ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਦ੍ਰਿਣੇਵ ਜਗਤਾ ਤੁਲਾਦੇਸ਼ੌ ਨ ਕੌਚਨ । ਪੂਰਿਤੌ ਕਲਨੋਨ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਦृਸ਼੍ਯਸ਼੍ਰੀਰ੍ ਵ੍ਯੋਮ ਕੇਵਲਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਨੇ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਤੋਲ ਜਾਂ ਮਾਪ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਦਿਸਣ ਵਾਲੀ ਰੂਪਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਲੀ ਅਕਾਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਕਲਪਨਾ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਸਲ ਪਦਾਰਥ ਨਹੀਂ।
ਵਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾਜ੍ਞਵਿਜ੍ਞਾਤਜਗਚ੍ਛਬ੍ਦਾਰ੍ਥਭਾਵਨਮ੍ । ਜਗਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਖਸ਼ਬ੍ਦਾਨਾਮ੍ ਅਰ੍ਥੇ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯ੍ ਏਵ ਭਿਨ੍ਨਤਾ
ਅਜਾਣਿਆਂ ਵੱਲੋਂ 'ਜਗਤ' ਤੇ 'ਬ੍ਰਹਮ' ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, 'ਜਗਤ', 'ਬ੍ਰਹਮ' ਤੇ 'ਖ' ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ।
ਇਦਂ ਤ੍ਵ੍ ਅਚੇਤ੍ਯਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਭਾਨੋਰ੍ ਭਾਨਂ ਨਭਃ ਪ੍ਰਤਿ । ਤਥਾ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਂ ਯਥਾ ਮੇਘਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਵਾਰਿਦਃ
ਇਹ ਚਿੱਤ ਤੇ ਅਚਿੱਤ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਚਮਕ, ਅਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਲਪਨਾ ਦਾ ਬੱਦਲ ਅਸਲ ਬੱਦਲ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁਖਮ ਤੌਰ ਤੇ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਯਥਾ ਸ੍ਵਪ੍ਨਪੁਰਂ ਸ੍ਵਚ੍ਛਂ ਜਾਗ੍ਰਤ੍ਪੁਰਵਰਂ ਪ੍ਰਤਿ । ਤਥਾ ਜਗਦ੍ ਇਦਂ ਸ੍ਵਚ੍ਛਂ ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਿਤਜਗਤ੍ ਪ੍ਰਤਿ
ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਨੇ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਗਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਕਲਪਿਤ ਸੰਸਾਰ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਅਚੇਤ੍ਯਚਿਦ੍ਰੂਪਂ ਜਗਦ੍ ਵ੍ਯੋਮੈਵ ਕੇਵਲਮ੍ । ਸ਼ੂਨ੍ਯੌ ਵ੍ਯੋਮਜਗਚ੍ਛਬ੍ਦੌ ਪਰ੍ਯਾਯੌ ਵਿਦ੍ਧਿ ਚਿਨ੍ਮਯੌ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਜਗਤ ਜੋ ਅਜਾਣ ਅਤੇ ਚੇਤਨ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਚਿੱਤ-ਰੂਪ ਅਕਾਸ਼ ਹੀ ਹੈ। 'ਸ਼ੂਨ' ਤੇ 'ਅਕਾਸ਼-ਜਗਤ' ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਬਦ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ, ਦੋਵੇਂ ਚਿੱਤ ਦੀ ਹੀ ਸੁਰਤ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਉਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਜਗਦਾਦੀਹ ਦृਸ਼੍ਯਕਮ੍ । ਅਨਾਖ੍ਯਮ੍ ਅਨਭਿਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਯਥਾਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਅਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਵੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ—ਨ ਜਗਤ, ਨ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਨ ਕੋਈ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼। ਇਹ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਣਨਾਮਾ ਤੇ ਅਣਪ੍ਰਗਟ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਜਗਦ੍ ਏਵ ਮਹਾਕਾਸ਼ਂ ਚਿਦਾਕਾਸ਼ਮ੍ ਅਭਿਤ੍ਤਿਮਤ੍ । ਤਦ੍ ਦੇਸ਼ਸ੍ਯਾਣੁਮਾਤ੍ਰਸ੍ਯ ਤੁਲਾਯਾਸ਼੍ ਚਾਪ੍ਰਪੂਰਕਮ੍
ਜਗਤ ਆਪ ਹੀ ਵੱਡਾ ਅਕਾਸ਼ ਹੈ, ਚਿੱਤ-ਅਕਾਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੰਡ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਐਸਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਥਾਂ ਜਾਂ ਤੂਲ, ਜੋ ਕਦੇ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
ਆਕਾਸ਼ਰੂਪਮ੍ ਏਵਾਚ੍ਛਂ ਪਿਣ੍ਡਗ੍ਰਹਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ । ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਵ੍ਯੋਮਮਯਂ ਚਿਤ੍ਰਂ ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਪੁਰਵਤ੍ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਅਕਾਸ਼-ਰੂਪ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਰੂਪ ਫੜਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ, ਅਕਾਸ਼-ਰੂਪ ਅਜੀਬ ਨਜ਼ਾਰਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮਨ ਦੇ ਵਲੋਂ ਬਣੀ ਕੋਈ ਕਲਪਨਾ-ਸ਼ਹਿਰ।
ਅਤ੍ਰੇਦਂ ਮਣ੍ਡਪਾਖ੍ਯਾਨਂ ਸ਼ृਣੁ ਸ਼੍ਰਵਣਭੂषਣਮ੍ । ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੇਹੋ ਯਥੈषੋ ऽਰ੍ਥਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਮ੍ ਏਤਿ ਤੇ
ਹੁਣ, ਮੰਡਪ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ, ਜੋ ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸੋਭਾ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਅਰਥ ਤੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਦੇਵੇਗਾ।
ਸਦ੍ਬੋਧਵृਦ੍ਧਯੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਸਮਾਸੇਨ ਵਦਾਸ਼ੁ ਮੇ । ਮਣ੍ਡਪਾਖ੍ਯਾਨਮ੍ ਅਖਿਲਂ ਯੇਨ ਬੋਧੋ ਵਿਵਰ੍ਧਤੇ
ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਣ, ਸੱਚੀ ਸਮਝ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਛੇਤੀ ਮੰਡਪ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗਿਆਨ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਭੂਦ੍ ਅਸ੍ਮਿਨ੍ ਮਹੀਪੀਠੇ ਕੁਲਪਦ੍ਮੋ ਵਿਕਾਸਵਾਨ੍ । ਪਦ੍ਮੋ ਨਾਮ ਨृਪਸ਼੍ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਬਹੁਪੁਤ੍ਰੋ ऽਤਿਕੋਸ਼ਵਾਨ੍
ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਉੱਚ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਿੜਿਆ ਹੋਇਆ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਦਮਾ ਸੀ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਮਰ੍ਯਾਦਾਪਾਲਨੇ ऽਮ੍ਭੋਧਿਰ੍ ਦ੍ਵਿषਤ੍ਤਿਮਿਰਭਾਸ੍ਕਰਃ । ਕਾਨ੍ਤਾਕੁਮੁਦਿਨੀਚਨ੍ਦ੍ਰੋ ਦੋषਤृਣਹੁਤਾਸ਼ਨਃ
ਮਰਯਾਦਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗਾ ਸੀ; ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਲਈ ਉਹ ਅੰਧਕਾਰ ਨੂਂ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਸੀ; ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰਾਤ ਦੇ ਕਵਲਾਂ ਲਈ ਚੰਦ ਸੀ; ਤੇ ਗਲਤੀਆਂ ਲਈ ਘਾਹ ਸਾੜਨ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਸੀ।
ਮੇਰੁਰ੍ ਵਿਬੁਧਵृਨ੍ਦਾਨਾਂ ਯਸ਼ਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋਦ੍ਭਵਾਰ੍ਣਵਃ । ਸਰਸ੍ ਸਦ੍ਗੁਣਹਂਸਾਨਾਂ ਕਲਾਕਮਲਭਾਸ੍ਕਰਃ
ਬੁਧੀਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਸੀ; ਉਸ ਦੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉਭਰਦੀ ਸੀ; ਚੰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਹੰਸਾਂ ਲਈ ਉਹ ਸਰੋਵਰ ਸੀ; ਤੇ ਕਲਾਵਾਂ ਦੇ ਕਵਲਾਂ ਲਈ ਉਹ ਸੂਰਜ ਸੀ।
ਸ਼ਾਤ੍ਰਵਾਮ੍ਭੋਦਪਵਨੋ ਮਾਨਮਾਤਙ੍ਗਕੇਸਰੀ । ਸਮਸ੍ਤਵਿਦ੍ਯਾਦਯਿਤਸ੍ ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਗੁਣਾਕਰਃ
ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਉਲਟਣ ਵਾਲੀ ਹਵਾ ਸੀ; ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ੇਰ ਸੀ; ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਸੀ; ਤੇ ਸਭ ਅਜੋਕੇ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਸੀ।
ਸ਼ੂਰਾਰਿਸਾਗਰਕ੍ਸ਼ੋਭਵਿਲਸਨ੍ਮਨ੍ਦਰਾਚਲਃ । ਵਿਲਾਸਪੁष੍ਪੌਘਮਧੁਸ੍ ਸੌਭਾਗ੍ਯਕੁਸੁਮਾਯੁਧਃ
ਸ਼ੂਰਾ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਸੀ; ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਵਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦਾ ਮਿੱਠਾ ਸ਼ਹਦ ਸੀ; ਤੇ ਸੁਭਾਗ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਕਾਮਦੇਵ ਸੀ।
ਲੀਲਾਲਤਾਲਾਸ੍ਯਮਰੁਤ੍ ਸਾਹਸੋਤ੍ਸਵਕੇਸ਼ਵਃ । ਸੌਜਨ੍ਯਕੈਰਵਸ਼ਸ਼ੀ ਦੁਰ੍ਲੀਲਾਲਤਿਕਾਨਲਃ
ਖੇਡ ਦੀ ਲਤਾ ਦੀ ਰਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਵਾ ਸੀ; ਹੌਸਲੇ ਦੇ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਾਇਕ ਸੀ; ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਵ ਦੀ ਰਾਤ-ਖਿੜੀ ਕੈਰਵਾ ਲਈ ਚੰਦ ਸੀ; ਤੇ ਵਿਰਲੇ ਖੇਡ ਦੀ ਲਤਾ ਲਈ ਅੱਗ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯਾਸੀਤ੍ ਸੁਭਗਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਲੀਲਾ ਨਾਮ ਵਿਲਾਸਿਨੀ । ਸਰ੍ਵਸੌਭਾਗ੍ਯਵਲਿਤਾ ਕਮਲੇਵੋਦਿਤਾਵਨੌ
ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸੁਭਾਗਣ ਪਤਨੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਲੀਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਬੜੀ ਰੂਪਵਤੀ, ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੀ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਨਵੀਂ ਖਿੜੀ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।
ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਲਲਿਤਾ ਲੀਲਾਮਧੁਰਭਾषਿਣੀ । ਸਾਨਨ੍ਦਮਨ੍ਦਵਲਿਤਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯੇਨ੍ਦੂਦਯਸ੍ਮਿਤਾ
ਉਹ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਚਮਕਦੀ, ਉਸ ਦੀ ਮੁਸਕਾਨ ਦੂਜੇ ਚੰਦ ਦੀ ਉਗਣ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਅਲਕਾਲਿਮਨੋਹਾਰਿਵਦਨਾਮ੍ਭੋਜਸ਼ਾਲਿਨੀ । ਸ਼ੀਤਾਙ੍ਗੀ ਕਰ੍ਣਿਕਾਗੌਰੀ ਜਙ੍ਗਮੇਵ ਸਰੋਜਿਨੀ
ਉਸ ਦਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ ਅਲਕਾ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਠੰਢਾ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਕਮਲ ਦੀ ਗੁੱਦ ਵਾਂਗ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ, ਉਹ ਜੀਉਂਦਾ ਕਮਲ ਹੀ ਸੀ।
ਲਤਾਵਿਲਾਸਕੁਨ੍ਦੌਘਹਾਸਿਨੀ ਰਸਸ਼ਾਲਿਨੀ । ਪ੍ਰਵਾਲਹਸ੍ਤਾ ਪੁष੍ਪਾਢ੍ਯਾ ਮਧੁਸ਼੍ਰੀਰ੍ ਇਵ ਦੇਹਿਨੀ
ਉਹ ਬੇਲਾਂ ਦੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਚੰਬੇ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ, ਸੁਆਦ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਨਵੇਂ ਟਾਹਣੇ ਵਾਂਗ ਨਰਮ ਹੱਥ, ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਧੁਰ ਲਕshmi ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਅਵਦਾਤਤਨੁਃ ਪੁਣ੍ਯਾ ਜਨਤਾਹ੍ਲਾਦਦਾਯਿਨੀ । ਗਙ੍ਗੇਵ ਗਾਂ ਗਤਾ ਦੇਵਨਦੀ ਹਂਸਵਿਲਾਸਿਨੀ
ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਚਮਕਦਾਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੁਭਾਗਾ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਈ, ਹੰਸਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਰਮਣ ਕਰਦੀ।
ਤਸ੍ਯ ਭੂਤਲਪੁष੍ਪੇषੋਸ੍ ਸਕਲਾਹ੍ਲਾਦਦਾਯਿਨਃ । ਪਰਿਚਰ੍ਯਾਂ ਚਿਰਂ ਕਰ੍ਤੁਮ੍ ਅਨ੍ਯਾ ਰਤਿਰ੍ ਇਵੋਦਿਤਾ
ਉਸ ਲਈ ਧਰਤੀ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਜੋ ਹਰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਰ ਇੱਕ ਰਸ ਭਰੀ ਖੁਸ਼ੀ, ਨਵੀਂ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਵਾਂਗ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ।
ਉਦ੍ਵਿਗ੍ਨੇ ਪ੍ਰੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾ ਮੁਦਿਤਾ ਮੁਦਿਤੇ ਸਮਾਕੁਲਾਕੁਲਿਤੇ । ਪ੍ਰਤਿਬਿਮ੍ਬਸਮਾ ਕਾਨ੍ਤਾ ਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੇ ਕੇਵਲਂ ਭੀਤਾ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਚਿੰਤਤ ਹੋਈ, ਉਹ ਵੀ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਿਆ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋਈ, ਉਹ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋਈ, ਉਹ ਵੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਪਰਛਾਂਵਾਂ, ਪ੍ਰੇਮੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਵੇਲੇ ਡਰਿਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਭੂਤਲਾਪ੍ਸਰਸਾ ਸਾਰ੍ਧਮ੍ ਅਨਨ੍ਯਵਨਿਤਾਪਤਿਃ । ਅਕृਤ੍ਰਿਮਪ੍ਰੇਮਰਸਂ ਸ ਰੇਮੇ ਕਾਨ੍ਤਯਾ ਤਯਾ
ਧਰਤੀ ਦੀ ਅਪਸਰਾ ਨਾਲ, ਜਿਸ ਦੀ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸਾਥੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸੱਚੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲਿਆ।
ਉਦ੍ਯਾਨਵਨਗੁਲ੍ਮੇषੁ ਤਮਾਲਗਹਨੇषੁ ਚ । ਪੁष੍ਪਮਣ੍ਡਪਤਲ੍ਪੇषੁ ਲਤਾਵਲਯਸਦ੍ਮਸੁ
ਉਹ ਬਾਗਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਝਾੜੀਆਂ, ਤਮਾਲਾ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਘਣੇ ਜੰਗਲ, ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਪਲੰਗ ਅਤੇ ਬੇਲਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ
ਪੁष੍ਪਾਨ੍ਤਃਪੁਰਸ਼ਯ੍ਯਾਸੁ ਪੁष੍ਪਸਮ੍ਭਾਰਵੀਥਿषੁ । ਵਸਨ੍ਤੋਦ੍ਯਾਨਦੋਲਾਸੁ ਕ੍ਰੀਡਾਪੁष੍ਕਰਿਣੀषੁ ਚ
ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਮਹਲਾਂ ਦੀਆਂ ਸੇਜਾਂ, ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗਲੀਆਂ, ਵਸੰਤ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀਆਂ ਝੂਲਿਆਂ ਅਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਕਮਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ
ਚਨ੍ਦਨਦ੍ਰੁਮषਣ੍ਡੇषੁ ਸਨ੍ਤਾਨਕਤਲੇषੁ ਚ । ਕਦਮ੍ਬਨਿਮ੍ਬਗੇਹੇषੁ ਪਾਰਿਭਦ੍ਰੋਦਰੇषੁ ਚ
ਚੰਦਨ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਜੰਗਲ, ਸੰਤਾਨਾ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਛਾਂ, ਕਦੰਬ ਅਤੇ ਨੀਮ ਦੇ ਘਰਾਂ, ਤੇ ਪਾਰਿਭਦ੍ਰ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ
ਸ਼ੈਲਕਨ੍ਦਰਕਚ੍ਛੇषੁ ਵਾਤਾਯਨਪੁਰੇषੁ ਚ । ਸਰਿਤ੍ਤਟਕਟਪ੍ਰੇषੁ ਵਾਰਣੋਪਰਿਸਦ੍ਮਸੁ
ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਅਤੇ ਘਾਟੀਆਂ, ਖਿੜਕੀਆਂ ਵਾਲੇ ਕਮਰਿਆਂ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਚਬੂਤਰਿਆਂ, ਤੇ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ
ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਤੁषਾਰਹਰ੍ਮ੍ਯੇषੁ ਲਤਾਮਣ੍ਡਪਕੇषੁ ਚ । ਹੇਮਮਨ੍ਦਿਰਵृਕ੍ਸ਼ੇषੁ ਮੁਕ੍ਤਾਮਾਣਿਕ੍ਯਭਿਤ੍ਤਿषੁ
ਗਰਮੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ, ਬਰਫ਼ੀਲੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਮੰਡਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੰਦਰਾਂ ਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੋਤੀ ਤੇ ਲਾਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਵਿੱਚ,
ਵਿਕਸਤ੍ਕੁਨ੍ਦਮਨ੍ਦਾਰਮਕਰਨ੍ਦਸੁਗਨ੍ਧਿषੁ । ਵਸਨ੍ਤਵਨਜਾਲੇषੁ ਕੂਜਤ੍ਕੋਕਿਲਮਾਲਿषੁ
ਜਿੱਥੇ ਚੰਬੇ ਤੇ ਮੰਦਾਰ ਦੇ ਫੁੱਲ ਖਿੜਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਮਹਿਕ ਫੈਲਦੀ ਹੈ, ਵਸੰਤ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਇਲਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਹਨ,