शशिनः सदृशप्रभायाः तव जयः, या जन्मजरामरणतापान् अपाकरोति; सूर्यस्येव दीप्त्या, हृदयस्य घनतमः निवारयन्त्या, तव जयः। त्रैलोक्यमातः, दुःखार्तस्य मम रक्षां कुरु; शुभायै द्वौ वरौ याचामि। प्रथमं, मातः, मम पतिदेहस्य आत्मा स्वगृहे एव स्थित्वा न गच्छतु। द्वितीयं, महादेवि, यदा यदा अहं तव दर्शनं वरार्थं इच्छेयम्, तदा तदा त्वं मां दर्शय। इति श्रुत्वा, जगन्माता "एवं भवतु" इति उक्त्वा, क्षणेन सागरतरङ्गवत् अन्तर्धानम् अगच्छत्। ततः, राज्ञी, प्रियदेवतायाः तुष्ट्या, हरिण्याः गीतश्रवणसुखमिव, हर्षेण पूर्णा अभवत्। कालचक्रं तु तीक्ष्णारं, दिनवर्षक्षणरूपेण, सर्वं चक्रे मध्ये भ्रमयति। ततः पतिसंवित्तिः तस्या मध्ये प्रविष्टा, शुष्कपत्रे रसेन प्रकटमिव। यदा युद्धे शरीरे भग्नं, अन्तःपुरे मृतं, तदा तत्र स्थितः, निर्जलपद्मवत्, अत्यन्तं शोषणमवाप्तवान्। तस्याः पूर्वं कोमलवदना, श्वासविषोष्मणि कठिनोष्ठा जाता, मृत्युपथं प्रविष्टा, मलयगिरिशैलशुष्कतुल्या। मृत्युसमये, अन्धकारेण ग्रस्तेयं, दीपशिखायाः क्षये गृहे शोभायाः ह्रासमिव। क्षणेनैव सा कृशा, यौवने कान्तिहीना, निर्झरशुष्कनदीनिव, रजसा आवृता। शीघ्रं रुदती, ततः मौनिन्येव, पृथक् स्थित्वा, गर्विता, मृत्युमुखे चक्रवाकिनीव। तदा, तीव्रशोकेन पीडिता, आकाशजा सरस्वती, तडागशोषेण पीडितमत्स्यदया, वर्षारम्भेण दयिता, तस्याः कृपया अभवत्। "बाले, एतं पतिं पुष्पच्छदनेन आच्छाद्य, अत्र स्थापय; त्वं पुनः तम् लप्स्यसि। पुष्पाणि शुष्यन्ति, स तु न नश्यति; शीघ्रं पतिस्तव पुनरपि भविष्यति। अस्य आत्मा, आकाशसमानः, शीघ्रं न निर्गच्छति।" तस्याः स्वजनाः, भ्रमरपङ्क्तिसदृशपदशब्दं श्रुत्वा, सलिलेन पद्ममिव, ताम् सान्त्वयन्ति। पतिं पुष्पराशिना आच्छाद्य, क्षणमेकं तिष्ठन्ती, धनरक्षिणीव क्षिप्रं सान्त्वना प्राप्तवती। तस्मिन्नेव दिने, विशुद्धान्तःपुरे, मध्ये रात्रौ, सर्वे परिचारकाः निद्रया गृहीताः सन्, सा दुःखार्ता, ज्ञानशक्तिं देवीम् आहूय, तस्याः आगमने, इदं वचनम् उक्तवती। "कच्चिद् मां स्मरसि, बाले? किं दुःखं करोषि? लोकेऽस्मिन्, मृगतृष्णिकायामिव, मोहाः व्यर्था दृश्यन्ते। मातः, पतिः कुत्र? किं करोति? कः सः? मां तत्र नय; एकाकिनी न शक्नोमि जीवितुम्।" "मनोऽकाशः, चित्ताकाशः, भूताकाशश्च त्रयः; तेषु चित्ताकाशः सूक्ष्मतमः, सुन्दरि। विश्वमिदं शून्यमेव, तत्रैव 'अहम्' 'त्वम्' इति भेदाः, आत्मदर्शिन्याः रूपभेदाः, वस्तुतः नास्ति। विश्वं कल्पितमेव, आभासमात्रं, चैतन्यविकासः, न कश्चन देशः, न च वस्तुतः अस्ति। यद् चित्ताकाशस्वरूपं, तत् शीघ्रं अनुभव्यम्, अपि च तद् नास्ति, चित्ताकाशैक्यध्यानात्। यदा स्थलान्तरगमनक्षणे चैतन्यं मध्ये तिष्ठति, तदा एषः चित्ताकाशः, सुन्दरि। सर्वसंकल्पविलयस्थले यः स्थितः, स एव परं पदं प्राप्नोति।" "एषः मार्गः केवलं अभावबोधेन लभ्यते; अन्यथा न। मम कृपया त्वं शीघ्रं तद् प्राप्स्यसि, सुन्दरि।" इति उक्त्वा, देवी स्वधाम गतवती; लीला तु निष्कम्पसमाधौ स्थितवती। क्षणेनैव, सा स्वदेहं अन्तःकरणपञ्जरं च त्यक्त्वा, विहगवत् आकाशे विहाय, तत्र अगच्छत्। तत्र स्वपतिं भूमिपालं, तस्मिन्नेव राजसभायां, अनेकनृपैः सहितम्, दृष्टवती। स सिंहासने उपविष्टः, "जय जय" इति स्तुतः, सभासु कार्याणि आलोकयन्। स राजमहल्यां स्थितः, ध्वजगुच्छैः शुशोभितः, पूर्वद्वारे ऋषयः, ब्राह्मणाः, मुनयः, अनन्तशः स्थिताः। दक्षिणद्वारे स्त्रीसमूहः, पश्चिमद्वारे नृपसमवायः। उत्तरद्वारे रथगजाश्वसमूहः, दक्षिणमार्गः एकेन मन्त्रिणा सञ्चालितः। पूर्वप्रदेशस्य कार्याणि कर्णाटकाधिपेन, उत्तरसीमान्तः शौराष्ट्राधिपेन सञ्चालितानि। पश्चिमप्रदेशः मालवाधिपेन, दक्षिणसागरतीरः लङ्कादूतैः सजीवितः। पूर्वसागरतीरं महेन्द्रमुनिना व्योमगमितमिव वर्णितम्, उत्तरसागरतीरं दूतैः रहस्यमिव विस्तरेण निगदितम्।