ਗਜੋष੍ਟ੍ਰਮृਗਹਸ੍ਤ੍ਯਸ਼੍ਵਸਿਂਹਾਦਿਹृਦਿ ਨਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਨਰ੍ਤਕ੍ਯੇਵ ਚਿਰਂ ਰਙ੍ਗੇ ਵੇਲ੍ਲਯਨ੍ਤ੍ਯਾਙ੍ਗਮ੍ ਅਙ੍ਗਕੇ
ਹਾਥੀ, ਉਠ, ਹਿਰਨ, ਘੋੜੇ, ਸਿੰਘ ਆਦਿ ਉਸ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਨੱਚਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਨਚਣ ਵਾਲੀ ਮਹਿਲਾ ਮੰਚ 'ਤੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਹਿਲਾਉਂਦੀ ਹੋਵੇ।
ਬਹਿਰ੍ ਅਨ੍ਤਸ਼੍ ਚ ਵਾਯੂਨਾਮ੍ ਏਕਤ੍ਵਮ੍ ਅਨੁਯਾਤਯਾ । ਗਨ੍ਧਲੇਖਿਕਯੇਵਾਨ੍ਤਸ੍ਸ੍ਥਿਤਂ ਦੁਰ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਯਾਨਯਾ
ਬਾਹਰ ਤੇ ਅੰਦਰ ਹਵਾਵਾਂ ਦੀ ਇਕਤਾ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਵਾਸ਼ਨਾ ਲਿਖਣ ਵਾਲੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਅੰਦਰ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਹਚਾਣੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰੌषਧਤਪੋਦਾਨਦੇਵਪੂਜਾਦਿਭਿਰ੍ ਹਿਤਾ । ਵਲ੍ਗਦ੍ਗਿਰਿਨਦੀਤੁਙ੍ਗਤਰਙ੍ਗਵਦ੍ ਅਪਦ੍ਰੁਤਾ
ਮੰਤ੍ਰ, ਜੜੀਆਂ, ਤਪ, ਦਾਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਆਦਿ ਦੇ ਲਾਭ ਨਾਲ, ਉਹ ਪਹਾੜੀ ਦਰਿਆ ਦੀ ਉੱਚੀ ਲਹਿਰ ਵਾਂਗ ਦੌੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਦੀਪਪ੍ਰਭੇਵਾਵਿਜ੍ਞਾਤਗਤਿਰ੍ ਗਤ੍ਵਾਸ਼ੁ ਲੀਯਤੇ । ਅਯਸ੍ਸੂਚ੍ਯਾਂ ਮਾਤਰੀਵ ਤਤ੍ਰ ਨਿਵृਤਿਮ੍ ਏਤਿ ਸਾ
ਦੀਵੇ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਲਣ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀ, ਵਾਂਗ, ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਸੂਈ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਥੇ ਆਰਾਮ ਪਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਵਵਾਸਨਾਨੁਸਾਰੇਣ ਸਰ੍ਵ ਆਸ੍ਪਦਮ੍ ਈਹਤੇ । ਸੂਚਿਤ੍ਵਮ੍ ਏਵ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾ ਸੂਚਿਤ੍ਵੇਨਾਸ੍ਪਦੀਕृਤਮ੍
ਆਪਣੀ ਵਾਸਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੀ ਹੈ; ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੀ ਰਾਕਸ਼ਸੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਨਾਲ ਥਾਂ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੋ ਵਿਹृਤ੍ਯਾਪਿ ਦਿਸ਼ਸ੍ ਸ੍ਵਮ੍ ਏਵਾਸ੍ਪਦਮ੍ ਆਪਦਿ । ਜੀਵਸੂਚੀ ਲੋਹਸੂਚੀਮ੍ ਇਵਾਯਾਤਿ ਜਡੋ ਜਨਃ
ਹਰ ਕੋਈ ਚੌਂਫੇਰ ਘੁੰਮਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਖਰਕਾਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੀ ਸੂਈ ਲੋਹੇ ਦੀ ਸੂਈ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਦਾ ਮਨੁੱਖ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਹੀ ਪਾਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਯਤਮਾਨਾ ਸਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤੀ ਦਿਸ਼ੋ ਦਸ਼ । ਮਾਨਸੀਂ ਤृਪ੍ਤਿਮ੍ ਆਯਾਤਿ ਨ ਸ਼ਾਰੀਰੀਂ ਕਦਾਚਨ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਉਹ ਦਸੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਤੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਨ ਦੀ ਤਸੱਲੀ ਤਾਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਰੀਰ ਦੀ ਤਸੱਲੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਸਤਿ ਧਰ੍ਮਿਣਿ ਧਰ੍ਮਾ ਹਿ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤੀਹ ਨਾਸਤਿ । ਸ਼ਰੀਰਂ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਯਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ ਕਿਲ ਤृਪ੍ਯਤਿ
ਗੁਣ ਤਾਂ ਤਬ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਮੌਜੂਦ ਹੋਵੇ; ਜਦ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਗੁਣ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਦਿੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਹੀ ਸਰੀਰ ਤਸੱਲੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਥ ਤृਪ੍ਤਸ੍ਯ ਦੇਹਸ੍ਯ ਸ੍ਮਰਣਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਕ੍ਤਨਸ੍ਯ ਸਾ । ਬਭੂਵ ਦੁਃਖਿਤਾ ਸ੍ਵਾਦੁਪੂਰ੍ਣੋਦਰਸੁਖਾਰ੍ਥਿਨੀ
ਫਿਰ, ਪਿਛਲੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਤਸੱਲੀ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਭਰਪੂਰ ਪੇਟ ਵਾਲੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਲੱਗੀ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਕ੍ਤਨਦੇਹਾਰ੍ਥਂ ਕਰੋਮਿ ਵਿਪੁਲਂ ਤਪਃ । ਇਤਿ ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਤਪਸੇ ਦੇਸ਼ਂ ਨਿਰ੍ਣੀਯ ਚਾਤ੍ਮਨਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਸੋਚੀ ਕਿ 'ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਰੀਰ ਦੀ خاطر ਵੱਡਾ ਤਪ ਕਰਾਂਗੀ,' ਤੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਤਪਸਿਆ ਲਈ ਥਾਂ ਚੁਣੀ।
ਵਿਵੇਸ਼ਾਕਾਸ਼ਗृਧ੍ਰਸ੍ਯ ਹृਦਯਂ ਤਰੁਣਸ੍ਯ ਸਾ । ਪ੍ਰਾਣਮਾਰੁਤਮਾਰ੍ਗੇਣ ਖਂ ਮृਗੇਵ ਖਖੇਲਗਾ
ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਅਕਾਸ਼-ਗ੍ਰਿਧ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣ-ਵਾਟੀ ਰਾਹੀਂ ਦਾਖਲ ਹੋਈ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉਡਣ ਵਾਲਾ ਜੀਵ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।
ਸ ਗृਧ੍ਰਸ੍ ਤਾਮ੍ ਅਯਸ੍ਸੂਚੀਂ ਕਾਞ੍ਚਿਦ੍ ਏਵਂਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਮ੍ । ਚਿਤਾ ਤਯੇਰਿਤਸ਼੍ ਚਞ੍ਚ੍ਵਾ ਵृਤ੍ਤਿਂ ਮਨ ਇਵਾਦਧੇ
ਉਹ ਗ੍ਰਿਧ ਨੇ, ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਕ ਲੋਹੇ ਦੀ ਸੂਈ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਚੰਚ ਨਾਲ ਚਿਤਾ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਮਨ ਆਪਣੀ ਕਰਤਬ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੂਚੀਮ੍ ਆਦਾਯ ਗृਧ੍ਰੋ ऽਸੌ ਯਯੌ ਤਚ੍ਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਗਿਰਿਮ੍ । ਅਨ੍ਤਸ੍ ਸੂਚੀਪਿਸ਼ਾਚ੍ਯਾਸ਼ੁ ਨੁਨ੍ਨੋ ऽਬ੍ਦ ਇਵ ਵਾਯੁਨਾ
ਸੂਈ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਗ੍ਰਿਧ ਉਸ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਗਿਆ ਜਿਸਦਾ ਉਹ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਸੂਈ-ਪਿਸਾਚ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਅੰਦਰੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਧੱਕਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਬੱਦਲ ਨੂੰ ਉਡਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਜਨੇ ਮਹਾਰਣ੍ਯੇ ਸ੍ਥਾਪਯਾਮ੍ ਆਸ ਤਾਮ੍ ਅਸੌ । ਸਰ੍ਵਸਙ੍ਕਲ੍ਪਰਹਿਤੇ ਪਦੇ ਯੋਗੀਵ ਚੇਤਨਾਮ੍
ਉਹ ਉਸ ਵੱਡੇ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਐਸੇ ਥਾਂ ਰੱਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਇਰਾਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਯੋਗੀ ਆਪਣੀ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸੰਕਲਪਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕੇਨੈਵਾਣੁਨਾ ਤੇਨ ਪਾਦਪ੍ਰਾਨ੍ਤੇਨ ਮੂਰ੍ਛਿਤਾ । ਸਾ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਪਿਤੇਵਾਦ੍ਰੇਰ੍ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਗृਧ੍ਰੇਣ ਦੇਵਤਾ
ਉਹ, ਪੈਰ ਦੇ ਕੋਨੇ ਉੱਤੇ ਇਕ ਹੀ ਕਣ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਐਸਾ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਗਿੱਧ ਨੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਟਿਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ।
ਰਜਃਕਣਬृਹਚ੍ਛृਙ੍ਗਸ਼ਿਰਸ੍ਯ੍ ਏਕੇਨ ਸਾਣੁਨਾ । ਪਾਦੇਨਾਤਿष੍ਠਦ੍ ਉਦ੍ਗ੍ਰੀਵਂ ਸ਼ਿਖੇਵ ਗਿਰਿਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਲੋਹੇ ਦੀ ਸੂਈ ਦੇ ਇਕ ਤੇਜ਼ ਕੋਨੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੈਰ ਚੌੜੀ ਤੇ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰੋਨ ਟਿਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ।
ਉਤ੍ਥਿਤਾਂ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾਂ ਸੂਚੀਂ ਗृਧ੍ਰਾਨ੍ਤਰ੍ ਜੀਵਸੂਚਿਕਾ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਹਿਰ੍ ਵਿਨਿਰ੍ਗਨ੍ਤੁਂ ਖਗਦੇਹਾਤ੍ ਪ੍ਰਚਕ੍ਰਮੇ
ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਗਿੱਧ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰੱਖੀ ਹੋਈ ਜੀਵ-ਸੂਈ ਨੂੰ ਉਠੀ ਹੋਈ ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਪੰਛੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ।
ਗृਧ੍ਰਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ ਨਿਰ੍ਜਗਾਮ ਸੂਚੀ ਪ੍ਰੋਨ੍ਮੁਖਚੇਤਨਾ । ਪਵਨਾਦ੍ ਗਨ੍ਧਲੇਖੇਵ ਘ੍ਰਾਣਵਾਤਲਵੋਨ੍ਮੁਖੀ
ਗਿੱਧ ਦੀ ਜਿੰਦ ਸੂਈ ਵਾਂਗ ਉੱਡ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਸੁਗੰਧ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨੱਕ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਦੀ ਹੋਵੇ।
ਜਗਾਮ ਗृਧ੍ਰਸ੍ ਸ੍ਵਂ ਦੇਸ਼ਂ ਭਾਰਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵੇਵ ਭਾਰਿਕਃ । ਨਿਵृਤ੍ਤਵ੍ਯਾਧਿਰ੍ ਇਵ ਸ ਬਭੂਵਾਨ੍ਤਰਨਾਕੁਲਃ
ਗਿੱਧ ਨੇ ਆਪਣਾ ਭਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮਜਦੂਰ ਭਾਰ ਹਟਾ ਕੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਨਿਰੋਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਰੋਗ ਮੁਕ ਜਾਣ ਤੇ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਅਯਸ੍ਸੂਚਿਤਯਾਧਾਰਸ੍ ਤਪਸੇ ਪਰਿਕਲ੍ਪਿਤਃ । ਦृਢਸ੍ਯ ਸਦृਸ਼ੋ ऽਰ੍ਥਾਨਾਂ ਵਿਨਿਯੋਗੋ ਹਿ ਰਾਜਤੇ
ਲੋਹੇ ਦੀ ਸੂਈ ਤਪਸਿਆ ਲਈ ਆਧਾਰ ਬਣਾਈ ਗਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਧਾਰ ਦਾ ਸਹੀ ਉਪਯੋਗ ਹਰ ਕੰਮ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਹ੍ਯ੍ ਅਮੂਰ੍ਤਸ੍ਯ ਸਿਧ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਨਾਧਾਰਂ ਕਿਲ ਕ੍ਰਿਯਾਃ । ਇਤ੍ਯ੍ ਆਧਾਰੈਕਨਿष੍ਠਤ੍ਵਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯਾਸੌ ਤਪਸ੍ਸ੍ਥਿਤਾ
ਬਿਨਾ ਆਧਾਰ ਦੇ, ਨਿਰਾਕਾਰ ਕੰਮ ਕਦੇ ਪੂਰੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਹੀ ਆਧਾਰ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਤਪਸਿਆ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਰਹੀ।
ਜੀਵਸੂਚੀ ਲੋਹਸੂਚੀਂ ਪਿਸ਼ਾਚੀ ਸ਼ਿਂਸ਼ਪਾਮ੍ ਇਵ । ਸਰ੍ਵਤੋ ਵਲਯਾਮ੍ ਆਸ ਵਾਤ੍ਯੇਵਾਮੋਦਲੇਖਿਕਾਮ੍
ਜੀਵ ਦੀ ਸੂਈ ਲੋਹੇ ਦੀ ਸੂਈ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਘੇਰ ਲੈਣੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਡੈਣ shimshapa ਦੇ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਲਪੇਟ ਲੈਂਦੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਸੁਗੰਧ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ ਤਤਃਪ੍ਰਭृਤ੍ਯ੍ ਏषਾ ਸੂਚੀ ਦੀਰ੍ਘਤਪਸ੍ਵਿਨੀ । ਅਰਣ੍ਯਾਨ੍ਯਾਂ ਸ੍ਥਿਤਾ ਸ਼ਕ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਵਰ੍षਗਣਾਨ੍ ਬਹੂਨ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਇਹ ਸੂਈ ਲੰਬੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੋ ਕੇ, ਦੂਜੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਰਹੀ।
ਤਸ੍ਯਾ ਵਰਾਰ੍ਥਂ ਯਤ੍ਨਂ ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਕੋਵਿਦ । ਚਿਰੇਣ ਸਮ੍ਭृਤਂ ਲੋਕਮ੍ ਅਲਂ ਦਗ੍ਧੁਂ ਹਿ ਤਤ੍ਤਪਃ
ਉਸ ਦੇ ਚੰਗੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ, ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਫਰਜ ਸਮਝ ਕੇ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ। ਕਿਉਂਕਿ ਲੰਬੀ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਲਈ ਕਾਫੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਨਾਰਦਤਸ਼੍ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ ਸੂਚਿਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਣੇ । ਮਾਰੁਤਂ ਪ੍ਰੇषਯਾਮ੍ ਆਸ ਦਸ਼ਦਿਙ੍ਮਣ੍ਡਲਾਨ੍ਯ੍ ਅਥ
ਇਹ ਨਾਰਦ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਸੂਈ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਹਵਾ ਨੂੰ ਦਸ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਜਗਾਮਾਥ ਮਰੁਤ੍ਸਂਵਿਦ੍ ਆਤ੍ਮਨਾ ਤਾਂ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮ੍ । ਅਵਮੁਚ੍ਯ ਨਭੋਮਾਰ੍ਗਂ ਵਿਚਚਾਰ ਤ੍ਵਰਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਹਵਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲਈ, ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਰਾਹੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਿਆ।
ਸਾ ਵਾਤਸਂਵਿਤ੍ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਾ ਵੈ ਨੈਵ ਸਰ੍ਵਗਤਾ ਸਤੀ । ਪਰਮਾ ਚਿਦ੍ ਇਵਾਵਿਘ੍ਨਂ ਸਹਸੈਵ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਹ
ਉਹ ਹਵਾ-ਸਮਝ, ਜੋ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ, ਇਕ ਵਾਰੀ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸਰਵੋਚਤ ਚੇਤਨਾ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਭੂਮੇਸ੍ ਸਪ੍ਤਸਮੁਦ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਨਿਬਦ੍ਧਾਂ ਵਿਪੁਲਸ੍ਥਲੇ । ਲੋਕਾਲੋਕਾਦ੍ਰਿਰਸ਼ਨਾਂ ਨਾਨਾਮਣਿਮਯੋਪਲਾਮ੍
ਪ੍ਰਥਵੀ ਦੇ ਸੱਤ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ, ਵੱਡੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ, ਲੋਕਾਲੋਕ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਘੇਰ ਵਿੱਚ, ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਸ੍ਵਾਦੂਦਕਾਬ੍ਧਿਵਲਯਂ ਸਕੋਟਰਕਕੁਬ੍ਗਣਮ੍ । ਪੁष੍ਕਰਦ੍ਵੀਪਵਲਯਂ ਤਦਨ੍ਤਰ੍ਗਿਰਿਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਘੇਰ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਟਾਪੂ ਦੀ ਘੇਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ ਖੇਤਰ ਵੇਖਿਆ।
ਮਦਿਰਾਮ੍ਭੋਧਿਵਲਯਂ ਤਜ੍ਜਲੇਚਰਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਗੋਮੇਧਦ੍ਵੀਪਕਟਕਂ ਤਨ੍ਮਧ੍ਯਵਿषਯਵ੍ਰਜਮ੍
ਉਸਨੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਘੇੜੀ ਦੇਖੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜੀਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਗੋਮੇਧ ਟਾਪੂ ਦਾ ਕੰਢਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਵੀ ਦੇਖਿਆ।