लीला स्वप्रियं क्रीडायाम् आलिङ्ग्य पुनः सः तां आलिङ्गितवान्। मृत्युपारमत्य उत्तिष्ठन् राजा पुनः पुनः महोत्सवम् अनुभूतवान्। तस्य समये राजमहलः हर्षविलासेन मदितैः जनैः पूर्णः अभवत्, गीतवाद्यनिनादैः गुञ्जितः। तत्र जयशुभमङ्गलध्वनिः गम्भीरः अभवत्, सभा स्त्रीसमूहैः परिवृतैः प्रसन्नपुष्टजनैः कुटुम्बितः। सिद्धविद्याधरैः पुष्पवृष्टिः वातम् शीतलयति, तत्र अनाहतध्वनिः, मृदङ्गमुरजकाहलशङ्खदुन्दुभीनिनादः च गुञ्जति। महागजाः उच्चैः विस्तीर्णशुण्डाः उद्यन्ति, ताण्डवविलासैः स्त्रीणां हस्ततालैः सभाः निनादितः। तत्र मिलितजनानां कलकलः, विविधदानानां प्रस्तुति, हारमालाविलासः च आसीत्। मन्त्रीनृपप्रजाभिः विदारितवस्त्रैः आकाशः पद्मक्षेत्रवत् अभवत्, नर्तकसमूहैः रक्तः। मदोत्कटस्त्रीणाम् क्रीडायाम् कर्णकुण्डलविलासः, ग्रीवाविलासः, नर्तकपदपुष्पधूलिः च वातम् पूरयति। मेघच्छत्रम् वस्त्रशालावद् राजमहलचत्वराणि सोमवत् नर्तयन्त्यः कुलस्त्रियः मुखैः शोभितम्। दूरदेशीयैः जनैः गीतमालिका गायन्ति—राजा स्वात्मा च प्रियतमा परलोकात् पुनः आगतौ। एतेषां घटनानां श्रवणात् पद्मराजः चतुर्सागरजलैः स्नानम् अकरोत्। ततः पुरोहितमन्त्रिणः राजानम् अभिषिञ्चन्, यथा देवाः इन्द्रम् पुनः सौभाग्यप्राप्तौ अभिषिञ्चन्। लीला स्वयं राजा च जीवन्मुक्तौ महाबुद्धिमन्तौ गतानुभवान् स्मरन्तौ रममाणौ, यथा प्रेमिणौ संगमेषु। सरस्वत्याः प्रसादेन स्वयमेव च, पद्मराजः उभयोः लोकोः परमं श्रेयः प्राप्तवान्। ज्ञानप्रबोधनात् अद्वैतक्रीडया युक्तः राजा तं देशं दोषरहितम् अष्टसहस्रवर्षाणि शासनम् अकरोत्। जीवन्मुक्तः मनः जितम्, पञ्चेन्द्रियभ्रमः पराजितः, अनासक्तम्, मौनम्, यथायोग्यं स्वयमेव प्रवृत्तम्। सौन्दर्यसागरात् उद्धृतः बिन्दुरिव चन्द्रः, तेजोऽग्नेः कणः सूर्यः इव। एवं तौ जीवन्मुक्तौ, अष्टसहस्रवर्षाणि राज्यं कृत्वा, देहत्यागात् पूर्णचैतन्येन मोक्षम् प्राप्तवन्तौ। एषा लीला-कथा त्वां रामाय उक्ता—दृश्यदोषनिवृत्त्यर्थम्। हे निष्पाप, संसारस्य स्थूलत्वं त्यज। दृश्यस्य स्वभावतः शान्तिः, निग्रहः निरर्थकः; यदस्ति तस्य शोधनं दुःखकरम्, यदनस्ति तत्र कदापि आवश्यकता नास्ति। ज्ञानरूपेण, आकाशस्वरूपेण, ज्ञेयमपि आकाशरूपं एकत्वेन दृश्यते; तथा ज्ञाता आकाशवत् स्थितः। एतत् भूम्यादिहीनं केवलं चैतन्यतेजः स्वयम्सिद्धम्; साध्येन असाध्यं न द्वैतम्, न साध्यं वस्तुतः। यथा चैतन्यं यत्र यत्र यत् यत्नं करोति, तथा बाह्यदृश्यं; सृजनावाहिन्यां प्रविष्टं, यावत् यत्नं न क्रियते, तावत् अनुत्थितम्। इदं जगत् चैतन्यगगने प्रकटितम्, शुद्धात्मनि, बोधगगनान्तः, अणुपर्यन्तम्। तस्मात् कः सत्यम्, कः संस्कारः, का अवस्था, कः विधिः, कः देहधारणम्, कः नियतिः, अस्य भ्रमस्य किम् उच्यते? सर्वम् यथादृष्टम्, अखण्डम्, केवलं मायायाम् अनन्ते, वस्तुतः मायायां नास्ति। हे पूज्य, त्वया परमदृष्टिः प्रदर्शिता—यथा चन्द्रः दग्धवनस्य शीतलता ददाति दृश्यलोकस्य। दीर्घकालानन्तरम् अहम् अविनाशि ज्ञानम् अवाप्तवान्—यद् यथा, यत्र, यदा, तथा। शान्तिम् अनुभवामि, हे द्विजश्रेष्ठ, भेदरहितः इव, एषा कथा, एषा व्याख्या, शास्त्रदृष्टौ लब्धा। प्रभो, मेयं संशयं कथय, सर्वज्ञ; तव अमृतोपमवाक्यैः श्रवणपात्रेण तृप्तिः न प्राप्ता। त्रिसृष्टिषु कालः योगेन भगवतः क्रीडा; कदा एकः दिवसरात्रिः, कदा एकः मासः। कदा बहुवर्षाणि, कस्य च अतीव लघु, अन्यस्य अतीव दीर्घम्, अन्यस्य केवलं निमेषः। अतः हे पूज्य, कृपया यथायथम् कथय; एकवारं श्रुत्वा विश्रान्तिः न लभ्यते, यथा जलम् कर्दमे न तिष्ठति। हे निष्पाप, यद् यदा यथा दृश्यते, तस्मिन्नेव काले, तस्मिन्नेव प्रकारे, अनुभवः। अमृतम् विषम् भवति विषदृष्ट्या, शत्रुः मित्रदृष्ट्या मित्रत्वम् प्राप्तः। यथा यथा वस्तु कल्प्यते, तथा तथा रूपम्; दीर्घाभ्यासात् तदेव भाग्यवशम् आगच्छति। चैतन्यं एकरूपम्, कल्पनायाः अनुसारम् प्रकटते; तत्र, तत्र शीघ्रं तथा भवति, तस्यैव स्वरूपकारणात्। यदि निमेषे बहुयुगानि दृश्यन्ते, तदा तस्मिन्नेव निमेषे तानि युगानि भवन्ति—नात्र संशयः। यदि कल्पः निमेषत्वेन पश्यति, तदा कल्पः शीघ्रं निमेषः भवति; चैतन्यं यथारूपम् धत्ते। दुःखिनः रात्रिः युगवत्, सुखिनः तस्यैव रात्रिः निमेषवत्; स्वप्ने निमेषः युगवत्, युगः निमेषवत्।