ਉਦ੍ਯਾਨੇषੁ ਸਰਿਤ੍ਤੀਰਵृਕ੍ਸ਼ੇषੁ ਵਨਵੀਥਿषੁ । ਅਨ੍ਤਃਪੁਰੇषੁ ਹਰ੍ਮ੍ਯੇषੁ ਤੇषੁ ਤੇषੁ ਤਥਾ ਤਥਾ
ਬਾਗਾਂ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ, ਰੁੱਖਾਂ ਵਿਚ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਰਾਹਾਂ ਤੇ, ਅੰਦਰਲੇ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ—ਇਹਨਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ,
ਸਾ ਬਾਲਾ ਸੁਖਸਂਵृਦ੍ਧਾ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਣਯਿਨੀ ਪ੍ਰਿਯਾ । ਏਕਦਾ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ ਆਸ ਸ਼ੁਭਸਙ੍ਕਲ੍ਪਸ਼ਾਲਿਨੀ
ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ, ਜੋ ਆਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪਲੀ, ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਤੇ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਪਤਨੀ, ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਚੰਗੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ:
ਪ੍ਰਾਣੇਭ੍ਯੋ ऽਪਿ ਪ੍ਰਿਯੋ ਭਰ੍ਤਾ ਮਮੈष ਜਗਤੀਪਤਿਃ । ਯੌਵਨੋਲ੍ਲਾਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਵਾਨ੍ ਕਥਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਅਜਰਾਮਰਃ
ਮੇਰਾ ਪਤੀ, ਜੋ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ—ਕਿਵੇਂ ਉਹ ਬੁੱਢਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਅਮਰ ਰਹੇ?
ਭਰ੍ਤ੍ਰਾਨੇਨ ਸਹੋਤ੍ਤੁਙ੍ਗਸ੍ਤਨੀ ਕੁਸੁਮਸਦ੍ਮਸੁ । ਕਥਂ ਸ੍ਵੈਰਂ ਚਿਰਂ ਕਾਨ੍ਤਾ ਰਮੇਯਾਬ੍ਦਸ਼ਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਇਸ ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਜਿਸ ਦੀ ਬਾਹਾਂ ਮੇਰੇ ਉਭਰੇ ਸਤਨ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਕਿਵੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਖੁਸ਼ ਰਹਿ ਸਕਾਂ?
ਤਥਾ ਯਤੇਯ ਕ੍ਰਮਤਸ੍ ਤਪੋਜਪਯਮੇਹਿਤੈਃ । ਰਜਨੀਸ਼ਰੁਚੀ ਰਾਜਾ ਯਥਾ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਅਜਰਾਮਰਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧੀਰੇ-ਧੀਰੇ ਤਪ, ਜਪ ਤੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ, ਕੋਈ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬੁੱਢਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਅਮਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਨਵृਦ੍ਧਾਂਸ੍ ਤਪੋਵृਦ੍ਧਾਨ੍ ਵਿਦ੍ਯਾਵृਦ੍ਧਾਨ੍ ਅਹਂ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ । ਪृਚ੍ਛਾਮਿ ਤਾਵਨ੍ ਮਰਣਂ ਕਥਂ ਨ ਸ੍ਯਾਨ੍ ਨृਣਾਮ੍ ਇਤਿ
ਮੈਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀ ਹਾਂ, ਜੋ ਗਿਆਨ, ਤਪ ਤੇ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਹਨ: ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਕਿਵੇਂ ਨਾ ਆਵੇ?
ਅਥਾਨਾਯ੍ਯਾਸ਼ੁ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸਾਨਤਾ । ਅਮਰਤ੍ਵਂ ਕਥਂ ਵਿਪ੍ਰਾ ਭਵੇਦ੍ ਇਤਿ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਦੁਜਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਪੰਡਿਤੋ, ਅਮਰਤਾ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ?'
ਤਪੋਜਪਯਮੈਰ੍ ਦੇਵਿ ਸਮਸ੍ਤਾਸ੍ ਸਿਦ੍ਧਸਿਦ੍ਧਯਃ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਨ੍ਤੇ ऽਮਰਤ੍ਵਂ ਤੁ ਨ ਕਦਾਚਨ ਲਭ੍ਯਤੇ
ਦੇਵੀ, ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਜਪ ਦੇ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਸਿਧ ਹੋਣ ਜਾਂ ਅਸਿਧ, ਕਈ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਮਰਤਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਆਕਰ੍ਣ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਮੁਖਾਚ੍ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ ਆਸ ਸਾ ਪੁਨਃ । ਇਦਂ ਸ੍ਵਪ੍ਰਜ੍ਞਯੈਵਾਸ਼ੁ ਭੀਤਾ ਪ੍ਰਿਯਵਿਯੋਗਤਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਦੁਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਜੁਬਾਨਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਫਿਰ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਪਿਆਰੇ ਤੋਂ ਵਿੱਛੋੜੇ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ।
ਮਰਣਂ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ ਅਗ੍ਰੇ ਮੇ ਯਦਿ ਦੈਵਾਦ੍ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਤਤ੍ ਸਰ੍ਵਦੁਃਖਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਸਂਸ੍ਥਾਸ੍ਯੇ ਸੁਖਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ
ਜੇ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮਰ ਗਏ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਰਹਾਂਗੀ।
ਅਥ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰੇਣ ਭਰ੍ਤਾਦੌ ਚੇਨ੍ ਮਰਿष੍ਯਤਿ । ਤਤ੍ ਕਰਿष੍ਯੇ ਤਥਾ ਯੇਨ ਜੀਵੋ ਗੇਹਾਨ੍ ਨ ਯਾਸ੍ਯਤਿ
ਪਰ ਜੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਪਹਿਲਾਂ ਮਰ ਗਏ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਐਸਾ ਕਰਾਂਗੀ ਕਿ ਜਿੰਦ ਘਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਜਾਵੇ।
ਉਦ੍ਭ੍ਰਮਦ੍ਭਰ੍ਤृਜੀਵੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਨਿਜੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਨ੍ਤਮਣ੍ਡਪੇ । ਭਰ੍ਤ੍ਰਾਵਲੋਕਿਤਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਿਵਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਯਥਾਸੁਖਮ੍
ਜਦ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦੀ ਜਿੰਦ ਉੱਡ ਕੇ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅੰਦਰਲੇ ਥਾਂ 'ਚ ਆ ਜਾਵੇ, ਮੈਂ ਉਥੇ ਰਹਾਂਗੀ, ਪਤੀ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਹੋਵੇਗੀ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹਾਂਗੀ, ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਵੱਸਾਂਗੀ।
ਅਦ੍ਯੈਵਾਰਭ੍ਯੈਤਦਰ੍ਥਂ ਦੇਵੀਂ ਜ੍ਞਪ੍ਤਿਂ ਸਰਸ੍ਵਤੀਮ੍ । ਜਪੋਪਵਾਸਨਿਯਮੈਰ੍ ਆਤੋषਂ ਪੂਜਯਾਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਅੱਜ ਹੀ ਮੈਂ ਇਹ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਗਿਆਨ ਦੀ ਮਾਤਾ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਜਪ, ਉਪਵਾਸ ਤੇ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ।
ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਯ ਸਾ ਨਾਥਮ੍ ਅਨੁਕ੍ਤ੍ਵੈਵ ਵਰਾਙ੍ਗਨਾ । ਯਥਾਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਚਚਾਰੋਗ੍ਰਂ ਤਪੋ ਨਿਯਮਮ੍ ਆਸ੍ਥਿਤਾ
ਇਹ ਨਿਸਚੈ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਚੰਗੀ ਕੁੜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕਠੋਰ ਤਪ ਤੇ ਨਿਯਮ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਏ।
ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਸ੍ਯ ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਸ੍ਯ ਪਰ੍ਯਨ੍ਤੇ ਕृਤਪਾਰਣਾ । ਦੇਵਦ੍ਵਿਜਗੁਰੁਪ੍ਰਾਜ੍ਞਵਿਦ੍ਵਤ੍ਪੂਜਾਪਰਾਯਣਾ
ਹਰ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਉਪਵਾਸ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ, ਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਸ੍ਨਾਨਦਾਨਤਪੋਧ੍ਯਾਨਨਿਤ੍ਯੋਦ੍ਯੁਕ੍ਤਸ਼ਰੀਰਿਕਾ । ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤਿਕ੍ਯਸਦਾਚਾਰਕਾਰਿਣੀ ਕ੍ਲੇਸ਼ਭਾਰਿਣੀ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨ੍ਹਾਉਣ, ਦਾਨ ਦੇਣ, ਤਪ ਤੇ ਪਾਠ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਰਹਿੰਦੀ, ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਮਿਹਨਤ ਕਰਦੀ, ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਤੇ ਦੁੱਖ ਸਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਯਥਾਕਾਲਂ ਯਥੋਦ੍ਯੋਗਂ ਯਥਾਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ । ਤੋषਯਾਮ੍ ਆਸ ਭਰ੍ਤਾਰਮ੍ ਅਪਰਿਜ੍ਞਾਤਤਤ੍ਸ੍ਥਿਤਿਮ੍
ਉਹ ਸਮੇਂ, ਮਿਹਨਤ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਤੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦੀ ਰਹੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਸੀ।
ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਸ਼ਤਮ੍ ਏਵਂ ਸਾ ਬਾਲਾ ਨਿਯਮਸ਼ਾਲਿਨੀ । ਅਨਾਰਤਤਪੋਨਿष੍ਠਮ੍ ਅਤਿष੍ਠਤ੍ ਕष੍ਟਚੇष੍ਟਯਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ, ਜੋ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿਚ ਪੱਕੀ ਸੀ, ਸੌ ਵਾਰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਤਕ ਲਗਾਤਾਰ ਤਪ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਮਿਹਨਤ ਸਹਿੰਦੀ ਰਹੀ।
ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼ਤੇਨਾਥ ਪੂਜਿਤਾ ਪ੍ਰਤਿਮਾਮ੍ ਇਤਾ । ਤੁष੍ਟਾ ਭਗਵਤੀ ਗੌਰੀ ਵਾਗੀਸ਼ੀਦਮ੍ ਉਵਾਚ ਤਾਮ੍
ਇੱਕ ਸੌ ਵਾਰੀ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਤੱਕ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਾਂ ਗੌਰੀ, ਜੋ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਨਿਰਨ੍ਤਰੇਣ ਤਪਸਾ ਭਰ੍ਤृਭਕ੍ਤ੍ਯਤਿਸ਼ਾਯਿਨਾ । ਪਰਿਤੁष੍ਟਾਸ੍ਮਿ ਤੇ ਵਤ੍ਸੇ ਗृਹਾਣ ਵਰਮ੍ ਈਪ੍ਸਿਤਮ੍
ਤੂੰ ਨਿਰੰਤਰ ਤਪੱਸਿਆ ਤੇ ਪਤੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਰਹੀ ਹੈਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ ਬੇਟੀ। ਜੋ ਕੁਝ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ, ਉਹ ਵਰ ਮੰਗ ਲੈ।
ਜਯ ਜਨ੍ਮਜਰਾਜ੍ਵਾਲਾਦਾਹਦੋषਸ਼ਸ਼ਿਪ੍ਰਭੇ । ਜਯ ਹਾਰ੍ਦਾਨ੍ਧਕਾਰੌਘਨਿਵਾਰਣਰਵਿਪ੍ਰਭੇ
ਜਿੱਤ ਹੋਵੇ ਤੈਨੂੰ, ਜਿਸਦੀ ਚਮਕ ਚੰਨ ਵਰਗੀ ਹੈ ਜੋ ਜਨਮ, ਬੁਢਾਪੇ ਤੇ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਜਲਣਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਤ ਹੋਵੇ ਤੈਨੂੰ, ਜਿਸਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਹੈ ਜੋ ਦਿਲ ਦੇ ਘਣੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਮ੍ਬ ਮਾਂ ਤ੍ਰਿਜਗਨ੍ਮਾਤਸ੍ ਤ੍ਰਾਯਸ੍ਵ ਕृਪਣਾਮ੍ ਇਮਾਮ੍ । ਇਦਂ ਵਰਦ੍ਵਯਂ ਦੇਹਿ ਯਦ੍ ਇਹ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯੇ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਮਾਂ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਾਂ, ਮੈਨੂੰ, ਇਸ ਦੁਖੀ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲੈ। ਇਹ ਦੋ ਵਰ ਮੈਨੂੰ ਦੇ ਦੇ, ਜੋ ਮੈਂ ਹੁਣ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਮੰਗ ਰਹੀ ਹਾਂ।
ਏਕਂ ਤਾਵਦ੍ ਵਿਦੇਹਸ੍ਯ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ ਜੀਵੋ ਮਮਾਮ੍ਬਿਕੇ । ਅਸ੍ਮਾਦ੍ ਏਵ ਹਿ ਮਾ ਯਾਸੀਨ੍ ਨਿਜਾਨ੍ਤਃਪੁਰਮਣ੍ਡਪਾਤ੍
ਪਹਿਲਾ ਵਰ ਇਹ ਦੇ, ਮਾਂ, ਕਿ ਮੇਰੇ ਵਿਛੜੇ ਪਤੀ ਦੀ ਆਤਮਾ ਇਥੋਂ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਿਲ ਤੋਂ ਕਦੇ ਨਿਕਲੇ ਨਾ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਦੇਵਿ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯੇ ऽਹਂ ਯਦਾ ਯਦਾ । ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਯ ਵਰਾਰ੍ਥੇਨ ਤਦਾ ਮੇ ਦੇਹਿ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਦੂਜਾ ਵਰ ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਇਹ ਮੰਗਦੀ ਹਾਂ, ਵੱਡੀ ਦੇਵੀ, ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਚਾਹਾਂ ਕਿਸੇ ਵਰ ਲਈ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਆਪਣਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਦਿੱਂ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਆਕਰ੍ਣ੍ਯ ਜਗਨ੍ਮਾਤਾ ਤਥਾਸ੍ਤ੍ਵ੍ ਏਵਮ੍ ਇਤਿ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ । ਉਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਤਰ੍ਧਾਨਮ੍ ਅਗਮਦ੍ ਉਤ੍ਥਾਯੋਰ੍ਮਿਰ੍ ਇਵਾਰ੍ਣਵੇ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ' ਆਖਿਆ ਤੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰ ਵਾਂਗ ਉੱਠ ਕੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਅਥ ਸਾ ਰਾਜਮਹਿषੀ ਪਰਿਤੁष੍ਟੇष੍ਟਦੇਵਤਾ । ਸ਼੍ਰੁਤਗੀਤੇਵ ਹਰਿਣੀ ਬਭੂਵਾਨਨ੍ਦਧਾਰਿਣੀ
ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਣੀ, ਆਪਣੀ ਮਨਪਸੰਦ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਕੇ, ਐਵੇਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਹਿਰਣੀ ਮਿੱਠਾ ਗੀਤ ਸੁਣ ਕੇ ਮਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਰਾਵृਤ੍ਤ੍ਯੁਗ੍ਰਕਟਕੇ ਦਿਨਾਰੇ ਵਰ੍षਦਣ੍ਡਕੇ । ਕ੍ਸ਼ਣਨਾਭੌ ਸ੍ਪਨ੍ਦਮਯੇ ਕਾਲਚਕ੍ਰੇ ਵਹਤ੍ਯ੍ ਅਪਿ
ਜਿਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦਾ ਤੇਜ਼ ਚੱਕਰ—ਜਿਸਦੇ ਕੋਨੇ ਦਿਨ, ਸਾਲ ਤੇ ਪਲ ਹਨ—ਘੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਧੜਕਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਨ੍ਤਰ੍ਧਿਮ੍ ਆਜਗਾਮਾਸ੍ਯਾਃ ਪਤ੍ਯੁਸ੍ ਤਚ੍ ਚੇਤਨਂ ਤਨੌ । ਸਨ੍ਦृਸ਼੍ਯਮਾਨ ਏਵਾਸ਼ੁ ਸ਼ੁष੍ਕਪਰ੍ਣੇ ਰਸੋ ਯਥਾ
ਫਿਰ, ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਆ ਗਈ, ਤੇ ਇਕਦਮ ਹੀ ਦਿਖਣ ਲੱਗ ਪਈ, ਜਿਵੇਂ ਸੁੱਕੀ ਪੱਤੀ ਵਿੱਚ ਰਸ ਆ ਜਾਵੇ।
ਰਣਖਣ੍ਡਿਤਦੇਹੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਮृਤੇ ऽਨ੍ਤਃਪੁਰਮਣ੍ਡਪੇ । ਨਿਰ੍ਜਲਾ ਨਲਿਨੀਵਾਸੌ ਪਰਾਂ ਮ੍ਲਾਨਿਮ੍ ਉਪਾਯਯੌ
ਜਦੋਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਤੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਮੁਰਦਾ ਪਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਥੇ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਬਿਨਾ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਰਝਾ ਗਿਆ।
ਵਿषੋष੍ਣਸ਼੍ਵਸਨਸ੍ਤਬ੍ਧਸਕਲਾਧਰਪਲ੍ਲਵਾ । ਪ੍ਰਾਪ ਸਾ ਮਰਣਾਵਸ੍ਥਾਂ ਮਲਯਾਧਿਤ੍ਯਕਾਮ੍ ਇਵ
ਉਸਦੇ ਹੌਂਠ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸਨ, ਹੁਣ ਉਸਦੀ ਗਰਮੀ ਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਸਾਹ ਕਰਕੇ ਸੁੱਕ ਕੇ ਅਕੜ ਗਏ; ਉਹ ਮੌਤ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਮਲਯ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਸੂਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।