ਸਨ੍ਤਿ ਰਮ੍ਯਤਰਾਦ੍ ਰਮ੍ਯਾਸ੍ ਸੁਸ੍ਥਿਰਾਦ੍ ਅਪਿ ਚ ਸ੍ਥਿਰਾਃ । ਚਿਨ੍ਤਾਪਰ੍ਯਵਸਾਨੇਯਂ ਪਦਾਰ੍ਥਸ਼੍ਰੀਃ ਕਿਮ੍ ਈਦृਸ਼ੀ
ਇੱਥੇ ਸੁਖਾਂ ਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਹਨ, ਤੇ ਥਿਰਤਾ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਕੁਝ ਥਿਰ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਇਹ ਸਭ ਆਖਰ ਚਿੰਤਾ 'ਚ ਹੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਐਸੇ ਵੱਸਲੇ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
ਸਮ੍ਪਦਸ਼੍ ਚ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾ ਯਾਸ੍ ਤਾਸ਼੍ ਚੇਚ੍ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਮਤਾਃ । ਤਤ੍ ਤਾ ਅਪਿ ਮਹਾਰਮ੍ਭਾ ਮਨ੍ਯੇ ਨੂਨਂ ਮਹਾਪਦਃ
ਜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੌਲਤਾਂ ਮਨ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਵੱਡੇ ਕੰਮ ਵੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਹੀ ਹਨ।
ਆਪਦੋ ऽਪਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾ ਯਾਸ੍ ਤਾਸ਼੍ ਚੇਨ੍ ਮਨਸਿ ਸਮ੍ਮਤਾਃ । ਤਤ੍ ਤਾ ਅਪਿ ਮਹਾਰਮ੍ਭਾ ਮਨ੍ਯੇ ਸਕਲਸਮ੍ਪਦਃ
ਜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਮਨ ਨੂੰ ਚੰਗੀਆਂ ਲੱਗਣ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਵੱਡੇ ਕੰਮ ਵੀ ਸਾਰੀ ਦੌਲਤਾਂ ਹੀ ਹਨ।
ਮਨੋਮਾਤ੍ਰਵਿਵਰ੍ਤੇ ऽਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਗਤ੍ਯ੍ ਅਬ੍ਬਿਨ੍ਦੁਭਙ੍ਗੁਰੇ । ਮਮੇਦਮ੍ ਇਤ੍ਯ੍ ਅਪੂਰ੍ਵੈਵ ਕੁਤਸ੍ ਤ੍ਵ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਰਮਾਲਿਕਾ
ਇਹ ਜਗਤ ਤਾਂ ਮਨ ਦੀ ਹੀ ਰਚਨਾ ਹੈ ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦ, ਇੰਨਾ ਨਾਸਵੰਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ 'ਇਹ ਮੇਰਾ ਹੈ' ਵਾਲਾ ਅਨੋਖਾ ਭਾਵ ਕਿੱਥੋਂ ਆ ਗਿਆ? ਤੇ ਇਥੇ ਅਟੱਲ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਕਿੱਥੋਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਕਾਕਤਾਲੀਯਯੋਗੇਨ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯਾਂ ਜਗਤ੍ਸ੍ਥਿਤੌ । ਧੂਰ੍ਤੇਨ ਕਲ੍ਪਿਤਾ ਵ੍ਯਰ੍ਥਂ ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਭਾਵਨਾਃ
ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਯਾਦਰਚਿਤ ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਚਤੁਰ ਮਨ ਨੇ ਵਿਅਰਥ ਹੀ ਲੈਣ ਤੇ ਛੱਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਘੜ ਲਿਆਨ।
ਇਯਤ੍ਤਾਚ੍ਛਿਨ੍ਨਰੂਪਾਸੁ ਸੁਖਨਾਮ੍ਨੀषੁ ਦृष੍ਟਿषੁ । ਕਾਸ੍ਵ੍ ਏਤਾਸ੍ਵ੍ ਅਨੁषਕ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਪਤਙ੍ਗੋ ऽਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖਾਸ੍ਵ੍ ਇਵ
ਇਹ ਸੀਮਤ ਤੇ ਟੁੱਟੀ-ਫੁੱਟੀ ਖੁਸ਼ੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸੁਖ ਆਖਦੇ ਹਾਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇੰਨਾ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਪਤੰਗਾ ਅੱਗ ਦੀ ਲੌ ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ?
ਵਰਮ੍ ਏਕਾਨ੍ਤਦਾਹੇषੁ ਲੁਠਿਤਂ ਰੌਰਵਾਗ੍ਨਿषੁ । ਨ ਤ੍ਵ੍ ਆਲੂਨਵਿਸ਼ੀਰ੍ਣਾਸੁ ਸ੍ਥਿਤਿਸ੍ ਸਂਸਾਰਵृਤ੍ਤਿषੁ
ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਚੰਗਾ ਕਿ ਨਰਕ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸੜ ਜਾਵਾਂ, ਪਰ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਟੁੱਟੇ-ਫੁੱਟੇ ਤੇ ਦੁੱਖਦਾਈ ਚੱਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ ਨਾ ਰਹਾਂ।
ਸਂਸਾਰ ਏਵ ਦੁਃਖਾਨਾਂ ਸੀਮਾਨ੍ਤਃ ਕਿਲ ਕਥ੍ਯਤੇ । ਤਨ੍ਮਧ੍ਯਪਤਿਤੇਨੇਹ ਸੁਖਮ੍ ਆਸਾਦ੍ਯਤੇ ਕਥਮ੍
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜੇਹੜਾ ਇਸ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਸੁਖ ਲੱਭ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਅਕृਤ੍ਰਿਮਮਹਾਦੁਃਖੇ ਸਂਸਾਰੇ ਯੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਤ ਏਤੇ ऽਨ੍ਯਾਨਿ ਦੁਃਖਾਨਿ ਜਾਨਤੇ ਮਧੁਰਾਣ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਇਸ ਕੁਦਰਤੀ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਮਿੱਠੇ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।
ਅਹਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਆਧਿਮਾਨ੍ ਕष੍ਟਂ ਕਾष੍ਠਲੋष੍ਟਸਮਸ੍ਥਿਤੈਃ । ਅਜ੍ਞੈਰ੍ ਏਵਾਗਤਸ੍ ਸਾਮ੍ਯਮ੍ ਅਪਰਾਮृष੍ਟਵਸ੍ਤੁਭਿਃ
ਮੈਂ ਵੀ ਗਮ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਅਜਾਣ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ ਜੋ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਵਾਂਗ ਬੇਹਿਸ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਸਲ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਸਹਸ੍ਰਾਙ੍ਕੁਰਸ਼ਾਖਾਤ੍ਮਫਲਪਲ੍ਲਵਸ਼ਾਲਿਨਃ । ਅਸ੍ਯ ਸਂਸਾਰਵृਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਮਨੋਮੂਲਮਯੋ ऽਙ੍ਕੁਰਃ
ਇਸ ਸੰਸਾਰ-ਰੁੱਖ ਦੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਟਾਹਣੀਆਂ, ਫਲ ਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਅੰਕੁਰ ਮਨ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਉੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਮ੍ ਏਵ ਤਂ ਮਨ੍ਯੇ ਸਙ੍ਕਲ੍ਪੋਪਸ਼ਮੇਨ ਤਤ੍ । ਸ਼ੋषਯਾਮਿ ਯਥਾ ਸ਼ੋषਮ੍ ਏਤਿ ਸਂਸਾਰਪਾਦਪਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਅੰਕੂਰ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਮਨ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਹੀ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਰੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰੁੱਖ ਵੀ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਕਾਰਮਾਤ੍ਰਰਮ੍ਯਾਸੁ ਮਨੋਮਰ੍ਕਟਵृਤ੍ਤਿषੁ । ਪਰਿਜ੍ਞਾਤਾਸ੍ਵ੍ ਇਹਾਦ੍ਯੈਵ ਨ ਰਮੇ ਨੀਰਸਾਸ੍ਵ੍ ਅਹਮ੍
ਹੁਣ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਮਨ ਦੀਆਂ ਬਾਂਦਰ ਵਾਂਗ ਚਲਾਕੀਆਂ, ਜੋ ਸਿਰਫ ਦਿਖਣ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੁਹਣੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਛਾਣ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੁਆਦ ਰਹਿਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਚੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।
ਆਸ਼ਾਪਾਸ਼ਸ਼ਤਪ੍ਰੋਤਾਃ ਪਾਤੋਤ੍ਪਾਤੋਪਤਾਪਦਾਃ । ਸਂਸਾਰਵृਤ੍ਤਯੋ ਭੁਕ੍ਤਾ ਇਦਾਨੀਂ ਵਿਰਮਾਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਇੱਥੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚੱਕਰ, ਜੋ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਆਸਾਂ ਦੀਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਡਿੱਗਣ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਮੈਂ ਭੋਗ ਲਏ ਹਨ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਛੱਡ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ।
ਹਾ ਹਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਵਿਨष੍ਟੋ ऽਸ੍ਮਿ ਮृਤੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਸ਼ੋਚਿਤੇ ਗਤ ਏਵਾਹਮ੍ ਇਦਾਨੀਂ ਨਾਨੁਰੋਦਿਮਿ
ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵਿਲਾਪ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹਾਏ, ਮੈਂ ਮਾਰੇ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਮਰ ਗਿਆ; ਪਰ ਹੁਣ, ਇਹ ਸੌਗ ਮਨਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ ਇਸ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ—ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋ ऽਸ੍ਮਿ ਪ੍ਰਹृष੍ਟੋ ऽਸ੍ਮਿ ਦृष੍ਟਸ਼੍ ਚੌਰੋ ਮਯਾਤ੍ਮਨਃ । ਮਨੋਨਾਮਾ ਨਿਹਨ੍ਮ੍ਯ੍ ਏਨਂ ਮਨਸਾਸ੍ਮਿ ਚਿਰਂ ਹਤਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਜਾਗ ਪਿਆ ਹਾਂ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਆ ਗਈ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਦੇ ਚੋਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਨ ਹੀ ਚੋਰ ਹੈ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਹ ਮਨ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਏਤਾਵਨ੍ਤਮ੍ ਇਮਂ ਕਾਲਂ ਮਨੋਮੁਕ੍ਤਾਫਲਂ ਮਮ । ਅਵਿਦ੍ਧਮ੍ ਆਸੀਦ੍ ਅਧੁਨਾ ਵਿਦ੍ਧਂ ਤੁ ਗੁਣਮ੍ ਅਰ੍ਹਤਿ
ਇਹਨਾ ਸਾਰੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਮਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਫਲ ਮੇਰੇ ਲਈ ਅਣਛੁਹਿਆ ਹੀ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਫਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਭੋਗਣ ਯੋਗ ਹੈ।
ਮਨਸ੍ਤੁषਾਰਕਣਕੋ ਵਿਵੇਕਾਰ੍ਕਾਤਪੇਨ ਮੇ । ਚਿਰਨਿਰ੍ਵृਤਯੇ ਨੂਨਮ੍ ਅਚਿਰਾਲ੍ ਲਯਮ੍ ਏष੍ਯਤਿ
ਮੇਰਾ ਮਨ ਤੂੰਡ ਦੀ ਬੂੰਦ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਪਿਘਲ ਜਾਵੇਗਾ, ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਚੈਨ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਵਿਬੁਧੈਸ੍ ਸਾਧੁਭਿਸ੍ ਸਿਦ੍ਧੈਰ੍ ਅਹਂ ਸਾਧੁ ਪ੍ਰਬੋਧਿਤਃ । ਆਤ੍ਮਾਨਮ੍ ਅਨੁਗਚ੍ਛਾਮਿ ਪਰਮਾਨਨ੍ਦਸਾਧਨਮ੍
ਮੈਨੂੰ ਗਿਆਨੀਆਂ, ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਸਿਧਾਂ ਨੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਗਾਇਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਦਾ ਰਾਹ ਹੈ।
ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਮਣਿਮ੍ ਏਕਾਨ੍ਤੇ ਲਬ੍ਧ੍ਵੈਵਾਲੋਕਯਨ੍ ਸੁਖਮ੍ । ਤਿष੍ਠਾਮ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਤਮਿਤਾਨ੍ਯੇਹਸ਼੍ ਸ਼ਰਦੀਵਾਮਲੋ ऽਮ੍ਬੁਦਃ
ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਕੱਲੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ, ਜੋ ਕਿ ਮੋਤੀ ਵਰਗਾ ਕੀਮਤੀ ਹੈ, ਲੱਭ ਲਿਆ ਤੇ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਸ ਚਿੱਟੇ ਪਤਝੜ ਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀ ਬਿਜਲੀ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇ।
ਅਯਮ੍ ਅਹਮ੍ ਇਦਮ੍ ਏਵ ਤਨ੍ ਮਮੇਤਿ ਸ੍ਫੁਰਿਤਮ੍ ਅਪਾਸ੍ਯ ਬਲਾਦ੍ ਅਸਤ੍ਯਮ੍ ਅਨ੍ਤਃ । ਰਿਪੁਮ੍ ਅਤਿਮਲਿਨਂ ਮਨੋ ਨਿਹਨ੍ਮਿ ਪ੍ਰਸ਼ਮਮ੍ ਉਪੈਮਿ ਨਮੋ ऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ਵਿਵੇਕ
'ਇਹ ਮੈਂ ਹਾਂ', 'ਇਹ ਮੇਰਾ ਹੈ' ਆਦਿਕ ਝੂਠੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਦੂਰ ਕਰ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਮਨ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੈਲਾ ਵੈਰੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ। ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਵਿਵੇਕ।
ਇਤਿ ਚਿਨ੍ਤਯਤਸ੍ ਤਸ੍ਯ ਪੁਰਸ੍ ਸਮ੍ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਹ । ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਃ ਪ੍ਰਗੇ ਭਾਨੋਸ੍ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨਾਗ੍ਰਮ੍ ਇਵਾਰੁਣਃ
ਜਦ ਉਹ ਇੰਝ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਦ ਸਵੇਰ ਦੇ ਵੇਲੇ ਦਰਬਾਨ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਅਰੁਣ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਥ ਦੇ ਅੱਗੇ ਖੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵ ਦੋਸ੍ਸ੍ਤਮ੍ਭਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਸਮਸ੍ਤਵਸੁਧਾਭਰ । ਸਮ੍ਪਾਦਯੋਤ੍ਤਿष੍ਠ ਦਿਨਵ੍ਯਾਪਾਰਂ ਨृਪਤੋਚਿਤਮ੍
ਹੇ ਦੇਵ, ਰੱਬਾਂ ਦੇ ਸਹਾਰੇ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਟਿਕਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਠ ਕੇ ਅੱਜ ਦੇ ਰਾਜਕਾਜ ਦੇ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਕਰ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਇਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਏਤਾਃ ਕੁਸੁਮਕਰ੍ਪੂਰਕੁਙ੍ਕੁਮਾਮ੍ਬੁਘਟਾਸ੍ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ । ਸ੍ਨਾਨਭੂਮੌ ਸ੍ਥਿਤਾਸ੍ ਸਜ੍ਜਾ ਨਦ੍ਯੋ ਮੂਰ੍ਤਿਯੁਤਾ ਇਵ
ਇਹ ਔਰਤਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲਾਂ, ਕਪੂਰ ਤੇ ਕੇਸਰ ਵਾਲਾ ਮਿੱਠਾ ਪਾਣੀ ਭਰਿਆ ਘੜਾ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਖੜੀਆਂ ਹੋਣ।
ਏषਾ ਕਮਲਕਲ੍ਹਾਰਕਾਨਨਭ੍ਰਾਨ੍ਤषਟ੍ਪਦਾ । ਕृਤਾ ਕਮਲਿਨੀ ਸ੍ਤ੍ਰ੍ਯਰ੍ਥਂ ਰਚਿਤਾਂਸ਼ੁਕਮਣ੍ਡਪਾ
ਇੱਥੇ ਇਸ ਮਹਿਲਾ ਲਈ ਕਪੜੇ ਦਾ ਚੰਬੂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਕਮਲ ਤੇ ਨੀਲੇ ਕਵਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭੰਵਰੇ ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਕਮਲਾਂ ਦਾ ਬਾਗ ਹੀ ਹੋਵੇ।
ਏਤਾਃ ਕਮਲਿਨੀਤੀਰਭੁਵਸ਼੍ ਛਤ੍ਤ੍ਰੈਃ ਪ੍ਰਪੂਰਿਤਾਃ । ਸਚਾਮਰਰਥੇਭਾਸ਼੍ਵੈਸ੍ ਸ੍ਨਾਨਾਵਸਰਸੇਵਿਨਾਮ੍
ਇਹ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਛਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਰਥ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਹਾਥੀ ਵੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਪੱਖੇ ਲਹਿਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਨ੍ਹਾਉਣ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਖੜੇ ਹਨ।
ਸਮਗ੍ਰਸੁਮਨਃਪੂਰ੍ਣੈ ਰਤ੍ਨੌषਧਿਪਰਿਪ੍ਲੁਤੈਃ । ਸਜ੍ਜੀਕृਤਾਃ ਪਟਲਕੈਰ੍ ਦੇਵਾਰ੍ਚਨਭੁਵਸ੍ ਤਵ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇਰੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਛਤਾਂ, ਰਤਨਾਂ ਤੇ ਜੜੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਛਿੜਕ ਕੇ ਸੋਹਣਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ੍ਨਾਤਃ ਪਵਿਤ੍ਰਹਸ੍ਤਸ਼੍ ਚ ਪਰਿਜਪ੍ਤਾਘਮਰ੍षਣਮ੍ । ਤ੍ਵਾਮ੍ ਏਵ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਤੇ ਦੇਵ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਰ੍ਹੋ ਦ੍ਵਿਜਵ੍ਰਜਃ
ਨ੍ਹੇ ਹੋਏ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਅਘਮਰਸ਼ਣ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਦੁਜਾਤੀ ਲੋਕ ਸਿਰਫ਼ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਦੱਖਣੀ ਭੇਟ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਚਲਚ੍ਚਾਮਰਹਸ੍ਤਾਭਿਃ ਪਾਲ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ । ਸਜ੍ਜੀਕृਤਾਸ੍ ਤੁ ਕਾਨ੍ਤਾਭਿਸ਼੍ ਸ਼ੀਤਾ ਭੋਜਨਭੂਮਯਃ
ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਚਮਰ ਹਿਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇਰੀਆਂ ਪ੍ਰੀਤਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਠੰਢੀਆਂ ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਭੋਜਨ ਵਾਲੀਆਂ ਜਗ੍ਹਾਂ ਤੇਰੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਮ੍ ਉਤ੍ਤਿष੍ਠ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਨਿਯਤਂ ਕਾਰ੍ਯਮ੍ ਆਚਰ । ਨ ਕਾਲਮ੍ ਅਤਿਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਮਹਾਨ੍ਤਸ੍ ਸ੍ਵੇषੁ ਕਰ੍ਮਸੁ
ਤੁਰੰਤ ਉਠ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ; ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਕਰ। ਵੱਡੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਦੇਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।