ਨਿਤ੍ਯਮ੍ ਉਤ੍ਤਮਬੋਧਾਯ ਭੋਗਸ਼ਯ੍ਯਾਗਤਂ ਮਨਃ । ਬੋਧਯੇਦ੍ ਭਵਭੇਦਾਯ ਭਵੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਦੁਃਖਦਃ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੁਖਾਂ ਦੀ ਖਟ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੈ, ਉੱਚੀ ਸਮਝ ਲਈ ਜਗਾਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਗਣਾ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਰਜੋਭਿਰ੍ ਗਗਨਂ ਯਥਾ ਕਮਲਮ੍ ਅਮ੍ਬੁਭਿਃ । ਨ ਲਿਪ੍ਯਤੇ ऽਪਿ ਸਂਸ਼੍ਲਿष੍ਟੈਰ੍ ਦੇਹੈਰ੍ ਆਤ੍ਮਾ ਤਥੈਵ ਵਃ
ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਧੂੜ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ, ਤੇ ਕਮਲ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ, ਭਾਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਪੈ ਜਾਵੇ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਤਮਾ ਵੀ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਦੇ ਲੱਗਦੀ ਨਹੀਂ।
ਕਰ੍ਦਮਾਦਿ ਯਥਾ ਹੇਮ੍ਨਸ਼੍ ਸ਼੍ਲਿष੍ਟਮ੍ ਏਵ ਪृਥਕ੍ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਨਾਨ੍ਤਃ ਪਰਿਣਤਿਂ ਯਾਤਿ ਜਡੋ ਦੇਹਸ੍ ਤਥਾਤ੍ਮਨਃ
ਜਿਵੇਂ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ ਆਦਿ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹੋਣ, ਪਰ ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦੀਆਂ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੂਰਖ ਸਰੀਰ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ।
ਸੁਖਦੁਃਖਾਨੁਭਾਵਿਤ੍ਵਮ੍ ਆਤ੍ਮਨੀਤ੍ਯ੍ ਅਵਬੁਧ੍ਯਤੇ । ਅਸਤ੍ਯਮ੍ ਏਵ ਗਗਨੇ ਦ੍ਵੀਨ੍ਦੁਤਾਮ੍ਲਾਨਤੇ ਯਥਾ
ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਆਤਮਾ ਵਿਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿਚ ਇਹ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਝੂਠਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਚੰਦ ਦੀ ਵਧ ਘਟ ਹੋਣੀ।
ਸੁਖਦੁਃਖੇ ਹਿ ਦੇਹਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਤੀਤਸ੍ਯ ਨਾਤ੍ਮਨਃ । ਏਤੇ ਹ੍ਯ੍ ਅਜ੍ਞਾਨਕਸ੍ਯੈਵ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਨष੍ਟੇ ਨ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍
ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਨ, ਆਤਮਾ ਦੇ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉਪਰ ਹੈ; ਇਹ ਤਾ ਸਿਰਫ ਅਜਾਣੇ ਲਈ ਹਨ, ਤੇ ਜਦੋਂ ਅਗਿਆਨ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ।
ਨ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ ਸੁਖਂ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਦੁਃਖਂ ਚ ਨ ਚ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ । ਸਰ੍ਵਮ੍ ਆਤ੍ਮਮਯਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਮ੍ ਅਨਨ੍ਤਂ ਪਸ਼੍ਯ ਰਾਘਵ
ਕਿਸੇ ਦੇ ਕੋਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੁਖ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਕੋਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੁਖ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਘਵ, ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਅਨੰਤ ਹੈ, ਇਹ ਵੇਖ।
ਇਮਾ ਯਾਃ ਪਰਿਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਿਤਤਾਸ੍ ਸृष੍ਟਿਦृष੍ਟਯਃ । ਪਯਸੀਵ ਤਰਙ੍ਗਾਸ੍ ਤਾਃ ਪਿਞ੍ਛਾ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨੀਵ ਵਾਤ੍ਮਨਿ
ਜੋ ਇਹ ਰਚਨਾ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਆਂ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹਨ ਜਾਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪੰਖ ਵਾਂਗ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ।
ਯਥਾ ਮਣਿਰ੍ ਦਦਾਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਚ੍ਛਾਯਾਸ੍ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਅਕਾਰਣਮ੍ । ਤੇਜੋਮਯੀਸ੍ ਤਥੈਵਾਯਮ੍ ਆਤ੍ਮਾ ਸृष੍ਟੀਃ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ
ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਣੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ, ਆਪਣੀ ਪਰਛਾਂਵ ਪਾ ਦੇਂਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਚਾਨਣ ਵਾਲੀ ਆਤਮਾ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਆਤ੍ਮਾ ਜਗਚ੍ ਚ ਸੁਮਤੇ ਨੈਕਂ ਨ ਦ੍ਵੇ ਨ ਚਾਪ੍ਯ੍ ਅਸਤ੍ । ਆਭਾਸਮਾਤ੍ਰਮ੍ ਏਵੇਦਮ੍ ਇਤ੍ਥਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਤਿ ਜृਮ੍ਭਤੇ
ਹੇ ਸੁਮਤਿ, ਆਤਮਾ ਤੇ ਜਗਤ ਨਾ ਇੱਕ ਹਨ, ਨਾ ਦੋ ਹਨ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਝੂਠੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁਣ ਇਹ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਮਸ੍ਤਂ ਖਲ੍ਵ੍ ਇਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਆਤ੍ਮੇਦਮ੍ ਆਤਤਮ੍ । ਅਹਮ੍ ਅਨ੍ਯਦ੍ ਇਦਂ ਚਾਨ੍ਯਦ੍ ਇਤਿ ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਂ ਤ੍ਯਜਾਨਘ
ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਹੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ; ਹਰ ਥਾਂ ਆਤਮਾ ਹੀ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। 'ਮੈਂ ਇਹ ਹਾਂ, ਇਹ ਹੋਰ ਹੈ' ਵਾਲੀ ਭੁਲਾਵੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ।
ਤਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਘਨੇ ਨਿਤ੍ਯੇ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ ਨ ਕਲ੍ਪਨਾਃ । ਵਿਚ੍ਛਿਤ੍ਤਯਃ ਪਯੋਰਾਸ਼ੌ ਯਥਾ ਰਾਮ ਜਲੇਤਰਾਃ
ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਲਪਨਾ ਨਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ; ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਹੇ ਰਾਮ।
ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਨ੍ ਏਵ ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਿ ਵਿਸ੍ਤृਤੇ । ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਕਲ੍ਪਨਾ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਹ੍ਨੌ ਹਿਮਕਣੋ ਯਥਾ
ਜਦੋਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਬਰਫ ਦਾ ਟੁਕੜਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ।
ਭਾਵਯਨ੍ਨ੍ ਆਤ੍ਮਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਚਿਦ੍ਰੂਪੇਣੈਵ ਚਿਨ੍ਮਯਮ੍ । ਜਗਜ੍ਜਾਲਮ੍ ਅਯਂ ਹ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਾ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ ਜृਮ੍ਭਤੇ
ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਰਾਹੀਂ, ਚਿੱਤ-ਸਰੂਪ ਵਿਚ ਸੋਚ ਕੇ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਜਾਲ ਵੀ ਆਤਮਾ ਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਆਪ ਹੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਸ਼ੋਕੋ ऽਸ੍ਤਿ ਨ ਮੋਹੋ ऽਸ੍ਤਿ ਨ ਜਨ੍ਮਾਸ੍ਤਿ ਨ ਜਨ੍ਮਵਾਨ੍ । ਯਦ੍ ਅਸ੍ਤੀਹ ਤਦ੍ ਏਵਾਸ੍ਤਿ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਇੱਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਭੁਲਾਵਾ ਹੈ, ਨਾ ਜਨਮ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਇੱਥੇ ਹੈ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਹੈ। ਰਾਘਵ, ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾ।
ਸਮਸ੍ ਸ੍ਵਸ੍ਥਸ੍ ਸ੍ਥਿਰਮਤਿਸ਼੍ ਸ਼ਾਨ੍ਤਸ਼੍ ਸ਼ਾਨ੍ਤਮਨਾ ਮੁਨਿਃ । ਮੌਨੀ ਵਰਮਣਿਸ੍ਵਚ੍ਛੋ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਨਾਲ ਬਰਾਬਰ ਰਹਿ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਰਹਿ, ਦਿਲੋਂ ਢਿੱਠ ਰਹਿ, ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਠੰਢਕ ਰੱਖ, ਗਿਆਨੀ ਬਣ, ਚੁੱਪ ਰਹਿ, ਕੀਮਤੀ ਰਤਨ ਵਾਂਗ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿ, ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿ, ਰਾਘਵ।
ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵੋ ਨਿਤ੍ਯਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥੋ ਨਿਰ੍ਯੋਗਕ੍ਸ਼ੇਮ ਆਤ੍ਮਵਾਨ੍ । ਅਦ੍ਵਿਤੀਯੋ ਵਿਸ਼ੋਕਾਤ੍ਮਾ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਤੂੰ ਜੋੜ-ਵਿਰੋਧ ਤੋਂ ਪਰੇ ਰਹਿ, ਸਦਾ ਸਚਾਈ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿ, ਲਾਭ-ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਫਿਕਰ ਨਾ ਕਰ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਰਹਿ, ਇਕੱਲਾ ਰਹਿ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਰਹਿ, ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿ, ਰਾਘਵ।
ਵਿਵਿਕ੍ਤਸ਼੍ ਸ਼ਾਨ੍ਤਸਙ੍ਕਲ੍ਪੋ ਧੀਰਧੀਰ੍ ਊਰ੍ਜਿਤਾਸ਼ਯਃ । ਯਥਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਨੁਵਰ੍ਤੀ ਚ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਤੂੰ ਇਕੱਲਾ ਰਹਿ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਲੀ ਸੋਚ ਰੱਖ, ਹੌਸਲੇ ਵਾਲਾ ਤੇ ਢਿੱਠ ਰਹਿ, ਉੱਚੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਰੱਖ, ਜੋ ਮਿਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿ, ਰਾਘਵ।
ਵੀਤਰਾਗੋ ਨਿਰਾਯਾਸੋ ਵਿਮਨਾ ਵੀਤਕਲ੍ਮषਃ । ਨਾਦਾਤਾ ਨ ਪਰਿਤ੍ਯਾਗੀ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਤੂੰ ਲਾਲਚ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਮਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼, ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ, ਨਾ ਕੁਝ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਨਾ ਕੁਝ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਤੀਤਂ ਪਦਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵ੍ਯਪੂਰਿਤਃ । ਪੂਰ੍ਣਾਰ੍ਣਵਵਦ੍ ਅਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧੋ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਜਗਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ, ਜੋ ਮਿਲਿਆ ਤੇ ਜੋ ਮਿਲਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਪੂਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾ।
ਵਿਕਲ੍ਪਜਾਲਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਮਾਯਾਞ੍ਜਨਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਆਤ੍ਮਨਾਤ੍ਮਨਿ ਤृਪ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਮਾਇਆ ਦੇ ਭ੍ਰਮ ਤੋਂ ਦੂਰ, ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੱਜ ਕੇ, ਬੇਚੈਨੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾ।
ਅਨਨ੍ਤਾਪਾਰਪਰ੍ਯਨ੍ਤਵਪੁਰ੍ ਆਤ੍ਮਵਿਦਾਂ ਵਰਃ । ਧਰਾਧਰਸ਼ਿਰੋਧੀਰੋ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ ਰਾਘਵ
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਜੋ ਆਤਮਾ ਦੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਤੇਰੀ ਸਰੂਪ ਅੰਤ, ਪਾਰ ਤੇ ਹੱਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾ।
ਆਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਏਵਾਤ੍ਮਨੌਦਾਰ੍ਯਂ ਭਜ ਪੂਰ੍ਣ ਇਵਾਰ੍ਣਵਃ । ਆਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਏਵਾਤ੍ਮਨਾਹ੍ਲਾਦਂ ਭਜ ਪੂਰ੍ਣੇਨ੍ਦੁਬਿਮ੍ਬਵਤ੍
ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਵੱਡੇ ਦਿਲ ਨਾਲ ਜੀਓ, ਜਿਵੇਂ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸਮੁੰਦਰ। ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰਾ ਚਾਂਦ।
ਵਿਸ਼੍ਵਪ੍ਰਪਞ੍ਚਰਚਨੇਯਮ੍ ਅਸਤ੍ਯਰੂਪਾ ਨਾਸਤ੍ਯਰੂਪਮ੍ ਅਨੁਧਾਵਤਿ ਨਾਮ ਤਜ੍ਜ੍ਞਃ । ਤਜ੍ਜ੍ਞੋ ऽਸਿ ਸ਼ਾਨ੍ਤਕਲਨੋ ऽਸਿ ਨਿਰਾਮਯੋ ऽਸਿ ਨਿਤ੍ਯੋਦਿਤੋ ऽਸਿ ਭਵ ਸੁਨ੍ਦਰ ਸ਼ਾਨ੍ਤਸ਼ੋਕਃ
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਝੂਠੀ ਹੈ; ਝੂਠ ਝੂਠ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੀ ਉਹੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਉਹ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਤੇਰਾ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੈ, ਤੂੰ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੈਂ, ਸਦਾ ਜਾਗਦਾ ਹੈਂ—ਸੁੰਦਰ, ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਦੁੱਖ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾ।
ਏਕਾਤਪਤ੍ਰਮ੍ ਅਵਨੌ ਗੁਰੁਣੋਪਦਿष੍ਟਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਪ੍ਰਪਾਲਯ ਚਿਰਂ ਸਮਯੇਹ ਦृष੍ਟ੍ਯਾ । ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਮਸ੍ਤਗੁਣਰਞ੍ਜਿਤਰਾਜਲੋਕਸ੍ ਤ੍ਯਾਗੋ ਨ ਯੁਕ੍ਤ ਇਹ ਕਰ੍ਮਸੁ ਨਾਪਿ ਰਾਗਃ
ਅਧਿਆਪਕ ਵੱਲੋਂ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿੱਖਿਆ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਰਾਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਛਤਰੀ ਹੇਠ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਮੇਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲ। ਇਹ ਰਾਜ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਨਾ ਤਿਆਗ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਲਗਾਵ।
ਇਮਮ੍ ਏਵਂ ਪਰਿਸ੍ਪਨ੍ਦਂ ਕਰੋਮੀਤ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਤਵਾਸਨਮ੍ । ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ਯਃ ਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਸ ਮੁਕ੍ਤ ਇਤਿ ਮੇ ਮਤਿਃ
ਜੋ ਇਹ ਪੱਕੀ ਸੋਚ ਰੱਖ ਕੇ ਕਿ 'ਮੈਂ ਇਹ ਕੰਮ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ', ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਮੁਕਤ ਹੈ—ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ।
ਪੌਰੁषੀਂ ਤਨੁਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਕੇਚਿਦ੍ ਏਤੇ ਕ੍ਰਿਯਾਰਤਾਃ । ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਨ੍ ਨਰਕਮ੍ ਆਯਾਨ੍ਤਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਚ ਨਰਕਾਤ੍ ਪੁਨਃ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਹਨਤ ਵਾਲਾ ਸਰੀਰ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਨਰਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਨਰਕ ਤੋਂ ਮੁੜ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੇਚਿਤ੍ ਕੁਕਰ੍ਮਨਿਰਤਾ ਵਿਰਤਾਸ੍ ਸ੍ਵਵਿਵੇਕਤਃ । ਨਰਕਾਨ੍ ਨਰਕਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਦੁਃਖਾਦ੍ ਦੁਃਖਂ ਭਯਾਦ੍ ਭਯਮ੍
ਕੁਝ ਲੋਕ ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਵਾਪਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਰਕ ਤੋਂ ਨਰਕ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਦੁੱਖ, ਡਰ ਤੋਂ ਡਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੇਚਿਤ੍ ਸ੍ਵਵਾਸਨਾਤਨ੍ਤੁਬਦ੍ਧਾਃ ਕਰ੍ਮਾਵਲੋਡਿਤਾਃ । ਤਿਰ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾਤ੍ ਸ੍ਥਾਵਰਤਨੁਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਤਿਰ੍ਯਕ੍ਤਨੁਂ ਤਤਃ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਆਪਣੀਆਂ ਵਾਸਨਾਵਾਂ ਦੇ ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ, ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਸਰ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪਸ਼ੂ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਪੌਦੇ ਜਾਂ ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸਰੀਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਫਿਰ ਮੁੜ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੇਚਿਦ੍ ਆਤ੍ਮਵਿਦੋ ਧਨ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਿਤਮਨੋਦृਸ਼ਃ । ਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤृष੍ਣਾਨਿਗਡਾ ਯਾਨ੍ਤਿ ਨਿष੍ਕੇਵਲਂ ਪਦਮ੍
ਕੁਝ ਲੋਕ, ਜੋ ਆਤਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਤੇ ਧਨਵੰਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਲੋਭ ਦੀਆਂ ਜੰਜੀਰਾਂ ਟੁੱਟ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਪੁਰਾ ਕਤਿਪਯਾਨ੍ਯ੍ ਏਵ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਨ੍ਮਾਨਿ ਰਾਘਵ । ਅਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਨ੍ਮਨਿ ਯੋ ਮੁਕ੍ਤਸ੍ ਸ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਰਾਜਸਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕਃ
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੁਝ ਹੀ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਰਾਜਸੀ ਜਾਂ ਸਾਤਵਿਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।