ਪੁਨਸ੍ ਸਰ੍ਗਸਮਾਰਮ੍ਭਃ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਲਯਸਮ੍ਭਵਃ । ਸਰ੍ਵਂ ਪੁਨਰ੍ ਇਦਂ ਰਾਮ ਚਕ੍ਰਵਤ੍ ਪਰਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਫੇਰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਫੇਰ ਵਿਨਾਸ਼ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਰਾਮਾ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਚੱਕਰ ਵਾਂਗ ਮੁੜ ਮੁੜ ਘੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕਿਮ੍ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਮਹਾਮਾਯਾਡਮ੍ਬਰੇ ਦੀਰ੍ਘਸ਼ਮ੍ਬਰੇ । ਰਾਮ ਸਤ੍ਯਮ੍ ਅਸਤ੍ਯਂ ਵਾ ਨਿਰ੍ਣੀਯ ਯਦ੍ ਇਹੋਚ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਵੱਡੀ ਮਾਇਆ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਦੀ ਲੰਮੀ ਲੜੀ ਚੱਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਮਾ, ਇੱਥੇ ਕੀ ਸੱਚ ਹੈ ਤੇ ਕੀ ਝੂਠ, ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖੀਏ?
ਦਾਸ਼ੂਰਾਖ੍ਯਾਯਿਕੇਵੇਯਂ ਰਾਮ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਰਿਕਾ । ਕਲ੍ਪਨਾਰਚਿਤਾਕਾਰਾ ਵਸ੍ਤੁਸ਼ੂਨ੍ਯਾ ਤੁ ਵਸ੍ਤੁਤਃ
ਹੇ ਰਾਮਾ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਚੱਕਰ ਕਿਸੇ ਨੌਕਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਾਂਗ ਹੈ; ਇਹਦੇ ਰੂਪ ਮਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖਾਲੀ ਹੈ।
ਅਵਿਰਲਮ੍ ਇਦਮ੍ ਆਤਤਂ ਵਿਕਲ੍ਪੈਰ੍ ਅਸਦੁਦਿਤਾਕृਤਿਭਿਰ੍ ਦ੍ਵਿਚਨ੍ਦ੍ਰਕਲ੍ਪੈਃ । ਵਿਰਚਿਤਮ੍ ਅਸਤਾ ਤੁ ਯਨ੍ ਨ ਸਤ੍ ਤਜ੍ ਜਗਦ੍ ਇਹ ਤੇਨ ਵਿਮੂਢਤਾ ਕਿਮੁਤ੍ਥਾ
ਇਹ ਜਗਤ ਅਟੱਲ ਤੌਰ ਤੇ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਮਨ ਦੇ ਵਹਿਮਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਅਸਲ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਭਟਕਾ। ਜੋ ਅਸਲ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਅਸਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ—ਫਿਰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਬਾਰੇ ਭਟਕਣ ਦਾ ਕੀ ਕਾਰਨ?
ਕ੍ਰਿਯਾਵਿਸ਼ੇषਬਹੁਲਾ ਭੋਗੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਹਤਾਸ਼ਯਾਃ । ਨਾਵੇਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੇ ਯਦਾ ਸਤ੍ਯਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਸ਼ਠਾਸ੍ ਤਦਾ
ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕਰਤਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭੋਗ ਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਨ ਢੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਚਾਈ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ; ਉਸ ਵੇਲੇ, ਚਲਾਕ ਲੋਕ ਵੀ ਸਚ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ।
ਯੇ ਤੁ ਪਾਰਂ ਗਤਾ ਬੁਦ੍ਧੇਰ੍ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੈਰ੍ ਨ ਵਸ਼ੀਕृਤਾਃ । ਤ ਏਤਾਂ ਜਾਗਤੀਂ ਮਾਯਾਂ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਕਰਬਿਲ੍ਵਵਤ੍
ਪਰ ਜੋ ਮਨ ਦੀ ਹੱਦ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੇ ਵਸ਼ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਹਥ ਵਿਚ ਫਲ ਵਾਂਗ ਸਾਫ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।
ਨਨੁ ਤਾਂ ਜਾਗਤੀਂ ਮਾਯਾਂ ਜੀਵੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਚਾਰਵਾਨ੍ । ਅਹਙ੍ਕਾਰਮਯੀਂ ਆਸ੍ਥਾਂ ਤ੍ਯਜਤ੍ਯ੍ ਅਹਿਰ੍ ਇਵ ਤ੍ਵਚਮ੍
ਅਸਲ ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਜੀਵ ਇਸ ਸੰਸਾਰੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਹੰਕਾਰ ਦੀ ਪਕੜ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਆਪਣੀ ਖਾਲ ਉਤਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਸਕ੍ਤਤਾਂ ਤਤੋ ऽਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਪੁਨਰ੍ ਨਾਮ ਨ ਜਾਯਤੇ । ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ऽਪਿ ਸੁਚਿਰਂ ਤਿष੍ਠਦ੍ ਬੀਜਂ ਦਗ੍ਧਮ੍ ਇਵਾਗ੍ਨਿਨਾ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਵਿਛੋੜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ; ਜੇਕਰ ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਵੀ, ਉਹ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜੇ ਬੀਜ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਮੁੜ ਅੰਕੁਰ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
ਆਧਿਵ੍ਯਾਧਿਪਰੀਤਾਯ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ ਵਾਦ੍ਯ ਵਿਨਾਸ਼ਿਨੇ । ਪ੍ਰਯਤਨ੍ਤੇ ਸ਼ਰੀਰਾਯ ਹਿਤਮ੍ ਅਜ੍ਞਾਸ੍ ਤੁ ਨਾਤ੍ਮਨੇ
ਅਗਿਆਨੀ ਲੋਕ, ਜੋ ਰੋਗਾਂ ਅਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਲਈ ਨਹੀਂ।
ਤ੍ਵਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਜ੍ਞਵਦ੍ ਅਜ੍ਞਸ੍ਯ ਸ਼ਰੀਰਸ੍ਯ ਸਮੀਹਿਤਮ੍ । ਮਾ ਸਮ੍ਪਾਦਯ ਦੁਃਖਾਯ ਭਵਾਤ੍ਮੈਕਪਰਾਯਣਃ
ਤੂੰ ਵੀ, ਅਗਿਆਨੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਹਨਤ ਨਾ ਕਰ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਦੁੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਬਣਾਓ।
ਦਾਸ਼ੂਰਾਖ੍ਯਾਯਿਕੇਵੇਯਂ ਨਾਮ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਰਿਕਾ । ਕਲ੍ਪਨਾਰਚਿਤਾਕਾਰਾ ਵਸ੍ਤੁਸ਼ੂਨ੍ਯੇਤਿ ਕਿਂ ਪ੍ਰਭੋ
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਚੱਕਰ ਦਾਸੂਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਾਂਗ ਹੈ—ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਮਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਸਲ ਨਹੀਂ; ਹੋਰ ਕੀ ਕਹਿਣਾ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ?
ਜਗਨ੍ਮਾਯਾਸ੍ਵਰੂਪਸ੍ਯ ਵਰ੍ਣਨਾਵ੍ਯਪਦੇਸ਼ਤਃ । ਦਾਸ਼ੂਰਾਖ੍ਯਾਯਿਕਾਂ ਰਾਮ ਵਰ੍ਣ੍ਯਮਾਨਾਂ ਮਯਾ ਸ਼ृਣੁ
ਹਣੀ, ਰਾਮਾ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਇਆ ਦੇ ਸੱਚੇ ਰੂਪ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ ਦਾਸੂਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਅਸ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਸੁਧਾਪੀਠੇ ਵਿਚਿਤ੍ਰਕੁਸੁਮਦ੍ਰੁਮਃ । ਮਗਧਾ ਨਾਮ ਵਿਖ੍ਯਾਤਸ਼੍ ਸ਼੍ਰੀਮਾਞ੍ ਜਨਪਦੋ ਮਹਾਨ੍
ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਗਧਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਜੀਬ-ਅਜੀਬ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕਦਮ੍ਬਵਨਵਿਸ੍ਤਾਰੀ ਤਾਲਾਵਲਿਤਜਙ੍ਗਲਃ । ਵਿਚਿਤ੍ਰਵਿਹਗਵ੍ਯੂਹਸ੍ ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮਨੋਹਰਃ
ਉਹ ਥਾਂ ਕਦੰਬ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਤਾਲਾਂ ਵਾਲੀ ਜੰਗਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਹਰ ਪਾਸੇ ਅਸਚਰਜ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣ ਦਿੱਖ ਦਿੰਦੀ ਸੀ।
ਸਸ੍ਯਸਙ੍ਕਟਸੀਮਾਨ੍ਤਃ ਪੁਰੋਪਵਨਮਣ੍ਡਿਤਃ । ਕਮਲੋਤ੍ਪਲਕਲ੍ਹਾਰਪੂਰ੍ਣਸਰ੍ਵਸਰਿਤ੍ਤਟਃ
ਉਹ ਥਾਂ ਖੇਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਬਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਹਰ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਕਮਲ, ਨੀਲੋਫਰ ਤੇ ਕਲਹਾਰ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ।
ਉਦ੍ਯਾਨਦੋਲਾਵਿਲਸਲ੍ਲਲਨਾਗੇਯਘੁਙ੍ਘੁਮੀ । ਨਿਸ਼ੋਪਭੁਕ੍ਤਕੁਸੁਮਨੀਰਨ੍ਧ੍ਰਵਿਸ਼ਿਖਾਵਨਿਃ
ਉਦਿਆਨ ਵਿੱਚ ਝੂਲਿਆਂ 'ਤੇ ਖੇਡਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਦੀ ਝੰਕਾਰ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੇ ਚੰਦਨੀ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਖਿਲੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਹਿਕ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰੈਕਸ੍ਮਿਨ੍ ਗਿਰਿਤਟੇ ਕਰ੍ਣਿਕਾਰਸਮਾਕੁਲੇ । ਕਦਲੀषਣ੍ਡਨੀਰਨ੍ਧ੍ਰੇ ਨੀਪਗੁਲ੍ਮਵਿਰਾਜਿਤੇ
ਉਥੇ, ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਢਲਾਨ 'ਤੇ, ਕਰਣਿਕਾਰ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਣੀ ਛਾਂ ਸੀ, ਕੇਲੇ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਦੀ ਠੰਡੀ ਛਾਂ ਤੇ ਨੀਪਾ ਦੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਕੂਜਚ੍ਚਕੋਰਚਮਰੇ ਧ੍ਵਨਨ੍ਨਿਰ੍ਝਰਵਾਰਿਣਿ । ਫੁਲ੍ਲਚੂਤਲਤਾਜਾਲੇ ਪ੍ਰਗੀਤਕਲਕੋਕਿਲੇ
ਜਿੱਥੇ ਚਕੋਰ ਪੰਛੀ ਬੂਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਹਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਝਰਨਿਆਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਗੂੰਜ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਮ ਦੀਆਂ ਲਤਾਂ ਫੁੱਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਕੋਕਿਲ ਮਿੱਠੇ ਗੀਤ ਗਾ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪੁਲਿਨ੍ਦਲੀਲਾਲੁਲਿਤੇ ਤਾਲਾਵृਤਨਭਸ੍ਤਲੇ । ਉਤ੍ਫੁਲ੍ਲਪਦ੍ਮਿਨੀਸ਼ਾਰੇ ਜੀਵਜੀਵਕਜੀਵਿਤੇ
ਜਿੱਥੇ ਜੰਗਲੀ ਔਰਤਾਂ ਖੇਡ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਅਸਮਾਨ ਤਾਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਪੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖਿੜੀਆਂ ਕਮਲਣੀਆਂ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ।
ਪੁष੍ਪੌਘਸ੍ਫੂਰ੍ਜਦਨਿਲੇ ਕੇਸਰਾਰੁਣਧੂਲਿਨਿ । ਕਾਰਣ੍ਡਵਕृਤਾਰਾਵੇ ਸਰਤ੍ਸਰਸਸਾਰਸੇ
ਉਥੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਉਡਦੀ ਹਵਾ ਕੇਸਰ ਵਾਲੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਝੀਲਾਂ 'ਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਨਗਵਰੇ ਪੁਣ੍ਯੇ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵਿਹਗਦ੍ਰੁਮੇ । ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਪਰਮਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮੁਨਿਰ੍ ਆਸੀਨ੍ ਮਹਾਤਪਾਃ
ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਉੱਚ ਪਹਾੜ 'ਚ, ਜਿੱਥੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ ਸਨ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਤੇ ਵੱਡੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
ਦਾਸ਼ੂਰਨਾਮਾ ਮਹਤਾ ਤਪੋਯੋਗੇਨ ਸਂਯੁਤਃ । ਕਦਮ੍ਬਪृष੍ਠਵਾਸ੍ਤਵ੍ਯੋ ਵੀਤਰਾਗੋ ਮਹਾਮਤਿਃ
ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਨਾਮ ਦਾਸੂਰ ਸੀ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਤਪਸਿਆ ਤੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਹ ਕਦੰਬ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਵਾਸਨਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸੀ।
ऋषਿਸ੍ ਤਪਸ੍ਵੀ ਭਗਵਨ੍ ਵਿਪਿਨੇ ਕੇਨ ਹੇਤੁਨਾ । ਕਥਂ ਵਾਪ੍ਯ੍ ਅਵਸਤ੍ ਪृष੍ਠੇ ਕਦਮ੍ਬਸ੍ਯ ਮਹਾਤਰੋਃ
ਭਗਵਾਨ, ਇਹ ਤਪਸਵੀ ਰਿਸ਼ੀ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਕਦੰਬ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਉੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ?
ਸ਼ਰਲੋਮੇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਃ ਪਿਤਾ ਤਸ੍ਯ ਬਭੂਵ ਹ । ਨਾਮ੍ਨਾਪਰ ਇਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨ੍ ਏਵਾਵਸਦ੍ ਗਿਰੌ
ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸ਼ਰਲੋਮਾ ਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਰਗਾ ਹੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਉਹੀ ਪਹਾੜ ਤੇ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯਾਸਾਵ੍ ਏਕਪੁਤ੍ਰੋ ऽਭੂਤ੍ ਕਚੋ ਦੇਵਗੁਰੋਰ੍ ਇਵ । ਤੇਨ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਨੀਤਵਾਞ੍ ਜੀਵਿਤਂ ਵਨੇ
ਉਸ ਦੇ ਇਕੋ ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਹੀ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਸੀ।
ਅਥਾਸੌ ਸ਼ਰਲੋਮਾਤ੍ਰ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯੁਗਗਣਂ ਯਯੌ । ਤ੍ਯਕ੍ਤਦੇਹਸ੍ ਸੁਰਾਗਾਰਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਨੀਡਃ ਖਗੋ ਯਥਾ
ਸ਼ਰਲੋਮਾ ਨੇ ਕਈ ਯੁੱਗਾਂ ਬੀਤਾਏ, ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੰਛੀ ਆਪਣਾ ਘੋਂਸਲਾ ਛੱਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕ ਏਵ ਵਨੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਦਾਸ਼ੂਰਃ ਪ੍ਰਰੁਰੋਦ ਹ । ਦਸ਼ਾਪਨੀਤਪਿਤृਕਃ ਕਰੁਣਂ ਕੁਰਰੋ ਯਥਾ
ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਦਾਸ਼ੂਰਾ ਇਕੱਲਾ ਬੈਠਾ ਪਿਤਾ ਦੀ ਵਿਛੋੜੀ ਵਿਚ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਰੂਨਾਵਾਂ ਕਰਦਾ ਜਿਵੇਂ ਪੰਛੀ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਤਾਪਿਤृਵਿਯੋਗੇਨ ਸ਼ੋਕਸਨ੍ਤਾਪਿਤਾਸ਼ਯਃ । ਮ੍ਲਾਨਿਮ੍ ਅਭ੍ਯਾਯਯੌ ਨੂਨਂ ਹੇਮਨ੍ਤ ਇਵ ਪਙ੍ਕਜਮ੍
ਮਾਂ-ਪਿਓ ਦੀ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਦਾ ਮਨ ਗਮ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਉਹ ਠੰਢੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਮੁਰਝਾ ਗਿਆ।
ਬਾਲੋ ऽਸਾਵ੍ ਅਥ ਦੀਨਾਤ੍ਮਾ ਵਨਦੇਵਤਯਾ ਵਨੇ । ਇਤ੍ਥਮ੍ ਆਸ਼੍ਵਾਸਿਤੋ ਰਾਮ ਤਦਾਦृਸ਼੍ਯਸ਼ਰੀਰਯਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਮੁੰਡਾ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਉਦਾਸ ਸੀ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਇਕ ਜੰਗਲੀ ਦੇਵੀ ਨੇ, ਜਿਸਦਾ ਸਰੀਰ ਦਿਸਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਢਾਢਸ ਦਿੱਤੀ।
ऋषਿਪੁਤ੍ਰ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਕਿਮ੍ ਅਜ੍ਞ ਇਵ ਰੋਦਿषਿ । ਸਂਸਾਰਸ੍ਯ ਨ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਵੇਤ੍ਸਿ ਚਞ੍ਚਲਮ੍
ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰੀ ਬੁਧੀ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਤੂੰ ਅਣਜਾਣਾ ਵਾਂਗ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚਲਚਲ ਹੈ?