ਕਪੋਲਤਲਸਂਲੀਨਪਾਣਿਃ ਪਦ੍ਮਾਸਨਸ੍ਥਿਤਃ । ਚਿਨ੍ਤਾਪਰਵਸ਼ਸ੍ ਤੂष੍ਣੀਮ੍ ਅਵ੍ਯਾਪਾਰੋ ਬਭੂਵ ਸਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਗਲ੍ਹੇ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਮਲ-ਆਸਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ, ਸੋਚ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਚੁੱਪ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਕ੍ਰਿਆ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕृਸ਼ਾਙ੍ਗਸ਼੍ ਚਿਨ੍ਤਯਾ ਯੁਕ੍ਤਃ ਖੇਦੀ ਪਰਮਦੁਰ੍ਮਨਾਃ । ਨੋਵਾਚ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ ਕਿਞ੍ਚਿਲ੍ ਲਿਪਿਕਰ੍ਮਾਰ੍ਪਿਤੋਪਮਃ
ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚਾਂ ਨਾਲ ਲੀਨ, ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਗਹਿਰੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਚਿੱਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਮੂਰਤ।
ਖੇਦਾਤ੍ ਪਰਿਜਨੇਨਾਸੌ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥ੍ਯਮਾਨਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਚਕਾਰਾਹ੍ਨਿਕਮ੍ ਆਚਾਰਂ ਪਰਿਮ੍ਲਾਨਮੁਖਾਮ੍ਬੁਜਃ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿਆ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਮੁਰਝਾਏ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਏਵਂ ਮੁਨਿਵਿਸ਼ਿष੍ਟਂ ਤਂ ਰਾਮਂ ਗੁਣਗਣਾਕਰਮ੍ । ਆਲੋਕ੍ਯ ਭ੍ਰਾਤਰਾਵ੍ ਅਸ੍ਯ ਤਾਮ੍ ਏਵਾਯਯਤੁਰ੍ ਦਸ਼ਾਮ੍
ਜਦੋਂ ਭਾਈਆਂ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਸੀ, ਐਸੇ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਉਸੇ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ।
ਤਥਾ ਤੇषੁ ਤਨੂਜੇषੁ ਖੇਦਵਤ੍ਸੁ ਕृਸ਼ੇषੁ ਚ । ਸਪਤ੍ਨੀਕੋ ਮਹੀਪਾਲਸ਼੍ ਚਿਨ੍ਤਾਵਿਵਸ਼ਤਾਂ ਯਯੌ
ਜਦੋਂ ਪੁੱਤਰ ਦੁਖੀ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਏ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ।
ਕਾ ਤੇ ਪੁਤ੍ਰ ਘਨਾ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਯ੍ ਏਵਂ ਰਾਮਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਅਪृਚ੍ਛਤ੍ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਯਾ ਵਾਚਾ ਨ ਚਾਕਥਯਦ੍ ਅਸ੍ਯ ਸਃ
ਰਾਜਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ, 'ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਕੀ ਹੈ?' ਪਰ ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ।
ਨ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ ਤਾਤ ਮੇ ਦੁਃਖਮ੍ ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਤੁਰ੍ ਅਙ੍ਕਗਃ । ਰਾਮੋ ਰਾਜੀਵਪਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ ਤੂष੍ਣੀਮ੍ ਏਵ ਸ੍ਮ ਤਿष੍ਠਤਿ
ਪਿਤਾ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬੈਠਿਆ ਹੋਇਆ ਰਾਮ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸਨ, ਆਖਿਆ, "ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ," ਤੇ ਚੁੱਪਚਾਪ ਬੈਠਾ ਰਿਹਾ।
ਤਤੋ ਦਸ਼ਰਥੋ ਰਾਜਾ ਰਾਮਃ ਕਿਂ ਖੇਦਵਾਨ੍ ਇਤਿ । ਅਪृਚ੍ਛਤ੍ ਸਰ੍ਵਕਾਰ੍ਯਜ੍ਞਂ ਵਸਿष੍ਠਂ ਵਦਤਾਂ ਵਰਮ੍
ਫਿਰ ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਰਾਮ ਕਿਉਂ ਉਦਾਸ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਅਸ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਤ੍ਰ ਕਾਰਣਂ ਸ਼੍ਰੀਮਨ੍ ਮਾ ਰਾਜਨ੍ ਦੁਃਖਮ੍ ਅਸ੍ਤੁ ਤੇ । ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤਸ਼੍ ਚਿਨ੍ਤਯਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਵਸਿष੍ਠਮੁਨਿਨਾ ਨृਪਃ
ਵਸੀਸ਼ਠ ਮੁਨੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਹੈ; ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਗਹਿਰੀ ਸੋਚ ਵਿਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਕੋਪਂ ਵਿषਾਦਕਲਨਾਂ ਵਿਤਤਂ ਚ ਹਰ੍षਂ ਨਾਲ੍ਪੇਨ ਕਾਰਣਵਸ਼ੇਨ ਵਹਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤਃ । ਸਰ੍ਗੇਣ ਸਂਹਤਿਜਵੇਨ ਵਿਨਾ ਜਗਤ੍ਯਾਂ ਭੂਤਾਨਿ ਭੂਪ ਨ ਮਹਾਨ੍ਤਿ ਵਿਕਾਰਯਨ੍ਤਿ
ਰਾਜਾ, ਸਮਝਦਾਰ ਲੋਕ ਛੋਟੀ ਗੱਲ ਤੇ ਨਾ ਗੁੱਸਾ ਕਰਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਉਦਾਸ ਹੁੰਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਰਚਨਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਹੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤੇ ਮੁਨਿਨਾਥੇਨ ਸਨ੍ਦੇਹਵਤਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵੇ । ਖੇਦਵਤ੍ਯ੍ ਆਸ੍ਥਿਤੇ ਮੌਨਂ ਕਞ੍ਚਿਤ੍ ਕਾਲਂ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸ਼ਿਣਿ
ਜਦ ਮੁਨੀ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਰਾਜਾ ਸੰਦੇਹ ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਗਿਆ ਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਪਰਿਖਿਨ੍ਨਾਸੁ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਰਾਜ੍ਞੀषੁ ਨृਪਸਦ੍ਮਸੁ । ਸ੍ਥਿਤਾਸੁ ਸਾਵਧਾਨਾਸੁ ਰਾਮਚੇष੍ਟਾਸੁ ਸਰ੍ਵਤਃ
ਜਦ ਸਾਰੇ ਰਾਣੀਆਂ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਲੋਕ ਰਾਮ ਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪਏ,
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨ੍ ਏਵ ਕਾਲੇ ਤੁ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਮਹਰ੍षਿਰ੍ ਆਗਮਦ੍ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਤਮ੍ ਅਯੋਧ੍ਯਾਂ ਨਰਾਧਿਪਮ੍
ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆ ਪਹੁੰਚੇ।
ਤਸ੍ਯ ਯਜ੍ਞੋ ऽਥ ਰਕ੍ਸ਼ੋਭਿਸ੍ ਤਦਾ ਵਿਲੁਲੁਪੇ ਕਿਲ । ਮਾਯਾਵੀਰ੍ਯਬਲੋਨ੍ਮਤ੍ਤੈਰ੍ ਧਰ੍ਮਕਾਮਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਯਜਨ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਲੋਂ ਉਜਾੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਜਾਦੂ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਸਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਬਹੁਤ ਸਮਝਦਾਰ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਪਿਆਸੇ ਸਨ।
ਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਤਸ੍ਯ ਯਜ੍ਞਸ੍ਯ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮ੍ ਐਚ੍ਛਤ੍ ਸ ਪਾਰ੍ਥਿਵਮ੍ । ਨ ਹਿ ਸ਼ਕ੍ਤੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਵਿਘ੍ਨੇਨ ਤਮ੍ ਆਪ੍ਤੁਂ ਸ ਮੁਨਿਃ ਕ੍ਰਤੁਮ੍
ਉਸ ਯਜਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਹ ਯਜਨ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਤਤਸ੍ ਤੇषਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ਾਰ੍ਥਮ੍ ਉਦ੍ਯਤਸ੍ ਤਪਸਾਂ ਨਿਧਿਃ । ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਅਯੋਧ੍ਯਾਮ੍ ਅਭ੍ਯਯਾਤ੍ ਪੁਰੀਮ੍
ਫਿਰ, ਉਹ ਤਪ ਦੇ ਖਜਾਨੇ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਉਹਨਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ, ਅਯੋਧਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲੇ।
ਸ ਰਾਜ੍ਞੋ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ੀ ਦ੍ਵਾਰਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ ਉਵਾਚ ਹ । ਸ਼ੀਘ੍ਰਮ੍ ਆਖ੍ਯਾਤ ਮਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਕੌਸ਼ਿਕਂ ਗਾਧਿਨਸ੍ ਸੁਤਮ੍
ਉਹ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਫ਼ੌਰਨ ਜਾ ਕੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਮੈਂ ਕੌਸ਼ਿਕ, ਗਾਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਸ੍ਸ੍ਥਾ ਰਾਜਗृਹਂ ਯਯੁਃ । ਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਮਨਸਸ੍ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇਨ ਵਾਕ੍ਯੇਨ ਚੋਦਿਤਾਃ
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦਰਬਾਨ ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ, ਰਾਜ ਮਹਲ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਏ।
ਤੇ ਗਤ੍ਵਾ ਰਾਜਭਵਨਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਮ੍ ऋषਿਂ ਤਤਃ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਮ੍ ਆਵੇਦਯਾਮ੍ ਆਸੁਃ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਪਤਿਂ ਤਦਾ
ਉਹ ਰਾਜ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਮੁਖੀ ਦਰਬਾਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ।
ਅਥਾਸ੍ਥਾਨਗਤਂ ਭੂਪਂ ਰਾਜਮਣ੍ਡਲਮਾਲਿਤਮ੍ । ਸਮੁਪੇਤ੍ਯ ਤ੍ਵਰਾਯੁਕ੍ਤੋ ਯਾष੍ਟੀਕੋ ऽਸੌ ਵ੍ਯਜਿਜ੍ਞਪਤ੍
ਫਿਰ ਉਹ ਦੌੜੀ-ਦੌੜੀ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ, ਰਾਜ ਦਰਬਾਰ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਗਈ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣਾਈ।
ਦੇਵ ਦ੍ਵਾਰਿ ਮਹਾਤੇਜਾ ਬਾਲਭਾਸ੍ਕਰਭਾਸ੍ਵਰਃ । ਜ੍ਵਾਲਾਰੁਣਜਟਾਜੂਟਃ ਪੁਮਾਞ੍ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਅਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਮਾਲਕ, ਦਰਵਾਜੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਚਮਕਦਾਰ ਬੰਦਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਜੋ ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਲਾਲ ਜਟਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਬੜੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸਚਾਮਰਪਤਾਕਾਢ੍ਯਂ ਸਾਸ਼੍ਵੇਭਪੁਰੁषਾਯੁਧਮ੍ । ਕृਤਵਾਂਸ੍ ਤਂ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਂ ਯਸ੍ ਤੇਜੋਭਿਃ ਕੀਰ੍ਣਕਾਞ੍ਚਨਮ੍
ਉਸਨੇ ਓਹ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪੰਖਿਆਂ, ਝੰਡਿਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਹਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਉਹ ਥਾਂ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਹੈ।
ਵਕ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਮਾਨ੍ ਆਸ਼ੁ ਯਾष੍ਟੀਕਾ ਨਿਵੇਦਯਤ ਰਾਜਨਿ । ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮੁਨਿਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤ ਇਤ੍ਯ੍ ਅਨੁਦ੍ਧਤਯਾ ਗਿਰਾ
ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਮੁਨੀ ਆ ਗਏ ਹਨ।
ਇਤਿ ਯਾष੍ਟੀਕਵਚਨਮ੍ ਆਕਰ੍ਣ੍ਯ ਨृਪਸਤ੍ਤਮਃ । ਸ ਸਮਨ੍ਤ੍ਰੀ ਸਸਾਮਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰੋਤ੍ਤਸ੍ਥੇ ਹੇਮਵਿष੍ਟਰਾਤ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸੋਨੇ ਦੀ ਆਸਨ ਤੋਂ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਪਦਾਤਿਰ੍ ਏਵ ਮਹਤਾਂ ਰਾਜ੍ਞਾਂ ਵृਨ੍ਦੇਨ ਪਾਲਿਤਃ । ਵਸਿष੍ਠਵਾਮਦੇਵਾਭ੍ਯਾਂ ਸਹ ਸਾਮਨ੍ਤਸਂਸ੍ਤੁਤਃ
ਉਹ ਪੈਦਲ ਚਲਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਜਥੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਵਫ਼ਾਦਾਰਾਂ ਵਲੋਂ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹੋਏ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਅਤੇ ਵਾਮਦੇਵ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਜਗਾਮ ਤਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰਾਸੌ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ । ਦਦਰ੍ਸ਼ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਂ ਦ੍ਵਾਰਭੂਮਾਵ੍ ਅਧਿष੍ਠਿਤਮ੍
ਉਹ ਉਥੇ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ।
ਕੇਨਾਪਿ ਕਾਰਣੇਨੋਰ੍ਵੀਤਲਮ੍ ਅਰ੍ਕਮ੍ ਇਵਾਗਤਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇਣ ਤੇਜਸਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰੇਣ ਚ ਮਹੌਜਸਾ
ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਾਲੀ ਜੋਤ ਅਤੇ ਯੋਧਿਆਂ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਸੀ।
ਜਰਾਜਰਢਯਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਤਪਃਪ੍ਰਸਰਰੂਕ੍ਸ਼ਯਾ । ਜਟਾਵਲ੍ਲ੍ਯਾ ਵृਤਸ੍ਕਨ੍ਧਂ ਸਸਨ੍ਧ੍ਯਾਭ੍ਰਮ੍ ਇਵਾਚਲਮ੍
ਉਸਦੇ ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਰੁਖੀ ਅਤੇ ਉਮਰ ਨਾਲ ਸੁੱਕੀ ਹੋਈ ਜਟਾਵਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਪਹਾੜੀ ਵਰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।
ਉਪਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਚ ਕਾਨ੍ਤਂ ਚ ਦੀਪ੍ਤਮ੍ ਅਪ੍ਰਤਿਘਂ ਤਥਾ । ਨਿਭृਤਂ ਚੋਰ੍ਜਿਤਾਕਾਰਂ ਦਧਾਨਂ ਭਾਸ੍ਵਰਂ ਵਪੁਃ
ਉਹ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਸੋਹਣਾ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਗੰਭੀਰ ਤੇ ਰੌਬਦਾਰ ਸੀ, ਤੇ ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪੇਸ਼ਲੇਨਾਤਿਭੀਮੇਨ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇਨਾਕੁਲੇਨ ਚ । ਗਮ੍ਭੀਰੇਣਾਤਿਪੂਰ੍ਣੇਨ ਤੇਜਸਾ ਰਞ੍ਜਿਤਪ੍ਰਜਮ੍
ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਮਿੱਠਾਸ ਤੇ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੰਭੀਰਤਾ, ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਗੰਭੀਰਤਾ ਇਕੱਠੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਤੇ ਭਰਪੂਰ ਜੋਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਸੀ।