्ध इति निश्चित्य शीतलः । कश्चित् संव्यवहारस्थः कश्चिद् ध्यानव्यवस्थितः
द्वाव् एतौ राम सुसमाव् अन्तश् चेत् परिशीतलौ । अन्तश्शीतलता या स्यात् तद् धनं तत् तपःफलम्
समाधिस्थानकस्थस्य चेतश् चेद् वृत्तिचञ्चलम् । तत् तस्य तत् समाधानं समम् उन्मत्तताण्डवैः
उन्मत्तताण्डवस्थस्य चेतश् चेत् क्षीणवासनम् । तद् अस्योन्मत्तनृत्तं तत् समं बुद्धसमाधिना
व्यवहारी प्रबुद्धो यः प्रबुद्धो यो वने स्थितः । द्वाव् एतौ पुरुषौ नूनम् असन्देहपदं गतौ
अकर्तृ कुर्वद् अप्य् एतच् चेतः प्रतनुवासनम् । दूरे गतमना जन्तुः कथासंश्रवणे यथा
अकुर्वद् अपि कर्त्र् एव चेतः प्रघनवासनम् । निस्स्पन्दाङ्गम् अपि स्वप्ने श्वभ्रपातस्थिताव् इव
चेतसो यद् अकर्तृत्वं तत् समाधानम् उत्तमम् । तं विद्धि केवलीभावं सा शुभा निर्वृतिः परा
चेतश्चलाचलत्वं हि परमं कारणं स्मृतेः । ध्यानाध्यानदृशोस् तेन तद् एवानङ्कुरं कुरु
अवासनं स्थिरं प्रोक्तं मनो ध्यानं तद् एव च । स एव केवलीभावश् शान्तं तत्रैव तत् सदा
तनुवासनम् अप्य् उच्चैःपदायोद्यतम् उच्यते । अवासनं मनो ऽकर्तृपदं तस्माद् अवाप्यते
घनवासनम् एतत् तु चेतः कर्तृत्वभावनम् । सर्वदुःखप्रदं तस्माद् वासनास् तनुताम् नयेत्
प्रशान्तजगदास्थो ऽन्तर् वीतशोकभयैषणः । स्वस्थो भवति येनात्मा स समाधिर् इति स्मृतः
चेतसा सम्परित्यज्य सर्वभावान् सभावनान् । यथा तिष्ठसि तिष्ठ त्वं तथा शैले गृहे ऽथ वा
गृहम् एव गृहस्थानां सुसमाहितचेतसाम् । शान्ताहङ्कृतिदोषाणां विजना वनभूमयः
अरण्यसदने तुल्ये समाहितमनोदृशाम् । महताम् इह भूतानां भूतानां महताम् इव
शाम्यच्चित्तमहाभ्रस्य जनजालोज्ज्वलान्य् अपि । नगराण्य् एव शून्यानि वनान्य् अवनिपात्मज
वृत्तिमच्चित्तमत्तस्य निर्जनानि वनान्य् अपि । नगराणि महालोकपूर्णानि परवीरहन्
व्युत्थितं चित्तम् अभ्येति भ्रमे शान्ते सुषुप्तताम् । निर्वाणम् एति निर्वाणं यथेच्छसि तथा कुरु
सर्वभावपदातीतं सर्वभावात्मकं च वा । यः पश्यति सदात्मानं स समाहित उच्यते