ਨ ਤਥਾ ਸੁਖਯਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਤਰ੍ ਨਿਰ੍ਮਲਾਮृਤਵृष੍ਟਯਃ । ਯਥਾ ਪ੍ਰਹਰ੍षਯਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਏਤਾ ਮਹਤਾਮ੍ ਏਵ ਦृष੍ਟਯਃ
ਅੰਦਰੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਖਾ ਵੀ ਉਹਨਾ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਜਿੰਨੀ ਵੱਡੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਚਰਣਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਇਮਂ ਦੇਸ਼ਂ ਭਵਨ੍ਤੌ ਭੂਰਿਤੇਜਸੌ । ਕੌ ਪਵਿਤ੍ਰਿਤਵਨ੍ਤੌ ਨਸ਼੍ ਸ਼ਸ਼ਾਙ੍ਕਾਰ੍ਕਾਵ੍ ਇਵਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ, ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਨ ਤੇ ਸੂਰਜ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤਵਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਭृਗੁਰ੍ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਜਮ੍ । ਸ੍ਮਰਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋ ऽਸਿ ਨਾਜ੍ਞੋ ऽਸੀਤਿ ਰਘੂਦ੍ਵਹ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਭਰਿਗੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ, ਤੂੰ ਜਾਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ, ਮੂਰਖ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਰਘੁ ਵੰਸ਼ੀ!'
ਪ੍ਰਬੋਧਿਤੋ ऽਸੌ ਭृਗੁਣਾ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਦਸ਼ਾ ਨਿਜਾਃ । ਮੁਹੂਰ੍ਤਮਾਤ੍ਰਂ ਸਸ੍ਮਾਰ ਧ੍ਯਾਨੋਨ੍ਮੀਲਿਤਲੋਚਨਃ
ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੇ ਜਦੋਂ ਜਗਾਇਆ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਕੁਝ ਪਲ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਯਾਦ ਕਰ ਲਿਆ।
ਅਥਾਸੌ ਵਿਸ੍ਮਯਸ੍ਮੇਰਮੁਖੋ ਮੁਦਿਤਮਾਨਸਃ । ਵਿਤਰ੍ਕਮਨ੍ਥਰਾਂ ਵਾਚਮ੍ ਉਵਾਚ ਵਦਤਾਂ ਵਰਃ
ਫਿਰ ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਖਿੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸੋਚ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਜਯਤ੍ਯ੍ ਅਵਿਰਤਾਰਮ੍ਭਾ ਨਿਯਤਿਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ । ਯਦ੍ਵਸ਼ਾਦ੍ ਇਦਮ੍ ਆਭੋਗਿ ਜਗਚ੍ਚਕ੍ਰਂ ਵਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਲਾਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਹੀ ਕਿਸਮਤ ਜਿੱਤੂ ਹੋਵੇ, ਜਿਸਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਇਹ ਰਸ ਭਰਿਆ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਚੱਕਰ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮਮਾਨਨ੍ਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਤੀਤਾਨਿ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਯ੍ ਅਵਿਦਿਤਾਨਿ ਹ । ਤਾਨਿ ਤਾਨ੍ਤਦਸ਼ਾਢ੍ਯਾਨਿ ਸਂਸ੍ਮृਤਾਨ੍ਯ੍ ਉਚਿਤਾਨਿ ਚ
ਮੇਰੇ ਗੁਜ਼ਰੇ ਹੋਏ ਜਨਮ ਬੇਅੰਤ ਤੇ ਅਣਜਾਣ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ, ਜੋ ਜਿਹੜੀਆਂ ਜਿਹੜੀਆਂ ਸਨ, ਹੁਣ ਯਾਦ ਆ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਭੁਕ੍ਤਾਨਿ ਬਹੁਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵਿਭਵਾਨ੍ਯ੍ ਅਤਿ । ਦਸ਼ਾਫਲਾਨ੍ਯ੍ ਅਨਨ੍ਤਾਨਿ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਕਲਿਤਾਨਿ ਚ
ਮੈਂ ਅਨੇਕਾਂ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਡੀਆਂ ਦੌਲਤਾਂ ਭੋਗੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਹਾਲਤਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵੀ ਵੇਖੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਲਪਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ।
ਦृष੍ਟਾਃ ਕਠਿਨਸਂਰਮ੍ਭਾ ਵਿਭਵੋਪਾਰ੍ਜਨਭ੍ਰਮਾਃ । ਵਿਹृਤਂ ਵੀਤਸ਼ੋਕਾਸੁ ਚਿਰਂ ਮੇਰੁਸ੍ਥਲੀषੁ ਚ
ਮੈਂ ਦੌਲਤ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤਾਂ ਤੇ ਭੁਲੇਖਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਘੁੰਮਿਆ ਵੀ ਹਾਂ।
ਪੀਤਮ੍ ਆਮੋਦਿ ਮਨ੍ਦਾਰਕੁਸੁਮਾਰੁਣਿਤਂ ਪਯਃ । ਮਨ੍ਦਾਕਿਨ੍ਯਾਸ੍ ਸਕਲ੍ਹਾਰਂ ਤਟੇष੍ਵ੍ ਅਮਰਭੂਭृਤਃ
ਮੰਦਾਕਿਨੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਦੇਵਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਦੁੱਧ ਪੀਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਮੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸੁਆਦਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਰਸ ਮਾਣਦੇ ਸਨ।
ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਸਨ੍ਤਾਨਕੁਞ੍ਜੇषੁ ਫੁਲ੍ਲਹੇਮਲਤਾਲਿषੁ । ਮੇਰੌ ਕਲ੍ਪਤਰੁਚ੍ਛਾਯਾਪੁष੍ਪਸੁਨ੍ਦਰਸਾਨੁषੁ
ਉਹ ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੁਨਹਿਰੀ ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਲੰਮੇ ਤਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਕਲਪਵ੍ਰਿਖ ਦੀ ਛਾਂ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜਾਂ ਮਾਣਦੇ ਸਨ।
ਨ ਤਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਯਦ੍ ਭੁਕ੍ਤਂ ਨ ਤਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਯਤ੍ ਕृਤਮ੍ । ਨ ਤਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਯਦ੍ ਦृष੍ਟਮ੍ ਇष੍ਟਾਨਿष੍ਟਾਸੁ ਦृष੍ਟਿषੁ
ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਚਾਖਿਆ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ; ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਹੀਂ; ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਹੀਂ। ਚਾਹੇ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾੜਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਤਂ ਜ੍ਞਾਤਵ੍ਯਮ੍ ਅਧੁਨਾ ਦृष੍ਟਂ ਦ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਮ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਤਮ੍ । ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਚਿਰਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਗਤੋ ਮੇ ਸਕਲੋ ਭ੍ਰਮਃ
ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੋ ਕੁਝ ਜਾਣਨਾ ਸੀ, ਉਹ ਜਾਣ ਲਿਆ; ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਣਾ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਸਲਾਮਤ ਵੇਖ ਲਿਆ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਤੋਂ ਹੁਣ ਆਰਾਮ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਸਾਰਾ ਭੁਲਾਵਾ ਮੁੱਕ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਤ੍ਤਿष੍ਠ ਤਾਤ ਗਚ੍ਛਾਮਃ ਪਸ਼੍ਯਾਮੋ ਮਨ੍ਦਰਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ । ਤਾਂ ਤਨੁਂ ਤਾਵਦ੍ ਆਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਵਨਲਤਾਮ੍ ਇਵ
ਉਠ ਪਿਆਰੇ, ਚਲੋ ਚੱਲੀਏ ਤੇ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਈ ਉਹ ਲਾਸ਼ ਵੇਖੀਏ, ਜੋ ਹੁਣ ਸੁੱਕ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਬੇਲ।
ਨਾਸਮੀਹਿਤਮ੍ ਅਸ੍ਤੀਹ ਨ ਸਮੀਹਿਤਮ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਮੇ । ਨਿਯਤੇ ਰਚਨਾਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਕੇਵਲਂ ਵਿਹਰਾਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਇੱਥੇ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਚਾਹੀਦੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਤੋਂ ਹਟਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਖੇਡ ਵੇਖਦਿਆਂ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ।
ਕਿਮ੍ ਇਤਿ ਸੁਭਗਮ੍ ਆਰ੍ਯਸੇਵਿਤਂ ਤਤ੍ ਸ੍ਥਿਰਮ੍ ਅਨੁਯਾਮਿ ਮਦੇਕਭਾਵਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ । ਤਦ੍ ਅਲਮ੍ ਅਭਿਮਤਾਮਤੈਰ੍ ਮਮਾਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਕृਤਮ੍ ਇਮਂ ਵ੍ਯਵਹਾਰਮ੍ ਆਚਰਾਮਿ
ਮੈਂ noble ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਚਾਹੀਦੀ ਹੋਈ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਇਕਤਾ ਵਾਲੀ ਸੋਚ ਨਾਲ, ਲਗਾਤਾਰ ਕਿਉਂ ਲੱਗਾ ਰਹਾਂ? ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਪਸੰਦਾਂ ਜਿਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਹਨ, ਰਹਿਣ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵਕ ਅਮਲ ਹੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਕ੍ਰਮਾਦ੍ ਆਕਾਸ਼ਮ੍ ਆਕ੍ਰਮ੍ਯ ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯਾਮ੍ਬੁਦਕੋਟਰੈਃ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪੁਸ੍ ਸਿਦ੍ਧਮਾਰ੍ਗੇਣ ਮਨ੍ਦਰਂ ਹੇਮਕਨ੍ਦਰਮ੍
ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ, ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਕੇ, ਸਿਧ ਹੋਏ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਸੋਨੇ ਵਾਲੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਅਧਿਤ੍ਯਕਾਯਾਂ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਰੇਰ੍ ਆਰ੍ਦ੍ਰਪਰ੍ਣਾਵਗੁਣ੍ਠਿਤਾਮ੍ । ਦਦਰ੍ਸ਼ ਭਾਰ੍ਗਵਸ਼੍ ਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮੋਦ੍ਭਵਾਂ ਤਨੁਮ੍
ਉਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ, ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਇਕ ਸੁੱਕੀ ਲਾਸ਼ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ ਤੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਆਈ ਹੋਈ ਸੀ।
ਉਵਾਚ ਚੇਦਂ ਹੇ ਤਾਤ ਤਨ੍ਵੀ ਤਨੁਰ੍ ਇਯਂ ਹਿ ਸਾ । ਯਾ ਤ੍ਵਯਾ ਸੁਖਸਮ੍ਭੋਗੈਃ ਪੁਰਾ ਸਮਭਿਲਾਲਿਤਾ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਹੀ ਉਹ ਪਤਲੀ ਲਾਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਖ-ਵਿਲਾਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।'
ਇਯਂ ਸਾ ਮਤ੍ਤਨੁਰ੍ ਯਸ੍ਯਾ ਮਨ੍ਦਾਰਕੁਸੁਮੋਤ੍ਕਰੈਃ । ਰਚਿਤਾਸ਼੍ ਸ਼ੀਤਲਾਸ਼੍ ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਮੇਰੂਪਵਨਭੂਮਿषੁ
ਇਹੀ ਉਹ ਮਸਤ ਦੇਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਮੇਰੂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਠੰਢੀਆਂ ਸੌਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।
ਇਯਂ ਸਾ ਮਤ੍ਤਨੁਰ੍ ਮਤ੍ਤਦੇਵਸ੍ਤ੍ਰੀਗਣਲਾਲਿਤਾ । ਸਰੀਸृਪਮੁਖਕ੍ਸ਼ੁਣ੍ਣਾ ਪਸ਼੍ਯ ਸ਼ੇਤੇ ਧਰਾਤਲੇ
ਇਹੀ ਉਹ ਮਸਤ ਦੇਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੱਬੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਇਹ ਰੇਂਗਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਹੇਠਾਂ ਕੁਚਲੀ ਹੋਈ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਪਈ ਹੈ।
ਨਨ੍ਦਨੋਦ੍ਯਾਨषਣ੍ਡੇषੁ ਮਮ ਤਨ੍ਵਾ ਯਯਾਨਯਾ । ਚਿਰਂ ਵਿਲਸਿਤਂ ਸੇਯਂ ਸ਼ੁष੍ਕਕਙ੍ਕਾਲਤਾਂ ਗਤਾ
ਇਸੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਨੰਦਨ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ ਸੀ, ਹੁਣ ਇਹ ਸੁੱਕੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਢਾਂਚਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।
ਸੁਰਾਙ੍ਗਨਾਙ੍ਗਸਂਸਙ੍ਗਾਦ੍ ਉਤ੍ਤੁਙ੍ਗਾਨਙ੍ਗਰਙ੍ਗਯਾ । ਚੇਤੋਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਰਹਿਤਯਾ ਤਨ੍ਵੇਹ ਮਮ ਸ਼ੁष੍ਯਤੇ
ਦੇਵੀਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਕਰਕੇ, ਉੱਚੇ ਸੁਖਾਂ ਵਿਚ ਡੁੱਬੀ ਸੋਚ ਨਾਲ, ਹੁਣ ਉਹੀ ਸੋਚ ਨਾ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਮੇਰਾ ਇਹ ਸਰੀਰ ਇੱਥੇ ਸੁੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤੇषੁ ਤੇषੁ ਵਿਲਾਸੇषੁ ਤਾਸੁ ਤਾਸੁ ਦਸ਼ਾਸੁ ਚ । ਤਥਾ ਤਾ ਭਾਵਨਾ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਕਥਂ ਸ੍ਵਸ੍ਥੋ ऽਸਿ ਦੇਹਕ
ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਖਾਂ ਵਿਚ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੋਚਾਂ ਨਾਲ ਜਕੜ ਲਿਆ, ਤਦ ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚੈਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਸਰੀਰ?
ਹਾ ਤਨੋ ਕ੍ਵਾਵਭਗ੍ਨਾਸਿ ਤਾਪਸਂਸ਼ੋषਮ੍ ਆਗਤਾ । ਕਰਙ੍ਕਤਾਂ ਪ੍ਰਯਾਤਾਸਿ ਮਾਂ ਭਾਵਯਸਿ ਦੁਰ੍ਭਗੇ
ਹਾਏ ਸਰੀਰ, ਤੂੰ ਕਿੱਥੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ, ਹੁਣ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਕਾਂਕਾਲ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈਂ ਤੇ, ਹੇ ਨਸੀਬ ਮਾੜੇ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸੋਚਣ ਉਤੇ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।
ਦੇਹੇਨਾਹਂ ਵਿਲਾਸੇषੁ ਯੇਨੈਵ ਮੁਦਿਤੋ ऽਭਵਮ੍ । ਕਙ੍ਕਲਤਾਮ੍ ਉਪਗਤਾਤ੍ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਏਵ ਬਿਭੇਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਇਸੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਜਦ ਇਹ ਕਾਂਕਾਲ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਮੈਂ ਇਸ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹਾਂ।
ਤਾਰਾਜਾਲਸਮਾਕਾਰੋ ਯਤ੍ਰ ਹਾਰੋ ऽਭਵਤ੍ ਪੁਰਾ । ਮਮੋਰਸਿ ਨਿਲੀਯਨ੍ਤੇ ਪਸ਼੍ਯ ਤਤ੍ਰ ਪਿਪੀਲਕਾਃ
ਕਦੇ ਮੇਰੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਰਗਾ ਹਾਰ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਵੇਖ, ਉੱਥੇ ਚੂੰਟੀਆਂ ਘੁਸਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦ੍ਰਵਤ੍ਕਾਞ੍ਚਨਕਾਨ੍ਤੇਨ ਲੋਭਂ ਨੀਤਾ ਵਰਾਙ੍ਗਨਾਃ । ਯੇਨ ਮਦ੍ਵਪੁषਾ ਤੇਨ ਪਸ਼੍ਯ ਕਙ੍ਕਲਤੋਹ੍ਯਤੇ
ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਚਮਕ, ਜਿਸ ਨੇ ਕਦੇ ਸੁੰਦਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੋਭੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਦੇਖੋ, ਇਹ ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਢਾਂਚਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕ ਇਸ ਦਾ ਮਖੌਲ ਉਡਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਪਸ਼੍ਯੇਮੇ ਵਿਤਤਾਸ੍ਯੇਨ ਤਾਪਸਂਸ਼ੁष੍ਕਕृਤ੍ਤਿਨਾ । ਮਤ੍ਕਙ੍ਕਾਲਕੁਵਕ੍ਤ੍ਰੇਣ ਵਿਤ੍ਰਾਸ੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਨੇ ਮृਗਾਃ
ਦੇਖੋ, ਮੇਰਾ ਮੂੰਹ ਖੁੱਲਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਚਮੜੀ ਸੁੱਕ ਗਈ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਹੱਡੀਆਂ ਵਾਲੇ ਡਰਾਵਨੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਡਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਸ਼੍ਯਾਤਿਸਂਸ਼ੁष੍ਕਤਯਾ ਸ਼ਵੋਦਰਦਰੀ ਮਮ । ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਾਰ੍ਕਾਂਸ਼ੁਜਾਲੇਨ ਵਿਵੇਕੇਨੇਵ ਸ਼ੋਭਤੇ
ਦੇਖੋ, ਕਿੰਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੁੱਕਣ ਕਰਕੇ ਮੇਰੇ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਪੇਟ ਦੀ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਹੋਵੇ।