तस्यैकदेशे वितते रत्नसानौ मनोरमे । मुनिभिस् स्नानपानार्थं व्योमगङ्गावतारिता
तस्यास् त्रिपथगायास् तु तीरे विकसितद्रुमे । रत्नाद्रितटविद्योतकचत्कनकपङ्कजे
आसीद् अभ्युदितज्ञानस् तपोराशिर् उदारधीः । मुनिर् दीर्घतपा नाम तपोमूर्तिम् इवास्थितः
मुनेर् बभूवतुस् तस्य द्वौ पुत्राव् इन्दुसुन्दरौ । पुण्यपावननामानौ द्वौ कचाव् इव वाक्पतेः
स ताभ्यां सह पुत्राभ्यां भार्यया सह चैकया । उवास सरितस् तीरे तस्मिन् सफलपादपे
अथ काले तयोस् तस्य पुत्रयोर् ज्ञानवान् अभूत् । पुण्यनामा वयोज्येष्ठो गुणज्येष्ठश् च राघव
पावनो ऽर्धप्रबुद्धो ऽभूत् पूर्वसन्ध्याम्बुजं यथा । मौर्ख्याद् अतिगतो नान्तः पदं लोलम् इवास्थितः
ततो वहत्य् अकलिते काले कलितकारणे । संवत्सरगणे क्षीणे दीने देहे गतायुषि
अस्माद् भङ्गुरभूताढ्याद् वृत्तान्तभरभीषणात् । रतिम् उत्सृज्य संसाराज् जराजर्जरजीवितः
कलनापक्षिणीनीडं देहं दीर्घतपा मुनिः । जहौ गिरिगुहागेहे भारं वैवधिको यथा
प्रशान्तकलनारम्भं चेत्यरिक्तचिदास्पदम् । पदं जगाम नीरागं पुष्पगन्ध इवाम्बरम्
अथ भार्या मुनेर् देहं प्राणापानविवर्जितम् । दृष्ट्वाविलुठितं भूमौ विनालम् इव पङ्कजम्
चिरम् अभ्यस्तया योगयुक्त्या पतिवितीर्णया । तत्याज तनुम् अम्लानां षट्पदी पद्मिनीम् इव
भर्तारम् एवानुययौ जनस्यादृश्यतां गतम् । प्रभागगनकोशस्थम् अस्तं यातम् इवोडुपम्
मातापित्रोस् तु गतयोर् और्ध्वदैहिककर्मणि । पुण्य एव स्थिते ऽव्यग्रे पावनो दुःखम् आययौ
शोकोपहतचित्तो ऽसौ भ्रमन् काननवीथिषु । ज्यायांसम् अनवेक्ष्यैव पावनो विललाप ह
अथौर्ध्वदैहिकं कृत्वा मातापित्रोर् उदारधीः । आययौ विपिने पुण्यः पावनं शोकलालसम्
किं पुत्र घनतां शोकं नयस्य् आन्ध्यैककारणम् । बाष्पधाराकरं घोरं प्रावृट्काल इवाम्बुदम्
पिता तव महाप्राज्ञ गतस् सार्धं त्वदम्बया । स्वाम् एव परमां आत्मपदवीं मोक्षनामिकाम्
तत् स्थानं सर्वजन्तूनां तद् रूपं विदितात्मनाम् । स्वं भावम् अभिसम्पन्ने किं पितर्य् अभिशोचसि
किम् ईदृशी त्वया बद्धा भावनेह विमोहजा । संसारे यद् अशोच्यो ऽपि त्वया तातो ऽनुशोच्यते
न सैव भवतो माता नासाव् एव पिता तव । न भवान् एव तनयस् तयोर् निस्सङ्ख्यपुत्रयोः
मातापितृसहस्राणि समतीतानि ते सुत । बहून्य् अम्बुप्रवाहस्य निम्नानीव वने वने
असङ्ख्यपुत्रयोर् नैव भवान् एव सुतस् तयोः । सरित्तरङ्गवत् पुत्र गताः पुत्रगणा नृणाम्
अस्मत्पित्रोर् अतीतानि पुत्रलक्षाण्य् अनेकशः । पत्त्रकोरकवृन्दानि लतापादपयोर् इव
मित्रबान्धववृन्दानि जन्तोर् जन्मनि जन्मनि । ऋताव् ऋताव् अतीतानि फलानीव महातरोः
शोचनीया यदि स्नेहान् मातापितृसुतास् सुत । तद् अतीता न शोच्यन्ते किम् अजस्रं सहस्रशः
प्रपञ्चो ऽयं महाभाग दृश्यते जागतो भ्रमः । परमार्थेन तु प्राज्ञ नास्ति मित्रं न बान्धवः
मनाग् अपीह हि भ्रातः परमार्थे न विद्यते । महत्य् अपि चिरात् तप्ते मराव् इव पयोलवः
एता याः प्रेक्षसे लक्ष्मीश् छत्त्रचामरचञ्चलाः । स्वप्न एव महाबुद्धे दिनानि त्रीणि पञ्च वा