ਅਨਨ੍ਤਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਤਤੇ ਪਦੇ ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ । ਪ੍ਰਤਿਬਿਮ੍ਬਮ੍ ਅਗृਹ੍ਣਨ੍ਤਂ ਸਿਤਂ ਮਣਿਮ੍ ਇਵ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਅਨੰਤ ਆਰਾਮ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਰਛਾਵੇਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਫੜਦਾ, ਬਿਲਕੁਲ ਸੁੱਚੇ ਮਣਕ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਸ਼ਚਲ ਪਿਆ ਸੀ।
ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਸਙ੍ਕਲ੍ਪਵਿਕਲ੍ਪਾਭ੍ਯਾਂ ਸਮੁਜ੍ਝਿਤਮ੍ । ਸੁਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਮਤਿਂ ਧੀਰਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਨਯਂ ਭृਗੁਃ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਵਿਚ ਲੈਣ ਜਾਂ ਛੱਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹਿਤ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਗਰੂਕ ਤੇ ਅਡੋਲ ਚਿੱਤ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੇ ਵੇਖਿਆ।
ਤਮ੍ ਆਲੋਕ੍ਯ ਭृਗੋਃ ਪੁਤ੍ਰਂ ਕਾਲੋ ਭृਗੁਮ੍ ਉਵਾਚ ਹ । ਵਾਕ੍ਯਮ੍ ਅਬ੍ਧਿਧ੍ਵਨਿਨਿਭਂ ਤਵ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ ਤ੍ਵ੍ ਅਸਾਵ੍ ਇਤਿ
ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਾਲ ਨੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਗੂੰਜ ਵਰਗੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।'
ਵਿਬੁਧ੍ਯਤਾਮ੍ ਇਤਿ ਗਿਰਾ ਸਮਾਧੇਰ੍ ਵਿਰਰਾਮ ਸਃ । ਭਾਰ੍ਗਵੋ ऽਮ੍ਭੋਦਘੋषੇਣ ਸ਼ਨੈਰ੍ ਇਵ ਸ਼ਿਖਣ੍ਡਭृਤ੍
'ਜਾਗ' ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਾਰਗਵ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਸਮਾਧੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਗੱਜਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ 'ਤੇ ਉੱਡਦਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਮੀਲ੍ਯ ਨੇਤ੍ਰੇ ਸੋ ऽਪਸ਼੍ਯਦ੍ ਅਗ੍ਰੇ ਕਾਲਭृਗੂ ਪ੍ਰਭੂ । ਸਮੋਦਯਾਵ੍ ਇਵਾਯਾਤੌ ਦੇਵੌ ਸ਼ਸ਼ਿਦਿਵਾਕਰੌ
ਉਸ ਨੇ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੋ ਮਹਾਨ ਕਾਲਭ੍ਰਿਗੂ ਵੇਖੇ, ਜੋ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਕਦਮ੍ਬਲਤਿਕਾਪੀਠਾਦ੍ ਅਥੋਤ੍ਥਾਯ ਨਨਾਮ ਤੌ । ਸਮਂ ਸਮਾਗਤੌ ਕਾਨ੍ਤੌ ਵਿਪ੍ਰੌ ਹਰਿਹਰਾਵ੍ ਇਵ
ਕਦੰਬ ਲਤਾ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠੋਂ ਉੱਠ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਦੋ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਭਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਹਰਿ ਤੇ ਹਰ ਮਿਲਦੇ ਹੋਣ।
ਮਿਥਃ ਕृਤਸਮਾਚਾਰਾਸ਼੍ ਸ਼ਿਲਾਯਾਂ ਸਮੁਪਾਵਿਸ਼ਨ੍ । ਮੇਰੁਪृष੍ਠੇ ਜਗਤ੍ਪੂਜ੍ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਹਰਾ ਇਵ
ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸੁਆਗਤ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੋਵੇ।
ਅਥ ਸ਼ਾਨ੍ਤਤਪਾ ਨਾਮ ਸ ਸਮਙ੍ਗਾਤਟੇ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਤਾਵ੍ ਉਵਾਚ ਵਚਸ਼੍ ਸ਼ਾਨ੍ਤਮ੍ ਅਮृਤਸ੍ਯਨ੍ਦਸੁਨ੍ਦਰਮ੍
ਫਿਰ, ਸੰਤਤਪ ਨਾਮਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬੜੀ ਠੰਡੀ ਤੇ ਮਿੱਠੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਧਾਰ ਵਗਦੀ ਹੋਵੇ।
ਭਵਤੋਰ੍ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨਾਹਮ੍ ਅਦ੍ਯ ਨਿਰ੍ਵृਤਿਮ੍ ਆਗਤਃ । ਸਮਮ੍ ਆਗਤਯੋਰ੍ ਲੋਕਂ ਸ਼ੀਤਲੋष੍ਣਰੁਚੋਰ੍ ਇਵ
ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੋਖ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਦ ਦੀ ਠੰਢ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗਰਮੀ ਇਕੱਠੀ ਹੋਣ ਤੇ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯੋ ਨ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ ਨ ਤਪਸਾ ਨ ਜ੍ਞਾਨੇਨ ਨ ਵਿਦ੍ਯਯਾ । ਵਿਨष੍ਟੋ ਮੇ ਮਨੋਮੋਹਃ ਕ੍ਸ਼ੀਣੋ ऽਸੌ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨ ਵਾਮ੍
ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੀ ਭਟਕਣਾ, ਜੋ ਨਾ ਧਰਮ-ਪੁਸਤਕਾਂ ਨਾਲ, ਨਾ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ, ਨਾ ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਨਾ ਵਿਦਿਆ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋਈ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮੁੱਕ ਗਈ ਹੈ।
ਨ ਤਥਾ ਸੁਖਯਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਤਰ੍ ਨਿਰ੍ਮਲਾਮृਤਵृष੍ਟਯਃ । ਯਥਾ ਪ੍ਰਹਰ੍षਯਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਏਤਾ ਮਹਤਾਮ੍ ਏਵ ਦृष੍ਟਯਃ
ਅੰਦਰੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਖਾ ਵੀ ਉਹਨਾ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਜਿੰਨੀ ਵੱਡੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਚਰਣਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਇਮਂ ਦੇਸ਼ਂ ਭਵਨ੍ਤੌ ਭੂਰਿਤੇਜਸੌ । ਕੌ ਪਵਿਤ੍ਰਿਤਵਨ੍ਤੌ ਨਸ਼੍ ਸ਼ਸ਼ਾਙ੍ਕਾਰ੍ਕਾਵ੍ ਇਵਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ, ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਨ ਤੇ ਸੂਰਜ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤਵਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਭृਗੁਰ੍ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਜਮ੍ । ਸ੍ਮਰਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋ ऽਸਿ ਨਾਜ੍ਞੋ ऽਸੀਤਿ ਰਘੂਦ੍ਵਹ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਭਰਿਗੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ, ਤੂੰ ਜਾਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ, ਮੂਰਖ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਰਘੁ ਵੰਸ਼ੀ!'
ਪ੍ਰਬੋਧਿਤੋ ऽਸੌ ਭृਗੁਣਾ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਦਸ਼ਾ ਨਿਜਾਃ । ਮੁਹੂਰ੍ਤਮਾਤ੍ਰਂ ਸਸ੍ਮਾਰ ਧ੍ਯਾਨੋਨ੍ਮੀਲਿਤਲੋਚਨਃ
ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੇ ਜਦੋਂ ਜਗਾਇਆ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਕੁਝ ਪਲ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਯਾਦ ਕਰ ਲਿਆ।
ਅਥਾਸੌ ਵਿਸ੍ਮਯਸ੍ਮੇਰਮੁਖੋ ਮੁਦਿਤਮਾਨਸਃ । ਵਿਤਰ੍ਕਮਨ੍ਥਰਾਂ ਵਾਚਮ੍ ਉਵਾਚ ਵਦਤਾਂ ਵਰਃ
ਫਿਰ ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਖਿੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸੋਚ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਜਯਤ੍ਯ੍ ਅਵਿਰਤਾਰਮ੍ਭਾ ਨਿਯਤਿਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ । ਯਦ੍ਵਸ਼ਾਦ੍ ਇਦਮ੍ ਆਭੋਗਿ ਜਗਚ੍ਚਕ੍ਰਂ ਵਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਲਾਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਹੀ ਕਿਸਮਤ ਜਿੱਤੂ ਹੋਵੇ, ਜਿਸਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਇਹ ਰਸ ਭਰਿਆ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਚੱਕਰ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮਮਾਨਨ੍ਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਤੀਤਾਨਿ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਯ੍ ਅਵਿਦਿਤਾਨਿ ਹ । ਤਾਨਿ ਤਾਨ੍ਤਦਸ਼ਾਢ੍ਯਾਨਿ ਸਂਸ੍ਮृਤਾਨ੍ਯ੍ ਉਚਿਤਾਨਿ ਚ
ਮੇਰੇ ਗੁਜ਼ਰੇ ਹੋਏ ਜਨਮ ਬੇਅੰਤ ਤੇ ਅਣਜਾਣ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ, ਜੋ ਜਿਹੜੀਆਂ ਜਿਹੜੀਆਂ ਸਨ, ਹੁਣ ਯਾਦ ਆ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਭੁਕ੍ਤਾਨਿ ਬਹੁਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵਿਭਵਾਨ੍ਯ੍ ਅਤਿ । ਦਸ਼ਾਫਲਾਨ੍ਯ੍ ਅਨਨ੍ਤਾਨਿ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਕਲਿਤਾਨਿ ਚ
ਮੈਂ ਅਨੇਕਾਂ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਡੀਆਂ ਦੌਲਤਾਂ ਭੋਗੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਹਾਲਤਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵੀ ਵੇਖੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਲਪਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ।
ਦृष੍ਟਾਃ ਕਠਿਨਸਂਰਮ੍ਭਾ ਵਿਭਵੋਪਾਰ੍ਜਨਭ੍ਰਮਾਃ । ਵਿਹृਤਂ ਵੀਤਸ਼ੋਕਾਸੁ ਚਿਰਂ ਮੇਰੁਸ੍ਥਲੀषੁ ਚ
ਮੈਂ ਦੌਲਤ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤਾਂ ਤੇ ਭੁਲੇਖਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਘੁੰਮਿਆ ਵੀ ਹਾਂ।
ਪੀਤਮ੍ ਆਮੋਦਿ ਮਨ੍ਦਾਰਕੁਸੁਮਾਰੁਣਿਤਂ ਪਯਃ । ਮਨ੍ਦਾਕਿਨ੍ਯਾਸ੍ ਸਕਲ੍ਹਾਰਂ ਤਟੇष੍ਵ੍ ਅਮਰਭੂਭृਤਃ
ਮੰਦਾਕਿਨੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਦੇਵਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਦੁੱਧ ਪੀਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਮੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸੁਆਦਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਰਸ ਮਾਣਦੇ ਸਨ।
ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਸਨ੍ਤਾਨਕੁਞ੍ਜੇषੁ ਫੁਲ੍ਲਹੇਮਲਤਾਲਿषੁ । ਮੇਰੌ ਕਲ੍ਪਤਰੁਚ੍ਛਾਯਾਪੁष੍ਪਸੁਨ੍ਦਰਸਾਨੁषੁ
ਉਹ ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੁਨਹਿਰੀ ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਲੰਮੇ ਤਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਕਲਪਵ੍ਰਿਖ ਦੀ ਛਾਂ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜਾਂ ਮਾਣਦੇ ਸਨ।
ਨ ਤਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਯਦ੍ ਭੁਕ੍ਤਂ ਨ ਤਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਯਤ੍ ਕृਤਮ੍ । ਨ ਤਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਯਦ੍ ਦृष੍ਟਮ੍ ਇष੍ਟਾਨਿष੍ਟਾਸੁ ਦृष੍ਟਿषੁ
ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਚਾਖਿਆ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ; ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਹੀਂ; ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਹੀਂ। ਚਾਹੇ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾੜਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਤਂ ਜ੍ਞਾਤਵ੍ਯਮ੍ ਅਧੁਨਾ ਦृष੍ਟਂ ਦ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਮ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਤਮ੍ । ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਚਿਰਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਗਤੋ ਮੇ ਸਕਲੋ ਭ੍ਰਮਃ
ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੋ ਕੁਝ ਜਾਣਨਾ ਸੀ, ਉਹ ਜਾਣ ਲਿਆ; ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਣਾ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਸਲਾਮਤ ਵੇਖ ਲਿਆ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਤੋਂ ਹੁਣ ਆਰਾਮ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਸਾਰਾ ਭੁਲਾਵਾ ਮੁੱਕ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਤ੍ਤਿष੍ਠ ਤਾਤ ਗਚ੍ਛਾਮਃ ਪਸ਼੍ਯਾਮੋ ਮਨ੍ਦਰਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ । ਤਾਂ ਤਨੁਂ ਤਾਵਦ੍ ਆਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਵਨਲਤਾਮ੍ ਇਵ
ਉਠ ਪਿਆਰੇ, ਚਲੋ ਚੱਲੀਏ ਤੇ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਈ ਉਹ ਲਾਸ਼ ਵੇਖੀਏ, ਜੋ ਹੁਣ ਸੁੱਕ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਬੇਲ।
ਨਾਸਮੀਹਿਤਮ੍ ਅਸ੍ਤੀਹ ਨ ਸਮੀਹਿਤਮ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਮੇ । ਨਿਯਤੇ ਰਚਨਾਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਕੇਵਲਂ ਵਿਹਰਾਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਇੱਥੇ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਚਾਹੀਦੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਤੋਂ ਹਟਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਖੇਡ ਵੇਖਦਿਆਂ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ।
ਕਿਮ੍ ਇਤਿ ਸੁਭਗਮ੍ ਆਰ੍ਯਸੇਵਿਤਂ ਤਤ੍ ਸ੍ਥਿਰਮ੍ ਅਨੁਯਾਮਿ ਮਦੇਕਭਾਵਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ । ਤਦ੍ ਅਲਮ੍ ਅਭਿਮਤਾਮਤੈਰ੍ ਮਮਾਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਕृਤਮ੍ ਇਮਂ ਵ੍ਯਵਹਾਰਮ੍ ਆਚਰਾਮਿ
ਮੈਂ noble ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਚਾਹੀਦੀ ਹੋਈ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਇਕਤਾ ਵਾਲੀ ਸੋਚ ਨਾਲ, ਲਗਾਤਾਰ ਕਿਉਂ ਲੱਗਾ ਰਹਾਂ? ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਪਸੰਦਾਂ ਜਿਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਹਨ, ਰਹਿਣ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵਕ ਅਮਲ ਹੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਕ੍ਰਮਾਦ੍ ਆਕਾਸ਼ਮ੍ ਆਕ੍ਰਮ੍ਯ ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯਾਮ੍ਬੁਦਕੋਟਰੈਃ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪੁਸ੍ ਸਿਦ੍ਧਮਾਰ੍ਗੇਣ ਮਨ੍ਦਰਂ ਹੇਮਕਨ੍ਦਰਮ੍
ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ, ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਕੇ, ਸਿਧ ਹੋਏ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਸੋਨੇ ਵਾਲੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਅਧਿਤ੍ਯਕਾਯਾਂ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਰੇਰ੍ ਆਰ੍ਦ੍ਰਪਰ੍ਣਾਵਗੁਣ੍ਠਿਤਾਮ੍ । ਦਦਰ੍ਸ਼ ਭਾਰ੍ਗਵਸ਼੍ ਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮੋਦ੍ਭਵਾਂ ਤਨੁਮ੍
ਉਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ, ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਇਕ ਸੁੱਕੀ ਲਾਸ਼ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ ਤੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਆਈ ਹੋਈ ਸੀ।
ਉਵਾਚ ਚੇਦਂ ਹੇ ਤਾਤ ਤਨ੍ਵੀ ਤਨੁਰ੍ ਇਯਂ ਹਿ ਸਾ । ਯਾ ਤ੍ਵਯਾ ਸੁਖਸਮ੍ਭੋਗੈਃ ਪੁਰਾ ਸਮਭਿਲਾਲਿਤਾ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਹੀ ਉਹ ਪਤਲੀ ਲਾਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਖ-ਵਿਲਾਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।'
ਇਯਂ ਸਾ ਮਤ੍ਤਨੁਰ੍ ਯਸ੍ਯਾ ਮਨ੍ਦਾਰਕੁਸੁਮੋਤ੍ਕਰੈਃ । ਰਚਿਤਾਸ਼੍ ਸ਼ੀਤਲਾਸ਼੍ ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਮੇਰੂਪਵਨਭੂਮਿषੁ
ਇਹੀ ਉਹ ਮਸਤ ਦੇਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਮੇਰੂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਠੰਢੀਆਂ ਸੌਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।