ततः मन्त्रिभिः सह विचिन्त्य सेनापतयः परस्परं दूतान् प्रेषयामासुः—"युद्धं समाप्तं भवतु" इति संदेशं ददुः। तदनन्तरं क्षयक्लान्तया सर्वेऽपि शरायुधानि मन्दबलैः प्रहरन्तः तस्मिन्नेव काले युद्धनिवृत्तिं स्वीकुर्वन्। तदा सेनयोः सीम्नि, उन्नतध्वजमहारथान्तर्गते, एकः स्थिरवीरः, एकाकीवाचलः, समारुह्य स्थितवान्। स सर्वदिशं दृश्यमानं वस्त्रम् आकाशे दीर्घचन्द्रकान्तिवत् परितः परिभ्रमयन् युद्धनिवृत्तिसंकेतं ददौ। तस्मिन्क्षणे दुन्दुभीनां शब्दः सर्वतः शनैः शममुपगतः, यथा महाप्रलयान्ते पद्मवनस्य वह्निवर्तुलानि शान्तानि भवन्ति। शरायुधप्रवाहा आकाशे व्याप्य यथा शरद्राजीनद्यः शुष्यन्ति, तथा शनैः शममुपगताः। वीराणां भुजचेष्टाः शनैः न्यूनाः अभवन्, यथा भूकम्पान्ते वृक्षकम्पनं वा, वातनिवृत्तौ सागरतरंगाः वा शान्ताः स्युः। उभे सेन्ये युद्धभूमिं यथा एकस्मात् प्रलयसमुद्रात् सर्वतोयप्रवाहाः प्रत्याह्रियन्ते, तथा निवृत्ते। सेना मन्दरगिरिणा मथ्यमानः क्षीरसागर इव क्षुब्धा शान्त्यन्ते विश्राममुपगता। किञ्चित्कालेन युद्धभूमिः मृत्युनाभिसदृशी, अगस्त्येन पीतसमुद्र इव शून्या, भयङ्करा च जाताऽभवत्। तत्र स्थूलशरीरराशिभिः पूरिता, रक्तनदी महानदी वहन्ती, भूतवनमिव, पक्षिसृगालनिनादैः प्रतिध्वन्यमानम्। रक्तप्रवाहः तटिनीव महावेगनिनादेन गर्जन्ती, तत्र विक्लवाः, रक्षार्थं क्रियमानप्रयत्नाः, आर्तस्वराः, निपतन्ति। मृतमर्दितशरीरराशिभ्यः प्रवहद्रुधिरधाराभिः, मृतजीवद्भ्यः कम्पमानशरीरैः भीषणदर्शनमासीत्। मेघखण्डाः गजेन्द्रशरीरराशिषु, भग्नरथेषु छत्रवनमिव, शिरोच्छत्राणि च सन्तानानि। रक्तनदी रथगजवाहिनी, शरशक्तितोमरगदाखड्गैः संकुला प्रवहति। भूमिः पतितकवचैः, छत्रांशैः, पट्टकैः, पताकापिञ्छैः, मृतशरीरैः, यक्षपिच्छैः, वस्त्रैश्च आच्छन्ना। मारुतः गाढकोषाणां भग्नधनुषां च शब्देन चलति, हतानां नृपतीनां शरराशिक्षिप्तशय्यायाम् शयानम्। भूमिः किरीटहारवलयमणिवलयैः, धनुषां शराणां च रश्मिभिः, दीर्घगात्रैः, श्वगृध्रपक्षिभिः नीतैः, आन्त्रपाशैः सन्तता। अपशिष्टजीवन्तः दन्तकषायमानाः, केचन जनाः रक्तपङ्के निमग्नाः क्लेशमुपगच्छन्ति। नाणककौशिकराशयः विकीर्णाः, छिन्नमस्तकशतानां नेत्राणि विक्षिप्तानि, भीषणरुधिरनद्यः बाहुकाष्ठराशिभिः वहन्ति। युद्धभूमिः शोकाकुलबान्धवस्वरेण पूरिता, मृतमर्दितैः, अस्त्ररथाश्वछत्रशेषैः च आवृता। छिन्नमस्तकविग्रहाः, भुजाङ्गुलिकाः गदाभिः इव, नासिकाछिद्राणि रक्तमज्जवसगन्धयुक्तकण्ठैः पूरितानि। अर्धविकृतास्वश्वाः, अल्पायुषः पुरुषाः, रक्तनदीतरङ्गैः वाद्यमानयुद्धदुन्दुभयः, म्रियमानगजाश्वैः आकृष्टाः, रक्तधारासिक्ताः, प्राणत्यजन्ति। वाताः रक्तनिनादैः, म्रियमानवीररक्तैः घनाः, मरणशापरञ्जितमुखाः, हिच्छिकास्वरयुक्ताः, छिन्नमांसाः, वायुः च वसागन्धयुक्तः, वेदनया रक्तनिष्क्रान्तः। अर्धभिन्ननासिकाः, मृगश्वशरीराणि मृतहस्तगृहीतानि, भूमिः पतितनरमृगशरीरैः आच्छन्ना। क्रन्दन्त्यो बान्धवमित्राणि, मृतशरीररुधिरनिनादः, मृतपतिनार्यः शस्त्रच्छिन्नकण्ठाः। मृतस्थानं प्रति स्वजनशरीरं निरीक्षन्तः, शववाहकैः श्वैः च आकृष्टशरीरसमूहेन कम्पिताः। पुष्पितमुखानि केशस्नायुतन्तुभिः संयुतानि, वहन्ति रक्तनदीवेगेन, उच्चतरङ्गरुधिरनदी प्रवहति। जीवन्तः पुत्रान्, प्रियान्, मातरं, देवतान्, वित्तं च स्मृत्वा, "हा, हा" इति विलपन्तः, गभीरव्रणवेदनां कथयन्ति। आयुधोत्थानेन अङ्गानि प्रवृत्तानि, अर्धमृतैः विक्षिप्तानि, परदेशे मृतनिनादैः प्रतिध्वन्यमानम्, मृतशरीरैः, पतितैः च पूरितम्। मरणासन्नाः, वैरसमाकुलाः, रथाः दैवेन सञ्चालिताः, दन्तैः युद्धं कर्तुं अशक्ता, गृहम् आराध्यदेवताः विस्मृताः। मार्गे म्रियमानाः, लज्जिताः, शूराः पलायनं शरणं यान्ति, रक्तवर्त्मनः भीषणं न बिभ्यति, पलायनस्थलं प्रति धावन्ति। बहुशरैः प्राणस्थानि विदारितानि, वेदनया च निनादः, देहाः परस्परं बद्धाः, भाग्येन शवविचालनवत् क्षिप्यन्ते। पताकाछत्रचामरपद्मानि वह्यमानानि, दिशः रक्तपद्माभिः रक्ताभाः, शोभमानाः। रथचक्राणि वातवर्तुलवत् परिभ्रमन्ति, रक्तसागरसदृशानि, पताकाफेनसमूहैः, चामरफेनैश्च भूषितानि। रथाः पराभूताः, कम्पितमहीपुरीनिव, वनं विस्तीर्णं, आपद्वातेन वृक्षाः नष्टाः। युगान्तदग्धजगत्सदृशं, मुनिभिः पीतसमुद्रमिव, अतीववृष्ट्युपद्रुतमिव देशं, नष्टजनसमूहम्। गृध्रचक्रवाकुलं, शिरःकूटैर्नम्रं, काकगणैः पूरितम्, मदोन्मत्तगजशवोपमं, शूलगदाभिः विकीर्णम्। शिलाशिखरसमुत्थिततालवनवत् विस्तीर्णम्, तीरवृक्षाः शवैः उद्धृताः, वनरूपेण संस्थितम्।