ਭ੍ਰਸ਼੍ਯਂਸ਼੍ ਚੈਵ ਪਰਿਭ੍ਰष੍ਟਰੂਪੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਤਲਾਤਲਮ੍ । ਭਾਵਯਨ੍ ਭੂਤਲਂ ਯਾਤਿ ਤਾਦृਗ੍ਭਾਵਨਯਾ ਤਯਾ
ਜਦ ਉਹ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਗੁਆ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ 'ਮੈਂ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਹਾਂ' ਇਹ ਸੋਚਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਤ੍ਥਿਤਂ ਚ ਬਲਾਦ੍ ਊਰ੍ਧ੍ਵਮ੍ ਉਤ੍ਥਿਤੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਭਾਵਿਤਃ । ਤੈਸ੍ ਤੈਰ੍ ਵਿਕਲ੍ਪੈਸ੍ ਤਦ੍ਭਾਵਂ ਵਿਕਲ੍ਪਯਤਿ ਸਾਭਿਧਮ੍
ਜਦੋਂ ਇਹ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਮੈਂ ਉੱਠ ਗਿਆ ਹਾਂ', ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਚਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਉਹਨਾਂ ਹੀ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਸੂਰ੍ਯਪ੍ਰਤਿਬਿਮ੍ਬਸ੍ ਤੁ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਭਾਵਿਤਃ । ਸਰਜਃਪੁਞ੍ਜਪਾਤਸ੍ ਤੁ ਮਲਿਨੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਭਾਵਿਤਃ
ਸੂਰਜ ਦੀ ਪਰਛਾਂਵ ਨਾਲ ਇਹ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਮੈਂ ਚਮਕਦਾਰ ਹਾਂ', ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਧੂੜ ਦੇ ਢੇਰ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਮੈਂ ਮੈਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਸਰਤ੍ਨਰਸ਼੍ਮਿਜਾਲਸ੍ ਤੁ ਸ਼ੋਭਤੇ ਦੀਪ੍ਤਯਾ ਸ਼੍ਰਿਯਾ । ਤੁषਾਰਭਰਵਿਦ੍ਧਸ੍ ਤੁ ਸ਼ੀਤਲੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਵਿਨ੍ਦਤਿ
ਜਦੋਂ ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਤੇਜ਼ ਚਮਕ ਨਾਲ ਰੌਣਕ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਠੰਢੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚੁਭਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਮੈਂ ਠੰਢਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਸਤਟਾਚਲਦਾਵਾਗ੍ਨਿਪ੍ਰਤਿਬਿਮ੍ਬੋਜ੍ਜ੍ਵਲਦ੍ਵਪੁਃ । ਬਿਭੇਤਿ ਵਤ ਦਗ੍ਧੋ ऽਸ੍ਮੀਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਤਮੀਨਸ਼੍ ਚ ਕਮ੍ਪਤੇ
ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਦੀ ਪਰਛਾਂਵ ਨਾਲ, ਇਸ ਦਾ ਰੂਪ ਭੜਕਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਡਰਦਾ ਹੈ, ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਹਾਏ, ਮੈਂ ਸੜ ਗਿਆ ਹਾਂ', ਅਤੇ ਫੜੇ ਹੋਏ ਮੀਨ ਵਾਂਗ ਕੰਪਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਿਬਿਮ੍ਬਿਤਵੇਲਾਦ੍ਰਿਤਟਪਕ੍ਸ਼ਿਵਨਦ੍ਰੁਮਃ । ਮਹਾਨ੍ ਆਰਮ੍ਭਸਂਰਮ੍ਭਸਂਯੁਤੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਰਾਜਤੇ
ਕਿਨਾਰੇ, ਪਹਾੜਾਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਵਿਚ ਪਰਛਾਵੇਂ ਵਾਂਗ, ਇਹ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈ — 'ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਮੇਹਨਤ ਤੇ ਜੋਸ਼ ਹੈ।'
ਵਿਮਲੋਲ੍ਲਸਨੋਤ੍ਪਨ੍ਨਧ੍ਵਸ੍ਤਲੋਲਸ਼ਰੀਰਕਃ । ਖਣ੍ਡਸ਼ਃ ਪਰਿਯਾਤੋ ऽਸ੍ਮੀਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਤਾਕ੍ਰਨ੍ਦ ਇਵਾਰਵੀ
ਜਦੋਂ ਇਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪਵਿੱਤਰ, ਚਮਕਦਾ, ਉਤਪੰਨ, ਨਸ਼ਟ ਤੇ ਚੰਜਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸੋਚਦਾ — 'ਮੈਂ ਟੁੱਟ ਕੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿਚ ਵੰਡ ਗਿਆ ਹਾਂ,' ਤੇ ਜਖਮੀ ਔਰਤ ਵਾਂਗ ਚੀਕ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਚੋਰ੍ਮਯਸ੍ ਤੇ ਜਲਧੇਰ੍ ਵ੍ਯਤਿਰਿਕ੍ਤਾਃ ਪਯੋਰਸਾਤ੍ । ਨ ਚੈਕਂ ਰੂਪਮ੍ ਏਤੇषਾਂ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ ਸਨ੍ਨ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਸਨ੍ਮਯਮ੍
ਲਹਿਰਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਉਹ ਪਾਣੀ ਦੇ ਹੀ ਸਰੂਪ ਹਨ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੀ ਰੂਪ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਨ ਚ ਤੇ ਨ੍ਯੂਨਦੈਰ੍ਘ੍ਯਾਦ੍ਯਾ ਗੁਣਾਸ੍ ਤੇषੁ ਚ ਤੇषੁ ਤੇ । ਨੋਰ੍ਮਯਸ੍ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾ ਅਬ੍ਧੌ ਨ ਚ ਤਤ੍ਰ ਨ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਛੋਟਾ ਜਾਂ ਲੰਮਾ ਹੋਣ ਵਰਗੀਆਂ ਗੁਣ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਲਹਿਰਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਵੱਖਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ, ਤੇ ਉਹ ਉਥੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਇਬ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ।
ਕੇਵਲਂ ਸ੍ਵਸ੍ਵਭਾਵਸ੍ਥਸਙ੍ਕਲ੍ਪਵਿਕਲੀਕृਤਾਃ । ਨष੍ਟਾਨष੍ਟਾਃ ਪੁਨਰ੍ ਜਾਤਾ ਜਾਤਾਜਾਤਾਃ ਪੁਨਃ ਕ੍ਸ਼ਤਾਃ
ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਮਨ ਦੇ ਖਿਆਲਾਂ ਦੇ ਖੇਡ ਨਾਲ ਬਣਦੇ ਤੇ ਮਿਟਦੇ ਹਨ — ਕਦੇ ਨਸ਼ਟ, ਕਦੇ ਅਨਸ਼ਟ, ਮੁੜ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਤੇ ਨਾ ਲੈਂਦੇ, ਫਿਰ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਰਸ੍ਪਰਪਰਾਮਰ੍ਸ਼ਾਨ੍ ਨਾਨਾਤਾਮ੍ ਉਪਯਾਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍ । ਏਕਰੂਪਾਮ੍ਬੁਸਾਮਾਨ੍ਯਮਯਾ ਏਵ ਨਿਰਾਮਯਾਃ
ਆਪਸੀ ਸੰਪਰਕ ਨਾਲ ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਇੱਕੋ ਹੀ ਰੂਪ ਹਨ, ਇੱਕੋ ਹੀ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਣੇ ਹਨ, ਕੋਈ ਰੋਗ ਜਾਂ ਖਾਮੀ ਨਹੀਂ।
ਤਥੈਵਾਸ੍ਮਿਨ੍ ਪ੍ਰਵਿਤਤੇ ਸਿਤੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧੇ ਨਿਰਾਮਯੇ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਮਾਤ੍ਰੈਕਵਪੁषਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਸ੍ਫਾਰਰੂਪਿਣਿ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਸ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ, ਨਿਰਮਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ — ਜੋ ਕੇਵਲ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ, ਪੂਰੀ ਚੇਤਨਾ ਤੇ ਅਸੀਮ ਹੈ —
ਸਰ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਾਵ੍ ਅਨਾਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪृਥਗ੍ਵਦ੍ ਅਪृਥਕ੍ਕृਤਾਃ । ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਸ਼੍ ਸ਼ਕ੍ਤਯਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਰਾ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਚਾਰਚਞ੍ਚਲਾਃ
ਸਭ ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀਆਂ ਨਹੀਂ; ਉਹ ਉਸ ਸਰਵ-ਸ਼ਕਤੀਵਾਨ, ਆਦਿ-ਅੰਤ ਰਹਿਤ ਹਕੀਕਤ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀਆਂ ਹਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੇ ਅਜੀਬ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਾਨਾਸ਼ਕ੍ਤਿ ਹਿ ਨਾਨਾਤ੍ਵਮ੍ ਏਤਿ ਸ੍ਵਵਪੁषਿ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਬृਂਹਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਯਸੀਵੋਰ੍ਮਿਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਅਸਲ ਵਿਚ, ਅਨੇਕ ਤਾਕਤਾਂ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮ, ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਚ ਫੈਲ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਨਾਨਾਰੂਪਕਰੂਪਤ੍ਵਾਦ੍ ਵੈਰੂਪ੍ਯਸ਼ਤਕਾਰਿਣੀ । ਨਿਯਤਿਰ੍ ਨਿਯਤਾਕਾਰਾ ਪਦਾਰ੍ਥਮ੍ ਅਧਿਤਿष੍ਠਤਿ
ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਅਨੇਕ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਿਸਮ ਦੀ ਤਕਦੀਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਪਦਾਰਥਾਂ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਜਡਾ ਜਾਡ੍ਯਮ੍ ਉਪਾਦਤ੍ਤੇ ਚਿਤ੍ਤ੍ਵਮ੍ ਆਯਾਤਿ ਚਿਨ੍ਮਯੀ । ਵਾਸਨਾਰੂਪਿਣੀ ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ ਸ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪਸ੍ਥਿਤਾਤ੍ਮਨਃ
ਜੋ ਪਦਾਰਥ ਸੁੰਨ ਹੈ, ਉਹ ਸੁੰਨਤਾ ਹੀ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਚਿੱਤ, ਪੂਰੀ ਚੇਤਨਾ ਵਜੋਂ ਉਭਰਦਾ ਹੈ; ਵਾਸਨਾ-ਰੂਪ ਤਾਕਤ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੈਵਾਨਘ ਤੇਨੇਦਂ ਸ੍ਫਾਰਾਕਾਰਂ ਵਿਜृਮ੍ਭਤੇ । ਨਾਨਾਰੂਪੈਃ ਪਰਿਸ੍ਪਨ੍ਦੈਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣ ਇਵਾਰ੍ਣਵਃ
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ, ਇਹ ਵੱਡਾ ਵਿਸ਼ਵ ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਫੈਲਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਤੇ ਹਿਲਚਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ।
ਨਾਨਾਤਾਂ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਆਦਤ੍ਤੇ ਨਾਨਾਕਾਰਵਿਹਾਰਤਃ । ਆਤ੍ਮੈਵਾਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਨੈਵ ਸਮੁਦ੍ਰਾਮ੍ਭ ਇਵਾਮ੍ਭਸਿ
ਆਤਮਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੀ ਵੱਖਰੀਤਾ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ, ਨਾਂ ਹੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਆਤਮਾ ਵੀ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਹੀ ਟਿਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਵ੍ਯਤਿਰਿਕ੍ਤਾ ਨ ਪਯਸੋ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾ ਵੀਚਯੋ ਯਥਾ । ਵ੍ਯਤਿਰਿਕ੍ਤਾ ਨ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ਾਤ੍ ਸਮਗ੍ਰਾਃ ਕਲਨਾਸ੍ ਤਥਾ
ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸਭ ਦੇ ਮਾਲਕ ਤੋਂ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਸ੍ਤਮ੍ਭਪੁष੍ਪਲਤਾਪਤ੍ਤ੍ਰਫਲਕੋਰਕਯੁਕ੍ਤਯਃ । ਯਥੈਕਸ੍ਮਿਂ ਸ੍ਥਿਤਾ ਬੀਜੇ ਤਥਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਸ਼ਕ੍ਤਯਃ
ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਹੀ ਬੀਜ ਵਿੱਚ ਡੰਡਾ, ਫੁੱਲ, ਬੇਲ, ਪੱਤਾ, ਫਲ ਅਤੇ ਕਲੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਾਨਾਕਰ੍ਤृਤਯਾ ਨਾਨਾਸ਼ਕ੍ਤਿਤਾ ਪੁਰੁषੇ ਯਥਾ । ਤਥੈਵਾਤ੍ਮਨਿ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੇ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸਰ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਿਤਾ
ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਤਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸਰਵਜਣ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਵਿਚਿਤ੍ਰਵਰ੍ਣਤਾ ਯਦ੍ਵਦ੍ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਕਠਿਨਾਤਪੇ । ਵਿਚਿਤ੍ਰਸ਼ਕ੍ਤਿਤਾ ਤਦ੍ਵਦ੍ ਦੇਵੇਸ਼ੇ ਸਦਸਨ੍ਮਯੀ
ਜਿਵੇਂ ਤਿੱਖੀ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਰੰਗ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ ਵਿੱਚ ਵਜੂਦ ਤੇ ਨਾ-ਵਜੂਦ ਵਾਲੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਾਕਤਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਵਿਚਿਤ੍ਰਰੂਪੋਦੇਤੀਯਮ੍ ਅਵਿਚਿਤ੍ਰਾਤ੍ ਸ੍ਥਿਤਿਸ਼੍ ਸ਼ਿਵਾਤ੍ । ਏਕਵਰ੍ਣਾਤ੍ ਪਯੋਵਾਹਾਚ੍ ਛਕ੍ਰਚਾਪਲਤਾ ਯਥਾ
ਇਹ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗਾ ਰੂਪ ਅਟੱਲ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਇਕੋ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚੋਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਚਮਕ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ।
ਅਜਡਾਜ੍ ਜਡਤੋਦੇਤਿ ਜਾਡ੍ਯਭਾਵਨਹੇਤੁਕਾ । ਊਰ੍ਣਨਾਭਾਦ੍ ਯਥਾ ਤਨ੍ਤੁਰ੍ ਯਥਾ ਪੁਂਸਸ੍ ਸੁषੁਪ੍ਤਤਾ
ਜੋ ਸੁਸਤ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਸੁਸਤਤਾ ਸੁਸਤਤਾ ਦੀ ਸੋਚ ਕਾਰਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਮਕੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਧਾਗਾ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਚਿਤ੍ਤਸ਼੍ ਚੈਤਸੀਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਸ੍ਵਬਨ੍ਧਾਯੇਚ੍ਛਯਾ ਸ਼ਿਵਃ । ਤਨੋਤਿ ਤਾਨ੍ਤਵਂ ਕੋਸ਼ਂ ਕੋਸ਼ਕਾਰਕ੍ਰਿਮਿਰ੍ ਯਥਾ
ਜੋ ਮਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸ਼ਿਵ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਲਈ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਰੇਸ਼ਮ ਦਾ ਕੀੜਾ ਆਪਣਾ ਕੋਠਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾਤ੍ਮਾਤ੍ਮਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਭਾਵਯਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਕਂ ਵਪੁਃ । ਸਂਸਾਰਾਨ੍ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮ੍ ਆਯਾਤਿ ਸ੍ਵਾਲਾਨਾਦ੍ ਇਵ ਵਾਰਣਃ
ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਣ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੋਚ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਆਪਣੇ ਜੰਜੀਰਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਦ੍ ਏਵ ਭਾਵਯਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਾ ਸਤਤਂ ਭਾਵਿਤਸ੍ ਸ੍ਵਯਮ੍ । ਤਯੈਵਾਪੂਰ੍ਯਤੇ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮ੍ ਏਵ ਮਹਾਨ੍ ਅਪਿ
ਜੋ ਕੁਝ ਆਤਮਾ ਸਦਾ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਉਸ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕਿੰਨਾ ਵੀ ਵੱਡਾ ਹੋਵੇ।
ਭਾਵਿਤਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ ਆਤ੍ਮਾਨਮ੍ ਆਤ੍ਮਤਾਂ ਨਯਤਿ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ । ਅਨਨ੍ਤਮ੍ ਅਪਿ ਖਂ ਪ੍ਰਾਵृਣ੍ਮਿਹਿਕਾ ਮਹਤੀ ਯਥਾ
ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਸਲੀਅਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਵੱਡੀ ਧੁੰਦ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ ਉਦਿਤਾ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਯਾਤਿ ਤਨ੍ਮਯਤਾਮ੍ ਅਜਃ । ਯਾਮ੍ ਏਵ ਤੁ ਸ੍ਥਿਤਿਂ ਯਾਤਸ੍ ਤਨ੍ਮਯੋ ਭਵਤਿ ਦ੍ਰੁਮਃ
ਜਿਹੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਜਨਮਾ ਉਸ ਨਾਲ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਕਰੂਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਉਹ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਰਖ਼ਤ ਵੀ ਉਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ ਈਸ਼ਸ੍ਯ ਨ ਬਨ੍ਧੋ ਬਨ੍ਧ ਆਤ੍ਮਨਃ । ਬਨ੍ਧਮੋਕ੍ਸ਼ਦृਸ਼ੌ ਲੋਕੇ ਨ ਜਾਨੇ ਪ੍ਰੋਤ੍ਥਿਤੇ ਕੁਤਃ
ਨਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਲਈ ਮੁਕਤੀ ਮੁਕਤੀ ਹੈ, ਨਾਂ ਆਤਮਾ ਲਈ ਬੰਧਨ ਬੰਧਨ ਹੈ। ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਇਹ ਬੰਧਨ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਕਿੱਥੋਂ ਉਠੇ ਹਨ।