कदाचिद् आन्तरार्काभं तेजो दृष्ट्वान्तरे मनः । विषयोन्मुखतां यातं तस्य तामरसेक्षण
अन्तर् आन्ध्यतमस्त्यागं कृत्वा विषयलम्पटम् । तस्योड्डीय मनो याति कदाचित् त्रस्तपक्षिवत्
बाह्यान् आभ्यन्तरान् स्पर्शांस् त्यक्त्वा निद्रां च तन्मनः । तमस् तेजश् च नो लेभे कदाचिच् छाश्वतीं स्थितिम्
इति पर्याकुलास्व् अन्तस् सो ऽलुठद् ध्यानवृत्तिषु । दरीष्व् अन्वहम् उग्रासु वातभग्न इव द्रुमः
अतिष्ठल् लूनसंरूढमना मननसङ्कटे । यथा दोलायितवपुस् तृणं तीरतरङ्गके
अथ पर्याकुलमतिर् विजहारारतिर् गिरौ । प्रत्यहं दिवसाधीशो महामेराव् इवैककः
समग्रभूतदुष्प्रापाम् एकदा प्राप कन्दराम् । संशान्तसर्वसञ्चारां मुनिर् मोक्षदशाम् इव
अपर्याकुलितां वातैर् अप्राप्तमृगपक्षिणीं । अदृष्टां देवगन्धर्वैः परमाकाशशोभनाम्
पुष्पप्रकरसञ्छन्नां मृदुशाद्वलकोमलाम् । ज्योतीरसाश्मसम्प्रोतैः कृतां मरकतैर् इव
सिद्धगीतलसच्छायां प्रकटां रत्नदीपकैः । सुगुप्तां वनदेवीनाम् अन्तःपुरकुटीम् इव
न लोचनाहितालोकां नात्युष्णां नातिशीतलाम् । शारदस्योदितार्कस्य हेमगौरीं प्रभाम् इव
नाल्पालोकपरिम्लानां कोमलाशब्दमारुताम् । मञ्जरीजटिलोपान्तां बालां मालावतीम् इव
उपशमपदवीम् इवात्तरूपां कमलजविश्रमणाय योग्यरूपाम् । कुसुमनिकरकोमलाभिरामां सरसिजकोटरसुन्दरीं समन्तात्
स तां विवेश धर्मात्मा गन्धमादनकन्दराम् । चिरभ्रमणसम्प्राप्ताम् अलिः पद्मकुटीम् इव
समाधानोन्मुखतया प्रविशन् स व्यराजत । सर्गव्यापारविरताव् आत्मपुर्याम् इवाब्जजः
चकारासनम् आनीलैः पत्त्रैर् अन्तस्स्थगुच्छकम् । मृदु मेघविधिर् वृन्दम् आम्भोदम् इव तत्र सः
तस्य प्रसारयाम् आस पृष्ठे चारु मृगाजिनम् । नीलरत्नतटे मेरोस् ताराशारम् इवाम्बरम्
तत्रोपाविशद् आवेशं चैतसं तनुतां नयन् । अन्तश्शुद्धवपुश् शृङ्गे वृष्टमूक इवाम्बुदः
बुद्धवत् सुदृढाबद्धपद्मासन उदङ्मुखः । पार्ष्णिभ्यां वृषणौ धृत्वा चकार ब्राह्मम् अञ्जलिम्
वासनाभ्यस् समाहृत्य मनोमृगपरिप्लुतम् । निर्विकल्पसमाध्यर्थं चकारेमां विचारणाम्
अयि मूर्ख मनः को ऽर्थस् तव संसारवृत्तिभिः । धीमन्तो न निषेवन्ते पर्यन्ते दुःखदां क्रियाम्
अनुधावति यो भोगांस् त्यक्त्वा शमरसायनम् । स त्यक्तमन्दारवनः प्रयाति विषजङ्गलम्
यदि यासि महीरन्ध्रं ब्रह्मलोकम् अथापि वा । तन् न निर्वृतिम् आयासि त्वं विनोपशमामृतम्
आशाशतावपूर्णत्वं त्वम् इदं सर्वदुःखदम् । त्यज याहि परं श्रेयः पदम् एकान्तसुन्दरम्
इमा विचित्राः कलना भावाभावमयात्मिकाः । दुःखायैव तवोग्राय न सुखाय कदाचन
शब्दादिकाभिर् एताभिः किं मूढ हतवृत्तिभिः । भ्रमस्य् अविरतं व्यर्थम् एव मण्डूकिका यथा
मनोमण्डूकिके व्यर्थम् इयन्तं कालम् अन्धया । भ्रमन्त्या भुवनं विष्वक् किं समासादितं त्वया
यस्मात् किञ्चित् तद् आप्नोषि यस्मिन् भजसि निर्वृतिम् । तस्मिंश् चित्त शमे मूर्ख नानुबध्नासि किं पदम्
आगत्य श्रोत्रतां मूर्ख व्यर्थोत्थानोपबृंहिताम् । धिया शब्दानुसारिण्या मृगवन् मा क्षयं व्रज
त्वक्ताम् आगत्य दुःखाय स्पर्शोन्मुखतयानया । मूर्ख मा बद्धताम् एहि गजीलुब्धगजेन्द्रवत्